(1) விப⁴ங்க³வாரவண்ணனா

53. திகபதா³னம் திகந்தரபதே³ஹி விஸதி³ஸதா பாகடாயேவாதி வுத்தம் ‘‘திகபத³னானத்தமத்தேன வினா’’தி. மூலாவஸானவஸேனாதி ‘‘ஏகமூலேகாவஸானம் நவா’’திஆதி³னா வுத்தமூலாவஸானவஸேன. ‘‘ந தாயேவ வேத³னாத்திகாதீ³ஸூ’’தி ஏத்த² யா ஸதி³ஸதா படிக்கி²த்தா, தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸதி³ஸதம் ஸந்தா⁴ய ‘ந தாயேவா’தி வுத்த’’ந்தி ஆஹ. யாதி யா புச்சா². ஸப்³ப³புச்சா²ஸமாஹரணந்தி ஸப்³பா³ஸம் ஏகூனபஞ்ஞாஸாய புச்சா²னம் ஸமுச்சயனம் அனவஸேஸேத்வா கத²னம். இத⁴ இமஸ்மிம் படிச்சவாருத்³தே³ஸே கத்தப்³ப³ம். ஆதி³தோ ஹி அனவஸேஸதோ வுத்தே பச்சா² யதா²ரஹம் ததே³கதே³ஸவசனம் யுத்தம். ந ஹி தத்த² ஏகூனபஞ்ஞாஸ புச்சா² விஸ்ஸஜ்ஜனம் லப⁴ந்தீதி தத்த² தஸ்மிம் த⁴ம்மானுலோமபச்சனீயே பீதித்திகே ஏகூனபஞ்ஞாஸ புச்சா² விஸ்ஸஜ்ஜனம் ந ஹி லப⁴ந்தி, அட்ட²வீஸே பன லப⁴ந்தீதி அத்தோ².

தேன ஸஹஜாதபச்சயபூ⁴தேனாதி தேன வேத³னாதி³பே⁴தே³ன ஏகேன த⁴ம்மேன ஸஹஜாதபச்சயோ ஹோந்தேன, ஸஹஜாதபச்சயதம் வா பத்தேன பாபுணந்தேனாதி அத்தோ². அனுஞ்ஞாதம் விய ஹோதீதி யதி³பி அட்ட²கதா²யம் ‘‘யாவ நிரோத⁴க³மனா’’திஆதி³வசனேஹி க²ணத்தயஸமங்கீ³ உப்பஜ்ஜதீதி அனுஞ்ஞாதம் விய ஹோதி, உப்பாத³க்க²ணஸமங்கீ³யேவ பன உப்பஜ்ஜதீதி வுத்தோ படிச்சவாராதீ³னம் ச²ன்னம் வாரானம் உப்பாத³மேவ க³ஹேத்வா பவத்தத்தா. ததா² ஹி தேஸு பச்சா²ஜாதபச்சயோ அனுலோமதோ ந திட்ட²தி.

இத⁴ குஸலவசனேன க³ஹிதே க²ந்தே⁴ ஸந்தா⁴ய வுத்தந்தி இமஸ்மிம் படிச்சவாரே ‘‘குஸலம் த⁴ம்மம் படிச்ச குஸலோ த⁴ம்மோ உப்பஜ்ஜதீ’’தி குஸலஸத்³தே³ன க³ஹிதே க²ந்தே⁴ ஸந்தா⁴ய வுத்தம் சதூஸுபி குஸலக²ந்தே⁴ஸு ஏகதோ உப்பஜ்ஜமானேஸு ஸாமஞ்ஞதோ வுத்தேஸு ஸஹஜாதாதி³ஸாதா⁴ரணபச்சயவஸேன அவிஸேஸதோ ஸப்³பே³ ஸப்³பே³ஸம் பச்சயாதி அயமேவ இமஸ்ஸ பச்சயோ, இமஸ்ஸேவ அயம் பச்சயோதி ச நியமேத்வா வத்தும் ந ஸக்கா. தேன வுத்தம் அட்ட²கதா²யம் ‘‘ஏகஸ்ஸேவ த்³வின்னம்யேவ வா’’திஆதி³. ‘‘ஸுகா²ய வேத³னாய ஸம்பயுத்தம் த⁴ம்மம் படிச்சா’’திஆதீ³ஸு பன விஸேஸனபா⁴வேன வேத³னாதீ³னம் விஸும் க³ஹிதத்தா ‘‘ஏகம் க²ந்த⁴ம் படிச்ச த்³வே க²ந்தா⁴’’திஆதி³ வத்தும் ஸக்கா. தேன வுத்தம் ‘‘வேத³னாத்திகாதீ³ஸு பனா’’திஆதி³. ததா²தி இமினா ‘‘ஏகேகஸ்ஸபி து³காதி³பே⁴தா³னஞ்சா’’தி இமம் அனுகட்³ட⁴தி.

ஏதஸ்மிந்தி ‘‘விபாகாப்³யாகதம் கிரியாப்³யாகத’’ந்தி ஏவம் விபாககிரியாப்³யாகதக்³க³ஹணே. ‘‘ஸப்³ப³ஸ்மிம் ந க³ஹேதப்³ப³’’ந்தி வுத்தம், கத்த² பன க³ஹேதப்³ப³ந்தி ஆஹ ‘‘சித்தஸமுட்டா²னஞ்ச ரூபந்தி ஏத்தே²வா’’தி. ஏவம் பட²மே வாக்யே அதிப்³யாபிதம் பரிஹரித்வா து³தியே அப்³யாபிதம் பரிஹரிதும் ‘‘ந கேவல’’ந்திஆதி³ வுத்தம். ஏத்தா²தி ‘‘விபாகாப்³யாகதம் கிரியாப்³யாகத’’ந்தி ஏத்த² ந க³ஹேதப்³ப³ம் தஸ்ஸபி ஆருப்பே உப்பஜ்ஜமானஸ்ஸ ரூபேன வினா உப்பத்திதோ. ஏத்த² ச யதா² ஹேதுபச்சயக்³க³ஹணேனேவ அஹேதுகம் நிவத்திதம், ஏவம் சித்தஸமுட்டா²னஞ்ச ரூபந்தி ரூபக்³க³ஹணேனேவ ஆருப்பே விபாகோபி தத்த² உப்பஜ்ஜமானேன சித்துப்பாதே³ன ஸத்³தி⁴ம் ந க³ஹிதோ. தம் பனேதம் அத்த²ஸித்³த⁴மேவ அகத்வா ஸரூபதோ பாகடதரம் கத்வா த³ஸ்ஸேதும் அட்ட²கதா²யம் ‘‘விபாகாப்³யாகத’’ந்திஆதி³ வுத்தம். படிஸந்தி⁴பச்சி²மசித்தானி பனேத்த² ஸதிபி ரூபஸ்ஸ அனுப்பாத³னே வவத்தா²னாபா⁴வதோ ந க³ஹிதானீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

பச்சயபூ⁴தஸ்ஸாதி க²ந்தா⁴னம் பச்சயபூ⁴தஸ்ஸ வத்து²ஸ்ஸ அக்³க³ஹிததாபத்திம் நிவாரேதும், கத²ம்? பச்சயுப்பன்னபா⁴வேன, கத்த²? ‘‘கடத்தா ச ரூப’’ந்தி ஏதஸ்மிம் ஸாமஞ்ஞவசனே ‘‘க²ந்தே⁴ படிச்ச வத்தூ²’’தி வுத்தம், ஏவஞ்ஹிஸ்ஸ பச்சயுப்பன்னதா த³ஸ்ஸிதா ஹோதீதி. அஞ்ஞமஞ்ஞாபேக்க²ம் வசனத்³வயந்தி ‘‘க²ந்தே⁴ படிச்ச வத்து², வத்து²ம் படிச்ச க²ந்தா⁴’’தி பத³த்³வயம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். ஸாமஞ்ஞேன க³ஹிதந்தி ‘‘கடத்தா ச ரூப’’ந்தி இமினா ஸாமஞ்ஞவசனேன, கடத்தாரூபஸாமஞ்ஞேன வா க³ஹிதம்.

உபாதா³ரூபக்³க³ஹணேன வினா ‘‘உபாதா³ரூப’’ந்தி அக்³க³ஹேத்வா கேவலம் சித்தஸமுட்டா²னரூபம் ‘‘கடத்தாரூபம்’’இச்சேவ க³ஹேத்வாதி அத்தோ². ஏதஸ்மிம் பன த³ஸ்ஸனேதி ‘‘மஹாபூ⁴தேபி படிச்ச உப்பத்தித³ஸ்ஸனத்த²’’ந்தி வுத்தே ஏதஸ்மிம் அத்த²த³ஸ்ஸனே. க²ந்த⁴பச்சயஸஹிதந்தி படிஸந்தி⁴யம் கடத்தாரூபம், பவத்தியம் சித்தஸமுட்டா²னம் ரூபம் வத³தி. அஸஹிதந்தி பன பவத்தியம் கடத்தாரூபம் ஆஹாரஸமுட்டா²னம் உதுஸமுட்டா²னம் அனிந்த்³ரியப³த்³த⁴ம் அஸஞ்ஞப⁴வஸங்க³ஹிதஞ்ச ரூபம். படிஸந்தி⁴யம்பீதி பி-ஸத்³தே³ன பவத்தியம்பி கடத்தாரூபம் அஞ்ஞஞ்ச தத்த² உப்பஜ்ஜனகம் உபாதா³ரூபந்தி அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. கத²ம் பனேத்த² பூ⁴தே படிச்ச உப்பஜ்ஜமானஸ்ஸ ரூபஸ்ஸ ஹேதுபச்சயா உப்பஜ்ஜதீதி? ‘‘க²ந்தே⁴ படிச்ச ஹேதுபச்சயா உப்பஜ்ஜமானம் ரூபம் பூ⁴தேபி படிச்ச உப்பஜ்ஜதீ’’தி ஏவம் பத³மேதம், பூ⁴தானம் வா ஹேதுபச்சயதோ நிப்³ப³த்தத்தா ஏவம் வுத்தம். காரணகாரணம்பி ஹி காரணந்த்வேவ வுச்சதி யதா² ‘‘சோரேஹி கா³மோ த³ட்³டோ⁴’’தி.

பூ⁴தே படிச்ச உபாதா³ரூபந்தி பது³த்³தா⁴ரோ கதோ, ‘‘மஹாபூ⁴தே படிச்ச உபாதா³ரூப’’ந்தி பன பாடோ²தி அட்ட²கதா²யஞ்ச தமேவ வுத்தம். அயம் ஹேத்த²த்தோ² – ‘‘மஹாபூ⁴தே படிச்ச உபாதா³ரூப’’ந்தி இமஸ்மிம் பாடே² வுத்தனயேன உபாதா³ரூபம்பி குஸலே க²ந்தே⁴ மஹாபூ⁴தே ச படிச்ச உப்பஜ்ஜதீதி. கோ பன ஸோ நயோதி தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘மஹாபூ⁴தே…பே… ஸந்தா⁴யாஹா’’தி வுத்தம். தத்த² அத்த²தோ அயம் நயோ வுத்தோதி ‘‘மஹாபூ⁴தே படிச்ச சித்தஸமுட்டா²னம் ரூபம் கடத்தாரூபம் உபாதா³ரூப’’ந்தி இமினா அப்³யாகதே க²ந்தே⁴ மஹாபூ⁴தே ச படிச்ச உபாதா³ரூபானம் உப்பத்திவசனேன குஸலே க²ந்தே⁴ மஹாபூ⁴தே ச படிச்ச உபாதா³ரூபானம் உப்பத்தி அத்த²தோ வுத்தோ ஹோதீதி அத்தோ².

54. ரூபேன வினா பச்சயுப்பன்னம் ந லப்³ப⁴தீதி ஏதேன யா புச்சா² அரூபமிஸ்ஸகாவஸானா, தாபி இத⁴ ந க³ய்ஹந்தி, பகே³வ ரூபாவஸானாதி த³ஸ்ஸேதி.

57. தாய ஸமானலக்க²ணாதி பஞ்சக்க²ந்த⁴படிஸந்தி⁴தாய க³ப்³ப⁴ஸேய்யகபடிஸந்தி⁴யா ஸமானலக்க²ணா. பரிபுண்ணத⁴ம்மானந்தி பரியத்திவிபா⁴கா³னம் பஞ்சக்க²ந்த⁴த⁴ம்மானம். ஏத்தா²தி ஏதஸ்மிம் ஸஹஜாதபச்சயனித்³தே³ஸே.

சித்தகம்மஸமுட்டா²னரூபந்தி சித்தஸமுட்டா²னரூபம் கம்மஸமுட்டா²னரூபஞ்ச. புன ஆஹாரஸமுட்டா²னந்தி ஏத்த² புனக³ஹணம் உதுஸமுட்டா²னாபேக்க²ம். ந ஹி தம் புப்³பே³ பா³ஹிரக்³க³ஹணேன அக்³க³ஹிதம், ஆஹாரஸமுட்டா²னம் பன அக்³க³ஹிதமேவ, உதுஸமுட்டா²னஸ்ஸ கஸ்மா புனக³ஹணந்தி ஆஹ ‘‘ஏதேஹீ’’திஆதி³. தத்தா²தி அஸஞ்ஞஸத்தேஸு. தஸ்ஸாதி உதுஸமுட்டா²னஸ்ஸ. ஆதி³ம்ஹீதி பா³ஹிரஆஹாரஸமுட்டா²னஉதுஸமுட்டா²னஅஸஞ்ஞஸத்தவஸேன ஆக³தவாரேஹி பட²மவாரே. அவிஸேஸவசனந்தி பா³ஹிராதி³விஸேஸம் அகத்வா வுத்தவசனம், அரூபம்பி பச்சயம் லப⁴ந்தம் அத்த²ம் ஹேதாதி³கே பச்சயே லப⁴ந்தம் ஸஹ ஸங்க³ண்ஹித்வாதி யோஜனா. தஸ்ஸாதி, தத்தா²தி ச பத³த்³வயேன யதா²வுத்தம் பட²மவாரமேவ பச்சாமஸதி. தம்ஸமானக³திகந்தி சித்தஸமுட்டா²னக³திகம். இதா⁴பீதி இமஸ்மிம் ஸஹஜாதபச்சயனித்³தே³ஸேபி. கம்மபச்சயவிப⁴ங்கே³ வியாதி நானாக்க²ணிககம்மபச்சயனித்³தே³ஸே விய. ததா² ஹி வுத்தம் அட்ட²கதா²யம் ‘‘தம்ஸமுட்டா²னந்தி இமினா படிஸந்தி⁴க்க²ணே கடத்தாரூபம்பி ஸங்க³ண்ஹாதீ’’தி. அயஞ்ச அத்த²விஸேஸோ ஏத்த² ஏகம்ஸேன இச்சி²தப்³போ³தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ந ஹி…பே… அத்தீ²’’தி ஆஹ.

அவிஸேஸேத்வாதி ‘‘உதுஸமுட்டா²ன’’ந்திஆதி³னா விஸேஸம் அகத்வா. உபாதா³ரூபந்தி விஸேஸேத்வாவ கஸ்மா பன வுத்தானீதி யோஜனா. ஹேதுபச்சயாதீ³ஸூதி ஆதி³-ஸத்³தே³ன ஸஹஜாதபச்சயாதி³ம் ஸங்க³ண்ஹாதி. ஸஹாதி சித்தஸமுட்டா²னரூபம் கடத்தாரூபந்தி ஏவம் ஏகதோ. விஸுந்தி சித்தஸமுட்டா²னம் ரூபம் கடத்தாரூபதோ விஸேஸேத்வா. தத்த² பா³ஹிரக்³க³ஹணாதீ³ஹி வியாதி யதா² ‘‘பா³ஹிரம் ஏகம் மஹாபூ⁴த’’ந்திஆதீ³ஸு பா³ஹிரஆஹாரஸமுட்டா²னஉதுஸமுட்டா²னக்³க³ஹணேஹி மஹாபூ⁴தானி விஸேஸிதானி, ஏவம் ஏத்த² ‘‘மஹாபூ⁴தே படிச்சா’’தி ஏதஸ்மிம் நித்³தே³ஸே மஹாபூ⁴தானம் கேனசி விஸேஸனேன அவிஸேஸிதத்தா சித்தஸமுட்டா²னரூபபா⁴வகடத்தாரூபபா⁴வேஹி விஸேஸேத்வாவ வுத்தானீதி யோஜனா.

இதா³னி அஞ்ஞேனபி காரணேன தேஸம் விஸேஸிதப்³ப³தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அபிசா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ந கோசி பச்சயோதி இத³ம் பட்டா²னே ஆக³தனியாமேன ரூபம் உபனிஸ்ஸயபச்சயம் ந லப⁴தீதி கத்வா வுத்தம். தேனாஹ ‘‘ஹேதாதீ³ஸூ’’தி. தத³வினாபா⁴வதோ பன தஸ்ஸ சித்தகம்மானம் காரணபா⁴வோ வேதி³தப்³போ³, யதோ இத்³தி⁴சித்தனிப்³ப³த்தானி கம்மபச்சயானி சாதி வுத்தானி. நனு சித்தம் ஆஹாரஉதுஸமுட்டா²னானம் பச்சயோ ஹோதீதி? ஸச்சம் ஹோதி, ஸோ பன உபத்த²ம்ப⁴கத்தேன, ந ஜனகத்தேனாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஆஹார…பே… ஜனக’’ந்தி. கிம் பன தேஸம் ஜனகந்தி ஆஹ ‘‘மஹாபூ⁴தானேவ…பே… ஜனகானீ’’தி. சித்தேன கம்முனா ச வினா அபா⁴வே யதா²க்கமம் சித்தகம்மஸமுட்டா²னஉபாதா³ரூபானந்தி அத்தோ². சித்தஸமுட்டா²னரூபகடத்தாரூபபூ⁴தானேவாதி சித்தகம்மஸமுட்டா²னமஹாபூ⁴தனிப்³ப³த்தானேவ மஹாபூ⁴தானம் தேஸம் ஆஸன்னகாரணத்தா. அஞ்ஞானீதி உதுஆஹாரஸமுட்டா²னானி உபாதா³ரூபானி வத³தி. விஸேஸனம் கதம் ‘‘சித்தஸமுட்டா²னம் ரூபம் கடத்தாரூபம் உபாதா³ரூப’’ந்தி. ஸமானஜாதிகேன ரூபேன உதுனா ஆஹாரேன சாதி அத்தோ². பாகடவிஸேஸனானேவாதி இத³ம் யேஹி மஹாபூ⁴தேஹி தானி நிப்³ப³த்தானி, தேஸம் ‘‘ஆஹாரஸமுட்டா²னம் உதுஸமுட்டா²ன’’ந்தி விஸேஸிதத்தா வுத்தம். ந விஸேஸனம் அரஹந்தி ந விஸேஸிதப்³பா³னி காரணவிஸேஸனேனேவ விஸேஸஸ்ஸ ஸித்³த⁴த்தா, ‘‘மஹாபூ⁴தே படிச்ச உபாதா³ரூப’’ந்த்வேவ வத்தப்³ப³ந்தி அத்தோ². ஏதானி பன சித்தஜகம்மஜரூபானி.

ஸவிஸேஸேனாதி யேன விஸேஸேன விஸேஸிதா, தம் த³ஸ்ஸேந்தோ சித்தம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘ஸஹஜாதாதி³பச்சயபா⁴வதோ’’தி, இதரம் பன ஸந்தா⁴ய ‘‘மூலகாரணபா⁴வதோ’’தி, கம்மூபனிஸ்ஸயபச்சயபா⁴வதோதி அத்தோ². இதரானீதி ஆஹாரஉதுஸமுட்டா²னானிபி உபாதா³ரூபானி. மஹாபூ⁴தவிஸேஸனேனேவ விஸேஸிதானீதி ‘‘ஆஹாரஸமுட்டா²னம் ஏகம் மஹாபூ⁴தம் படிச்ச உதுஸமுட்டா²னம் ஏகம் மஹாபூ⁴தம் படிச்சா’’தி மஹாபூ⁴தவிஸேஸனேனேவ ஜனகபச்சயேன ஆஹாரேன உதுனா ச விஸேஸிதானி. இதா⁴தி ‘‘சித்தஸமுட்டா²னம் ரூபம் கடத்தாரூபம் உபாதா³ரூப’’ந்தி இமஸ்மிம் வசனே. ஏத்த² ஹி உபாதா³ரூபானம் சித்தகம்மஸமுட்டா²னதாவசனேன தம்னிஸ்ஸயானம்பி தப்³பா⁴வோ பகாஸிதோதி. அஞ்ஞதரவிஸேஸனம் உப⁴யவிஸேஸனம் ஹோதி உப⁴யேஸம் அவினிப்³போ⁴கே³ன பவத்தனதோ.

58. புப்³பே³தி ஹேதுபச்சயாதீ³ஸு. விஸும் பச்சயபா⁴வேனாதி ‘‘படிஸந்தி⁴க்க²ணே விபாகாப்³யாகதம் ஏகம் க²ந்த⁴ம் படிச்ச தயோ க²ந்தா⁴ கடத்தா ச ரூப’’ந்திஆதி³னா வத்து²ஸ்ஸ விஸும் பச்சயபா⁴வேன. ஏத்த² ச விஸும்யேவ பச்சயபா⁴வேன த³ஸ்ஸிதானீதி ந ஸக்கா வத்தும், ‘‘க²ந்தே⁴ படிச்ச வத்து², வத்து²ம் படிச்ச க²ந்தா⁴’’தி பச்சயுப்பன்னபா⁴வோ விய க²ந்தா⁴னம் ஏகதோபி பச்சயபா⁴வோ த³ஸ்ஸிதோ. தேனேவ ஹி தஸ்மிம் அத்தே² அத்தனோ அருசிம் விபா⁴வேந்தோ ஆஹ ‘‘இமினா அதி⁴ப்பாயேனாஹா’’தி. யோ பனத்தோ² அத்தனோ ருச்சதி, தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘க²ந்தே⁴ படிச்ச வத்தூ²தி இத³ம் பனா’’திஆதி³ வுத்தம். க²ந்தா⁴னம் பச்சயபூ⁴தானம் படிச்சட்ட²ப²ரணதாத³ஸ்ஸனம், வத்து²ஸ்ஸ பச்சயபூ⁴தஸ்ஸ படிச்சட்ட²ப²ரணதாத³ஸ்ஸனம், ந க²ந்தா⁴னந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. இதே⁴வாதி இமஸ்மிம் அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயே ஏவ. ஹேதுபச்சயாதீ³ஸுபி அயமேவ நயோ, தத்த² ஹி படிச்சட்ட²ப²ரணஸ்ஸ ஸமானதா. த³ஸ்ஸிதாய படிச்சட்ட²த்³வயப²ரணதாய. க²ந்த⁴வத்தூ²னஞ்ச த³ஸ்ஸிதாயேவாதி க²ந்த⁴வத்தூ²னஞ்ச ஏகதோ படிச்சட்ட²ப²ரணதா த³ஸ்ஸிதாயேவ.

ஏவமாதீ³தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன ‘‘அகுஸலம் த⁴ம்மம் படிச்சா’’தி ஏவமாதி³ ஸங்க³ய்ஹதி. நனு ப⁴விதப்³ப³ந்தி யோஜனா. ஹேதுபச்சயாதீ³ஹி வியாதி ஸதி³ஸூதா³ஹரணந்தி தம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ந ஹீ’’திஆதி³மாஹ. யம் ‘‘ஏகம், தயோ, த்³வே ச க²ந்தே⁴ படிச்சா’’தி வுத்தம் பச்சயஜாதந்தி அத்தோ². பச்சயட்டோ² ஹி படிச்சட்டோ². தேனாஹ ‘‘தே ஹேதுபச்சயபூ⁴தா ஏவ ந ஹோந்தீ’’தி. ஏதேன ந படிச்சட்ட²ப²ரணகஸ்ஸ ஏகந்திகோ ஹேதுஆதி³பச்சயபா⁴வோதி த³ஸ்ஸேதி. தேனாஹ ‘‘ஏஸ நயோ ஆரம்மணபச்சயாதீ³ஸூ’’தி. ந ஹி ஆரம்மணபச்சயபூ⁴தோ த⁴ம்மோ படிச்சட்ட²ம் ப²ரதி. வுத்தஞ்ச ‘‘குஸலம் த⁴ம்மம் படிச்ச குஸலோ த⁴ம்மோ உப்பஜ்ஜதி ஆரம்மணபச்சயா’’தி.

பச்சயந்தரேனபி உபகாரகதாமத்தம்பி க³ஹேத்வா படிச்சவாரே வாரந்தரே ச ஹேதுஆதி³பச்சயா த³ஸ்ஸிதாதி உபசயேன யதா²வுத்தம் விபா⁴வேந்தோ ‘‘பச்சயவாரே சா’’திஆதி³மாஹ. தம்பச்சயாதி வத்து²பச்சயா, யதா²ரஹம் பச்சயபூ⁴தம் வத்து²ம் லபி⁴த்வாதி அத்தோ². தேதி குஸலே க²ந்தே⁴ படிச்ச. தேஸந்தி மஹாபூ⁴தானம் க²ந்தா⁴னம். பச்சயபா⁴வாபா⁴வதோதி இத³ம் க²ந்தா⁴னம் ஹேதுஸஹஜாதாதி³பச்சயபா⁴வஸ்ஸ மஹாபூ⁴தேஸு தி³ட்ட²த்தா வுத்தம். யதி³ ஏவம் அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயாபி தே தேஸம் ப⁴வேய்யுந்தி பரஸ்ஸ ஆஸங்கனிராஸங்கம் கரோந்தோ ‘‘அஞ்ஞமஞ்ஞஸத்³தோ³ ஹீ’’திஆதி³மாஹ. நிரபேக்கோ²தி அஞ்ஞனிரபேக்கோ². ந ஹி ஹேதுத⁴ம்மோ த⁴ம்மந்தராபேக்கோ² ஹுத்வா ஹேதுபச்சயோ ஹோதி, ஸத்³த³ஸீஸேனேத்த² அத்தோ² வுத்தோ. அஞ்ஞதராபேக்கோ²தி அத்தனா ஸஹகாரிகாரணபூ⁴தம், இதரம் வா யம் கிஞ்சி அஞ்ஞதரம் அபேக்க²தீதி அஞ்ஞதராபேக்கோ². யதா²வுத்தேதரேதராபேக்கோ²தி அரூபக்க²ந்தா⁴தி³பே⁴த³ம் பாளியம் வுத்தப்பகாரம் இதரேதரம் மிது² பச்சயபூ⁴தம் அபேக்க²தீதி இதரேதராபேக்கோ². பச்சயபச்சயுப்பன்னா ச க²ந்தா⁴ மஹாபூ⁴தா இத⁴ யதா²வுத்தா ப⁴வேய்யுந்தி கஸ்மா வுத்தம். ந ஹி க²ந்தா⁴ மஹாபூ⁴தா அஞ்ஞமஞ்ஞம் அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயபா⁴வேன வுத்தா, அத² க²ந்தா⁴ ச மஹாபூ⁴தா சாதி விஸும் விஸும் க³ய்ஹேய்யும், ஏவம் ஸதி ‘‘மஹாபூ⁴தா க²ந்தா⁴னம் ந கோசி பச்சயோ’’தி ந வத்தப்³ப³ம்.

யஸ்ஸ ஸயம் பச்சயோ, ததோ தேன தன்னிஸ்ஸிதேன வாதி யஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ ஸயம் அத்தனா பச்சயோ ஹோதி, ததோ த⁴ம்மதோ ஸயம் உப்பஜ்ஜமானம் கத²ம் தேன த⁴ம்மேன தன்னிஸ்ஸிதேன வா அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேன ஏவம்பூ⁴தம் தம் த⁴ம்மஜாதம் அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயா உப்பஜ்ஜதீதி வத்தப்³ப³தம் அரஹதீதி வுத்தமேவத்த²ம் உதா³ஹரணேன விபா⁴வேதி ‘‘யதா²’’திஆதி³னா. தத்த² ‘‘க²ந்தே⁴ படிச்ச க²ந்தா⁴’’தி இத³ம் ‘‘தேன அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேன உப்பஜ்ஜமான’’ந்தி இமஸ்ஸ உதா³ஹரணம், ‘‘வத்து²ம் பச்சயா க²ந்தா⁴’’தி இத³ம் பன ‘‘தன்னிஸ்ஸிதேன அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேன உப்பஜ்ஜமான’’ந்தி ஏதஸ்ஸ. தஸ்மாதி வுத்தமேவ அத்த²ம் காரணபா⁴வேன பச்சாமஸதி. அத்தனோ பச்சயஸ்ஸ பச்சயத்தாபா⁴வதோதி அத்தனோ பச்சயபூ⁴தஸ்ஸ அரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ பச்சயபா⁴வாபா⁴வதோ. ந ஹி மஹாபூ⁴தா யதோ க²ந்த⁴தோ உப்பன்னா, தேஸம் பச்சயா ஹோந்தி. தத³பேக்க²த்தாதி இதரேதரபச்சயபா⁴வாபேக்க²த்தா. க²ந்தே⁴ படிச்ச பச்சயா சாதி படிச்சவாரே வுத்தனியாமேனேவ க²ந்தே⁴ படிச்ச, பச்சயவாரே வுத்தனியாமேன க²ந்தே⁴ பச்சயா ச. நஅஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயா ச வுத்தாதி அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயதோ அஞ்ஞஸ்மா நிஸ்ஸயபச்சயாதி³தோ மஹாபூ⁴தானம் உப்பத்தி வுத்தா சாதி அத்தோ². வத்து²ம் பச்சயா உப்பஜ்ஜமானாதி வத்து²ம் புரேஜாதபச்சயம் கத்வா உப்பஜ்ஜமானா. தன்னிஸ்ஸிதேன ச அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேனாதி தம் வத்து²ம் நிஸ்ஸிதேன க²ந்தே⁴ன அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயபூ⁴தேன உப்பஜ்ஜந்தி, தஸ்மா யதா²வுத்தேன காரணேன வத்து²ம் பச்சயா…பே… வுத்தா, இமினா பரியாயேன பன உஜுகம் பவத்தியம் வத்து²ஸ்ஸ அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயபா⁴வோதி அத்தோ².

59. ஸா ந க³ஹிதாதி யா ‘‘சக்கா²யதனம் நிஸ்ஸாயா’’திஆதி³னா சக்கா²யதனாதீ³னம் நிஸ்ஸயபச்சயதா வுத்தா, ஸா இத⁴ படிச்சவாரே ந வுத்தாதி அத்தோ² ஸஹஜாதத்தோ² படிச்சத்தோ²தி கத்வா. தேனாஹ ‘‘சக்கா²யதனாதீ³னி…பே… அதி⁴ப்பாயோ’’தி. யேஸம் பன அரூபக்க²ந்த⁴மஹாபூ⁴தனாமரூபசித்தசேதஸிகமஹாபூ⁴தரூபித⁴ம்மானம் வஸேன ச²தா⁴ நிஸ்ஸயபச்சயோ இச்சி²தோ, தேஸம் வஸேன இத⁴ விப⁴த்தோ ஏவ. கத²ம் ரூபிவஸேன விப⁴த்தோதி சே? ‘‘வத்து²ம் படிச்ச க²ந்தா⁴’’தி ஹத³யவத்து²வஸேன ஸரூபதோ த³ஸ்ஸிதோ ஏவ. இதரேஸம்பி வஸேன ‘‘அப்³யாகதம் த⁴ம்மம் படிச்ச அப்³யாகதோ த⁴ம்மோ உப்பஜ்ஜதி நிஸ்ஸயபச்சயா’’தி ஏத்த² த³ஸ்ஸிதோ. யதா² ஹி ‘‘குஸலம் த⁴ம்மம் படிச்ச குஸலோ த⁴ம்மோ உப்பஜ்ஜதி ஆரம்மணபச்சயா’’திஆதீ³ஸு ரூபாயதனாதீ³னம் அஸதிபி படிச்சட்ட²ப²ரணே ஆரம்மணபச்சயபா⁴வோ த³ஸ்ஸிதோ ஹோதி, ஏவமிதா⁴பி சக்கா²யதனாதீ³னம் நிஸ்ஸயபச்சயபா⁴வோ த³ஸ்ஸிதோ ஹோதி. தேன வுத்தம் ‘‘நிஸ்ஸய…பே… ந க³ஹிதானீ’’தி.

60. த்³வீஸு உபனிஸ்ஸயேஸூதி அனந்தரபகதூபனிஸ்ஸயேஸு. குஸலாபி பன மஹக்³க³தாதி பி-ஸத்³தே³ன அப்³யாகதே மஹக்³க³தே ஆகட்³ட⁴தி ‘‘குஸலாபி மஹக்³க³தா ஆரம்மணூபனிஸ்ஸயம் ந லப⁴ந்தி, பகே³வ அப்³யாகதா’’தி. கதா³சி ந லப⁴ந்தி, யதா³ க³ரும் கத்வா ந பவத்தந்தீதி அத்தோ².

61. அஞ்ஞத்த² ஹேதுபச்சயாதீ³ஸு. பச்சயம் அனித்³தி³ஸித்வாதி பச்சயம் த⁴ம்மம் ஸரூபதோ அனித்³தி³ஸித்வா. ந ஹி ஹேதுபச்சயனித்³தே³ஸாதீ³ஸு அலோபா⁴தி³குஸலாதி³ஸரூபவிஸேஸதோ ஹேதுஆதி³த⁴ம்மா த³ஸ்ஸிதா. குஸலாதீ³ஸூதி இத³ம் அலோபா⁴தி³விஸேஸனம். தேன யதா² அலோபா⁴தீ³ஸு அயமேவ பச்சயோதி நியமோ நத்தி², ஏவம் தப்³பி³ஸேஸேஸு குஸலாதீ³ஸூதி த³ஸ்ஸேதி. இத⁴ பன புரேஜாதபச்சயே. வத்து²னவத்து²த⁴ம்மேஸூதி நித்³தா⁴ரணே பு⁴ம்மம். புரேஜாதபச்சயா உப்பஜ்ஜமானானந்தி இமினா படிஸந்தி⁴க்க²ணே, ஆருப்பே உப்பஜ்ஜமானே ச க²ந்தே⁴ நிவத்தேதி. கஸ்மா பனேத்த² வத்து²புரேஜாதமேவ க³ஹிதம், ந ஆரம்மணபுரேஜாதந்தி சோத³னம் மனஸி கத்வா ஆஹ ‘‘ஆரம்மணபுரேஜாதம்பி ஹி வத்து²புரேஜாதே அவிஜ்ஜமானே ந லப்³ப⁴தீ’’தி. தஸ்ஸாதி படிஸந்தி⁴விபாகஸ்ஸ. ந உத்³த⁴டோதி வுத்தமேவத்த²ம் பாகடம் காதும் ‘‘நேவவிபாக…பே… தீணீதி வுத்த’’ந்தி வுத்தம். அலாப⁴தோதி யதி³ லப்³பே⁴ய்ய, ‘‘சத்தாரீ’’தி வத்தப்³ப³ம் ஸியாதி த³ஸ்ஸேதி. தத்தா²தி விபாகத்திகே. தீணீதி ‘‘விபாகம் த⁴ம்மம் படிச்ச விபாகோ த⁴ம்மோ உப்பஜ்ஜதி புரேஜாதபச்சயா, விபாகத⁴ம்மத⁴ம்மம், நேவவிபாகனவிபாகத⁴ம்மத⁴ம்மம் படிச்சா’’தி இமானி தீணி.

63. தது³பாதா³ரூபானந்தி தே மஹாபூ⁴தே நிஸ்ஸாய பவத்தஉபாதா³ரூபானம். வத³தீதி ஏகக்க²ணிகனானாக்க²ணிககம்மபச்சயம் வத³தி அவினிப்³போ⁴க³வஸேன பவத்தமானானம் தேஸம் பச்சயேன விஸேஸாபா⁴வதோ. பவத்தியம் கடத்தாரூபானந்தி விஸேஸனம் படிஸந்தி⁴க்க²ணே கடத்தாரூபானம் ஏகக்க²ணிகஸ்ஸபி கம்மபச்சயஸ்ஸ இச்சி²தத்தா. தேனேவ ஹி அட்ட²கதா²யம் ‘‘ததா² படிஸந்தி⁴க்க²ணே மஹாபூ⁴தான’’ந்தி து³விதோ⁴பி கம்மபச்சயோ வுத்தோ.

64. யம் யம் படிஸந்தி⁴யம் லப்³ப⁴தீதி சக்கு²ந்த்³ரியாதீ³ஸு யம் யம் இந்த்³ரியரூபம் படிஸந்தி⁴யம் லப்³ப⁴தி, தஸ்ஸ தஸ்ஸ வஸேன இந்த்³ரியரூபஞ்ச வத்து²ரூபஞ்ச ‘‘கடத்தாரூப’’ந்தி வுத்தம்.

69. கேஸஞ்சீதி பஞ்சவோகாரே படிஸந்தி⁴க்க²ந்தா⁴தீ³னம். தேஸஞ்ஹி வத்து² நியமதோ விப்பயுத்தபச்சயோ ஹோதி. ஸமானவிப்பயுத்தபச்சயாதி ஸதி³ஸவிப்பயுத்தபச்சயா. குஸலாகுஸலா ஹி க²ந்தா⁴ ஏகச்சே ச அப்³யாகதா யஸ்ஸ விப்பயுத்தபச்சயா ஹோந்தி, ந ஸயம் ததோ விப்பயுத்தபச்சயம் லப⁴ந்தி சித்தஸமுட்டா²னானம் விப்பயுத்தபச்சயாபா⁴வதோ வத்து²னாவ விப்பயுத்தபச்சயேன உப்பஜ்ஜனதோ. ஏகச்சே பன அப்³யாகதா யஸ்ஸ விப்பயுத்தபச்சயா ஹோந்தி, ஸயம்பி ததோ விப்பயுத்தபச்சயம் லப⁴ந்தி யதா² படிஸந்தி⁴க்க²ணே வத்து²க்க²ந்தா⁴. தேன வுத்தம் ‘‘கேஸஞ்சி க²ந்தா⁴…பே… நானாவிப்பயுத்தபச்சயாபீ’’தி. பச்சயம் பச்சயம் கரோதீதி பச்சயத⁴ம்மம் வத்து²ம் க²ந்தே⁴ ச அத்தனோ பச்சயபூ⁴தம் கரோதி, யதா²வுத்தம் பச்சயத⁴ம்மம் பச்சயம் கத்வா பவத்ததீதி அத்தோ². தம்கிரியாகரணதோதி விப்பயுத்தபச்சயகிச்சகரணதோ. படிச்ச உப்பத்தி நத்தீ²தி படிச்சட்ட²ப²ரணம் நத்தி² ஸஹஜாதட்டோ² படிச்சட்டோ²தி கத்வா. ‘‘படிச்ச உப்பஜ்ஜந்தீ’’தி ஏத்தகமேவாஹ, கிம் படிச்ச? க²ந்தே⁴தி பாகடோயமத்தோ²தி. தேனாஹ ‘‘கிம் பன படிச்சா’’திஆதி³. பச்சாஸத்திஞாயேன அனந்தரஸ்ஸ விதி⁴ படிஸேதோ⁴ வா ஹோதீதி க³ண்ஹேய்யாதி தம் நிவாரேதும் வுத்தந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அனந்தரத்தா…பே… வுத்தம் ஹோதீ’’தி ஆஹ.

71-72. ஸங்கி²பித்வா த³ஸ்ஸிதானம் வஸேனேதம் வுத்தந்தி ஸங்கி²பித்வா த³ஸ்ஸிதானம் பச்சயானம் வஸேன ஏதம் ‘‘இமே தேவீஸதி பச்சயா’’திஆதி³வசனம் வாசனாமக்³க³ம் த³ஸ்ஸேந்தேஹிபி பாளியம் வுத்தந்தி அட்ட²கதா²யம் வுத்தம். ஏகேனபீதி குஸலாதீ³ஸு ச பதே³ஸு ஏகேனபி பதே³ன, தஸ்மிம் தஸ்மிம் வா பச்சயனித்³தே³ஸே வாக்யஸங்கா²தேன ஏகேனபி பதே³ன. தயோ பச்சயாதி ஹேதுஆரம்மணாதி⁴பதிபச்சயா. தே சத்தாரோ பச்சா²ஜாதஞ்ச வஜ்ஜேத்வாதி ஏத்த² யதா²வுத்தே சத்தாரோ பச்சயே வித்தா²ரிதத்தா ‘‘வஜ்ஜேத்வா’’தி வுத்தம், பச்சா²ஜாதம் பன ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் அக்³க³ஹிதத்தா. ஏத்தகா ஹி ஏகூனவீஸதி பச்சயா யதா²வுத்தே பச்சயே வஜ்ஜேத்வா அவஸிட்டா². யே பனாதி பத³காரகே வத³தி. ஸங்கி²பித்வாதி பத³ஸ்ஸ ‘‘பாளியம் வித்தா²ரிதம் அவித்தா²ரிதஞ்ச ஸப்³ப³ம் ஸங்க³ஹேத்வா வுத்த’’ந்தி அத்த²ம் வத³ந்தி. ‘‘தேவீஸதி பச்சயா’’தி பாடே²ன ப⁴விதப்³ப³ம் ‘‘ஸப்³ப³ம் ஸங்க³ஹேத்வா’’தி வுத்தத்தா. பச்சா²ஜாதபச்சயோயேவ ஹி வஜ்ஜேதப்³போ³தி. ஏவம் வாத³ந்தரே வத்தப்³ப³ம் வத்வா இதா³னி பாளியா அவிபரீதம் அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஆதி³ம்ஹி பனா’’திஆதி³ வுத்தம்.

விப⁴ங்க³வாரவண்ணனா நிட்டி²தா.