நமோ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ
அபி⁴த⁴ம்மபிடகே
பஞ்சபகரண-அனுடீகா
தா⁴துகதா²பகரண-அனுடீகா
க³ந்தா²ரம்ப⁴வண்ணனா
தா⁴துகதா²பகரணதே³ஸனாய தே³ஸதே³ஸகபரிஸாபதே³ஸா வுத்தப்பகாரா ஏவாதி காலாபதே³ஸம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘தா⁴துகதா²பகரணம் தே³ஸேந்தோ’’திஆதி³மாஹ. ‘‘தஸ்ஸேவ அனந்தரம் அதே³ஸயீ’’தி ஹி இமினா விப⁴ங்கா³னந்தரம் தா⁴துகதா² தே³ஸிதாதி தஸ்ஸா தே³ஸனாகாலோ அபதி³ட்டோ² ஹோதி. யே பன ‘‘விப⁴ங்கா³னந்தரம் கதா²வத்து²பகரணம் தே³ஸித’’ந்தி வத³ந்தி, தேஸம் வாத³ம் படிக்கி²பந்தோ ‘‘விப⁴ங்கா³னந்தரம்…பே… த³ஸ்ஸேது’’ந்தி ஆஹ.
‘‘காமா தே பட²மா ஸேனா’’திஆதி³வசனதோ (ஸு. நி. 438; மஹானி. 28; சூளனி. நந்த³மாணவபுச்சா²னித்³தே³ஸ 47) கிலேஸவித்³த⁴ம்ஸனம்பி தே³வபுத்தமாரஸ்ஸ ப³லவித⁴மனந்தி ஸக்கா வத்தும், ‘‘அப்பவத்திகரணவஸேன கிலேஸாபி⁴ஸங்கா²ரமாரான’’ந்தி பன வுச்சமானத்தா க²ந்திப³லஸத்³தா⁴ப³லாதி³ஆனுபா⁴வேன உஸ்ஸாஹபரிஸாப³லப⁴ஞ்ஜனமேவ தே³வபுத்தமாரஸ்ஸ ப³லவித்³த⁴ம்ஸனம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். விஸயாதிக்கமனம் காமதா⁴துஸமதிக்கமோ. ஸமுத³யப்பஹானபரிஞ்ஞாவஸேனாதி பஹானாபி⁴ஸமயபரிஞ்ஞாபி⁴ஸமயானம் வஸேன. நனு சேதம் பஞ்சன்னம் மாரானம் ப⁴ஞ்ஜனம் ஸாவகேஸுபி லப்³ப⁴தேவாதி சோத³னம் மனஸி கத்வா ஆஹ ‘‘பரூபனிஸ்ஸயரஹித’’ந்திஆதி³. வீரஸ்ஸ பா⁴வோ வீரியந்தி கத்வா வுத்தம் ‘‘மஹாவீரியோதி மஹாவீரோ’’தி. மஹாவீரியதா ச பரிபுண்ணவீரியபாரமிதாய சதுரங்க³ஸமன்னாக³தவீரியாதி⁴ட்டா²னேன அனஞ்ஞஸாதா⁴ரணசதுப்³பி³த⁴ஸம்மப்பதா⁴னஸம்பத்தியா ச வேதி³தப்³பா³. ததோ ஏவ ஹிஸ்ஸ வீரியாஹானிஸித்³தி⁴பீதி.
க²ந்தா⁴தி³கே த⁴ம்மே அதி⁴ட்டா²ய நிஸ்ஸாய விஸயம் கத்வா அபி⁴த⁴ம்மகதா² பவத்தாதி ஆஹ ‘‘அபி⁴த⁴ம்மகதா²தி⁴ட்டா²னட்டே²ன வா’’தி. தேஸம் கத²னதோதி தேஸம் க²ந்தா⁴தீ³னம் கதா²பா⁴வதோ. ஏதேன அத்த²விஸேஸஸன்னிஸ்ஸயோ ப்³யஞ்ஜனஸமுதா³யோ பகரணந்தி வுத்தம் ஹோதி. அத² வா தா⁴துயோ கதீ²யந்தி ஏத்த², ஏதேன வாதி தா⁴துகதா², ததா²பவத்தோ ப்³யஞ்ஜனத்த²ஸமுதா³யோ. யதி³ ஏவம் ஸத்தன்னம்பி பகரணானம் தா⁴துகதா²பா⁴வோ ஆபஜ்ஜதீதி சோத³னம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘யதி³பீ’’திஆதி³. தத்த² ஸாதிஸயந்தி ஸவிஸேஸம் விசித்தாதிரேகவஸேன அனவஸேஸதோ ச தே³ஸனாய பவத்தத்தா. ததா² ஹி வுத்தம் ‘‘ஸப்³பா³பி த⁴ம்மஸங்க³ணீ தா⁴துகதா²ய மாதிகா’’தி (தா⁴து. 5). தேனேவாஹ ‘‘ஏகதே³ஸகத²னமேவ ஹி அஞ்ஞத்த² கத’’ந்தி.
இதா³னி ஸாஸனே யேஸு தா⁴து-ஸத்³தோ³ நிருள்ஹோ, தேஸம் வஸேன அஞ்ஞேஹிபி அஸாதா⁴ரணம் இமஸ்ஸ பகரணஸ்ஸ தா⁴துகதா²பா⁴வம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘க²ந்தா⁴யதனதா⁴தூஹி வா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² தத்தா²தி க²ந்தா⁴யதனதா⁴தூஸு. மஹந்தோ பபே⁴தா³னுக³தோ விஸயோ ஏதாஸந்தி மஹாவிஸயா, தா⁴துயோ, ந க²ந்தா⁴யதனானி அப்பதரபத³த்தா. யேன வா ஸபா⁴வேன த⁴ம்மா ஸங்க³ஹாஸங்க³ஹஸம்பயோக³விப்பயோகே³ஹி உத்³தே³ஸனித்³தே³ஸே லப⁴ந்தி, ஸோ ஸபா⁴வோ தா⁴து. ஸா தா⁴து இத⁴ ஸாதிஸயம் தே³ஸிதாதி ஸவிஸேஸம் தா⁴துயா கத²னதோ இத³ம் பகரணம் ‘‘தா⁴துகதா²’’தி வுத்தம். ஸபா⁴வத்தோ² ஹி அயம் தா⁴து-ஸத்³தோ³ ‘‘தா⁴துஸோ, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா ஸம்ஸந்த³ந்தீ’’திஆதீ³ஸு (ஸம். நி. 2.98) விய. தா⁴துபே⁴த³ந்தி தா⁴துவிபா⁴க³ம். பகரணந்தி வசனஸேஸோ. குதோ பகரண-ஸத்³தோ³ லப்³ப⁴தீதி ஆஹ ‘‘ஸத்தன்னம் பகரணானம் கமேன வண்ணனாய பவத்தத்தா’’தி. தேன யோஜனம் கத்வாதி தேன பகரண-ஸத்³தே³ன ‘‘தா⁴துகதா²வ பகரணம் தா⁴துகதா²பகரண’’ந்தி யோஜனம் கத்வா. தம் தீ³பனந்தி தம் தா⁴துகதா²பகரணஸ்ஸ அத்த²தீ³பனம், அத்த²தீ³பனாகாரேன பவத்தம் வண்ணனம். ‘‘அத்த²ம் தீ³பயிஸ்ஸாமீ’’தி வத்வா ‘‘தம் ஸுணாதா²’’தி வத³ந்தோ ஸோதத்³வாரானுஸாரேன தத்த² உபதா⁴ரணே நியோஜேதீதி ஆஹ ‘‘தம்தீ³பனவசனஸவனேன உபதா⁴ரேதா²தி அத்தோ²’’தி.
க³ந்தா²ரம்ப⁴வண்ணனா நிட்டி²தா.
1. மாதிகாவண்ணனா
1. நயமாதிகாவண்ணனா
1. சுத்³த³ஸவிதே⁴னாதி சுத்³த³ஸப்பகாரேன, சுத்³த³ஸஹி பதே³ஹீதி அத்தோ². தத்த² ‘‘ஸங்க³ஹோ அஸங்க³ஹோ’’தி இத³மேகம் பத³ம், ததா² ‘‘ஸம்பயோகோ³ விப்பயோகோ³’’தி. ‘‘ஸங்க³ஹிதேன ஸம்பயுத்தம் விப்பயுத்த’’ந்திஆதீ³னி பன தீணி தீணி பதா³னி ஏகேகம் பத³ம். இதரேஸு பத³விபா⁴கோ³ ஸுவிஞ்ஞேய்யோவ. ஏதேஹீதி ஸங்க³ஹாதி³ப்பகாரேஹி. நயனம் பாபனம், தம் பன பவத்தனம் ஞாபனஞ்ச ஹோதீதி ‘‘பவத்தீயதி ஞாயந்தீ’’தி ச த்³விதா⁴பி அத்தோ² வுத்தோ. நயா ஏவ உத்³தி³ஸியமானா மாதிகா. அத்த²த்³வயேபி பவத்தனஞாணகிரியானம் கரணபா⁴வேன ஸங்க³ஹாதி³ப்பகாரா நயாதி வுத்தா. தேனாஹ அட்ட²கதா²யம் ‘‘இமினா ஸங்க³ஹாதி³கேன நயேனா’’தி (தா⁴து. அட்ட². 1). பதா³னந்தி அத்த²தீ³பகானம் வசனானம். பஜ்ஜதி ஏதேன அத்தோ²தி ஹி பத³ம். பதா³னந்தி ச ஸம்ஸாமிஸம்ப³ந்தே⁴ ஸாமிவசனம், பகரணஸ்ஸாதி பன அவயவாவயவீஸம்ப³ந்தே⁴.
2. அப்³ப⁴ந்தரமாதிகாவண்ணனா
2. தத³த்தா²னீதி படிச்சஸமுப்பாத³த்தா²னி. படிச்ச ஸமுப்பஜ்ஜதி ஸங்கா²ராதி³கம் ஏதஸ்மாதி ஹி படிச்சஸமுப்பாதோ³, பச்சேகம் அவிஜ்ஜாதி³கோ பச்சயத⁴ம்மோ. ததா² ஹி வுத்தம் ஸங்கா²ரபிடகே ‘‘த்³வாத³ஸ பச்சயா, த்³வாத³ஸ படிச்சஸமுப்பாதா³’’தி. தேஸந்தி க²ந்தா⁴தீ³னம். ததா²த³ஸ்ஸிதானந்தி க³ணனுத்³தே³ஸவிபா⁴க³மத்தேன த³ஸ்ஸிதானம். கஸ்மா பனேத்த² படிச்சஸமுப்பாதோ³ த்³வாத³ஸபா⁴வேனேவ க³ஹிதோ, நனு தத்த² ப⁴வோ கம்மப⁴வாதி³பே⁴தே³ன, ஸோகாத³யோ ச ஸரூபதோயேவ இத⁴ பாளியம் க³ஹிதாதி சோத³னம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘தத்தா²’’திஆதி³. தத்த² தத்தா²தி தஸ்மிம் ‘‘பஞ்சவீஸாதி⁴கேன பத³ஸதேனா’’தி ஏவம் வுத்தே அட்ட²கதா²வசனே. கம்மப⁴வஸ்ஸ பா⁴வனபா⁴வேன, உபபத்திப⁴வஸ்ஸ ப⁴வனபா⁴வேன. பத³த்த²தோ பன கம்மப⁴வோ ப⁴வதி ஏதஸ்மாதி ப⁴வோ, இதரோ ப⁴வதி, ப⁴வனம் வாதி. தன்னிதா³னது³க்க²பா⁴வேனாதி ஜராமரணனிதா³னது³க்க²பா⁴வேன.
‘‘ஸப்³பா³பி த⁴ம்மஸங்க³ணீ தா⁴துகதா²ய மாதிகா’’தி இத³ம்பி தா⁴துகதா²ய மாதிகாகித்தனமேவாதி ‘‘ஸப்³பா³பி…பே… மாதிகாதி அயம் தா⁴துகதா²மாதிகாதோ ப³ஹித்³தா⁴ வுத்தா’’தி வசனம் அஸம்பா⁴வேந்தோ ‘‘அத² வா’’திஆதி³மாஹ. பகரணந்தரக³தா வுத்தா தா⁴துகதா²ய மாதிகாபா⁴வேனாதி அத்தோ². காமஞ்சேத்த² மாதிகாபா⁴வேன வுத்தா, பகரணந்தரக³தத்தா பன அஞ்ஞதோ க³ஹேதப்³ப³ரூபா இதோ ப³ஹிபூ⁴தா நாம ஹோந்தி, ஸரூபதோ க³ஹிதாவ பஞ்சக்க²ந்தா⁴திஆதி³கா அப்³ப⁴ந்தரா. தேனாஹ ‘‘ஸரூபதோ த³ஸ்ஸேத்வா ட²பிதத்தா’’தி. மாதிகாய அஸங்க³ஹிதத்தாதி மாதிகாய ஸரூபேன அஸங்க³ஹிதத்தா, ந அஞ்ஞதா². ந ஹி மாதிகாய அஸங்க³ஹிதோ கோசி பத³த்தோ² அத்தி². விகிண்ணபா⁴வேனாதி க²ந்த⁴விப⁴ங்கா³தீ³ஸு விஸும் விஸும் கிண்ணபா⁴வேன விஸடபா⁴வேன.
3. நயமுக²மாதிகாவண்ணனா
3. நயானம் ஸங்க³ஹாதி³ப்பகாரவிஸேஸானம் பவத்தி தே³ஸனா, தஸ்ஸா வினிக்³க³மட்டா²னதாய த்³வாரம். யதா²வுத்தத⁴ம்மா யதா²ரஹம் க²ந்தா⁴யதனதா⁴துயோ அரூபினோ ச க²ந்தா⁴தி தேஸம் உத்³தே³ஸோ நயமுக²மாதிகா. தேனாஹ ‘‘நயான’’ந்திஆதி³. வியுஜ்ஜனஸீலா, வியோகோ³ வா ஏதேஸம் அத்தீ²தி வியோகி³னோ, ததா² ஸஹயோகி³னோ, ஸங்க³ஹாஸங்க³ஹத⁴ம்மா ச வியோகீ³ஸஹயோகீ³த⁴ம்மா ச ஸங்க³ஹா…பே… த⁴ம்மா, ஸங்க³ண்ஹனாஸங்க³ண்ஹனவஸேன வியுஜ்ஜனஸம்யுஜ்ஜனவஸேன ச பவத்தனகஸபா⁴வாதி அத்தோ². சுத்³த³ஸபீதிஆதி³னா தமேவத்த²ம் பாகடதரம் கரோதி. யேஹீதி யேஹி க²ந்தா⁴தீ³ஹி அரூபக்க²ந்தே⁴ஹி ச. தே சத்தாரோதி தே ஸங்க³ஹாத³யோ சத்தாரோ. ஸச்சாதீ³ஹிபீதி ஸச்சஇந்த்³ரியபடிச்சஸமுப்பாதா³தீ³ஹிபி ஸஹ. யதா²ஸம்ப⁴வந்தி ஸம்ப⁴வானுரூபம், யம் யம் பத³ம் ஸங்க³ஹிதோ அஸங்க³ஹிதோதி ச வத்தும் யுத்தம், தம் தந்தி அத்தோ².
ஸோ பனாதி ஸங்க³ஹாஸங்க³ஹோ. ஸங்கா³ஹகபூ⁴தேஹீதி ஸங்க³ஹணகிரியாய கத்துபூ⁴தேஹி. தேஹீதி ஸச்சாதீ³ஹி. ந ஸங்க³ஹபூ⁴தேஹீதி ஸங்க³ஹணகிரியாய கரணபூ⁴தேஹி ஸச்சாதீ³ஹி ஸங்க³ஹாஸங்க³ஹோ ந வுத்தோ. தத்தா²பி ஹி க²ந்தா⁴யதனதா⁴துயோ ஏவ கரணபூ⁴தாதி த³ஸ்ஸேதி. க²ந்தா⁴தீ³ஹேவ ஸங்க³ஹேஹீதி க²ந்தா⁴தீ³ஹியேவ ஸங்க³ண்ஹனகிரியாய கரணபூ⁴தேஹி, ‘‘க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா, ஆயதனஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா, தா⁴துஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா, தே த⁴ம்மா சதூஹி க²ந்தே⁴ஹி, த்³வீஹாயதனேஹி, அட்ட²ஹி தா⁴தூஹி அஸங்க³ஹிதா’’தி ஸங்க³ஹாஸங்க³ஹோ நியமேத்வா வுத்தோ. தஸ்மாதி யஸ்மா ஸச்சாதீ³னி ஸங்கா³ஹகபா⁴வேன வுத்தானி, ந ஸங்க³ஹபா⁴வேன, க²ந்தா⁴தீ³னியேவ ச ஸங்க³ஹபா⁴வேன வுத்தானி, தஸ்மா.
கஸ்மா பனேத்த² ஸச்சாத³யோ ஸங்க³ஹவஸேன ந வுத்தாதி? ததா²தே³ஸனாய அஸம்ப⁴வதோ. ந ஹி ஸக்கா ரூபக்க²ந்தா⁴தீ³னம் ஸமுத³யஸச்சாதீ³ஹி, ஸஞ்ஞாதீ³னம் வா இந்த்³ரியாதீ³ஹி ஸங்க³ஹனயேன புச்சி²தும் விஸ்ஸஜ்ஜிதும் வாதி. ததா² அரியப²லாதீ³ஸு உப்பன்னவேத³னாதீ³னம் ஸச்சவினிமுத்ததாய ‘‘வேத³னாக்க²ந்தோ⁴ கதிஹி ஸச்சேஹி ஸங்க³ஹிதோ’’தி புச்சி²த்வாபி ‘‘ஏகேன ஸச்சேன ஸங்க³ஹிதோ’’திஆதி³னா நியமேத்வா ஸங்க³ஹம் த³ஸ்ஸேதும் ந ஸக்காதி. யதா²ஸம்ப⁴வந்தி யேஹி ஸம்பயோகோ³, யேஹி ச விப்பயோகோ³, தத³னுரூபம்.
ரூபம் ரூபேன நிப்³பா³னேன வா விப்பயுத்தம் ந ஹோதி, நிப்³பா³னம் வா ரூபேன. கஸ்மா? ஸம்பயுத்தந்தி அனாஸங்கனீயஸபா⁴வத்தா. சதுன்னஞ்ஹி க²ந்தா⁴னம் அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸம்பயோகீ³பா⁴வதோ ‘‘ரூபனிப்³பா³னேஹிபி ஸோ அத்தி² நத்தீ²’’தி ஸியா ஆஸங்கா, தஸ்மா தேஸம் இதரேஹி, இதரேஸஞ்ச தேஹி விப்பயோகோ³ வுச்சதி, ந பன ரூபஸ்ஸ ரூபேன, நிப்³பா³னேன வா, நிப்³பா³னஸ்ஸ வா ரூபேன கத்த²சி ஸம்பயோகோ³ அத்தீ²தி ததா³ஸங்காபா⁴வதோ விப்பயோகோ³பி ரூபஸ்ஸ ரூபனிப்³பா³னேஹி, நிப்³பா³னஸ்ஸ வா தேன ந வுச்சதி, அரூபக்க²ந்தே⁴ஹியேவ பன வுச்சதீதி ஆஹ ‘‘சதூஹேவா’’திஆதி³. அனாரம்மணஸ்ஸ சக்கா²யதனாதி³கஸ்ஸ. அனாரம்மணஅனாரம்மணமிஸ்ஸகேஹீதி அனாரம்மணேன ஸோதாயதனாதி³னா அனாரம்மணமிஸ்ஸகேன ச த⁴ம்மாயதனாதி³னா. மிஸ்ஸகஸ்ஸ த⁴ம்மாயதனாதி³கஸ்ஸ. அனாரம்மணஅனாரம்மணமிஸ்ஸகேஹி ந ஹோதீதி யோஜேதப்³ப³ம். யேஸம் பன யேஹி ஹோதி, தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அனாரம்மணஸ்ஸ பனா’’திஆதி³ வுத்தம். யதா² ஹி ஸாரம்மணஸ்ஸ அனாரம்மணேன அனாரம்மணமிஸ்ஸகேன ச விப்பயோகோ³ ஹோதி, ஏவம் ஸாரம்மணேனபி ஸோ ஹோதியேவ. தேன விய அனாரம்மணஸ்ஸ அனாரம்மணமிஸ்ஸகஸ்ஸ சாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.
4. லக்க²ணமாதிகாவண்ணனா
4. விஸும் யோஜனா காதப்³பா³தி யோ தீஹி ஸங்க³ஹோ சதூஹி ச ஸம்பயோகோ³ வுத்தோ, தம் ஸபா⁴கோ³ பா⁴வோ பயோஜேதி, யோ ச தீஹி அஸங்க³ஹோ சதூஹி ச விப்பயோகோ³ வுத்தோ, தம் விஸபா⁴கோ³ பா⁴வோதி இமமத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஸங்க³ஹோ…பே… விஞ்ஞாயதீ’’தி ஆஹ. யஸ்ஸ ஸங்க³ஹோ, ஸோ த⁴ம்மோ க²ந்தா⁴தி³கோ ஸபா⁴கோ³. யஸ்ஸ அஸங்க³ஹோ, ஸோ விஸபா⁴கோ³. ததா² ஸம்பயோகே³ஸுபி வேதி³தப்³ப³ம். இதா³னி யதா²வுத்தம் ஸபா⁴க³தம் ஸரூபதோ நித்³தா⁴ரேத்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தத்தா²’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ஸமானபா⁴வோ ஸங்க³ஹே ஸபா⁴க³தா, ஏகுப்பாதா³தி³கோ ஸம்பயோகே³தி இமினா ருப்பனாதி³விது⁴ரோ அஸமானஸபா⁴வோ அஸங்க³ஹே விஸபா⁴க³தா, நானுப்பாதா³தி³கோ விப்பயோகே³தி அயமத்தோ² அத்த²ஸித்³தோ⁴தி ந வுத்தோதி.
5. பா³ஹிரமாதிகாவண்ணனா
5. ஏதேன ட²பனாகாரேனாதி ஸரூபேன அக்³க³ஹேத்வா யதா²வுத்தேன பகரணந்தரமாதிகாய இத⁴ மாதிகாபா⁴வகித்தனஸங்கா²தேன ட²பனாகாரேன. பகரணந்தரட²பிதாய மாதிகாய அவிபா⁴கே³ன பச்ச²தோ க³ஹணம் ப³ஹி ட²பனந்தி ஆஹ ‘‘ப³ஹி பிட்டி²தோ ட²பிதத்தா’’தி. இத⁴ அட்ட²பேத்வாதி இமிஸ்ஸா தா⁴துகதா²ய ஸரூபேன அவத்வா. ததா² பகாஸிதத்தாதி மாதிகாபா⁴வேன ஜோதிதத்தா. த⁴ம்மஸங்க³ணீஸீஸேன ஹி த⁴ம்மஸங்க³ணியம் ஆக³தமாதிகாவ க³ஹிதாதி. யேஹி நயேஹி தா⁴துகதா²ய நித்³தே³ஸோ, தேஸு நயேஸு, தேஹி விப⁴ஜிதப்³பே³ஸு க²ந்தா⁴தீ³ஸு, தேஸம் நயானம் பவத்தித்³வாரலக்க²ணேஸு ச உத்³தி³ட்டே²ஸு தா⁴துகதா²ய உத்³தே³ஸவஸேன வத்தப்³ப³ம் வுத்தமேவ ஹோதீதி யம் உத்³தே³ஸவஸேன வத்தப்³ப³ம், தம் வத்வா புன யதா²வுத்தானம் க²ந்தா⁴தீ³னம் குஸலாதி³விபா⁴க³த³ஸ்ஸனத்த²ம் ‘‘ஸப்³பா³பி த⁴ம்மஸங்க³ணீ தா⁴துகதா²ய மாதிகா’’தி வுத்தந்தி ஏவமேத்த² மாதிகாய நிக்கே²பவிதி⁴ வேதி³தப்³போ³.
‘‘கா³வீதி அயமாஹா’’தி ஏத்த² கா³வீ-ஸத்³தோ³ விய ‘‘ஸங்க³ஹோ அஸங்க³ஹோ’’தி ஏத்த² பத³த்த²விபல்லாஸகாரினா இதி-ஸத்³தே³ன அத்த²பத³த்த²கோ ஸங்க³ஹாஸங்க³ஹ-ஸத்³தோ³ ஸத்³த³பத³த்த²கோ ஜாயதீதி அதி⁴ப்பாயேனாஹ ‘‘அனித்³தா⁴ரிதத்த²ஸ்ஸ ஸத்³த³ஸ்ஸேவ வுத்தத்தா’’தி. தேன அத்து²த்³தா⁴ரதோ ஸங்க³ஹஸத்³த³ம் ஸம்வண்ணேதீதி த³ஸ்ஸேதி. அனித்³தா⁴ரிதவிஸேஸோதி அஸங்க³ஹிதஜாதிஸஞ்ஜாதிஆதி³விஸேஸோ. ஸாமஞ்ஞேன க³ஹேதப்³ப³தந்தி ஸங்க³ஹஸத்³தா³பி⁴தே⁴ய்யதாஸாமஞ்ஞேன விஞ்ஞாயமானோ வுச்சமானோ வா. ந சேத்த² ஸாமஞ்ஞஞ்ச ஏகரூபமேவாதி சோத³னா காதப்³பா³ பே⁴தா³பேக்க²த்தா தஸ்ஸ. யத்தகா ஹி தஸ்ஸ விஸேஸா, தத³பேக்க²மேவ தந்தி. ‘‘அத்தனோ ஜாதியா’’தி விஞ்ஞாயதி யதா² ‘‘மத்தேய்யா’’தி வுத்தே அத்தனோ மாது ஹிதாதி.
த⁴ம்மவிஸேஸம் அனித்³தா⁴ரேத்வாதி ஸங்க³ஹிததாதி³னா புச்சி²தப்³ப³விஸ்ஸஜ்ஜேதப்³ப³த⁴ம்மானம் விஸேஸனம் அகத்வா. ஸாமஞ்ஞேனாதி அவிஸேஸேன. த⁴ம்மானந்தி க²ந்தா⁴தி³த⁴ம்மானம். அவஸேஸா நித்³தா⁴ரேத்வாதி ‘‘ஸங்க³ஹிதேன அஸங்க³ஹித’’ந்திஆதி³கா அவஸேஸா த்³வாத³ஸபி புச்சி²தப்³ப³விஸ்ஸஜ்ஜேதப்³ப³த⁴ம்மவிஸேஸம் நித்³தா⁴ரேத்வா த⁴ம்மானம் புச்ச²னவிஸ்ஸஜ்ஜனனயஉத்³தே³ஸாதி யோஜனா. நனு ச ‘‘ஸங்க³ஹிதேன அஸங்க³ஹித’’ந்திஆத³யோபி யதா²வுத்தவிஸேஸம் அனித்³தா⁴ரேத்வா ஸாமஞ்ஞேன த⁴ம்மானம் புச்ச²னவிஸ்ஸஜ்ஜனனயுத்³தே³ஸாதி சோத³னம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘ஸங்க³ஹிதேன அஸங்க³ஹித’’ந்திஆதி³. யஸ்ஸ அத்தோ² ஞாயதி, ஸத்³தோ³ ச ந பயுஜ்ஜதி, ஸோ லோபோதி வேதி³தப்³போ³, ஆவுத்திஆதி³வஸேன வா அயமத்தோ² தீ³பேதப்³போ³. தேனாதி லுத்தனித்³தி³ட்டே²ன அஸங்க³ஹித-ஸத்³தே³ன. ஸங்க³ஹிதவிஸேஸவிஸிட்டோ²தி சக்கா²யதனேன க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிததாவிஸேஸவிஸிட்டோ², தேன ஸோதாயதனாதி³பா⁴வேன அஸங்க³ஹிதோ ஸோதபஸாதா³தி³கோ யோ ருப்பனஸபா⁴வோ த⁴ம்மவிஸேஸோ. தன்னிஸ்ஸிதோ தம் த⁴ம்மவிஸேஸம் நிஸ்ஸாய லப்³ப⁴மானோ. ‘‘தே த⁴ம்மா கதிஹி க²ந்தே⁴ஹி…பே… சதூஹி க²ந்தே⁴ஹி அஸங்க³ஹிதா’’திஆதி³னா அஸங்க³ஹிததாஸங்கா²தோ புச்சா²விஸ்ஸஜ்ஜனனயோ பரதோ புச்சி²த்வா விஸ்ஸஜ்ஜியமானோ இத⁴ உத்³தி³ட்டோ² ஹோதி. விஸேஸனே கரணவசனந்தி இமினா தஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ யதா²வுத்தஸங்க³ஹிததாவிஸேஸவிஸிட்ட²தம்யேவ விபா⁴வேதி. ஏவமேதே புச்சி²தப்³ப³விஸ்ஸஜ்ஜேதப்³ப³த⁴ம்மவிஸேஸம் நித்³தா⁴ரேத்வா புச்ச²னவிஸ்ஸஜ்ஜனனயுத்³தே³ஸா பவத்தாதி வேதி³தப்³பா³.
நனு ச ‘‘ஸங்க³ஹிதேன அஸங்க³ஹித’’ந்தி ஏத்தாவதாபி அயமத்தோ² லப்³ப⁴தீதி? ந லப்³ப⁴தி தஸ்ஸ த⁴ம்மமத்ததீ³பனதோ. நயுத்³தே³ஸோ ஹேஸோ, ந த⁴ம்முத்³தே³ஸோ. ததா² ஹி பாளியம் ஸங்க³ஹிதேனஅஸங்க³ஹிதபத³னித்³தே³ஸே ‘‘சக்கா²யதனேன யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா, ஆயதன…பே… தா⁴துஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா’’தி வத்வா ‘‘தே த⁴ம்மா கதிஹி க²ந்தே⁴ஹி…பே… அஸங்க³ஹிதா’’தி (தா⁴து. 171) புச்சி²த்வா ‘‘தே த⁴ம்மா சதூஹி க²ந்தே⁴ஹி த்³வீஹாயதனேஹி அட்ட²ஹி தா⁴தூஹி அஸங்க³ஹிதா’’தி து³தியம் அஸங்க³ஹிதபத³ம் க³ஹிதம். அஞ்ஞதா² ‘‘சக்கா²யதனேன யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா, தே த⁴ம்மா ஆயதனஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா, தா⁴துஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா. தே கதமே’’இச்சேவ நித்³தி³ஸிதப்³ப³ம் ஸியா.
ஏஸ நயோதி அதிதே³ஸேன த³ஸ்ஸிதமத்த²ம் பாகடதரம் காதும் ‘‘தேஸுபீ’’திஆதி³ வுத்தம். ததியபதே³னாதி லுத்தனித்³தே³ஸேன க³ஹேதப்³ப³ந்தி வுத்தபத³ம் ஸந்தா⁴யாஹ. கத்துஅத்தே² கரணனித்³தே³ஸோ ஸங்க³ஹிதாஸங்க³ஹிதேஹி தேஹி த⁴ம்மேஹி த⁴ம்மானம் ஸங்க³ஹிததாஸங்க³ஹிததாய வுத்தத்தா. ததா² ஹி தத்த² பாளியம் ‘‘தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா’’தி த⁴ம்மமுகே²னேவ ஸங்க³ஹிததாஸங்க³ஹிததா வுத்தா. து³தியததியேஸு பன ஸங்க³ஹிததாஸங்க³ஹிததாஸங்கா²தவிஸேஸனத்³வாரேன த⁴ம்மானம் அஸங்க³ஹிததாஸங்க³ஹிததா வுத்தாதி தத்த² ‘‘விஸேஸனே கரணவசன’’ந்தி வுத்தம். தேனாஹ ‘‘தத்த² ஹி…பே… த⁴ம்மந்தரஸ்ஸா’’தி. தத்த² ஸபா⁴வந்தரேனாதி ஸங்க³ஹிததாஸங்க³ஹிததாஸங்கா²தேன ஸபா⁴வந்தரேன பகாரந்தரேன. ஸபா⁴வந்தரஸ்ஸாதி அஸங்க³ஹிததாஸங்க³ஹிததாஸங்கா²தஸ்ஸ ஸபா⁴வந்தரஸ்ஸ. ஏதேஸூதி சதுத்த²பஞ்சமேஸு. த⁴ம்மந்தரேனாதி அஞ்ஞத⁴ம்மேன. த⁴ம்மந்தரஸ்ஸாதி ததோ அஞ்ஞஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ விஸேஸனம் கதம். தத்த² ஹி அந்தரேன பகாரவிஸேஸாமஸனம் த⁴ம்மேனேவ த⁴ம்மோ விஸேஸிதோதி. ஆதி³பதே³னேவாதி ‘‘ஸங்க³ஹிதேனா’’திஆதி³னா வுத்தேன பட²மபதே³னேவ. இதரேஹீதி ‘‘ஸம்பயுத்தம் விப்பயுத்த’’ந்திஆதி³னா வுத்தேஹி து³தியததியபதே³ஹி. ஏத்தா²தி ஏகாத³ஸமாதீ³ஸு சதூஸு. து³தியததியேஸு விய விஸேஸனே ஏவ கரணவசனம் த³ட்ட²ப்³ப³ம், ந சதுத்த²பஞ்சமேஸு விய கத்துஅத்தே²தி அதி⁴ப்பாயோ. புச்சா²விஸ்ஸஜ்ஜனானந்திஆதி³னா தமேவத்த²ம் விபா⁴வேதி.
விவித⁴கப்பனதோதி விவித⁴ம் ப³ஹுதா⁴ கப்பனதோ, ஸங்க³ஹாஸங்க³ஹானம் விஸும் ஸஹ ச விஸேஸனவிஸேஸிதப்³ப³பா⁴வகப்பனதோதி அத்தோ². தம் பன விகப்பனம் வுத்தாகாரேன விப⁴ஜனம் ஹோதீதி ஆஹ ‘‘விபா⁴க³தோதி அத்தோ²’’தி. ஸன்னிட்டா²னலக்க²ணேன அதி⁴மோக்கே²ன ஸம்பயுத்தத⁴ம்மா ஆரம்மணே நிச்ச²யனாகாரேன பவத்தியா ஸன்னிட்டா²னவஸேன வுத்தத⁴ம்மா. தே ச தேஹி ஸத்³தி⁴ம் தத³வஸிட்டே² த்³விபஞ்சவிஞ்ஞாணவிசிகிச்சா²ஸஹக³தத⁴ம்மே ச ஸங்க³ஹேத்வா ஆஹ ‘‘ஸன்னிட்டா²னவஸேன வுத்தா ச ஸப்³பே³ ச சித்துப்பாதா³ ஸன்னிட்டா²னவஸேன வுத்தஸப்³ப³சித்துப்பாதா³’’தி. இதரேதி ப²ஸ்ஸாத³யோ. ஸப்³பே³ஸந்தி ஏகூனனவுதியா சித்துப்பாதா³னம். பரிக்³க³ஹேதப்³பா³தி ஸங்க³ஹாதி³வஸேன பரிக்³க³ண்ஹிதப்³பா³. மஹாவிஸயேன அதி⁴மோக்கே²ன. அஞ்ஞேஸந்தி விதக்காதீ³னம். வசனம் ஸந்தா⁴யாதி ‘‘அதி⁴முச்சனம் அதி⁴மோக்கோ², ஸோ ஸன்னிட்டா²னலக்க²ணோ’’தி த⁴ம்மஸங்க³ஹவண்ணனாயம் (த⁴. ஸ. அட்ட². யேவாபனகவண்ணனா) ‘‘தண்ஹாபச்சயா அதி⁴மோக்கோ², அதி⁴மோக்க²பச்சயா ப⁴வோ’’தி படிச்சஸமுப்பாத³விப⁴ங்கே³ ச ஆக³தம் வசனம் ஸந்தா⁴ய. அத்தே² ஸதீதி ‘‘ஸன்னிட்டா²ன…பே… ஸாதா⁴ரணதோ’’தி ஏவமத்தே² வுச்சமானே. வத்தப்³பே³ஸூதி ஸங்க³ஹாதி³பரிக்³க³ஹத்த²ம் வத்தப்³பே³ஸு. வுத்தா ப²ஸ்ஸாத³யோ மனஸிகாரபரியோஸானா. தாதி³ஸஸ்ஸாதி ப²ஸ்ஸாதி³ஸதி³ஸஸ்ஸ ஸாதா⁴ரணஸ்ஸ அதி⁴மோக்க²ஸதி³ஸஸ்ஸ அஸாதா⁴ரணஸ்ஸ அஞ்ஞஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ அபா⁴வா.
நனு ஜீவிதிந்த்³ரியசித்தட்டி²தியோபி ஸாதா⁴ரணாதி? ஸச்சம் ஸாதா⁴ரணா, அத்தி² பன விஸேஸோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஜீவிதிந்த்³ரியம் பனா’’திஆதி³. அஸமாதி⁴ஸபா⁴வா ப³லபா⁴வம் அப்பத்தா ஸாமஞ்ஞஸத்³தே³னேவ வத்தப்³பா³தி யோஜனா. ஸாமஞ்ஞவிஸேஸஸத்³தே³ஹி சாதி ஸாமஞ்ஞவிஸேஸஸத்³தே³ஹி வத்தப்³பா³ ச ஸமாதி⁴ஸபா⁴வா சித்தேகக்³க³தா. விஸேஸஸத்³த³வசனீயம் அஞ்ஞந்தி ப³லப்பத்தஸமாதி⁴தோ அஞ்ஞம் ஸாமஞ்ஞஸத்³தே³ன ப்³யாபேதப்³ப³ம், விஸேஸஸத்³தே³ன ச நிவத்தேதப்³ப³ம் நத்தி² ஸமாதி⁴ஸபா⁴வாய ஏவ சித்தேகக்³க³தாய க³ஹிதத்தா. ந அஞ்ஞப்³யாபகனிவத்தகோ ஸாமஞ்ஞவிஸேஸோ அனஞ்ஞ…பே… விஸேஸோ, தஸ்ஸ தீ³பனதோ. தஸ்ஸேவ த⁴ம்மஸ்ஸாதி தஸ்ஸேவ ப³லப்பத்தஸமாதி⁴த⁴ம்மஸ்ஸ. பே⁴த³தீ³பகேஹீதி விஸேஸதீ³பகேஹி ஸமாதி⁴ப³லாதி³வசனேஹி வத்தப்³பா³. வுத்தலக்க²ணா அனஞ்ஞப்³யாபகனிவத்தகஸாமஞ்ஞவிஸேஸதீ³பனா ஸத்³தா³. ததோ விபரீதேஹி அஞ்ஞம் ப்³யாபேதப்³ப³ம் நிவத்தேதப்³ப³ஞ்ச க³ஹேத்வா பவத்தேஹி ஸாமஞ்ஞவிஸேஸஸத்³தே³ஹேவ ந ஸுகா²தி³ஸபா⁴வா வேத³னா விய வத்தப்³பா³. தஸ்மாதி யஸ்மா அஸமாதி⁴ஸபா⁴வா ஸமாதி⁴ஸபா⁴வாதி த்³வேதா⁴ பி⁴ந்தி³த்வா க³ஹிதா சித்தேகக்³க³தா, தஸ்மா. அஸமாதி⁴ஸபா⁴வமேவ பகாஸேய்ய விஸேஸஸத்³த³னிரபேக்க²ம் பவத்தமானத்தா. இதரோதி ஸமாதி⁴ப³லாதி³கோ விஸேஸஸத்³தோ³. இதா⁴தி இமஸ்மிம் அப்³ப⁴ந்தரமாதிகுத்³தே³ஸே, ஸாதா⁴ரணே ப²ஸ்ஸாதி³கே, மஹாவிஸயே வா அதி⁴மோக்கே² உத்³தி³ஸியமானே. நனு ச அபி⁴ந்தி³த்வா க³ய்ஹமானா சித்தேகக்³க³தா வேத³னா விய ஸாதா⁴ரணா ஹோதீதி சோத³னம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘அபி⁴ன்னாபி வா’’திஆதி³. ‘‘சித்தஸ்ஸ டி²தி சித்தேகக்³க³தா அவிஸாஹடமானஸதா (த⁴. ஸ. 11, 15). அரூபீனம் த⁴ம்மானம் ஆயு டி²தீ’’தி (த⁴. ஸ. 19) வசனதோ ஸமாதி⁴ஜீவிதிந்த்³ரியானம் அஞ்ஞத⁴ம்மனிஸ்ஸயேன வத்தப்³ப³தா வேதி³தப்³பா³. ந அரஹதீதி இத⁴ உத்³தே³ஸம் ந அரஹதி ஸமுகே²னேவ வத்தப்³பே³ஸு ப²ஸ்ஸாதீ³ஸு உத்³தி³ஸியமானேஸூதி அத்தோ².
மாதிகாவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. நித்³தே³ஸவண்ணனா
1. பட²மனயோ ஸங்க³ஹாஸங்க³ஹபத³வண்ணனா
1. க²ந்த⁴பத³வண்ணனா
6. ‘‘அபி⁴ஞ்ஞேய்யத⁴ம்மபா⁴வேன வுத்தா சத்தாரோ க²ந்தா⁴ ஹோந்தீ’’திஆதி³னா, ‘‘ரூபக்க²ந்தோ⁴ அபி⁴ஞ்ஞேய்யோ’’திஆதி³னா ச அபி⁴ஞ்ஞாதலக்க²ணவிஸயாதி ஆஹ ‘‘ஸபா⁴வதோ அபி⁴ஞ்ஞாதான’’ந்தி. பரிஞ்ஞேய்யதாதீ³தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன பஹாதப்³ப³ஸச்சி²காதப்³ப³பா⁴வேதப்³ப³தா ஸங்க³ய்ஹதி. அதி⁴பதியாதீ³தி அதி⁴பதிபச்சயபா⁴வஉபட்டா²னபத³ஹனாதீ³னி. ஸச்சாதி³விஸேஸோ வியாதி து³க்க²ஸச்சாதி³பரியாயோ அபி⁴ஞ்ஞேய்யபீளனட்டா²தி³விஸேஸோ விய. ஏவஞ்ச கத்வாதி நயமுக²மாதிகாய அபி⁴ஞ்ஞேய்யனிஸ்ஸயேன வுச்சமானத்தா ஏவ. தேஸம் ரூபத⁴ம்மானம் பஞ்சன்னம் க²ந்தா⁴னம் க²ந்த⁴பா⁴வேன விய ரூபக்க²ந்த⁴பா⁴வேன ஸபா⁴க³தா ஹோதி, ந வேத³னாக்க²ந்தா⁴தி³பா⁴வேனாதி ஸங்க³ஹலக்க²ணமாஹ. இதீதி தஸ்மா, யஸ்மா ரூபத⁴ம்மா அஞ்ஞமஞ்ஞம் ரூபக்க²ந்த⁴பா⁴வேன ஸபா⁴கா³, தஸ்மாதி அத்தோ². ரூபக்க²ந்த⁴பா⁴வஸங்கா²தேன ரூபக்க²ந்த⁴பா⁴வேன அத்த²முகே²னேவ க³ஹணே. ஸத்³த³த்³வாரேன பன க³ஹணே ரூபக்க²ந்த⁴வசனஸங்கா²தேன வா ரூபக்க²ந்த⁴வசனவசனீயதாஸங்கா²தேன. இதா³னி தமேவத்த²ம் பாகடதரம் காதும் ‘‘ரூபக்க²ந்தோ⁴தி ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம்.
புரிமேனாதி ரூபக்க²ந்தே⁴ன. ஸஞ்ஞாக்க²ந்த⁴மூலகாதிஆதீ³ஸு ‘‘புரிமேன யோஜியமானே’’திஆதி³ம் ஆனேத்வா யதா²ரஹம் யோஜேதப்³ப³ம். அபே⁴த³தோ பஞ்சகபுச்சா²விஸ்ஸஜ்ஜனம் க²ந்த⁴பத³னித்³தே³ஸே ஸப்³ப³பச்சி²மமேவாதி ஆஹ ‘‘பே⁴த³தோ பஞ்சகபுச்சா²விஸ்ஸஜ்ஜனானந்தர’’ந்தி.
ஆயதனபதா³தி³வண்ணனா
40. யதி³பி ஏககேபி ஸதி³ஸம் விஸ்ஸஜ்ஜனம் விஸ்ஸஜ்ஜனம் ஸமுத³யமக்³க³ஸச்சானம் ‘‘ஸமுத³யஸச்சம் ஏகேன க²ந்தே⁴ன…பே… மக்³க³ஸச்சம் ஏகேன க²ந்தே⁴ன ஏகேனாயதனேன ஏகாய தா⁴துயா ஸங்க³ஹிதம், சதூஹி க²ந்தே⁴ஹி ஏகாத³ஸஹி ஆயதனேஹி ஸத்தரஸஹி தா⁴தூஹி அஸங்க³ஹித’’ந்தி (தா⁴து. 41) நித்³தி³ட்ட²த்தா. ஏத்தா²தி ஏதஸ்மிம் இந்த்³ரியபத³னித்³தே³ஸே. சக்கு²ஸோதசக்கு²ஸுகி²ந்த்³ரியது³கானந்தி சக்கு²ஸோதது³கம் சக்கு²ஸுகி²ந்த்³ரியது³கந்தி ஏதேஸம் து³கானம். சக்கு²ஸோதஸுகி²ந்த்³ரியானஞ்ஹி ‘‘ஏகேன க²ந்தே⁴ன ஏகேனாயதனேன ஏகாய தா⁴துயா ஸங்க³ஹிதம், சதூஹி க²ந்தே⁴ஹி ஏகாத³ஸஹி ஆயதனேஹி ஸத்தரஸஹி தா⁴தூஹி அஸங்க³ஹித’’ந்தி ஏககே ஸதி³ஸம் விஸ்ஸஜ்ஜனம். சக்கு²ஸோதிந்த்³ரியது³கஸ்ஸ பன ‘‘சக்கு²ந்த்³ரியஞ்ச ஸோதிந்த்³ரியஞ்ச ஏகேன க²ந்தே⁴ன த்³வீஹாயதனேஹி த்³வீஹி தா⁴தூஹி ஸங்க³ஹிதா, சதூஹி க²ந்தே⁴ஹி த³ஸஹாயதனேஹி ஸோளஸஹி தா⁴தூஹி அஸங்க³ஹிதா’’தி, ‘‘சக்கு²ந்த்³ரியஞ்ச ஸுகி²ந்த்³ரியஞ்ச த்³வீஹி க²ந்தே⁴ஹி த்³வீஹாயதனேஹி த்³வீஹி தா⁴தூஹி ஸங்க³ஹிதா, தீஹி க²ந்தே⁴ஹி த³ஸஹாயதனேஹி ஸோளஸஹி தா⁴தூஹி அஸங்க³ஹிதா’’தி சக்கு²ஸுகி²ந்த்³ரியது³கஸ்ஸ ச அஸதி³ஸம் விஸ்ஸஜ்ஜனம். நாபி து³கேஹி திகஸ்ஸாதி சக்கு²ஸோதசக்கு²ஸுகி²ந்த்³ரியாதி³து³கேஹி சக்கு²ஸோதஸுகி²ந்த்³ரியாதி³திகஸ்ஸ நாபி ஸதி³ஸம் விஸ்ஸஜ்ஜனம். இதா⁴தி ஸச்சபத³னித்³தே³ஸே. திகேன சாதி து³க்க²ஸமுத³யமக்³கா³தி³திகேன ச. ‘‘பஞ்சஹி க²ந்தே⁴ஹி த்³வாத³ஸஹாயதனேஹி அட்டா²ரஸஹி தா⁴தூஹி ஸங்க³ஹிதா, ந கேஹிசி க²ந்தே⁴ஹி ந கேஹிசி ஆயதனேஹி ந காஹிசி தா⁴தூஹி அஸங்க³ஹிதா’’தி ஸதி³ஸம் விஸ்ஸஜ்ஜனம்.
6. படிச்சஸமுப்பாத³வண்ணனா
61. அவிஜ்ஜாவசனேனாதி ‘‘அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா’’தி ஏத்த² அவிஜ்ஜாக்³க³ஹணேன. விஸேஸனம் ந கத்தப்³ப³ம், ‘‘ஸப்³ப³ம்பி விஞ்ஞாண’’ந்தி வத்தப்³ப³ந்தி அதி⁴ப்பாயோ. தத்த² காரணமாஹ ‘‘குஸலாதீ³னம்பீ’’திஆதி³னா. விஸ்ஸஜ்ஜனாஸதி³ஸேன ஸப்³ப³விஞ்ஞாணாதி³ஸங்க³ஹணதோ. தேஸந்தி விஞ்ஞாணாதி³பதா³னம். இதா⁴தி இமஸ்மிம் பட²மனயே. அகம்மஜானம்பி ஸங்க³ஹிததா விஞ்ஞாயதி ஸத்³தா³யதனஸ்ஸபி க³ஹிதத்தா.
71. ஜாயமான…பே… மானானந்தி ஜாயமானாதி³அவத்தா²னம் த⁴ம்மானம். ஜாயமானாதி³பா⁴வமத்தத்தாதி நிப்³ப³த்தனாதி³அவத்தா²மத்தபா⁴வதோ. வினிப்³பு⁴ஜ்ஜித்வாதி அவத்தா²பா⁴வதோ வினிப்³போ⁴க³ம் கத்வா. பரமத்த²தோ அவிஜ்ஜமானானி, ஸபா⁴வமத்தபூ⁴தானீதி பரமத்த²த⁴ம்மானம் அவத்தா²பா⁴வமத்தபூ⁴தானி. அபரமத்த²ஸபா⁴வானிபி ரூபத⁴ம்மஸ்ஸ நிப்³ப³த்திஆதி³பா⁴வதோ ருப்பனபா⁴வேன க³ய்ஹந்தி. ததோ ‘‘ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸபா⁴கா³னி, அரூபானம் பன ஜாதிஜராமரணானீ’’தி ஆனேத்வா யோஜனா. ஏகேகபூ⁴தானீதி யதா² ஏகஸ்மிம் ரூபகலாபே ஜாதிஆதீ³னி ஏகேகானியேவ ஹோந்தி, ஏவம் ஏகஸ்மிம் அரூபகலாபேபீதி வுத்தம். தேனாஹ ‘‘ரூபகலாபஜாதிஆதீ³னி வியா’’திஆதி³. அனுப⁴வனஸஞ்ஜானனவிஜானனகிச்சானம் வேத³னாதீ³னம் நிப்³ப³த்திஆதி³பூ⁴தானிபி ஜாதிஆதீ³னி ததா² ந க³ய்ஹந்தீதி ஆஹ ‘‘வேதி³யன…பே… அக³ய்ஹமானானீ’’தி. தேன வேத³னாக்க²ந்தா⁴தீ³ஹி ஜாதிஆதீ³னம் ஸங்க³ஹாபா⁴வமாஹ. ‘‘ஜாதி, பி⁴க்க²வே, அனிச்சா ஸங்க²தா’’திஆதி³வசனதோ ஜாதிஆதீ³னம்பி ஸங்க²தபரியாயோ அத்தீ²தி ஸங்க²தாபி⁴ஸங்க²ரணகிச்சேன ஸங்கா²ரக்க²ந்தே⁴ன தேஸம் ஸங்க³ஹோதி வுத்தம் ‘‘ஸங்க²தா…பே… ஸபா⁴கா³னீ’’தி. தேனேவ ச ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ அனேகந்தபரமத்த²கிச்சதா வேதி³தப்³பா³. ததா² து³விதா⁴னீதி வுத்தப்பகாரேன ரூபாரூபத⁴ம்மானம் நிப்³ப³த்திஆதி³பா⁴வேன த்³விப்பகாரானி. தேனாதி யதா²வுத்தஸபா⁴க³த்தே²ன. தேஹி க²ந்தா⁴தீ³ஹீதி ரூபக்க²ந்த⁴ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴த⁴ம்மாயதனத⁴ம்மதா⁴தூஹி.
பட²மனயஸங்க³ஹாஸங்க³ஹபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
2. து³தியனயோ ஸங்க³ஹிதேனஅஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா
171. ‘‘ஸங்க³ஹிதேன அஸங்க³ஹித’’ந்தி ஏத்த² ஸங்க³ஹிதாஸங்க³ஹிதஸத்³தா³ பி⁴ன்னாதி⁴கரணா ந க³ஹேதப்³பா³ விஸேஸனவிஸேஸிதப்³ப³தாய இச்சி²தத்தா. யோ ஹி த⁴ம்மோ ஸங்க³ஹிததாவிஸேஸவிஸிட்டோ² அஸங்க³ஹிதோ ஹேட்டா² உத்³தி³ட்டோ², ஸ்வேவ இத⁴ அஸங்க³ஹிதபா⁴வேன புச்சி²த்வா விஸ்ஸஜ்ஜீயதீதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘யம் தம்…பே… ததே³வ த³ஸ்ஸேந்தோ’’தி ஆஹ. யே ஹி த⁴ம்மா சக்கா²யதனேன க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா, ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேன ச அஸங்க³ஹிதா, தேஸம்யேவ புன க²ந்தா⁴தீ³ஹி அஸங்க³ஹோ புச்சி²த்வா விஸ்ஸஜ்ஜிதோ. தேன வுத்தம் ‘‘சக்கா²யதனேன…பே… ஆஹா’’தி. ஸப்³ப³த்தா²தி ஸப்³பே³ஸு நயேஸு வாரேஸு ச. க²ந்தா⁴தி³ஸங்க³ஹஸாமஞ்ஞானந்தி ‘‘க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேனா’’திஆதி³னா அவிஸேஸேன வுத்தானம் க²ந்தா⁴தி³ஸங்க³ஹானம். ‘‘ஸாமஞ்ஞஜோதனா விஸேஸே அவதிட்ட²தீ’’தி ஆஹ ‘‘நிச்சம் விஸேஸாபேக்க²த்தா’’தி. விஸேஸாவபோ³த⁴னத்தா²னி பஞ்ஹப்³யாகரணானீதி வுத்தம் ‘‘பே⁴த³னிஸ்ஸிதத்தா ச புச்சா²விஸ்ஸஜ்ஜனான’’ந்தி. ஸவிஸேஸாவ க²ந்தா⁴தி³க³ணனாதி ‘‘க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேனா’’திஆதி³னா அவிஸேஸேன வுத்தாபி ரூபக்க²ந்தா⁴தி³னா ஸவிஸேஸாவ க²ந்தா⁴தி³க³ணனா, க²ந்தா⁴தி³னா ஸங்க³ஹோதி அத்தோ². ஸுத்³தா⁴தி கேவலா அனவஸேஸா, ஸாமஞ்ஞபூ⁴தாதி வுத்தம் ஹோதி.
தத்தா²தி யதா²தி⁴கதே து³தியனயே. ஸாமஞ்ஞஜோதனாய விஸேஸனித்³தி³ட்ட²த்தா ஆஹ ‘‘ஸங்க³ஹி…பே… நித்³தா⁴ரிதத்தா’’தி. தீஸு ஸங்க³ஹேஸூதி க²ந்தா⁴தி³ஸங்க³ஹேஸு தீஸு. அஞ்ஞேஹீதி வுத்தாவஸேஸேஹி த்³வீஹி ஏகேன வா. ஏத்தகேனேவ த³ஸ்ஸேதப்³பா³ ஸியும் தாவதாபி ஸங்க³ஹிதேன அஸங்க³ஹிதபா⁴வஸ்ஸ பகாஸிதத்தா. தேஸந்தி ஸங்க³ஹிதேனஅஸங்க³ஹிதபா⁴வேன வுத்தத⁴ம்மானம். ஏவம்விதா⁴னந்தி ‘‘சக்கா²யதனம் ஸோதாயதன’’ந்திஆதி³னா அனித்³தா⁴ரிதவிஸேஸானம். அஸம்ப⁴வாதி வுத்தப்பகாரேன நித்³தி³ஸிதும் அஸம்ப⁴வா. ஸங்க³ஹாதி³னயத³ஸ்ஸனமத்தம் நயமாதிகாய ப்³யாபாரோ, யத்த² பன ஸங்க³ஹாத³யோ, தே க²ந்தா⁴த³யோ குஸலாத³யோ ச தேஸம் விஸயபூ⁴தாதி தேஹி வினா ஸங்க³ஹாதீ³னம் பவத்தி நத்தி². தேனாஹ ‘‘நயமாதிகாய அப்³ப⁴ந்தரபா³ஹிரமாதிகாபேக்க²த்தா’’தி. ஸங்கா³ஹகம் அஸங்கா³ஹகஞ்சாதி வத்தப்³ப³ம். யோ ஹி இத⁴ ஸங்கா³ஹகபா⁴வேன வுத்தோ த⁴ம்மோ அஸங்கா³ஹகபா⁴வேனபி வுத்தோயேவாதி.
‘‘யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா, ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா’’தி, ‘‘யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா, ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா’’தி ச யத்த² புச்சி²தப்³ப³விஸ்ஸஜ்ஜிதப்³ப³த⁴ம்மவிஸேஸனித்³தா⁴ரணம் நத்தி², தத்த² பட²மனயே ச²ட்ட²னயே ச ‘‘ரூபக்க²ந்தோ⁴ கதிஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹிதோ? ஏகேன க²ந்தே⁴னா’’தி (தா⁴து. 6), ‘‘ரூபக்க²ந்தோ⁴ கதிஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸம்பயுத்தோதி? நத்தி². சதூஹி க²ந்தே⁴ஹி விப்பயுத்தோ’’தி (தா⁴து. 228) ச ஏவம் புச்சி²தப்³ப³விஸ்ஸஜ்ஜிதப்³ப³பா⁴வேன. இதரேஸூதி து³தியாதி³னயேஸு. தஸ்ஸ தஸ்ஸாதி யம் புச்சி²தப்³ப³ம் விஸ்ஸஜ்ஜிதப்³ப³ஞ்ச ‘‘யே த⁴ம்மா’’தி அனியமிதரூபேன நித்³தா⁴ரிதம், தஸ்ஸ தஸ்ஸ ‘‘தே த⁴ம்மா’’தி நியாமகபா⁴வேன.
ஏத்தா²தி ஏதஸ்மிம் பகரணே. யேன யேன சக்கா²யதனாதி³னா ஸங்கா³ஹகேன. க²ந்தா⁴தி³ஸங்க³ஹேஸூதி க²ந்தா⁴யதனதா⁴துஸங்க³ஹேஸு. தேன தேனாதி க²ந்தா⁴தி³ஸங்க³ஹேன. அஞ்ஞந்தி ததோ ததோ ஸங்கா³ஹகதோ அஞ்ஞம். தப்³பி³னிமுத்தம் ஸங்க³ஹேதப்³பா³ஸங்க³ஹேதப்³ப³ம் யம் த⁴ம்மஜாதம் அத்தி², தம் ததே³வ ‘‘சக்கா²யதனேன யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா, ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா’’தி ஸங்கா³ஹகாஸங்கா³ஹகபா⁴வேன உத்³த⁴டம். அஞ்ஞோ த⁴ம்மோ நத்தி² தஸ்ஸ ஸபா⁴க³பா⁴வேன ஸங்கா³ஹகஸ்ஸேவ அபா⁴வதோ. ஸியா பனேதம் ஸபா⁴கே³ன ஏகதே³ஸேன ஸங்க³ஹோதி, தம் படிக்கி²பந்தோ ஆஹ ‘‘ந ச ஸோ…பே… ஹோதீ’’தி. யஞ்சாதிஆதி³னா வசனந்தரம் பரிஹரதி.
யதி³ சாதிஆதி³னாபி தஸ்ஸேவ தேன ஸங்க³ஹாபா⁴வம் பாடா²பா⁴வத³ஸ்ஸனேன விபா⁴வேதி. தத்த² ஸோ ஏவாதி யோ ரூபாதி³க்க²ந்தோ⁴ ஸங்கா³ஹகபா⁴வேன வுத்தோ, ஸோ ஏவ தேன ரூபாதி³க்க²ந்தே⁴ன ஸங்க³ய்ஹேய்ய ஸங்க³ஹேதப்³போ³ ப⁴வேய்ய, தேனேவ தஸ்ஸ ஸங்க³ஹாபா⁴வே லக்க²ணம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ந ஹி ஸோ ஏவ தஸ்ஸ ஸபா⁴கோ³ விஸபா⁴கோ³ சா’’தி. ஏகதே³ஸா விய சக்கா²யதனாத³யோ ஸமுதா³யஸ்ஸ ரூபக்க²ந்தா⁴தி³கஸ்ஸ. ரூபக்க²ந்தோ⁴ சக்கா²யதனாதீ³னம் ந ஸங்கா³ஹகோ அஸங்கா³ஹகோ ச ஸபா⁴க³விஸபா⁴க³பா⁴வாபா⁴வதோ. ஏஸ நயோ ஸேஸேஸுபி. ஸமுதா³யந்தோக³தா⁴னந்திஆதி³னா வுத்தமேவத்த²ம் பாகடதரம் கரோதி. தத்த² யேனாதி விபா⁴கே³ன. தேதி ஏகதே³ஸா. தேஸந்தி ஏகதே³ஸானம். ஏத்த² தத³ந்தோக³த⁴தாய விபா⁴கா³பா⁴வோ, விபா⁴கா³பா⁴வேன ஸபா⁴க³விஸபா⁴க³தாபா⁴வோ, தேன ஸங்கா³ஹகாஸங்கா³ஹகதாபா⁴வோ த³ஸ்ஸிதோதி வேதி³தப்³போ³.
யதா² ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் ஸபா⁴க³விஸபா⁴கா³பா⁴வேன ஏகதே³ஸானம் ஸமுதா³யோ ஸங்கா³ஹகோ அஸங்கா³ஹகோ ச ந ஹோதி, ஏவம் ஏகதே³ஸஸபா⁴க³விஸபா⁴கா³னந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ததா²’’திஆதி³மாஹ. தத்த² யதா²திஆதி³ உதா³ஹரணத³ஸ்ஸனேன யதா²வுத்தஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ பாகடகரணம். க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்கா³ஹகம் அஸங்கா³ஹகஞ்சாதி யோஜனா. ததா² ஸேஸேஸுபி. ந ஹி ஏகதே³ஸ…பே… விஸபா⁴க³ம் யேன ஸமுதா³யோ ஸங்கா³ஹகோ அஸங்கா³ஹகோ ச ஸியாதி அதி⁴ப்பாயோ. ஏத்த² ச ஸங்கா³ஹகத்தம் தாவ மா ஹோது, அஸங்கா³ஹகத்தம் பன கஸ்மா படிக்கி²பீயதீதி சோத³னம் மனஸி கத்வா ஆஹ ‘‘தஸ்மா’’திஆதி³. தத்த² தஸ்மாதி வுத்தமேவத்த²ம் ஹேதுபா⁴வேன பராமஸதி. அத்ததோ அஞ்ஞஸ்ஸ, அத்தனி அந்தோக³த⁴தோ அஞ்ஞஸ்ஸ, அத்தேகதே³ஸஸபா⁴க³தோ அஞ்ஞஸ்ஸ ஸதிபி அஸங்கா³ஹகத்தேதி யோஜனா. தம் பனேதம் ‘‘ரூபக்க²ந்தோ⁴ ரூபக்க²ந்தே⁴ன ஸங்க³ஹிதோ அஸங்க³ஹிதோ ச ந ஹோதீ’’திஆதி³னா வுத்தே தயோ பகாரே ஸந்தா⁴ய வுத்தம். ஸங்கா³ஹகத்தமேவ ஏதேஸம் நத்தீ²தி ஏதேஸம் அத்தா, அத்தனி அந்தோக³தோ⁴, அத்தேகதே³ஸஸபா⁴கோ³ சாதி வுத்தானம் ஸங்கா³ஹகபா⁴வோ ஏவ நத்தி² ஸபா⁴கா³பா⁴வதோ. தேன வுத்தம் ‘‘ந ஹி ஸோ ஏவ தஸ்ஸ ஸபா⁴கோ³’’திஆதி³. யேனாதி ஸங்கா³ஹகத்தேன. ஏவரூபானந்தி யதா²வுத்தானம் திப்பகாரானம் அக்³க³ஹணம் வேதி³தப்³ப³ம் ஸதிபி விஸபா⁴க³பா⁴வேதி அதி⁴ப்பாயோ.
தேனாதி ‘‘த⁴ம்மாயதன’’ந்திஆதி³னா வசனேன. ஏகதே³ஸஸ்ஸ வேத³னாக்க²ந்தா⁴தி³கஸ்ஸ ஸமுதா³யஸ்ஸ த⁴ம்மாயதனஸ்ஸ ஸங்கா³ஹகத்தம் ஏகதே³ஸேன ஸமுதா³யஸ்ஸ ஸங்க³ஹிதபா⁴வந்தி அத்தோ², ஸமுதா³யஸ்ஸ ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஏகதே³ஸஸ்ஸ சக்கா²யதனஸ்ஸ ஸோதாயதனஸ்ஸ ச ஸங்கா³ஹகத்தம் ஸமுதா³யேன ஏகதே³ஸஸ்ஸ ஸங்க³ஹிதபா⁴வந்தி வுத்தம் ஹோதி. யதி³ ஏவம் ந த³ஸ்ஸேதி, அத² கிம் த³ஸ்ஸேதீதி ஆஹ ‘‘சதுக்க²ந்த⁴க³ணனபே⁴தே³ஹீ’’திஆதி³. தத்த² சதுக்க²ந்த⁴க³ணனபே⁴தே³ஹீதி ரூபாதி³சதுக்க²ந்த⁴க³ணனவிபா⁴கே³ஹி. பஞ்சதா⁴தி ரூபாதி³சதுக்க²ந்த⁴ஸங்க³ஹோ விஞ்ஞாணக்க²ந்த⁴ஸங்க³ஹோதி ஏவம் பஞ்சப்பகாரேன பி⁴ன்னதம். தேனாஹ ‘‘க³ணேதப்³பா³க³ணேதப்³ப³பா⁴வேனா’’தி. ‘‘ஏகேன க²ந்தே⁴னா’’திஆதீ³ஸு கரணத்தே² கரணவசனம், ந கத்துஅத்தே²தி கத்வா ஆஹ ‘‘ஸங்கா³ஹகாஸங்கா³ஹகனிரபேக்கா²ன’’ந்தி. தேனேவாஹ ‘‘கம்மகரணமத்தஸப்³பா⁴வா’’தி. து³தியாத³யோ பன நயா. அக³ணனாதி³த³ஸ்ஸனானீதி அக³ணனக³ணனத³ஸ்ஸனானி. நனு ச து³தியாதீ³ஸு க³ணனாதீ³னிபி விஜ்ஜந்தீதி? ஸச்சம் விஜ்ஜந்தி, தானி பன விஸேஸனபூ⁴தானி அப்பதா⁴னானீதி விஸேஸிதப்³ப³பூ⁴தானம் பதா⁴னானம் வஸேனேவம் வுத்தம். ‘‘சக்கா²யதனேன யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா’’திஆதி³னா கத்துஆத³யோ நித்³தி³ட்டா²தி ஆஹ ‘‘கத்துகரணகம்மத்தயஸப்³பா⁴வா’’தி.
ததா² ததா²தி தேன தேன ரூபக்க²ந்தா⁴தி³ப்பகாரேன. தம்தம்க²ந்தா⁴தி³பா⁴வாபா⁴வோ ஸபா⁴க³விஸபா⁴க³தாதி ரூபத⁴ம்மாதீ³னம் ரூபக்க²ந்தா⁴தி³பா⁴வோ ஸபா⁴க³தா, வேத³னாக்க²ந்தா⁴தி³அபா⁴வோ விஸபா⁴க³தாதி அத்தோ². யதா²னித்³தா⁴ரிதத⁴ம்மத³ஸ்ஸனேதி ‘‘யே த⁴ம்மா, தே த⁴ம்மா’’தி நித்³தா⁴ரிதப்பகாரத⁴ம்மனிரூபனே. ஸங்கா³ஹகஸங்க³ஹேதப்³பா³னந்தி சக்கா²யதனாதி³கஸ்ஸ ஸங்கா³ஹகஸ்ஸ ஸோதாயதனாதி³கஸ்ஸ ச ஸங்க³ஹேதப்³ப³ஸ்ஸ. ஸமானக்க²ந்தா⁴தி³பா⁴வோதி ஏகக்க²ந்தா⁴தி³பா⁴வோ, ரூபக்க²ந்தா⁴தி³பா⁴வோதி அத்தோ². தத³பா⁴வோதி தஸ்ஸ ஸமானக்க²ந்தா⁴தி³பா⁴வஸ்ஸ அபா⁴வோ அஞ்ஞக்க²ந்தா⁴தி³பா⁴வோ. அயந்தி ய்வாயம் பட²மனயே ததா² ததா² க³ணேதப்³பா³க³ணேதப்³ப³தாஸங்கா²தோ து³தியாதி³னயேஸு யதா²வுத்தானம் ஸமானக்க²ந்தா⁴தி³பா⁴வாபா⁴வஸங்கா²தோ தம்தம்க²ந்தா⁴தி³பா⁴வாபா⁴வோ வுத்தோ, அயமேதேஸம் த்³விப்பகாரானம் நயானம் ஸபா⁴க³விஸபா⁴க³தாஸு விஸேஸோ.
ஸமுத³யஸச்சஸுகி²ந்த்³ரியாதீ³தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன மக்³க³ஸச்சது³க்கி²ந்த்³ரியாதி³ ஸங்க³ய்ஹதி. அஸங்கா³ஹகத்தாபா⁴வதோதி ஸங்க³ஹிததாவிஸிட்ட²ஸ்ஸ அஸங்கா³ஹகத்தஸ்ஸ அபா⁴வதோ. ந ஹி ஸக்கா ‘‘ஸமுத³யஸச்சேன யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா, ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா’’திஆதி³ வத்தும். து³க்க²ஸச்சஸதி³ஸானி அப்³யாகதபதா³தீ³னி. இதரேஹீதி ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேஹி ஸங்கா³ஹகத்தாஸங்கா³ஹகத்தாபா⁴வதோ ந உத்³த⁴டானீதி யோஜனா. ஏவந்திஆதி³ யதா²வுத்தஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ நிக³மனவஸேன வுத்தம். ந ரூபக்க²ந்தோ⁴தி ந ஸப்³போ³ ரூபக்க²ந்த⁴த⁴ம்மோதி அத்தோ².
‘‘க²ந்த⁴பதே³னா’’தி இத³ம் கரணத்தே² கரணவசனம், ந கத்துஅத்தே²தி ஆஹ ‘‘க²ந்த⁴பத³ஸங்க³ஹேனாதி அத்தோ²’’தி. தேனேவஸ்ஸ கத்துஅத்த²தம் படிஸேதே⁴தும் ‘‘ந ஸங்கா³ஹகேனா’’தி வுத்தம். கரணம் பன கத்துரஹிதம் நத்தீ²தி ஆஹ ‘‘கேனசி ஸங்கா³ஹகேனாதி இத³ம் பன ஆனேத்வா வத்தப்³ப³’’ந்தி. ஸங்கா³ஹகேஸு ந யுஜ்ஜதி ந ஸங்க³ஹேதப்³பே³ஸூதி அதி⁴ப்பாயோ. ரூபக்க²ந்த⁴த⁴ம்மா ஹி ‘‘யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா’’தி வுத்தாதி. ஸமுதா³யே வுத்தவிதி⁴ தத³வயவேபி ஸம்ப⁴வதீதி சோத³னம் ஸமுட்டா²பேந்தோ ‘‘ஏதேன நயேனா’’திஆதி³மாஹ. படியோகீ³னிவத்தனம் ஏவ-ஸத்³தே³ன கரீயதீதி ஆஹ ‘‘ந ஹி அஞ்ஞமத்தனிவாரணம் ஏவ-ஸத்³த³ஸ்ஸ அத்தோ²’’தி. தேனாஹ ‘‘ஸங்கா³ஹகதோ அஞ்ஞனிவாரணம் ஏவ-ஸத்³த³ஸ்ஸ அத்தோ²’’தி. ஸோ ச…பே… பேக்க²ந்தி இமினா தமேவத்த²ம் பாகடதரம் கரோதி. ஸங்கா³ஹகாபேக்க²த்தே ஹி ‘‘ஸோ சா’’திஆதி³வசனஸ்ஸ ‘‘சக்கா²யதனேன ரூபக்க²ந்தோ⁴வ ஸங்க³ஹிதோ’’தி ஏத்த² சக்கா²யதனம் ஸங்கா³ஹகந்தி யதா²தி⁴ப்பேதஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ அஸம்ப⁴வோ ஏவாதி இதா³னி தம் அஸம்ப⁴வம் விபா⁴வேந்தோ ‘‘கத²’’ந்திஆதி³மாஹ, தம் ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.
ஏத்தா²தி ‘‘அட்³டே⁴காத³ஸஹி ஆயதனதா⁴தூஹீ’’தி ஏத்த². ‘‘ரூபக்க²ந்தே⁴னா’’தி ஆனேத்வா வத்தப்³ப³ம் ஆயதனதா⁴துவிஸேஸனத்த²ம். ந ஸோ ஏவ தஸ்ஸ, ஸமுதா³யோ வா ததே³கதே³ஸானம் ஸங்கா³ஹகோ அஸங்கா³ஹகோ ச ஹோதீதி வுத்தோவாயமத்தோ²தி ஆஹ ‘‘ரூபக்க²ந்தோ⁴…பே… ந ஹோதீ’’தி. இமினா பரியாயேனாதி யஸ்மா வுத்தப்பகாரம் ஸங்கா³ஹகத்தம் நத்தி² ‘‘யேன ஸங்க³ஹிதஸ்ஸ அஸங்கா³ஹகம் ஸியா’’தி இமினா பரியாயேன. அஸங்க³ஹிததாய அபா⁴வோ வுத்தோ அட்ட²கதா²யம் (தா⁴து. அட்ட². 171) ‘‘ஸோ ச…பே… நத்தீ²’’தி. ஸங்க³ஹிததாயாதி நிப்பரியாயேன ஸங்க³ஹிதபா⁴வேன அஸங்க³ஹிததாய அபா⁴வோ வுத்தோதி ந யுஜ்ஜதீதி யோஜனா. ஸா ஸங்க³ஹிததாதி அத்தனா அத்தனோ, அத்தேகதே³ஸானம் வா ஸங்க³ஹிததா. தேனாதி ரூபக்க²ந்தே⁴ன. தேஸந்தி ரூபக்க²ந்த⁴ததே³கதே³ஸானம். அத்தி² ச விப்பயுத்ததா வேத³னாக்க²ந்தா⁴தீ³ஹி. சக்கா²யதனாதீ³ஹி வியாதி விஸதி³ஸுதா³ஹரணம். ஏதேஹி ரூபவேத³னாக்க²ந்தா⁴தீ³ஹி அஞ்ஞேஹி ச ஏவரூபேஹி. ஏதானி அஞ்ஞானி சாதி ஏத்தா²பி ஏஸேவ நயோ.
தேனேவ தஸ்ஸ ஸங்க³ஹிதத்தாபா⁴வத³ஸ்ஸனேன ஹேட்டா² த³ஸ்ஸிதேன. ஏத்தா²தி ஏதஸ்மிம் வாரே. அக்³க³ஹணேதி அகத²னே, அதே³ஸனாயந்தி அத்தோ². ஸமுத³யஸச்சாதீ³ஸூதி ஸமுத³யஸச்சஸுகி²ந்த்³ரியாதீ³ஸு யுஜ்ஜேய்ய தம் காரணம். கஸ்மா? தேஹி ஸமுத³யஸச்சாதீ³ஹி க²ந்தா⁴தி³ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதே த⁴ம்மஜாதே ஸதி தஸ்ஸ ஆயதனஸங்க³ஹாதீ³ஹி அஸங்க³ஹிதத்தஸ்ஸ அபா⁴வதோ. ரூபக்க²ந்தா⁴தீ³ஹீதி ரூபக்க²ந்த⁴வேத³னாக்க²ந்தா⁴தீ³ஹி. ஸங்க³ஹிதமேவ நத்தி², கஸ்மா? ‘‘ஸோ ஏவ தஸ்ஸ ஸங்கா³ஹகோ ந ஹோதீ’’தி வுத்தோவாயமத்தோ². யதி³பி ரூபக்க²ந்தா⁴தி³னா ரூபக்க²ந்தா⁴தி³கஸ்ஸ அத்தனோ…பே… நத்தீ²தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. அஞ்ஞஸ்ஸ பன வேத³னாக்க²ந்தா⁴தி³கஸ்ஸ ரூபக்க²ந்தா⁴தி³னா ஸங்க³ஹிதத்தாபா⁴வேன அஸங்க³ஹிதத்தம் அத்தீ²தி யோஜனா. உப⁴யாபா⁴வோதி ஸங்க³ஹிதத்தாஸங்க³ஹிதத்தாபா⁴வோ. ஏத்த² ஏதஸ்மிம் வாரே. த⁴ம்மாயதனஜீவிதிந்த்³ரியாதீ³னந்தி த⁴ம்மாயதனாதீ³னம் க²ந்த⁴சதுக்கஸங்கா³ஹகத்தே, ஜீவிதிந்த்³ரியாதீ³னம் க²ந்த⁴து³கஸங்கா³ஹகத்தேதி யோஜனா. பாளியம் அனாக³தத்தா ‘‘ஸதீ’’தி ஸாஸங்கம் வத³தி. ஆதி³-ஸத்³தே³ன பட²மேன த⁴ம்மதா⁴துஸளாயதனாதீ³னம் ஸுகி²ந்த்³ரியாதீ³னஞ்ச, து³தியேன ஏகக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³. ஸுகி²ந்த்³ரியஞ்ஹி வேத³னாக்க²ந்த⁴ஸ்ஸேவ ஸங்கா³ஹகம். தேஸந்தி க²ந்த⁴சதுக்கக²ந்த⁴து³காதீ³னம் அஸங்க³ஹிததா ந நத்தி² அத்தே²வாதி தஸ்ஸா அபா⁴வோ அனேகந்திகோ. புப்³பே³ வுத்தனயேனாதி ‘‘ரூபக்க²ந்தா⁴தீ³ஹி பனா’’திஆதி³னா வுத்தனயேன.
தத்தே²வாதி தஸ்மிம்யேவ புப்³பே³ வுத்தே ஸனித³ஸ்ஸனஸப்படிக⁴பதே³. நிவத்தேத்வா க³ண்ஹந்தோதி புப்³பே³ வுத்தம் படினிவத்தேத்வா க³ண்ஹந்தோ பச்சாமஸந்தோ. தத³வத்தப்³ப³தாதி தேஸம் ஸங்கா³ஹகாஸங்கா³ஹகஸங்க³ஹிதத்தாஸங்க³ஹிதத்தானம் அவத்தப்³ப³தா. அஸங்கா³ஹகத்தாபா⁴வதோ ஏவ…பே… ந ஸங்கா³ஹகத்தாபா⁴வதோதி யஸ்மா நேஸம் அஸங்கா³ஹகத்தம் விய ஸங்கா³ஹகத்தம்பி நத்தி², ததோ ஏவ ஸங்க³ஹிதத்தாஸங்க³ஹிதத்தம்பீதி த³ஸ்ஸேதி.
து³தியனயஸங்க³ஹிதேனஅஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
3. ததியனயோ அஸங்க³ஹிதேனஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா
179. ரூபக்க²ந்தே⁴ன க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதேஸூதி நித்³தா⁴ரணே பு⁴ம்மம். தஸ்மாதி யஸ்மா ஏகதே³ஸஸபா⁴க³தா ஸமுதா³யஸபா⁴க³தா ந ஹோதி, தஸ்மா. தேனாதி ரூபக்க²ந்தே⁴ன. தானீதி வேத³னாதி³க்க²ந்த⁴த்தயனிப்³பா³னானி. யதா² ச ஏகதே³ஸவிஸபா⁴க³தாய ந ஸங்க³ஹிததா, ஏவம் ஏகதே³ஸஸபா⁴க³தாய அஸங்க³ஹிததாபி நத்தீ²தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ந கேவல’’ந்திஆதி³மாஹ. ஸங்க³ஹிதானேவ ந ந ஹோந்தீதி யோஜனா. தேதி வேத³னாதி³க்க²ந்த⁴த்தயனிப்³பா³னஸுகு²மரூபத⁴ம்மா. தேஹீதி விஞ்ஞாணக்க²ந்த⁴சக்கா²யதனாதீ³ஹி. ந கத²ஞ்சி ஸம்மிஸ்ஸாதி கேனசிபி பகாரேன ந ஸம்மிஸ்ஸாதி அஸம்மிஸ்ஸதாய ஸங்க³ஹிதத்தாபா⁴வம் ஸாதே⁴தி. ரூபக்க²ந்தே⁴ன விய…பே… ந ஹோதீதி யதா² ரூபக்க²ந்தே⁴ன ஸபா⁴க³தாபா⁴வதோ நிப்³பா³னம் ந கேனசிபி ஸங்க³ஹணேன ஸங்க³ஹிதம், ஏவம் விஞ்ஞாணக்க²ந்த⁴சக்கா²யதனாதீ³ஹி தம் ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேஹி ஸங்க³ஹிதம் ந ஹோதீதி க²ந்த⁴ஸங்க³ஹாபா⁴வோ பாகடோ வுத்தோவாதி ஏவம் வுத்தம்.
ஏவரூபானந்தி ரூபக்க²ந்த⁴விஞ்ஞாணக்க²ந்த⁴சக்கா²யதனாதீ³னம். ந ஹி நிப்³பா³னம் ஸந்தா⁴ய ‘‘ரூபக்க²ந்தே⁴ன விஞ்ஞாணக்க²ந்தே⁴ன சக்கா²யதனேன யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா, ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா’’தி ஸக்கா வத்தும். தேன வுத்தம் ‘‘ஸங்கா³ஹகத்தாபா⁴வதோ ஏவா’’தி. ததா² ‘‘அப்³யாகதேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதா, ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதா’’திஆதி³ ந ஸக்கா வத்தும் தாதி³ஸஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ அபா⁴வதோதி ஆஹ ‘‘ஸனிப்³பா³ன…பே… பா⁴வதோவா’’தி. அக்³க³ஹணம் வேதி³தப்³ப³ந்தி யோஜனா. தேனாஹ ‘‘ந ஹீ’’திஆதி³. கஞ்சீதி கஞ்சி த⁴ம்மஜாதம். தேதி அப்³யாகதத⁴ம்மாத³யோ. அத்தனோதி அப்³யாகதத⁴ம்மாதி³ம் ஸந்தா⁴யாஹ. ஏகதே³ஸோதி ரூபக்க²ந்தா⁴தி³. அத்தேகதே³ஸஸபா⁴கோ³தி நிப்³பா³னம். தஞ்ஹி த⁴ம்மாயதனத⁴ம்மதா⁴துபரியாபன்னதாய ததே³கதே³ஸஸபா⁴கோ³. அஸங்க³ஹிதஸங்கா³ஹகத்தாதி க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன அஸங்க³ஹிதானம் ஸஞ்ஞாக்க²ந்தா⁴தீ³னம் ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேன ஸங்கா³ஹகத்தாதி அத்தோ².
விஸபா⁴க³க்க²ந்த⁴னிப்³பா³னஸமுதா³யத்தா க²ந்த⁴ஸங்க³ஹேன த⁴ம்மாயதனேன ந கோசி த⁴ம்மோ ஸங்க³ஹிதோ அத்தீ²தி யோஜனா. ஏதஸ்ஸாதி ‘‘த⁴ம்மாயதனேன ஸங்க³ஹிதா’’தி ஏதஸ்ஸ பத³ஸ்ஸ த⁴ம்மாயதனக³ணனேன ஸங்க³ஹிதாதி அத்தோ². ஓளாரிகரூபஸம்மிஸ்ஸம் த⁴ம்மாயதனேகதே³ஸம்.
ததியனயஅஸங்க³ஹிதேனஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
4. சதுத்த²னயோ ஸங்க³ஹிதேனஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா
191. திண்ணம் ஸங்க³ஹானந்தி க²ந்தா⁴யதனதா⁴துஸங்க³ஹானம். ஸங்க³ஹணபுப்³ப³ம் அஸங்க³ஹணம், அஸங்க³ஹணபுப்³ப³ம் ஸங்க³ஹணஞ்ச வுச்சமானம் ஸங்க³ஹணாஸங்க³ஹணானம் பவத்திவிஸேஸேன வுத்தம் ஹோதீதி ஆஹ ‘‘ஸங்க³ஹணா…பே… உத்³தி³ட்டா²’’தி. ஸங்க³ஹாபா⁴வகதோ அஸங்க³ஹோ ஸங்க³ஹஹேதுகோ ஸங்க³ஹஸ்ஸ பவத்திவிஸேஸோயேவ நாம ஹோதீதி ஆஹ ‘‘ஸங்க³ஹணப்பவத்திவிஸேஸவிரஹே’’தி. கேனசி ஸமுத³யஸச்சாதி³னா தீஹிபி ஸங்க³ஹேஹி ஸங்க³ஹிதேன ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴பரியாபன்னேன த⁴ம்மவிஸேஸேன புன ததே²வ ஸங்க³ஹிதோ ஸோ ஏவ ஸமுத³யஸச்சாதி³கோ த⁴ம்மவிஸேஸோ ஸங்க³ஹிதேன ஸங்க³ஹிதோ. ஸங்கா³ஹகத்தாபா⁴வஸப்³பா⁴வா ஸங்கா³ஹகபா⁴வேன ந உத்³த⁴டா, ந அஸங்கா³ஹகத்தா ஏவ. யதா² ஹி தீஹி ஸங்க³ஹேஹி ந ஸங்கா³ஹகா, ஏவம் த்³வீஹி, ஏகேனபி ஸங்க³ஹேன ந ஸங்கா³ஹகா இத⁴ ந உத்³த⁴டா. தேஹி ஸங்க³ஹிதாதி தேஹி தீஹி ஸங்க³ஹேஹி ஸங்க³ஹிதா த⁴ம்மா. யஸ்ஸாதி யஸ்ஸ அத்தனோ ஸங்கா³ஹகஸ்ஸ.
ஸகலவாசகேனாதி அனவஸேஸம் க²ந்தா⁴தி³அத்த²ம் வத³ந்தேன. தேன க²ந்தா⁴தி³பதே³னாதி ‘‘தேனேவ ஸங்க³ஹம் க³ச்சே²ய்யா’’தி ஏத்த² தேன க²ந்தா⁴தி³பதே³னாதி ஏவம் யோஜேதப்³ப³ம். ஏவம் பன அயோஜேத்வா ‘‘யம் அத்தனோ ஸங்கா³ஹகம் ஸங்க³ண்ஹித்வா புன தேனேவ ஸங்க³ஹம் க³ச்சே²ய்ய, தம் அஞ்ஞம் ஸங்க³ஹிதம் நாம நத்தீ²’’தி ஏவம் ந ஸக்கா வத்தும். கஸ்மாதி சே? ந ஹி யேன ஸமுத³யஸச்சாதி³னா யம் ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴பரியாபன்னம் த⁴ம்மஜாதம் க²ந்தா⁴தி³ஸங்க³ஹேஹி ஸங்க³ஹிதம், தேனேவ ஸமுத³யஸச்சாதி³னா தஸ்ஸ தத³வஸிட்ட²ஸ்ஸ ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴த⁴ம்மஸ்ஸ, ந ச தஸ்ஸேவ கேவலஸ்ஸ ஸமுத³யஸச்சாதி³கஸ்ஸ ஸங்க³ஹோ புச்சி²தோ விஸ்ஸஜ்ஜிதோதி யோஜனா, அத² கோ² தேன ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴த⁴ம்மேன ப²ஸ்ஸாதி³னா. ஸங்க³ஹிதஸ்ஸாதி ஸங்க³ஹிததாவிஸிட்ட²ஸ்ஸாதி அத்தோ². தஸ்மா அத்தனோ ஸங்கா³ஹகம் ஸகலக்க²ணாதி³ம் ஸங்க³ண்ஹித்வா புன தேன க²ந்தா⁴தி³பதே³ன யம் ஸங்க³ஹம் க³ச்சே²ய்ய, தம் தாதி³ஸம் நத்தீ²தி அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. வேத³னா ஸத்³தோ³ ச க²ந்தோ⁴ ஆயதனஞ்சாதி வேத³னா விஸும் க²ந்தோ⁴, ஸத்³தோ³ ச விஸும் ஆயதனந்தி அத்தோ². அஞ்ஞேன க²ந்த⁴ந்தராதி³னா. அஸம்மிஸ்ஸந்தி அப்³யாகதது³க்க²ஸச்சாதி³ விய அமிஸ்ஸிதம். ந ஹி…பே… ஏத்தா²தி ஸங்க³ஹிததாவிஸிட்டே²ன த⁴ம்மேன யோ த⁴ம்மோ ஸங்க³ஹிதோ, தஸ்ஸ ஸங்க³ஹிததாவிஸிட்டோ²யேவ யோ ஸங்க³ஹோ, ஸோ ந ஏத்த² வாரே புச்சி²தோ விஸ்ஸஜ்ஜிதோ ச. ஸங்க³ஹோவாதி கேவலோ ஸங்க³ஹோ, ந கத்தாபேக்கோ²தி அத்தோ². ந ஸங்கா³ஹகேனாதி இத³ம் யதா²வுத்தேன அத்தே²ன நிவத்திதஸ்ஸ த³ஸ்ஸனம். ந ஹீதிஆதி³ தம்ஸமத்த²னம்.
சதுத்த²னயஸங்க³ஹிதேனஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
5. பஞ்சமனயோ அஸங்க³ஹிதேனஅஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா
193. வுத்தனயேனாதி யஸ்மா ஸங்க³ஹப்பவத்திவிஸேஸவிரஹிதோ அஸங்க³ஹிதத⁴ம்மவிஸேஸனிஸ்ஸிதோ பஞ்சமனயோ, தஸ்மா யோ ஏத்த² கேனசி அஸங்க³ஹிதேன த⁴ம்மவிஸேஸேன புன அஸங்க³ஹிதோ த⁴ம்மவிஸேஸோ அஸங்க³ஹிதேன அஸங்க³ஹிதோ அஸங்க³ஹிததாய புச்சி²தப்³போ³ விஸ்ஸஜ்ஜிதப்³போ³ ச. தமேவ தாவ யதா²னித்³தா⁴ரிதம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ரூபக்க²ந்தே⁴ன யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴…பே… அஸங்க³ஹிதா, தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா க²ந்த⁴…பே… அஸங்க³ஹிதாதி ஆஹா’’தி சதுத்த²னயே வுத்தனயானுஸாரேன. யதா²னித்³தா⁴ரிதத⁴ம்மத³ஸ்ஸனந்தி பாளியம் நித்³தா⁴ரிதப்பகாரத⁴ம்மத³ஸ்ஸனம். ஸஹ ஸுகு²மரூபேனாதி ஸஸுகு²மரூபம், தேன ஸுகு²மரூபேன ஸத்³தி⁴ம் க³ஹிதம் விஞ்ஞாணம், தேன ஸஹிதத⁴ம்மஸமுதா³யா ஸஸுகு²ம…பே… தா³யா. கே பன தேதி ஆஹ ‘‘து³க்க²ஸச்சா’’திஆதி³. கேஸஞ்சீதி நிப்³பா³னசக்கா²யதனாதீ³னம். தீஹிபி ஸங்க³ஹேஹி. பரிபுண்ணஸங்க³ஹேஹி தீஹிபி ஸங்க³ஹேஹி அஸங்கா³ஹகா பரிபுண்ணஸங்க³ஹாஸங்கா³ஹகா. அப்³யாகதத⁴ம்மஸதி³ஸா நேவத³ஸ்ஸனேனனபா⁴வனாயபஹாதப்³ப³னேவஸேக்கா²னாஸேக்கா²த³யோ. இதரேதி ரூபக்க²ந்தா⁴த³யோ. தப்³பி³பரியாயேனாதி வுத்தவிபரியாயேன, தீஹிபி ஸங்க³ஹேஹி அஸங்க³ஹேதப்³ப³ஸ்ஸ அத்தி²தாய பரிபுண்ணஸங்க³ஹாஸங்கா³ஹகத்தாதி அத்தோ².
அஸங்கா³ஹகேஸு நிப்³பா³னம் அந்தோக³த⁴ம், தஸ்மா தம் அனித³ஸ்ஸனஅப்படிகே⁴ஹி அஸங்க³ஹேதப்³ப³ம் ந ஹோதீதி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘ந ச ததே³வ தஸ்ஸ அஸங்கா³ஹக’’ந்தி. ‘‘வேத³னாக்க²ந்தே⁴ன யே த⁴ம்மா’’திஆத³யோ நவ பஞ்ஹா து³தியபஞ்ஹாத³யோ, தே பட²மபஞ்ஹேன ஸத்³தி⁴ம் த³ஸ, நாமரூபபஞ்ஹாத³யோ பன சதுவீஸதீதி ஆஹ ‘‘ஸப்³பே³பி சதுத்திம்ஸ ஹோந்தீ’’தி. ரூபக்க²ந்தா⁴தி³விஸேஸகபத³ந்தி ‘‘ரூபக்க²ந்தே⁴னா’’திஆதி³னா அஸங்கா³ஹகத்தேன விஸேஸகம் ரூபக்க²ந்தா⁴தி³பத³ம். புச்சா²யாதி ச புச்ச²னத்த²ந்தி அத்தோ². ‘‘ரூபக்க²ந்தே⁴னா’’திஆதி³ ஸப்³ப³ம்பி வா விஞ்ஞாபேதும் இச்சி²தபா⁴வேன வசனம் பஞ்ஹபா⁴வதோ புச்சா². தேனாஹ அட்ட²கதா²யம் ‘‘பஞ்ஹா பனேத்த²…பே… சதுத்திம்ஸ ஹோந்தீ’’தி. தே ஹி லக்க²ணதோ த³ஸ்ஸிதாதி தே நித்³தா⁴ரிதத⁴ம்மா தேனேவ அஸங்க³ஹிதாஸங்க³ஹிததாய நித்³தா⁴ரணஸங்கா²தேன லக்க²ணேன த³ஸ்ஸிதா.
ததே³வாதி ஏவ-ஸத்³தே³னாதி ‘‘ததே³வா’’தி ஏத்த² ஏவ-ஸத்³தே³ன. ‘‘யம் புச்சா²ய உத்³த⁴டம் பத³ம், தம் க²ந்தா⁴தீ³ஹி அஸங்க³ஹித’’ந்தி ஏத்த² ‘‘க²ந்தா⁴தீ³ஹேவா’’தி அவதா⁴ரணம் நிப்பயோஜனம் பகாரந்தரஸ்ஸ அபா⁴வதோ. ‘‘தீஹி அஸங்க³ஹோ’’தி ஹி வுத்தம். ததா² ‘‘அஸங்க³ஹிதமேவா’’தி ஸங்க³ஹிததானிவத்தனஸ்ஸ அனதி⁴ப்பேதத்தா. ததே³வாதி பன இச்சி²தம் உத்³த⁴டஸ்ஸேவ அஸங்க³ஹிதேனஅஸங்க³ஹிதபா⁴வஸ்ஸ அவதா⁴ரேதப்³ப³த்தாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ந கதா³சீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² அஞ்ஞஸ்ஸாதி அனுத்³த⁴டஸ்ஸ. அனியததம் த³ஸ்ஸேதீதி இத³ம் அவதா⁴ரணப²லத³ஸ்ஸனம். நியமதோதி ஸக்கா வசனஸேஸோ யோஜேதுந்தி இத³ம்பி ஏவ-காரேன ஸித்³த⁴மேவத்த²ம் பாகடதரம் காதும் வுத்தம். யதோ ஹி ஏவ-காரோ, ததோ அஞ்ஞத்த² நியமோதி. ஏவம்பகாரமேவாதி புச்சா²ய உத்³த⁴டப்பகாரமேவ, யம் பகாரம் புச்சா²ய உத்³த⁴டம், தம்பகாரமேவாதி அத்தோ². தஸ்ஸாதி அஸங்க³ஹிதஸ்ஸ. அஞ்ஞஸ்ஸாதி புச்சா²ய அனுத்³த⁴டப்பகாரஸ்ஸ. ஏதேன யோ புச்சா²ய உத்³த⁴டோ தீஹிபி ஸங்க³ஹேஹி அஸங்க³ஹிதோ, தஸ்ஸேவ இத⁴ புச்சி²தப்³ப³விஸ்ஸஜ்ஜிதப்³ப³பா⁴வோ, ந அஞ்ஞஸ்ஸாதி த³ஸ்ஸேதி. தேனாஹ ‘‘புச்சா²ய உத்³த⁴டஞ்ஹீ’’திஆதி³. ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹவஸேன சேத்த² ரூபக்க²ந்தா⁴தீ³னம் அஞ்ஞஸஹிததா, விஞ்ஞாணக்க²ந்தா⁴தீ³னம் அஸஹிததா ச வேதி³தப்³பா³.
அவஸேஸா வேத³னாத³யோ தயோ க²ந்தா⁴ நிப்³பா³னஞ்ச ஸகலேன ரூபக்க²ந்தே⁴ன தேஸம் ஸங்க³ஹோ நத்தீ²தி ‘‘ஸங்க³ஹிதா’’தி ந ஸக்கா வத்தும், ஏகதே³ஸேன பன ஸங்க³ஹோ அத்தீ²தி ‘‘அஸங்க³ஹிதா ந ஹோந்தீதி ஏவம் த³ட்ட²ப்³ப³’’ந்தி ஆஹ. ‘‘ரூபத⁴ம்மாவா’’தி நியமனம் புச்சா²ய உத்³த⁴டபா⁴வாபேக்க²ந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘புச்சா²ய…பே… அதி⁴ப்பாயோ’’தி ஆஹ. தேன வுத்தம் ‘‘அனுத்³த⁴டா வேத³னாத³யோபி ஹி அஸங்க³ஹிதா ஏவா’’தி. ஏத்தா²தி ஏதஸ்மிம் பஞ்சமனயனித்³தே³ஸே. பட²மே நயேதி பட²மே அத்த²விகப்பே. ததா² து³தியேதி ஏத்தா²பி. ரூபவிஞ்ஞாணேஹீதி அஸுகு²மரூபத⁴ம்மேஹி விஞ்ஞாணேன சாதி அயமேத்த² அதி⁴ப்பாயோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஓளாரிக…பே… அத்தோ²’’தி ஆஹ. கத²ம் பன ரூபத⁴ம்மாதி வுத்தே ஓளாரிகரூபஸ்ஸேவ க³ஹணந்தி ஆஹ ‘‘ரூபேகதே³ஸோ ஹி ஏத்த² ரூபக்³க³ஹணேன க³ஹிதோ’’தி.
196. அஸங்கா³ஹகந்தி ‘‘சக்கா²யதனேன…பே… அஸங்க³ஹிதா’’தி ஏவம் அஸங்கா³ஹகபா⁴வேன வுத்தம் புச்சி²தப்³ப³விஸ்ஸஜ்ஜேதப்³ப³பா⁴வேன வுத்தம்பி காமம் வேத³னாதீ³ஹேவ சதூஹி அஸங்க³ஹிதம், தம் பன ந சக்கா²யதனமேவாதி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘சக்கா²யதனேன பனா’’திஆதி³ வுத்தம். யேஹி த⁴ம்மேஹீதி க²ந்தா⁴தீ³ஸு யேஹி. ஸப்³ப³ம் த⁴ம்மஜாதம் தேவ ரூபாதி³கே த⁴ம்மே உதா³னேதி பாளியம். கஸ்மா பனேதம் உதா³னேதீதி ஆஹ ‘‘ஸதி³ஸவிஸ்ஸஜ்ஜனா’’திஆதி³. பட²மேன உதா³னேன. த்³வேதி ‘‘பா³ஹிரா உபாதா³ த்³வே’’தி ஏத்த² வுத்தம் த்³வே-ஸத்³த³ம் ஸந்தா⁴யாஹ. தஸ்ஸ அஸங்க³ஹிதஸ்ஸ. யதா²த³ஸ்ஸிதஸ்ஸாதி ‘‘ரூப’’ந்திஆதி³னா த³ஸ்ஸிதப்பகாரஸ்ஸ. த⁴ம்மன்வயஞாணுப்பாத³னம் நயதா³னம். ‘‘ரூபம் த⁴ம்மாயதன’’ந்திஆதீ³னம் பதா³னம் வஸேன த்³வேவீஸபதி³கோ ஏஸ நயோ.
பஞ்சமனயஅஸங்க³ஹிதேனஅஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
6. ச²ட்ட²னயோ ஸம்பயோக³விப்பயோக³பத³வண்ணனா
228. ‘‘தத்தா²’’தி இமினா ‘‘ஸம்பயோக³விப்பயோக³பத³ம் பா⁴ஜேத்வா’’தி ஏத்த² ஸம்பயோக³விப்பயோக³பத³ம் பா⁴ஜிதம், ஸம்வண்ணேதப்³ப³தாய ச பதா⁴னபூ⁴தம் பச்சாமட்ட²ம், ந ரூபக்க²ந்தா⁴தி³பத³ந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘யம் லப்³ப⁴தி…பே… வேதி³தப்³ப³’’ந்தி வத்வா புன ‘‘ரூபக்க²ந்தா⁴தீ³ஸு ஹீ’’திஆதி³னா தமத்த²ம் விவரதி. தத்த² ந லப்³ப⁴தீதி ‘‘ஸம்பயுத்தம் விப்பயுத்த’’ந்தி வா க³ஹேதும் ந லப்³ப⁴தி, அலப்³ப⁴மானம்பி புச்சா²ய க³ஹிதம் படிக்கே²பேன விஸ்ஸஜ்ஜேதும். படிக்கே²போபி ஹி புச்சா²ய விஸ்ஸஜ்ஜனமேவ. ததா² ஹி யமகே (யம. 1.க²ந்த⁴யமக.59-61) ‘‘யஸ்ஸ ரூபக்க²ந்தோ⁴ நுப்பஜ்ஜித்த², தஸ்ஸ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴ நுப்பஜ்ஜித்தா²’’தி புச்சா²ய ‘‘நத்தீ²’’தி விஸ்ஸஜ்ஜிதம். தேன பனேத்த² ரூபத⁴ம்மேஸு ஸம்பயோக³ட்டோ² ந லப்³ப⁴தீதி அயமத்தோ² த³ஸ்ஸிதோ ஹோதி. அலப்³ப⁴மானம்பி ஸம்பயோக³பத³ம் க³ஹிதந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஸப்³ப³த்தா²தி ரூபக்க²ந்த⁴வேத³னாக்க²ந்தா⁴தீ³ஸு. ஏதேஸந்தி ரூபனிப்³பா³னானம். விஸபா⁴க³தாதி அதம்ஸபா⁴க³தா. ஏகுப்பாதா³தி³பா⁴வோ ஹி ஸம்பயோகே³ ஸபா⁴க³தா, ந ஸங்க³ஹே விய ஸமானஸபா⁴க³தா, தஸ்மா ஏகுப்பாதா³தி³பா⁴வரஹிதானம் ரூபனிப்³பா³னானம் ஸா ஏகுப்பாதா³தி³தா விஸபா⁴க³தா வுத்தா. தத³பா⁴வதோதி தஸ்ஸா விஸபா⁴க³தாய ஏகுப்பாதா³தி³தாய அபா⁴வதோ. விப்பயோகோ³பி நிவாரிதோ ஏவ ஹோதி, விஸபா⁴கோ³ பா⁴வோ விப்பயோகோ³தி வுத்தோவாயமத்தோ²தி. ‘‘சதூஸு ஹீ’’திஆதி³னா வுத்தமேவத்த²ம் பாகடதரம் கரோதி. தத்த² தேஸம் தேஹீதி ச அரூபக்க²ந்தே⁴ ஏவ பராமஸதி. விஸபா⁴க³தா ச ஹோதி ரூபனிப்³பா³னேஸு அவிஜ்ஜமானத்தாதி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘ந ச ரூபேகதே³ஸஸ்ஸா’’திஆதி³. தேனேவாதி சதுக்க²ந்த⁴ஸபா⁴க³த்தா ஏவ.
தீஹி விஞ்ஞாணதா⁴தூஹீதி கா⁴னஜிவ்ஹாகாயவிஞ்ஞாணதா⁴தூஹி விப்பயுத்தே அனாரம்மணமிஸ்ஸகே ரூபத⁴ம்மமிஸ்ஸகே த⁴ம்மே தீ³பேதி ரூபப⁴வோதி யோஜனா. பஞ்சஹீதி சக்கு²விஞ்ஞாணாதீ³ஹி பஞ்சஹி விஞ்ஞாணதா⁴தூஹி. ஏகாய மனோதா⁴துயா. ந ஸம்பயுத்தேதி ந ஸம்பயுத்தே ஏவ. ததா² ஹி ‘‘விப்பயுத்தே அஹோந்தே ஸத்தஹிபி ஸம்பயுத்தே ஸத்தபி வா தா’’தி வுத்தம். தேனாதி விப்பயுத்ததாபடிக்கே²பேன. தாஹீதி ஸத்தவிஞ்ஞாணதா⁴தூஹி. ஸம்பயுத்தே தீ³பேந்தீதி ஸம்பயுத்தே தீ³பேந்தியேவ, ந ஸம்பயுத்தே ஏவாதி ஏவமவதா⁴ரணம் க³ஹேதப்³ப³ம். ஏஸ நயோ ஸேஸேஸுபி. ஸம்பயுத்தே வேத³னாதி³கே. ஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தபா⁴வேஹி நவத்தப்³ப³ம், தம்யேவ விஞ்ஞாணதா⁴துஸத்தகம். ஸம்பயுத்தபா⁴வேன நவத்தப்³பா³னி ஸம்பயுத்தனவத்தப்³பா³னி, பி⁴ன்னஸந்தானிகானி, நானாக்க²ணிகானி ச அரூபானிபி த⁴ம்மஜாதானி. அனாரம்மணமிஸ்ஸகஸப்³ப³விஞ்ஞாணதா⁴துதம்ஸம்பயுத்தா த⁴ம்மாயதனாதி³பதே³ஹி தீ³பேதப்³பா³, அனாரம்மணமிஸ்ஸகஸப்³ப³விஞ்ஞாணதா⁴துயோ அசேதஸிகாதி³பதே³ஹி தீ³பேதப்³பா³, தது³ப⁴யஸமுதா³யா து³க்க²ஸச்சாதி³பதே³ஹி தீ³பேதப்³பா³தி வேதி³தப்³பா³.
யதி³ ஏவந்தி யதி³ அனாரம்மணமிஸ்ஸானம் த⁴ம்மானம் விப்பயோகோ³ நத்தி². அனாரம்மணமிஸ்ஸோப⁴யத⁴ம்மாதி ரூபனிப்³பா³னஸஹிதஸப்³ப³விஞ்ஞாணதா⁴துதம்ஸம்பயுத்தத⁴ம்மா. க²ந்தா⁴தீ³ஹேவாதி க²ந்தா⁴யதனதா⁴தூஹி ஏவ, ந அரூபக்க²ந்த⁴மத்தேன. அரூபக்க²ந்தே⁴யேவ பன ஸந்தா⁴ய ‘‘தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா விப்பயுத்தா’’தி வுத்தந்தி நாயம் தோ³ஸோதி த³ஸ்ஸேதி. ததே³கதே³ஸாதி ‘‘அனாரம்மணமிஸ்ஸா’’திஆதி³னா வுத்தத⁴ம்மஸமுதா³யஸ்ஸ ஏகதே³ஸா. ததே³கதே³ஸஞ்ஞஸமுதா³யாதி தஸ்ஸேவ யதா²வுத்தஸ்ஸ ஸமுதா³யஸ்ஸ ஏகதே³ஸா ஹுத்வா அஞ்ஞேஸம் அவயவானம் ரூபக்க²ந்தா⁴தீ³னம் ஸமுதா³யபூ⁴தா. விபா⁴கா³பா⁴வதோதி பே⁴தா³பா⁴வதோ. பே⁴தோ³தி சேத்த² அச்சந்தபே⁴தோ³ அதி⁴ப்பேதோ. ந ஹி ஸமுதா³யாவயவானம் ஸாமஞ்ஞவிஸேஸானம் விய அச்சந்தபே⁴தோ³ அத்தி² பே⁴தா³பே⁴த³யுத்தத்தா. தேஸம் அச்சந்தபே⁴த³மேவ ஹி ஸந்தா⁴ய ‘‘ஸமுதா³யந்தோக³தா⁴னம் ஏகதே³ஸானம் ந விபா⁴கோ³ அத்தீ²’’தி ஸங்க³ஹேபி வுத்தம். தேனாதி அவிபா⁴க³ஸப்³பா⁴வதோ ஸபா⁴க³விஸபா⁴க³த்தாபா⁴வேன. தேஸந்தி அனாரம்மணமிஸ்ஸகஸப்³ப³விஞ்ஞாணதா⁴துஆதீ³னம். தே ச அகுஸலாப்³யாகதா. தேஸந்தி குஸலாகுஸலாப்³யாகதத⁴ம்மானம். தஸ்மாதி யஸ்மா விப⁴த்தஸபா⁴வானம் ந தேஸம் ஸமுதா³யேகதே³ஸாதி³பா⁴வோ, தஸ்மா. யஸ்மா பன குஸலாத³யோ ஏவ க²ந்தா⁴த³யோதி க²ந்தா⁴தி³ஆமஸனேன ஸமுதா³யேகதே³ஸாதி³பா⁴வோ ஆபன்னோ ஏவாதி வுத்தனயேன விப்பயோகா³பா⁴வோ ஹோதி, தஸ்மா தம் பரிஹரந்தோ ‘‘க²ந்தா⁴தீ³னி அனாமஸித்வா’’திஆதி³மாஹ. தேஸந்தி குஸலாதீ³னம். அஞ்ஞமஞ்ஞவிப்பயுத்ததா வுத்தா ‘‘குஸலேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா விப்பயுத்தா’’திஆதி³னா. ஸப்³பே³ஸூதி து³தியாதி³ஸப்³ப³பஞ்ஹேஸு.
ச²த்திம்ஸாய பிட்டி²து³கபதே³ஸு வீஸதி து³கபதா³னி இமஸ்மிம் நயே லப்³ப⁴ந்தி, அவஸிட்டா²னி ஸோளஸேவாதி ஆஹ ‘‘ஸோளஸாதி வத்தப்³ப³’’ந்தி. ததோ ஏவ ‘‘தேவீஸபத³ஸத’’ந்தி ஏத்த² ‘‘தேவீஸ’’ந்தி இத³ஞ்ச ‘‘ஏகவீஸ’’ந்தி வத்தப்³ப³ந்தி யோஜனா. ஸப்³ப³த்தா²தி ஸப்³ப³பஞ்ஹேஸு. ஏககாலேகஸந்தானானம் பி⁴ன்னகாலபி⁴ன்னஸந்தானானஞ்ச அனேகேஸம் த⁴ம்மானம் ஸமுதா³யபூ⁴தா ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴த⁴ம்மாயதனத⁴ம்மதா⁴துயோதி ஆஹ ‘‘காலஸந்தான…பே… தா⁴தூன’’ந்தி. ஏகதே³ஸஸம்மிஸ்ஸாதி சித்தித்³தி⁴பாதா³தி³னா அத்தனோ ஏகதே³ஸேனேவ க²ந்த⁴ந்தராதீ³ஹி ஸம்மிஸ்ஸா இத்³தி⁴பாதா³த³யோ, அனாரம்மணேஹி ரூபனிப்³பா³னேஹி ச அஸம்மிஸ்ஸா. ஸமானகாலஸந்தானேஹீதி ஏககாலஸந்தானேஹி காலஸந்தானபே⁴த³ரஹிதேஹி ஏகதே³ஸந்தரேஹி, ஸங்கா²ரக்க²ந்தா⁴தீ³னம் ஏகதே³ஸந்தரேஹி, ஸங்கா²ரக்க²ந்தா⁴தீ³னம் ஏகதே³ஸவிஸேஸபூ⁴தேஹி ஸதிபட்டா²னஸம்மப்பதா⁴னஸஞ்ஞாக்க²ந்தா⁴தீ³ஹி விப⁴த்தா ஏவ ஸமுத³யஸச்சாத³யோ ஸம்பயோகீ³விப்பயோகீ³பா⁴வேன, ரூபக்க²ந்தா⁴த³யோ விப்பயோகீ³பா⁴வேன க³ஹிதாதி யோஜனா. தேஹி ஸமுத³யஸச்சாதீ³ஹி. தே ஸஞ்ஞாக்க²ந்தா⁴த³யோ. கேஹிசி ஸஹுப்பஜ்ஜனாரஹேஹி ஏகதே³ஸந்தரேஹி விப⁴த்தேஹி. ந ஹி ஸங்கா²ரக்க²ந்தா⁴தி³பரியாபன்னத்தேபி ஸமுத³யஸச்சாத³யோ மக்³க³ஸச்சாதீ³ஹி ஸம்பயோக³ம் லப⁴ந்தி. தேஸந்தி வேத³னாக்க²ந்த⁴ஸஞ்ஞாக்க²ந்தா⁴தீ³னம். ஏகுப்பாதா³…பே… விஸபா⁴க³தா சாதி ஏகுப்பாதா³தி³தாஸங்கா²தா யதா²ரஹம் ஸபா⁴க³தா விஸபா⁴க³தா ச. தேன யதா²வுத்தகாரணேன ஸம்பயோக³ஸ்ஸ விப்பயோக³ஸ்ஸ ச லப⁴னதோ.
பி⁴ன்னகாலானம் ஸமுதா³யீனம் ஸமுதா³யா பி⁴ன்னகாலஸமுதா³யா. வத்தமானா ச ஏகஸ்மிம் ஸந்தானே ஏகேகத⁴ம்மா வத்தந்தி. தஸ்மாதி யஸ்மா ஏததே³வ, தஸ்மா. தேஸம் வேத³னாக்க²ந்தா⁴தீ³னம் விப⁴ஜிதப்³ப³ஸ்ஸ ஏகதே³ஸபூ⁴தஸ்ஸ அபா⁴வதோ. ஸுகி²ந்த்³ரியாதீ³னி வேத³னாக்க²ந்தே⁴கதே³ஸபூ⁴தானிபி. தேன விபா⁴கா³கரணேன. யதி³ ஸமானகாலஸ்ஸ விப⁴ஜிதப்³ப³ஸ்ஸ அபா⁴வதோ சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴தாத³யோ விஞ்ஞாணக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ விபா⁴க³ம் ந கரோந்தி, அத² கஸ்மா ‘‘சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴து…பே… மனோவிஞ்ஞாணதா⁴து ஸோளஸஹி தா⁴தூஹி விப்பயுத்தா’’தி வுத்தந்தி சோத³னம் மனஸி கத்வா ஆஹ ‘‘க²ந்தா⁴யதன…பே… விப்பயுத்தாதி வுத்த’’ந்தி. ஏவமேவந்தி யதா² தா⁴துவிபா⁴கே³ன விப⁴த்தஸ்ஸ விஞ்ஞாணஸ்ஸ, ஏவமேவம்.
235. தம்ஸம்பயோகீ³பா⁴வந்தி தேஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸம்பயோகீ³பா⁴வம். யதா² ஹி ஸமானகாலஸந்தானேஹி ஏகசித்துப்பாத³க³தேஹி வேத³னாஸஞ்ஞாவிஞ்ஞாணக்க²ந்தே⁴ஹி ஸமுத³யஸச்சஸ்ஸ ஸம்பயுத்ததா, ஏவம் பி⁴ன்னஸந்தானேஹி பி⁴ன்னகாலேஹி ச தேஹி தஸ்ஸ விப்பயுத்ததாதி ஆஹ ‘‘ஏவம் தம்விப்பயோகீ³பா⁴வம்…பே… ந வுத்த’’ந்தி. விஸபா⁴க³தானிப³ந்த⁴ஸ்ஸ விபா⁴க³ஸ்ஸ அபா⁴வேன அவிபா⁴கே³ஹி தேஹி தீஹி க²ந்தே⁴ஹி. விபா⁴கே³ ஹீதிஆதி³னா தமேவத்த²ம் பாகடதரம் கரோதி. விபா⁴க³ரஹிதேஹீதி ஸமானகாலஸந்தானேஹி ஏகசித்துப்பாத³க³தத்தா அவிப⁴த்தேஹி வேத³னாக்க²ந்தா⁴தீ³ஹி ந யுத்தம் விப்பயுத்தந்தி வத்தும். தேனாஹ ‘‘விஜ்ஜமானேஹி…பே… பா⁴வதோ’’தி. தத்த² விஜ்ஜமானஸ்ஸ ஸமானஸ்ஸ ஸமானஜாதிகஸ்ஸாதி அதி⁴ப்பாயோ. ந ஹி விஜ்ஜமானம் ரூபாரூபம் அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ விஸபா⁴க³ம் ந ஹோதி. அனுப்பன்னா த⁴ம்மா வியாதி இத³ம் விஸதி³ஸுதா³ஹரணத³ஸ்ஸனம். யதா² ‘‘அனுப்பன்னா த⁴ம்மா’’தி அனாக³தகாலம் வுச்சதீதி ஆமட்ட²காலபே⁴த³ம், ஏவம் யம் ஆமட்ட²காலபே⁴த³ம் ந ஹோதீதி அத்தோ². உத்³த⁴ரிதப்³ப³ம் தே³ஸனாய தே³ஸேதப்³ப³ந்தி வுத்தம் ஹோதி. விஜ்ஜமானஸ்ஸேவ விஜ்ஜமானேன ஸம்பயோகோ³, ஸம்பயோகா³ரஹஸ்ஸேவ ச விப்பயோகோ³தி அத்தி²பா⁴வஸன்னிஸ்ஸயா ஸம்பயுத்தவிப்பயுத்ததாதி ஆஹ ‘‘பச்சுப்பன்னபா⁴வம் நிஸ்ஸாயா’’தி. தேனேவாஹ ‘‘அவிஜ்ஜமானஸ்ஸா’’திஆதி³. தஞ்சாதி உத்³த⁴ரணம்.
விபா⁴க³ரஹிதேஹீதி விஸபா⁴க³தாபா⁴வதோ அவிபா⁴கே³ஹி. அனாமட்ட²காலபே⁴தே³தி அனாமட்ட²காலவிஸேஸே. அவிஜ்ஜமானஸ்ஸ…பே… ஸம்பயோகோ³ நத்தீ²தி ஏதேன பாரிஸேஸதோ விஜ்ஜமானஸ்ஸ ச விஜ்ஜமானேன ஸம்பயோகோ³ த³ஸ்ஸிதோ. அவிஜ்ஜமானதாதீ³பகே பே⁴தே³ க³ஹிதேதி யதா²க³ஹிதேஸு த⁴ம்மேஸு தேஹி விப்பயோகீ³னம் அவிஜ்ஜமானபா⁴வதீ³பகே தேஸம்யேவ விஸேஸே ‘‘அரூபப⁴வோ ஏகேன க²ந்தே⁴ன த³ஸஹாயதனேஹி ஸோளஸஹி தா⁴தூஹி விப்பயுத்தோ’’திஆதி³னா (தா⁴து. 246) க³ஹிதே தேனேவ ருப்பனாதி³னா பே⁴தே³ன தேஸம் அஞ்ஞமஞ்ஞம் விஸபா⁴க³தாபி க³ஹிதா ஏவாதி விப்பயோகோ³ ஹோதீதி யோஜனா. பே⁴தே³ பன அக்³க³ஹிதே தேன தேன க³ஹணேனாதி யதா²வுத்தே அவிஜ்ஜமானதாதீ³பகே விஸேஸே, விஸபா⁴கே³ வா அக்³க³ஹிதே ‘‘வேத³னா, ஸஞ்ஞா, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴ தீஹி க²ந்தே⁴ஹி ஏகேனாயதனேன ஸத்தஹி தா⁴தூஹி ஸம்பயுத்தோ’’திஆதி³னா தேன தேன க³ஹணேன ஸபா⁴க³தாதீ³பனேன விஸபா⁴க³தாய அக்³க³ஹிதத்தா ஸபா⁴க³தாவ ஹோதி. ததா² ச ஸதி ஸபா⁴க³த்தே கா பனேத்த² ஸபா⁴க³தாதி ஆஹ ‘‘விஜ்ஜமானதாய…பே… ஹோதீ’’தி. தஸ்ஸாதி ஸபா⁴க³தாய. தஸ்மாதி விஸபா⁴க³தாய அலப்³ப⁴மானத்தா, ஸபா⁴க³தாய ச லப்³ப⁴மானத்தா.
262. விதக்கோ வியாதி ஸவிதக்கஸவிசாரேஸு சித்துப்பாதே³ஸு விதக்கோ விய. ஸோ ஹி விதக்கரஹிதத்தா அவிதக்கோ விசாரமத்தோ ச. தேனாஹ ‘‘கோட்டா²ஸந்தரசித்துப்பாதே³ஸு அலீனா’’தி. ததோ ஏவ ஸோ அப்பதா⁴னோ, து³தியஜா²னத⁴ம்மா ஏவேத்த² பதா⁴னாதி ஆஹ ‘‘யே பதா⁴னா’’தி. தேனேவாதி ஸவிதக்கஸவிசாரேஸு சித்துப்பாதே³ஸு விதக்கஸ்ஸ அவிதக்கவிசாரமத்தக்³க³ஹணேன இத⁴ அக்³க³ஹிதத்தா, விதக்கத்திகே து³தியராஸியேவ ச அதி⁴ப்பேதத்தா. அனந்தரனயேதி ஸம்பயுத்தேனவிப்பயுத்தபத³னித்³தே³ஸே. ஸமுத³யஸச்சேன ஸமானக³திகா ஸதி³ஸப்பவத்திகா. இதீதி இமினா காரணேன. தே அவிதக்கவிசாரமத்தா த⁴ம்மா ந க³ஹிதா, ஸமுத³யஸச்சம் விய ந தே³ஸனாருள்ஹா. ந ஸவிதக்கஸவிசாரேஹி ஸமானக³திகாதி யோஜனா. யதி³ ஹி தே ஸவிதக்கஸவிசாரேஹி ஸமானக³திகா ஸியும், ‘‘அவிதக்கவிசாரமத்தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா ஸம்பயுத்தா, தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா விப்பயுத்தா, தே த⁴ம்மா ந கேஹிசி க²ந்தே⁴ஹி, ந கேஹிசி ஆயதனேஹி, ஏகாய தா⁴துயா விப்பயுத்தா’’தி வத்தப்³பா³ ஸியும். யஸ்மா பன தே ஸமுத³யஸச்சேன ஸமானக³திகா. யதா² ஹி யே ஸமுத³யஸச்சேன ஸம்பயுத்தேஹி விப்பயுத்தா, தேஸம் கேஹிசி விப்பயோக³ம் வத்தும் ந ஸக்கா, ஏவம் தேஹிபி. ததா² ஹி வக்க²தி ‘‘ஸமுத³யஸச்சாதீ³னீ’’திஆதி³. த³ஸமோ…பே… வுத்தோதி ஏத்த² த³ஸமனயே தேஹி அவிதக்கவிசாரமத்தேஹி விப்பயுத்தேஹி விப்பயுத்தானம் ஸோளஸஹி தா⁴தூஹி விப்பயோகோ³ வுத்தோ, ஓஸானனயே தேஹி விப்பயுத்தானம் அட்டா²ரஸஹி தா⁴தூஹி ஸங்க³ஹோ ச வுத்தோதி தஸ்மா ந தே ஸவிதக்கஸவிசாரேஹி ஸமானக³திகாதி த³ஸ்ஸேதி.
விதக்கஸஹிதேஸூதி ஸஹவிதக்கேஸு. தேஸூதி அவிதக்கவிசாரமத்தேஸு ஸஹ விதக்கேன து³தியஜ்ஜா²னத⁴ம்மேஸு, ‘‘அவிதக்கவிசாரமத்தா’’தி க³ஹிதேஸு வுத்தேஸூதி அத்தோ². ஸப்³பே³பி தேதி து³தியஜ்ஜா²னத⁴ம்மா விதக்கோ சாதி ஸப்³பே³பி தே த⁴ம்மா ஸக்கா வத்தும். ததா² ஹி ஸம்பயோக³விப்பயோக³பத³னித்³தே³ஸே ‘‘அவிதக்கவிசாரமத்தா த⁴ம்மா ஏகேன க²ந்தே⁴ன ஏகேனாயதனேன ஏகாய தா⁴துயா கேஹிசி ஸம்பயுத்தா’’தி வுத்தம். தத்த² ஏகேன க²ந்தே⁴னாதி ஸங்கா²ரக்க²ந்தே⁴ன. ஸோ ஹி ஸமுதா³யோதி ‘‘அவிதக்கவிசாரமத்தா த⁴ம்மா’’தி வுத்தத⁴ம்மஸமுதா³யோ. நனு விதக்கோபேத்த² த⁴ம்மஸங்க³ஹம் க³தோ, ஸோ ச விசாரதோ அஞ்ஞேனபி ஸம்பயுத்தோதி சோத³னம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘ந ஹி ததே³கதே³ஸஸ்ஸ…பே… ஹோதீ’’தி. யதா²திஆதி³னா தமேவத்த²ம் இத்³தி⁴பாத³னித³ஸ்ஸனேன விபா⁴வேதி. தஸ்ஸத்தோ² – யதா² இத்³தி⁴பாத³ஸமுதா³யஸ்ஸ ஏகதே³ஸபூ⁴தானம் ச²ந்தி³த்³தி⁴பாதா³தீ³னம் தீஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸம்பயோகோ³ வுத்தோ, தம்ஸமுதா³யஸ்ஸ ந ஹோதி, ஏவம் இதா⁴பி விதக்கஸ்ஸ அஞ்ஞேஹி ஸம்பயோகோ³ அவிதக்கவிசாரமத்தஸ்ஸ ஸமுதா³யஸ்ஸ ந ஹோதீதி.
யதி³ ஏவம் ‘‘இத்³தி⁴பாதோ³ த்³வீஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸம்பயுத்தோ’’திஆதி³ ந வத்தப்³ப³ந்தி சே? நோ ந வத்தப்³ப³ந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘யதா² பனா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² தேஸூதி இத்³தி⁴பாதே³ஸு. ஸமுதா³யஸ்ஸாதி இத்³தி⁴பாத³ஸமுதா³யஸ்ஸ. தேஹி வேத³னாக்க²ந்தா⁴தீ³ஹி ஸம்பயுத்ததா வுத்தா ‘‘இத்³தி⁴பாதோ³ த்³வீஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸம்பயுத்தோ’’திஆதி³னா. தேனாதி விசாரேன. ந ஹீதிஆதி³னா யதா²தி⁴க³தத⁴ம்மானம் ஸம்பயுத்ததாய நவத்தப்³பா³பா⁴வம் உதா³ஹரணத³ஸ்ஸனவஸேன விபா⁴வேதி. கேசி விசிகிச்சா² தம்ஸஹக³தா ச மோஹவஜ்ஜா மோஹேன ஸம்பயுத்தா, கேசி அஸம்பயுத்தா. மோஹேனாதி விசிகிச்சா²ஸஹக³தமோஹமேவ ஸந்தா⁴ய வத³தி. இதி இமினா காரணேன ந ஸமுதா³யோ தேன மோஹேன ஸம்பயுத்தோ. அஞ்ஞோ கோசி த⁴ம்மோ ஹேதுபா⁴வோ நாபி அத்தி², யேன ஹேதுனா ஸோ த³ஸ்ஸனேனபஹாதப்³ப³ஹேதுகோதி வுத்தோ ஸமுதா³யோ. ஏவந்தி இமினா நயேன ‘‘பா⁴வனா…பே… யோபி ஸம்பயுத்தா’’தி நவத்தப்³ப³தாய நித³ஸ்ஸேதப்³பா³தி அத்தோ². ஏவந்தி யதா² த³ஸ்ஸனேனபஹாதப்³ப³ஹேதுகஸமுதா³யஸ்ஸ ஸம்பயுத்ததா ந வத்தப்³பா³, ஏவம் யேன த⁴ம்மேன அவிதக்க…பே… ஸியா, தம் ந நத்தி². தஸ்மாதி யஸ்மா அவிதக்கவிசாரமத்தேஸு கோசிபி விசாரேன அஸம்பயுத்தோ நத்தி², தஸ்மா. தேதி அவிதக்கவிசாரமத்தா த⁴ம்மா. ஏகத⁴ம்மேபி…பே… கதோ யதா² ‘‘அப்பச்சயா த⁴ம்மா அஸங்க²தா த⁴ம்மா’’தி.
ச²ட்ட²னயஸம்பயோக³விப்பயோக³பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
7. ஸத்தமனயோ ஸம்பயுத்தேனவிப்பயுத்தபத³வண்ணனா
306. தேஹி ஸமுத³யஸச்சாதீ³ஹி க²ந்த⁴த்தயக²ந்தே⁴கதே³ஸாதி³கே ஸம்பயுத்தே ஸதிபி, ஸம்பயுத்தேஹி ச விப்பயுத்தே ரூபனிப்³பா³னாதி³கே தத³ஞ்ஞத⁴ம்மே ஸதிபி விப்பயோகா³பா⁴வதோ. ஸங்கே²பேன வுத்தமத்த²ம் வித்தா²ரேன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ந ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். ததோ லோப⁴ஸஹக³தசித்துப்பாத³தோ அஞ்ஞத⁴ம்மானம் அவஸிட்டா²னம் குஸலாகுஸலாப்³யாகதத⁴ம்மானம் க²ந்தா⁴தீ³ஸு கேனசி விப்பயோகோ³ ந ஹி அத்தி² க²ந்த⁴பஞ்சகாதீ³னம் ஸங்க³ண்ஹனதோ தேஸம். தே ஏவ சித்துப்பாதா³தி தே லோப⁴ஸஹக³தசித்துப்பாதா³ ஏவ. தத³ஞ்ஞத⁴ம்மானந்தி தத³ஞ்ஞத⁴ம்மானம்பீதி பி-ஸத்³த³லோபோ த³ட்ட²ப்³போ³. ததா²தி இமினா ந ச தே ஏவ த⁴ம்மா அட்³ட⁴து³தியாயதனதா⁴துயோ, அத² கோ² தே ச ததோ அஞ்ஞே சாதி இமமத்த²ம் உபஸம்ஹரதி.
நனு தத³ஞ்ஞபா⁴வதோ ஏவ தேஹி இதரேஸம் விப்பயோகோ³ ஸித்³தோ⁴தி ஆஹ ‘‘ந சா’’திஆதி³. தத³ஞ்ஞஸமுதா³யேஹீதி ததோ லோப⁴ஸஹக³தசித்துப்பாத³தோ அஞ்ஞஸமுதா³யேஹி அஞ்ஞே லோப⁴ஸஹக³தா த⁴ம்மா விப்பயுத்தா ந ஹோந்தி. கஸ்மா? ஸமுதா³யே…பே… விப்பயோகா³பா⁴வதோ. தஸ்ஸத்தோ² – ஸமுதா³யேன லோப⁴ஸஹக³ததத³ஞ்ஞத⁴ம்மராஸினா ஏகதே³ஸானம் லோப⁴ஸஹக³தத⁴ம்மானம் விப்பயோகா³பா⁴வதோ, ததா² யே ஏகதே³ஸா ஹுத்வா அஞ்ஞேஸம் அவயவானம் ஸமுதா³யபூ⁴தா, தேஸஞ்ச ஸமுதா³யேன விப்பயோகா³பா⁴வதோதி. அனேன ஸமுதா³யேன அவயவஸ்ஸ ஸமுதா³யஸ்ஸ அவயவேன ச தஸ்ஸ ந விப்பயோகோ³, அவயவஸ்ஸேவ பன அவயவேனாதி த³ஸ்ஸேதி. ஏஸ நயோதி ய்வாயம் ஸமுத³யஸச்சே வுத்தோ விதி⁴, ஏஸேவ மக்³க³ஸச்சஸுகி²ந்த்³ரியாதீ³ஸு அரூபக்க²ந்தே⁴கதே³ஸத்தா தேஸந்தி த³ஸ்ஸேதி. நிரவஸேஸேஸூதி அப³ஹிகதவிதக்கேஸு. விதக்கோ ஹி ஸமுதா³யதோ அப³ஹிகதோ. ‘‘ஸோ ஹி ஸமுதா³யோ’’திஆதி³கோ வுத்தனயோ லப்³ப⁴தீதி ஆஹ ‘‘அக்³க³ஹணே காரணம் ந தி³ஸ்ஸதீ’’தி.
அஞ்ஞேஸுபி ஸமுத³யஸச்சாதீ³ஸு விஸ்ஸஜ்ஜனஸ்ஸ…பே… த³ட்ட²ப்³ப³ம், யதோ ஸமுத³யஸச்சாதி³ இத⁴ ந க³ஹிதந்தி அதி⁴ப்பாயோ. ஸம்பயுத்தாதி⁴காரதோ ‘‘அஞ்ஞேனா’’தி பத³ம் ஸம்பயுத்ததோ அஞ்ஞம் வத³தீதி ஆஹ ‘‘அஸம்பயுத்தேன அஸம்மிஸ்ஸந்தி அத்தோ²’’தி. இதா³னி ப்³யதிரேகேனபி தமத்த²ம் பதிட்டா²பேதும் ‘‘அது³க்க²மஸுகா²…பே… க³ஹிதானீ’’தி வுத்தம். ஏதேன லக்க²ணேனாதி ‘‘அஸம்பயுத்தேன அஸம்மிஸ்ஸ’’ந்தி வுத்தலக்க²ணேன. சித்தந்தி ‘‘சித்தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா’’தி பஞ்ஹம் உபலக்கே²தி. ஸஹயுத்தபதே³ஹி ஸத்தாதி ‘‘சேதஸிகேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா’’திஆதி³னா சித்தேன ஸஹயுத்தே த⁴ம்மே தீ³பேந்தேஹி பதே³ஹி ஆக³தா ஸத்த பஞ்ஹா. திண்ணம் திகபதா³னமக்³க³ஹணேன ஊனோதி கத்வா. யே ஸந்தா⁴ய ‘‘திகே தயோ’’தி வுத்தம். தம் பன வேத³னாபீதித்திகேஸு பச்சி²மம், விதக்கத்திகே பட²மந்தி பத³த்தயம் வேதி³தப்³ப³ம்.
309. உத்³த⁴டபதே³ன பகாஸியமானா அத்தா² அபே⁴தோ³பசாரேன ‘‘உத்³த⁴டபத³’’ந்தி வுத்தாதி ஆஹ ‘‘உத்³த⁴டபதே³ன ஸம்பயுத்தேஹீ’’தி. தேன ச யதா²வுத்தேன உத்³த⁴டபதே³ன. மனேன யுத்தாதி ஏத்த² மனனமத்தத்தா மனோதா⁴து ‘‘மனோ’’தி வுத்தாதி ஆஹ ‘‘மனோதா⁴துயா ஏகந்தஸம்பயுத்தா’’தி.
ஸத்தமனயஸம்பயுத்தேனவிப்பயுத்தபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
8. அட்ட²மனயோ விப்பயுத்தேனஸம்பயுத்தபத³வண்ணனா
317. ரூபக்க²ந்தே⁴ன விப்பயுத்தா நாம சத்தாரோ அரூபினோ க²ந்தா⁴, தேஸம் அஞ்ஞேஹி ஸம்பயோகோ³ நாம நத்தி² தாதி³ஸஸ்ஸ அஞ்ஞஸ்ஸ ஸம்பயோகி³னோ அபா⁴வதோ. ஸமுதா³யஸ்ஸ ச ஏகதே³ஸேன ஸம்பயோகோ³ நத்தீ²தி வுத்தோவாயமத்தோ². வேத³னாக்க²ந்தா⁴தீ³ஹி விப்பயுத்தம் ரூபம் நிப்³பா³னஞ்ச, தஸ்ஸ கேனசி ஸம்பயோகோ³ நத்தே²வாதி ஆஹ ‘‘ரூபக்க²ந்தா⁴தீ³ஹி…பே… நத்தீ²’’தி. தேனாதி ‘‘ரூபக்க²ந்தே⁴ன யே த⁴ம்மா விப்பயுத்தா’’திஆதி³வசனேன.
அட்ட²மனயவிப்பயுத்தேனஸம்பயுத்தபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
9. நவமனயோ ஸம்பயுத்தேனஸம்பயுத்தபத³வண்ணனா
319. ‘‘ஸமாஸபத³ம் இத³’’ந்தி வத்வா அயம் நாம ஸமாஸோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘யஸ்ஸ க²ந்தா⁴தி³னோ’’திஆதி³மாஹ, யஸ்ஸ வேத³னாக்க²ந்தா⁴தி³னோதி அத்தோ². யம் இத⁴ ஸம்பயுத்தம் வுத்தந்தி இமஸ்மிம் நவமனயே யம் த⁴ம்மஜாதம் ஸம்பயுத்தந்தி வுத்தம். ரூபக்க²ந்தா⁴தீ³ஸு அரணந்தேஸு அப்³ப⁴ந்தரபா³ஹிரமாதிகாத⁴ம்மேஸூதி நித்³தா⁴ரணே பு⁴ம்மம். தஞ்ஹி த⁴ம்மஜாதம் அத்தனா ஸம்பயுத்தேன வேத³னாக்க²ந்தா⁴தி³னா ஸயம் ஸம்பயுத்தந்தி நித்³தா⁴ரிதம். அயோகோ³தி அஸம்பயோகோ³. வக்க²தி த³ஸமனயே. தத்த² ஹி ‘‘ரூபக்க²ந்தே⁴ன வேத³னாத³யோ விப்பயுத்தா, தேஹி ரூபக்க²ந்தோ⁴ விப்பயுத்தோ’’தி வத்வா நிப்³பா³னம் கத²ந்தி சோத³னம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘நிப்³பா³னம் பன ஸுகு²மரூபக³திகமேவா’’தி வுத்தம். ‘‘மனாயதனம் ஏகேனாயதனேன ஏகாய தா⁴துயா கேஹிசி விப்பயுத்த’’ந்தி ஏத்த² ஹி யதா² ஸுகு²மரூபம் விய ஸரூபதோ அனுத்³த⁴டம்பி நிப்³பா³னம் கேஹிசீதிபதே³ன க³ஹிதமேவ ஹோதீதி ஏதி³ஸேஸு டா²னேஸு நிப்³பா³னம் ஸுகு²மரூபக³திகந்தி விஞ்ஞாயதி, ஏவமிதா⁴பி ‘‘ரூபமிஸ்ஸகேஹி வா’’தி ஏதேன அனுபாதி³ன்னஅனுபாதா³னியாதீ³ஹி நிப்³பா³னமிஸ்ஸகேஹிபி அஸம்பயோகோ³ வுத்தோ ஹோதீதி த³ட்ட²ப்³போ³. அவிகலசதுக்க²ந்த⁴ஸங்கா³ஹகேஹி பதே³ஹி ஸஹவத்தினோ அஞ்ஞஸ்ஸ ஸம்பயோகி³னோ அபா⁴வதோ அதீதானாக³தேஹி ச ஸம்பயோகோ³ நத்தே²வாதி தஸ்ஸ அயுஜ்ஜமானதம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘வத்தமானானமேவ…பே… அரூபப⁴வாதீ³ஹீதி அத்தோ²’’தி ஆஹ. இதரேதி யே ஸம்பயோக³ம் லப⁴ந்தி, கே பன தே ரூபேன அஸம்மிஸ்ஸா அரூபேகதே³ஸபூ⁴தா. தேனாஹ ‘‘வேத³னாக்க²ந்தா⁴த³யோ’’தி.
நவமனயஸம்பயுத்தேனஸம்பயுத்தபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
10. த³ஸமனயோ விப்பயுத்தேனவிப்பயுத்தபத³வண்ணனா
353. யே விப்பயுத்தேன விப்பயுத்தபா⁴வேன பாளியம் அக்³க³ஹிதா, தேஸு கேசி விப்பயுத்தஸ்ஸ த⁴ம்மந்தரஸ்ஸ அபா⁴வதோ கேசி க²ந்தா⁴தீ³ஹி விப்பயோக³ஸ்ஸேவ அஸம்ப⁴வதோதி இமமத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘த⁴ம்மாயதனாதி³த⁴ம்மா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஸப்³ப³சித்துப்பாத³க³தத⁴ம்மபா⁴வதோதி இமினா பி⁴ன்னகாலதாதி³விஸேஸவதோ அரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ விப்பயுத்தஸ்ஸ த⁴ம்மந்தரஸ்ஸ அபா⁴வமாஹ, அனாரம்மணமிஸ்ஸகபா⁴வதோதி இமினா பன ஸப்³ப³ஸ்ஸபி. காமப⁴வோ உபபத்திப⁴வோ ஸஞ்ஞீப⁴வோ பஞ்சவோகாரப⁴வோதி இமே சத்தாரோ மஹாப⁴வா. விப்பயோகா³பா⁴வதோதி விப்பயோகா³ஸம்ப⁴வதோ. ந ஹி யே து³க்க²ஸச்சாதீ³ஹி விப்பயுத்தா, தேஹி விப்பயுத்தானம் தேஸம்யேவ து³க்க²ஸச்சாதீ³னம் க²ந்தா⁴தீ³ஸு கேனசி விப்பயோகோ³ ஸம்ப⁴வதி.
த³ஸமனயவிப்பயுத்தேனவிப்பயுத்தபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
11. ஏகாத³ஸமனயோ ஸங்க³ஹிதேனஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தபத³வண்ணனா
409. தேதி ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴த⁴ம்மா. ஸேஸேஹீதி அவஸிட்டே²ஹி வேத³னாஸஞ்ஞாவிஞ்ஞாணக்க²ந்தே⁴ஹி. ‘‘ஏதேன ஸஹ ஸம்ப³ந்தோ⁴’’தி இமினா பதா³னம் ஸம்ப³ந்த⁴த³ஸ்ஸனமுகே²ன ‘‘ஸமுத³யஸச்சேன யே த⁴ம்மா ஸம்பயுத்தா’’தி பாளியா அத்த²விவரணம் பாகடதரம் கத்வா கேஹிசீதிபத³ஸ்ஸத்த²ம் காதும் ‘‘கேஹிசீதி ஏதஸ்ஸ பனா’’திஆதி³மாஹ. அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதும் ஆஹாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. விஸேஸேத்வாதி ஏத்த² தேஸம் த⁴ம்மானம் தண்ஹாவஜ்ஜானம் ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴த⁴ம்மாயதனத⁴ம்மதா⁴துபரியாபன்னதாகித்தனம் விஸேஸனம் த³ட்ட²ப்³ப³ம், யதோ தே ஸமுத³யஸச்சேன க²ந்தா⁴தி³ஸங்க³ஹேன ஸங்க³ஹிதாதி வுத்தா. ஸயம் அத்தனா ஸம்பயுத்தோ ந ஹோதீதி வுத்தம் ‘‘அத்தவஜ்ஜேஹீ’’தி. தேன வுத்தம் ‘‘சித்தம் ந வத்தப்³ப³ம் சித்தேன ஸம்பயுத்தந்திபி, சித்தேன விப்பயுத்தந்திபீ’’தி. ஸம்பயோகா³ரஹேஹீதி விஸேஸனம் ஸுகு²மரூபம் நிப்³பா³னந்தி த்³வே ஸந்தா⁴ய கதம், ந தண்ஹாதி³கே.
ஏகாத³ஸமனயஸங்க³ஹிதேனஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
12. த்³வாத³ஸமனயோ ஸம்பயுத்தேனஸங்க³ஹிதாஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா
417. நவமனயே ஸம்பயோக³விஸிட்டா² ஸம்பயுத்தா உத்³த⁴டா, த்³வாத³ஸமனயே ச ஸம்பயோக³விஸிட்டா² ஸங்க³ஹிதாஸங்க³ஹிதாதி உப⁴யத்தா²பி ஸம்பயோக³விஸிட்டா²வ க³ஹிதாதி ஆஹ ‘‘த்³வாத³ஸம…பே… லப்³ப⁴ந்தீ’’தி.
த்³வாத³ஸமனயஸம்பயுத்தேனஸங்க³ஹிதாஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
13. தேரஸமனயோ அஸங்க³ஹிதேனஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தபத³வண்ணனா
448. யேஹீதி ரூபக்க²ந்த⁴த⁴ம்மாயதனாதீ³ஹி. தீஹிபி க²ந்தா⁴யதனாதி³ஸங்க³ஹேஹி. புன யேஹீதி அரூபப⁴வாதீ³ஹி. ஓளாரிகாயதனானேவ ஹோந்தி ஆயதனதா⁴துஸங்க³ஹேஹிபி அஸங்க³ஹிதத்தா. தேதி சதுவோகாரப⁴வாத³யோ. வுத்தாவஸேஸாதி ரூபக்க²ந்த⁴த⁴ம்மாயதனாதீ³ஹி அவஸிட்டா². ஸதிபி அஸங்கா³ஹகத்தே தேஹி அஸங்க³ஹிதானம் ஸம்பயோகோ³ ந ஸம்ப⁴வதீதி வேத³னாக்க²ந்தா⁴த³யோ இத⁴ தேரஸமனயே விஸ்ஸஜ்ஜனம் ந ருஹந்தி நாரோஹந்தி. தேனாஹ அட்ட²கதா²யம் ‘‘வேத³னாக்க²ந்தே⁴ன ஹி க²ந்தா⁴தி³வஸேன ரூபாரூபத⁴ம்மா அஸங்க³ஹிதா ஹோந்தி, தேஸஞ்ச ஸம்பயோகோ³ நாம நத்தீ²’’தி (தா⁴து. 448) அஸங்கா³ஹகா ஏவ ந ஹோந்தி அவிகலபஞ்சக்க²ந்தா⁴தி³ஸமுதா³யபா⁴வதோ.
தேதி ‘‘து³க்க²ஸச்சாதீ³’’தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன வுத்தத⁴ம்மா. அஸப்³ப³…பே… ஸியும் அவிதக்காவிசாராதி³த⁴ம்மா விய. ந தேஸம் விப்பயோகோ³ நத்தி² தப்³பி³னிமுத்தஸ்ஸ சித்துப்பாத³ஸ்ஸ ஸம்ப⁴வதோ. வேத³னாக்க²ந்தே⁴ன அஸங்க³ஹிதானம் அனாரம்மணமிஸ்ஸகத்தா ந ‘‘விப்பயோக³ஸ்ஸ அத்தி²தாயா’’தி வுத்தம். ததா² சாஹ ‘‘ரூபாரூபத⁴ம்மா அஸங்க³ஹிதா’’தி. உப⁴யாபா⁴வதோதி ஸம்பயோக³விப்பயோகா³பா⁴வதோ. அனாரம்மணஸஹிதஸப்³ப³விஞ்ஞாணதம்தா⁴துஸம்பயுத்ததது³ப⁴யத⁴ம்மா அசேதஸிகசேதஸிகலோகியபதா³தீ³னம் வஸேன வேதி³தப்³பா³.
தேரஸமனயஅஸங்க³ஹிதேனஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
14. சுத்³த³ஸமனயோ விப்பயுத்தேனஸங்க³ஹிதாஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா
456. த⁴ம்மஸபா⁴வமத்தத்தாதி ஸபா⁴வத⁴ம்மானம் த⁴ம்மமத்தத்தா அவத்தா²விஸேஸமத்தத்தா.
ஸமுச்சி²ஜ்ஜதி ஏதேனாதி ஸமுச்சே²தோ³. ஸங்க³ஹாதி³விசாரபரினிட்டா²னபூ⁴தோ சுத்³த³ஸமனயோ. தேனாஹ ‘‘பரியோஸானே நயே’’தி. விஸ்ஸஜ்ஜேதப்³ப³த⁴ம்மவிவித்தா புச்சா² மோக⁴புச்சா², ஸா ததா²பூ⁴தாபி விஸ்ஸஜ்ஜேதப்³ப³த⁴ம்மாபா⁴வஸ்ஸ ஞாபிகா ஹோதீதி ஆஹ ‘‘தேஸம் புச்சா²ய மோக⁴த்தா தே ந லப்³ப⁴ந்தீ’’தி. மோகா⁴ புச்சா² ஏதஸ்ஸாதி மோக⁴புச்ச²கோ. அட்ட²மோ நயோ தத்த² ஸப்³ப³புச்சா²னம் மோக⁴த்தா. தேன ச ஸஹாதி தேன அட்ட²மனயேன ஸத்³தி⁴ம் இமஸ்மிம் ஓஸானனயே அட்ட²மனயே ச ஓஸானனயே ச ஏதே த⁴ம்மாயதனாத³யோ ஸப்³ப³ப்பகாரேன ந லப்³ப⁴ந்தி. விப்பயோக³ஸ்ஸபி அபா⁴வாதி தத்த² காரணமாஹ.
சுத்³த³ஸமனயவிப்பயுத்தேனஸங்க³ஹிதாஸங்க³ஹிதபத³வண்ணனா நிட்டி²தா.
தா⁴துகதா²பகரண-அனுடீகா ஸமத்தா.
புக்³க³லபஞ்ஞத்திபகரண-அனுடீகா
1. மாதிகாவண்ணனா
1. ‘‘தா⁴துகத²ம் தே³ஸயித்வா அனந்தரம் தஸ்ஸ ஆஹ புக்³க³லபஞ்ஞத்தி’’ந்தி வுத்தே தத்த² காரணம் ஸமுதா³க³மதோ பட்டா²ய விபா⁴வேந்தோ ‘‘த⁴ம்மஸங்க³ஹே’’திஆதி³மாஹ. தத்த² யதி³பி த⁴ம்மஸங்க³ஹே ப²ஸ்ஸாதீ³னம் பத²வீஆதீ³னஞ்ச த⁴ம்மானம் நானானயவிசித்தோ அனுபத³விபா⁴கோ³பி கதோ, ந ஸங்க³ஹோ ஏவ, ஸோ பன தேஸம் குஸலத்திகாதி³ஹேதுது³காதி³திகது³கேஹி ஸங்க³ஹஸந்த³ஸ்ஸனத்தோ²தி வுத்தம் ‘‘த⁴ம்மஸங்க³ஹே திகது³காதி³வஸேன ஸங்க³ஹிதானம் த⁴ம்மான’’ந்தி. தேனேவ ஹி தம் பகரணம் ‘‘த⁴ம்மஸங்க³ஹோ’’தி ஸமஞ்ஞம் லபி⁴. காமஞ்ச த⁴ம்மஸங்க³ஹேபி ‘‘தஸ்மிம் கோ² பன ஸமயே சத்தாரோ க²ந்தா⁴ ஹோந்தீ’’திஆதி³னா (த⁴. ஸ. 58) க²ந்தா⁴தி³விபா⁴கோ³ த³ஸ்ஸிதோ, ஸோ பன ந ததா² ஸாதிஸயோ, யதா² விப⁴ங்க³பகரணேதி ஸாதிஸயம் தம் க³ஹேத்வா ஆஹ ‘‘விப⁴ங்கே³ க²ந்தா⁴தி³விபா⁴க³ம் த³ஸ்ஸேத்வா’’தி, யதோ தம் ‘‘விப⁴ங்கோ³’’த்வேவ பஞ்ஞாயித்த². தா⁴துகதா²யாதி ஆதா⁴ரே பு⁴ம்மம், ததா² ‘‘த⁴ம்மஸங்க³ஹே விப⁴ங்கே³’’தி ஏத்தா²பி. ஆதா⁴ரோ ஹி ஸங்க³ஹணவிப⁴ஜனப்பபே⁴த³வசனஸங்கா²தானம் அவயவகிரியானம் தம்ஸமுதா³யபூ⁴தானி பகரணானி யதா² ‘‘ருக்கே² ஸாகா²’’தி. கரணவசனம் வா ஏதம், தா⁴துகதா²ய கரணபூ⁴தாயாதி அத்தோ².
ஏத்த² ச அபி⁴ஞ்ஞேய்யத⁴ம்மே தே³ஸேந்தோ தே³ஸனாகுஸலோ ப⁴க³வா திகது³கவஸேன தாவ நேஸம் ஸங்க³ஹம் த³ஸ்ஸேந்தோ த⁴ம்மஸங்க³ணிம் தே³ஸேத்வா ஸங்க³ஹபுப்³ப³கத்தா விபா⁴க³ஸ்ஸ தத³னந்தரம் க²ந்தா⁴தி³வஸேன விபா⁴க³ம் த³ஸ்ஸேந்தோ விப⁴ங்க³ம் தே³ஸேஸி. புன யதா²வுத்தவிபா⁴க³ஸங்க³ஹயுத்தே த⁴ம்மே ஸங்க³ஹாஸங்க³ஹாதி³னயப்பபே⁴த³தோ த³ஸ்ஸேந்தோ தா⁴துகத²ம் தே³ஸேஸி தஸ்ஸா அப்³ப⁴ந்தரபா³ஹிரமாதிகாஸரீரகத்தா. ந ஹி ஸக்கா க²ந்தா⁴தி³கே குஸலாதி³கே ச வினா ஸங்க³ஹாஸங்க³ஹாதி³னயம் நேதுந்தி. தேனாஹ ‘‘ததா²ஸங்க³ஹிதவிப⁴த்தான’’ந்தி. ஏவம் ஸங்க³ஹதோ விபா⁴க³தோ பபே⁴த³தோ ச த⁴ம்மானம் தே³ஸனா யஸ்ஸா பஞ்ஞத்தியா வஸேன ஹோதி, யோ சாயம் யதா²வுத்தத⁴ம்முபாதா³னோ புக்³க³லவோஹாரோ, தஸ்ஸ ச ஸமயவிமுத்தாதி³வஸேன விபா⁴கோ³, தம் ஸப்³ப³ம் விபா⁴வேதும் புக்³க³லபஞ்ஞத்தி தே³ஸிதாதி இத³மேதேஸம் சதுன்னம் பகரணானம் தே³ஸனானுக்கமகாரணம் த³ட்ட²ப்³ப³ம்.
தேஸந்தி த⁴ம்மானம். ஸபா⁴வதோதி ‘‘ப²ஸ்ஸோ வேத³னா’’திஆதி³ஸபா⁴வதோ. உபாதா³யாதி ‘‘புக்³க³லோ ஸத்தோ போஸோ’’திஆதி³னா க²ந்தே⁴ உபாதா³ய. பஞ்ஞாபனம் யாய தஜ்ஜாஉபாதா³தி³பே⁴தா³ய பஞ்ஞத்தியா ஹோதி, தம் பஞ்ஞத்திம். பபே⁴த³தோதி க²ந்தா⁴தி³ஸமயவிமுத்தாதி³விபா⁴க³தோ. யாய பஞ்ஞத்தியா ஸபா⁴வதோ உபாதா³ய ச பஞ்ஞாபனந்தி ஸங்கே²பதோ வுத்தமத்த²ம் விவரந்தோ ‘‘தத்த² யே த⁴ம்மே’’திஆதி³மாஹ. தத்த² அஸபா⁴வபஞ்ஞத்தியாபி மூலபூ⁴தம் உபாதா³னம் ஸபா⁴வத⁴ம்மோ ஏவ, கேவலம் பன தேஸம் பவத்திஆகாரபே⁴த³ஸன்னிஸ்ஸயதோ விஸேஸோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘யே த⁴ம்மே…பே… ஹோதீ’’தி ஆஹ. தத்த² புப்³பா³பரியபா⁴வேன பவத்தமானேதி இமினா பப³ந்த⁴ஸன்னிஸ்ஸயதம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஸந்தானபஞ்ஞத்திம் வத³தி, அஸபா⁴வஸமூஹவஸேனாதி இமினா ஸேஸபஞ்ஞத்திம். திஸ்ஸோ ஹி பஞ்ஞத்தியோ ஸந்தானபஞ்ஞத்தி ஸமூஹபஞ்ஞத்தி அவத்தா²விஸேஸபஞ்ஞத்தீதி. தத்த² பப³ந்தோ⁴ ஸந்தானோ. ஸமுதா³யோ ஸமூஹோ. உப்பாதா³தி³கோ த³ஹரபா⁴வாதி³கோ ச அவத்தா²விஸேஸோ. தேஸு அஸபா⁴வக்³க³ஹணேன வினா பப³ந்த⁴ஸமூஹானம் அஸபா⁴வத்தே ஸித்³தே⁴ அஸபா⁴வஸமூஹவஸேனாதி அஸபா⁴வக்³க³ஹணம் பப³ந்த⁴ஸமூஹவினிமுத்தபஞ்ஞத்திஸந்த³ஸ்ஸனத்த²ந்தி தேன அவத்தா²விஸேஸபஞ்ஞத்தியா பரிக்³க³ஹோ வுத்தோதி வேதி³தப்³போ³.
தேஸந்தி புப்³பே³ யம்-ஸத்³தே³ன பராமட்டா²னம் இந்த்³ரியப³த்³த⁴த⁴ம்மானம். தேனேவாஹ ‘‘அஞ்ஞேஸஞ்ச பா³ஹிரரூபனிப்³பா³னான’’ந்தி. ஸஸபா⁴வஸமூஹஸஸபா⁴வப்பபே⁴த³வஸேனாதி ரூபக்க²ந்தா⁴தி³ஸஸபா⁴வஸமூஹவஸேன சக்கா²யதனாதி³ஸஸபா⁴வவிஸேஸவஸேன ச. ‘‘ஸஸபா⁴வஸமூஹஸபா⁴வபே⁴த³வஸேனா’’தி ச பாடோ². தத்த² ஸமூஹஸபா⁴வோதி ஸபா⁴வஸந்தானம் அவத்தா²விஸேஸவிது⁴ரம் ஸமூஹவஸேன லக்க²ணமேவாஹ. ததா² ஹி க²ந்த⁴பஞ்ஞத்தியாபி ஸபா⁴வபஞ்ஞத்திதா வுத்தா. தாயாதி ஆயதனபஞ்ஞத்திஆதி³ப்பபே⁴தா³ய ஸபா⁴வபஞ்ஞத்தியா. விப⁴த்தா ஸபா⁴வபஞ்ஞத்தீதி ‘‘ப²ஸ்ஸோ பு²ஸனா’’திஆதி³னா (த⁴. ஸ. 2) விப⁴த்தா ப²ஸ்ஸாதி³ஸபா⁴வபஞ்ஞத்தி. ஸப்³பா³பீதி பி-ஸத்³தே³ன ஸபா⁴வத⁴ம்மேஸு ஸாமஞ்ஞவஸேன பவத்தம் குஸலாதி³பஞ்ஞத்திம் ஸங்க³ண்ஹாதி. ரூபாதி³த⁴ம்மானம் ஸமூஹோ ஸந்தானேன பவத்தமானோ அவத்தா²விஸேஸஸஹிதோ ஏகத்தக்³க³ஹணனிப³ந்த⁴னோ ஸத்தோதி வோஹரீயதீதி ஸோ ஸபா⁴வத⁴ம்மோ நாம பன ந ஹோதீதி ஆஹ ‘‘புக்³க³லபஞ்ஞத்தி பன அஸபா⁴வபஞ்ஞத்தீ’’தி. தாயாதி புக்³க³லபஞ்ஞத்தியா. யஸ்மா பன த⁴ம்மானம் பப³ந்தோ⁴ ஸமூஹோ ச த⁴ம்மஸன்னிஸ்ஸிதோதி வத்தப்³ப³தம் அரஹதி, தஸ்மா ‘‘பரிஞ்ஞேய்யாதி³ஸபா⁴வத⁴ம்மே உபாதா³ய பவத்திதோ’’தி வுத்தம்.
விஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி பன ‘‘ஸபா⁴வபஞ்ஞத்தீ’’தி வுத்தா, அவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி ‘‘அஸபா⁴வபஞ்ஞத்தீ’’தி வுத்தா. ஸப்³பா³ பஞ்ஞத்தியோதி உபாதா³யபஞ்ஞத்திகிச்சபஞ்ஞத்திஆத³யோ ஸப்³பா³ பஞ்ஞத்தியோ. யதி³ ஸப்³பா³ பஞ்ஞத்தியோ இத⁴ த³ஸ்ஸிதா ஹோந்தி, கத²ம் ‘‘புக்³க³லபஞ்ஞத்தீ’’தி நாமம் ஜாதந்தி ஆஹ ‘‘க²ந்தா⁴தி³பஞ்ஞத்தீஸூ’’திஆதி³. அஞ்ஞத்தா²தி த⁴ம்மஸங்க³ஹாதீ³ஸு. யே த⁴ம்மேதி யே க²ந்தா⁴தி³த⁴ம்மே. பஞ்ஞத்தியா வத்து²பா⁴வேனாதி பஞ்ஞாபனஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னபா⁴வேன. அதி⁴ட்டா²னஞ்ஹி பஞ்ஞாபேதப்³ப³த⁴ம்மா பஞ்ஞாபனஸ்ஸ. ஏவஞ்ச கத்வா க²ந்தா⁴தீ³ஹி ஸத்³தி⁴ம் புக்³க³லோ க³ஹிதோ. யே த⁴ம்மேதி வா யே பஞ்ஞத்தித⁴ம்மே. பஞ்ஞாபேதுகாமோதி நிக்கி²பிதுகாமோ வத்து²பே⁴த³தோ அஸங்கரதோ ட²பேதுகாமோ. பஞ்ஞத்திபரிச்சே²த³ந்தி ச வத்து²பே⁴த³பி⁴ன்னம் பஞ்ஞத்திபூ⁴தம் பரிச்சே²த³ம். ஏவமேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.
ஸாமஞ்ஞப்பபே⁴த³பஞ்ஞாபனாதி ஸாமஞ்ஞபூ⁴தானம் விஸேஸபூ⁴தானஞ்ச அத்தா²னம் பஞ்ஞாபனா. தேஸந்தி அத்த²-ஸத்³தா³பேக்கா²ய புல்லிங்க³னித்³தே³ஸோ. தத்தா²தி பஞ்ஞாபனாய அத்த²த³ஸ்ஸனபூ⁴தேஸு த³ஸ்ஸனாதீ³ஸு. இத³மேவம்னாமகந்தி இத³ம் ருப்பனாதி³அத்த²ஜாதம் இத்த²ன்னாமகம் ரூபக்க²ந்த⁴வேத³னாக்க²ந்தா⁴தி³ஸமஞ்ஞம். தம்தம்கோட்டா²ஸிககரணந்தி ரூபவேத³னாதி³தம்தம்அத்த²விபா⁴க³பரியாபன்னதாபாத³னம். ததா² ஸஞ்ஞுப்பாதா³னமேவாதி ஆஹ ‘‘போ³த⁴னமேவ நிக்கி²பனா’’தி. போ³த⁴னஞ்ஹி போ³த⁴னேய்யஸந்தானே போ³தே⁴தப்³ப³ஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ ட²பனந்தி கத்வா ‘‘நிக்கி²பனா’’தி வுத்தம். ‘‘பஞ்ஞாபனா’’திஆதி³னா பா⁴வஸாத⁴னேன வத்வா ஸாத⁴னந்தராமஸனேன அத்த²ந்தரபரிகப்பாஸங்கா ஸியாதி தம் நிவாரேதும் ‘‘யோ பனாயம்…பே… வேதி³தப்³போ³’’தி ஆஹ. தேஸம் தேஸம் த⁴ம்மானந்தி தம்தம்பஞ்ஞாபேதப்³ப³த⁴ம்மானம். த³ஸ்ஸனபூ⁴தாய நாமபஞ்ஞத்தியா தி³ட்ட²தாய, ட²பனபூ⁴தாய ட²பிததாய. தம்னிமித்ததந்தி தஸ்ஸ த³ஸ்ஸனஸ்ஸ ட²பனஸ்ஸ ச நிமித்தகாரணதம். நிமித்தஞ்ஹி கத்துபா⁴வேன வோஹரீயதி யதா² ‘‘பி⁴க்கா² வாஸேதீ’’தி, ‘‘அரியபா⁴வகரானி ஸச்சானி அரியஸச்சானீ’’தி ச.
பாளியம் அனாக³ததந்தி விஜ்ஜமானதாதி³விஸேஸவசனேன ஸஹ பாடா²னாருள்ஹதம். விஜ்ஜமானஸ்ஸ ஸதோதி விஜ்ஜமானஸ்ஸ ஸமானஸ்ஸாதி இமமத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘விஜ்ஜமானபூ⁴தஸ்ஸாதி அத்தோ²’’தி ஆஹ. ததா²தி ஸச்சிகட்ட²பரமத்த²வஸேன அவிஜ்ஜமானஸ்ஸ அனுபலப்³ப⁴மானஸ்ஸ. தம் பன அனுபலப்³ப⁴மானதம் ததா²-ஸத்³தே³ன ப்³யதிரேகவஸேன தீ³பிதம் பாகடதரம் காதும் ‘‘யதா² குஸலாதீ³னீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² வினிவத்தஸபா⁴வானீதி விப⁴த்தஸபா⁴வானி. உபலத்³தீ⁴தி க³ஹணம். தேனாகாரேனாதி தேன ரூபவேத³னாதி³ஆகாரேன அவிஜ்ஜமானஸ்ஸ. அஞ்ஞேனாகாரேனாதி ததோ ரூபவேத³னாதி³தோ அஞ்ஞேன தப்³பி³னிமுத்தேன பஞ்ஞாபேதப்³ப³பஞ்ஞாபனாகாரேன விஜ்ஜமானஸ்ஸ. பஞ்ஞத்திது³கே வுத்தமேவ ‘‘அயஞ்ச வாதோ³ ஸேவத்தி²கதா²ய படிஸித்³தோ⁴’’திஆதி³னா. லோகனிருத்திமத்தஸித்³த⁴ஸ்ஸாதி ஏத்த² மத்தக்³க³ஹணம் தஸ்ஸ பஞ்ஞத்திவத்து²ஸ்ஸ ந கேவலம் விஜ்ஜமானஸபா⁴வதானிவத்தனத்த²மேவ, அத² கோ² விபரீதக்³கா³ஹனிவத்தனத்த²ம்பீதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அனபி⁴னிவேஸேன சித்தேனா’’தி ஆஹ. சதுஸச்சபஞ்சக்க²ந்தா⁴தி³வினிமுத்தம் ஸச்சந்தரக²ந்த⁴ந்தராதி³கம் பஞ்சமஸச்சாதி³கம். ஸசே தம் கோசி அத்தீ²தி படிஜானேய்ய, அயாதா²வக³ஹிதஸ்ஸ தம் வாசாவத்து²மத்தமேவஸ்ஸாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஸாபி⁴னிவேஸேன…பே… வுத்த’’ந்தி. உத்³தே³ஸே நித்³தே³ஸே ச ஸத்தவந்தம் பதா⁴னபா⁴வேன ஆக³மனம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘ஸரூபதோ திஸ்ஸன்னம் ஆக³தத’’ந்தி. கு³ணபா⁴வேன பன உத்³த⁴ம்ஸோதபஞ்ஞாவிமுத்தபாஸாணலேகா²தி³க்³க³ஹணேஸு இதராபி திஸ்ஸோ பஞ்ஞத்தியோ இமஸ்மிம் பகரணே ஆக³தா ஏவ.
யதா²வுத்தஸ்ஸ…பே… அவிரோதே⁴னாதி ‘‘விஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி அவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தீ’’தி ஏவம் வுத்தப்பகாரஸ்ஸ அவிலோமனேன. ஆசரியவாதா³தி சேத்த² அத்தனோமதியோ வேதி³தப்³பா³, அஞ்ஞத்த² பன அட்ட²கதா² ச. யதா² ச அவிரோதோ⁴ ஹோதி, தம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘தஸ்மா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² அவிஜ்ஜமானத்தா பஞ்ஞாபேதப்³ப³மத்தத்தே²ன பஞ்ஞத்தீதி ஏதேன ‘‘அவிஜ்ஜமானா பஞ்ஞத்தி அவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தீ’’தி இமம் ஸமாஸவிகப்பமாஹ. அவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தீதி ஏத்த² ஹி த்³வே ஸமாஸா அவிஜ்ஜமானஸ்ஸ, அவிஜ்ஜமானா வா பஞ்ஞத்தீதி அவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி. தேஸு புரிமேன நாமபஞ்ஞத்தி வுத்தா, து³தியேன உபாதா³பஞ்ஞத்திஆதி³பே⁴தா³ இதராபி. ஸஸபா⁴வம் வேத³னாதி³கம். தஜ்ஜபரமத்த²னாமலாப⁴தோதி தஜ்ஜஸ்ஸ தத³னுரூபஸ்ஸ பரமத்த²ஸ்ஸ அன்வத்த²ஸ்ஸ நாமஸ்ஸ லப⁴னதோ, அனுப⁴வனாதி³ஸபா⁴வானம் த⁴ம்மானம் பரமத்தி²கஸ்ஸ வேத³னாதி³னாமஸ்ஸ லப⁴னத்தாதி அத்தோ². ஏதேன விஸேஸனிவத்திஅத்தோ² மத்த-ஸத்³தோ³, தேன சாயம் விஸேஸோ நிவத்திதோதி த³ஸ்ஸேதி. பரதோ லபி⁴தப்³ப³ந்தி பரம் உபாதா³ய லத்³த⁴ப்³ப³ம் யதா² ரூபாதி³கே உபாதா³ய ஸத்தோதி நிஸ்ஸபா⁴வஸமூஹஸந்தானாதி³ பஞ்ஞத்திவத்து². ஏகத்தேனாதி அனஞ்ஞத்தேன. அனுபலப்³ப⁴ஸபா⁴வதா ஞாணேன அக்³க³ஹேதப்³ப³ஸபா⁴வதா, யதோ தே நவத்தப்³பா³தி வுச்சந்தி.
ஸஸூகஸாலிராஸிஆதி³ஆகாரேன ஸம்குசிதக்³கோ³ வாஸவவாஸுதே³வாதீ³னம் விய மோலிவிஸேஸோ கிரீடம், ஸோ பன மகுடவிஸேஸோபி ஹோதியேவாதி ஆஹ ‘‘கிரீடம் மகுட’’ந்தி. ஸப்³ப³ஸமோரோதோ⁴தி ஸப்³பா³ஸம் விஜ்ஜமானபஞ்ஞத்திஆதீ³னம் ச²ன்னம் பஞ்ஞத்தீனம் அந்தோகரணம். ஸங்கா²தப்³ப³ப்பதா⁴னத்தாதி இத³ம் லக்க²ணவசனம். ந ஹி ஸப்³பா³பி உபனிதா⁴பஞ்ஞத்திஸங்கா²வஸேன பவத்தா, நாபி ஸப்³பா³ ஸங்கா²தப்³ப³ப்பதா⁴னா. து³தியம் ததியந்திஆதி³கம் பன உபனிதா⁴பஞ்ஞத்தியா, த்³வே தீணீதிஆதி³கம் உபனிக்கி²த்தபஞ்ஞத்தியா ஏகதே³ஸம் உபலக்க²ணவஸேன த³ஸ்ஸேந்தோ தஸ்ஸ ச ஸங்க்²யேய்யப்பதா⁴னதாயாஹ ‘‘ஸங்கா²தப்³ப³ப்பதா⁴னத்தா’’தி. பூரணத்தோ² ஹி ஸத்³தோ³ தத³த்த²தீ³பனமுகே²ன பூரேதப்³ப³மத்த²ம் தீ³பேதி. ஸோ ச ஸங்கா²விஸயோ பதா⁴னோவாதி து³தியாதீ³னம் பஞ்ஞத்தீனம் ஸங்கா²தப்³ப³ப்பதா⁴னதா வுத்தா. யாவ ஹி த³ஸஸங்கா² ஸங்க்²யேய்யப்பதா⁴னாதி. ததா² த்³வே தீணீதிஆதீ³னம்பி பஞ்ஞத்தீனம். ஸங்கா²தப்³போ³ பன அத்தோ² கோசி விஜ்ஜமானோ, கோசி அவிஜ்ஜமானோ, கோசி ஸஹ விஸுஞ்ச தது³ப⁴யம் மிஸ்ஸோதி ச²பி பஞ்ஞத்தியோ ப⁴ஜதீதி.
இதராதி உபாதா³ஸமோதா⁴னதஜ்ஜாஸந்ததிபஞ்ஞத்தியோ வுத்தாவஸேஸா உபனிதா⁴பஞ்ஞத்திஉபனிக்கி²த்தபஞ்ஞத்தியோ ச. ஸத்தரதா²தி³பே⁴தா³ உபாதா³பஞ்ஞத்தி, தீ³க⁴ரஸ்ஸாதி³பே⁴தா³ உபனிதா⁴பஞ்ஞத்தி ச அவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி. ஹத்த²க³தாதி³விஸிட்டா² உபனிதா⁴பஞ்ஞத்தி, ஸமோதா⁴னபஞ்ஞத்தி ச அவிஜ்ஜமானேனஅவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி. ததே²வ ‘‘ஸுவண்ணவண்ணோ ப்³ரஹ்மஸ்ஸரோ’’திஆதி³கா விஜ்ஜமானக³ப்³பா⁴ விஜ்ஜமானேனஅவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்திம் ப⁴ஜந்தீதி ஆஹ ‘‘யதா²யோக³ம் தம் தம் பஞ்ஞத்தி’’ந்தி. தேன வுத்தம் ‘‘து³தியம் ததியம்…பே… ப⁴ஜந்தீ’’தி. யஞ்ஹீதிஆதி³ யதா²வுத்தஉபனிதா⁴உபனிக்கி²த்தபஞ்ஞத்தீனம் அவிஜ்ஜமானேனஅவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்திபா⁴வஸமத்த²னம். தத்த² தஞ்ச ஸங்கா²னந்தி யம் ‘‘பட²மம் ஏக’’ந்திஆதி³கம் ஸங்கா²னம், தஞ்ச ஸங்கா²முகே²ன க³ஹேதப்³ப³ரூபம். ச-ஸத்³தே³ன ஸங்க்²யேய்யம் ஸங்க³ண்ஹாதி. தம்பி ஹி பஞ்ஞாபேதப்³ப³ம் பஞ்ஞத்தீதி. தஸ்ஸா பன பரமத்த²தோ அபா⁴வோ வுத்தோயேவ. கிஞ்சி நத்தீ²தி பரமத்த²தோ கிஞ்சி நத்தி². ததா²தி இமினா அவிஜ்ஜமானேனஅவிஜ்ஜமானபா⁴வந்தி ஏதம் ஆகட்³ட⁴தி. தேனாஹ ‘‘ந ஹி…பே… விஜ்ஜமானோ’’தி.
ஓகாஸேதி அவீசிபரனிம்மிதவஸவத்தீபரிச்சி²ன்னே பதே³ஸே. ஸோ ஹி காமாதி⁴ட்டா²னதோ ‘‘காமோ’’தி வுச்சதி. கம்மனிப்³ப³த்தக்க²ந்தே⁴ஸூதி இமினா உத்தரபத³லோபேன காமப⁴வம் ‘‘காமோ’’தி வத³தி. ப⁴ணனம் ஸத்³தோ³ சேதனா வா, தம்ஸமங்கி³தாய தப்³பி³ஸிட்டே² புக்³க³லே பா⁴ணகோதி பஞ்ஞத்தீதி ஆஹ ‘‘விஜ்ஜமானேனஅவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்திபக்க²ம் ப⁴ஜதீ’’தி. யேபு⁴ய்யேன ரூபாயதனக்³க³ஹணமுகே²ன ரூபஸங்கா²தேன ஸண்டா²னம் க³ய்ஹதீதி தஸ்ஸ தேன அபே⁴தோ³பசாரம் கத்வா வுத்தம் ‘‘ரூபாயதனஸங்கா²தேன ஸண்டா²னேனா’’தி. யம் அபே⁴தோ³பசாரம் பி⁴ந்தி³தும் அஜானந்தா நிகாயந்தரியா ரூபாயதனம் ஸண்டா²னஸபா⁴வம் படிஜானந்தி. ‘‘கிஸோ புக்³க³லோ, தூ²லோ புக்³க³லோ, கிஸோ த³ண்டோ³, தூ²லோ த³ண்டோ³’’திஆதி³னா புக்³க³லாதீ³னம் பஞ்ஞாபனா ததா²ததா²ஸன்னிவிட்டே² ரூபஸங்கா²தே கிஸாதி³ஸண்டா²னபஞ்ஞத்தி, ந ரூபாயதனமத்தேதி ஆஹ ‘‘ஸண்டா²னந்தி வா ரூபாயதனே அக்³க³ஹிதே’’தி. பச்சத்தத⁴ம்மனாமவஸேனாதி ‘‘பத²வீ ப²ஸ்ஸோ’’திஆதி³னா த⁴ம்மானம் தம்தம்னாமவஸேன. கிச்சபஞ்ஞத்திஆதி³விபா⁴கே³ன பவத்தோ அயம்பி ஆசரியவாதோ³ ‘‘கிச்சபஞ்ஞத்தி ஏகச்சா பூ⁴மிபஞ்ஞத்தி பச்சத்தபஞ்ஞத்தி அஸங்க²தபஞ்ஞத்தி ச விஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி, லிங்க³பஞ்ஞத்தி ஏகச்சா பச்சத்தபஞ்ஞத்தி ச அவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி, ஏகச்சா கிச்சபஞ்ஞத்தி விஜ்ஜமானேனஅவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி, ஏகச்சா பூ⁴மிஸண்டா²னபஞ்ஞத்தி விஜ்ஜமானேன வா அவிஜ்ஜமானேன வா அவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தீ’’தி த³ஸ்ஸிதத்தா ‘‘த⁴ம்மகதா² இத்தி²லிங்க³’’ந்திஆதீ³னம் விஜ்ஜமானேனவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்திபா⁴வோ, அவிஜ்ஜமானேனஅவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்திபா⁴வோ ச த³ஸ்ஸிதனயோதி ஆஹ ‘‘ஸப்³ப³ஸங்கா³ஹகோதி த³ட்ட²ப்³போ³’’தி. உபாதா³பஞ்ஞத்திஆதி³பா⁴வோ சேத்த² கிச்சபஞ்ஞத்திஆதீ³னம் கிச்சபஞ்ஞத்திஆதி³பா⁴வோ ச தாஸம் யதா²ரஹம் விபா⁴வேதப்³போ³.
2. ஸங்கே²பப்பபே⁴த³வஸேனாதி ‘‘யாவதா பஞ்சக்க²ந்தா⁴’’தி ஸப்³பே³பி க²ந்தே⁴ க²ந்த⁴பா⁴வஸாமஞ்ஞேன ஸம்கி²பனவஸேன, ‘‘யாவதா ரூபக்க²ந்தோ⁴’’திஆதி³னா க²ந்தா⁴னம் ததோ ஸாமஞ்ஞதோ பகாரேஹி பி⁴ந்த³னவஸேன ச. அயம் அத்தோ²தி அயம் பஞ்ஞத்திஸங்கா²தோ அத்தோ². ஸாமஞ்ஞதோ வா ஹி த⁴ம்மானம் பஞ்ஞாபனம் ஹோதி விஸேஸதோ வா. விஸேஸோ சேத்த² அத்தனோ ஸாமஞ்ஞாபேக்கா²ய வேதி³தப்³போ³, விஸேஸாபேக்கா²ய பன ஸோபி ஸாமஞ்ஞம் ஸம்பஜ்ஜதீதி ‘‘கித்தாவதா க²ந்தா⁴னம் க²ந்த⁴பஞ்ஞத்தீ’’தி புச்சா²ய ஸங்கே²பதோ விஸ்ஸஜ்ஜனவஸேன ‘‘யாவதா பஞ்சக்க²ந்தா⁴’’தி வுத்தந்தி தத்தா²பி ‘‘க²ந்தா⁴னம் க²ந்த⁴பஞ்ஞத்தீ’’தி ஆனேத்வா யோஜேதப்³ப³ந்தி ஆஹ ‘‘யாவதா…பே… பஞ்ஞத்தீ’’தி. ‘‘யாவதா பஞ்சக்க²ந்தா⁴, ஏத்தாவதா க²ந்தா⁴னம் க²ந்த⁴பஞ்ஞத்தி. யாவதா ரூபக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴, ஏத்தாவதா க²ந்தா⁴னம் க²ந்த⁴பஞ்ஞத்தீ’’தி ஏவமேத்த² பாளியோஜனா காதப்³பா³. ஏவஞ்ஹி ஸங்கே²பதோ பபே⁴த³தோ ச க²ந்த⁴பஞ்ஞத்தி விஸ்ஸஜ்ஜிதா ஹோதி. ததா² ஹி இமஸ்ஸேவ அத்த²ஸ்ஸ அட்ட²கதா²யம் வுத்தபா⁴வம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘யத்தகேன…பே… ஆதி³கேனா’’தி ஆஹ. தத்தா²தி தஸ்மிம் விஸ்ஸஜ்ஜனஸ்ஸ அத்த²வசனே, தஸ்மிம் வா விஸ்ஸஜ்ஜனபாடே² தத³த்த²வசனே ச. பபே⁴த³னித³ஸ்ஸனமத்தந்தி பபே⁴த³ஸ்ஸ உதா³ஹரணமத்தம். அவுத்தோபி ஸப்³போ³ பூ⁴துபாதி³கோ, ஸுகா²தி³கோ ச பபே⁴தோ³. தம் பன பூ⁴மிமுகே²ன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ரூபக்க²ந்தோ⁴ காமாவசரோ’’திஆதி³ வுத்தந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.
ஏவம் அட்ட²கதா²யம் ஆக³தனயேன பாளியா அத்த²யோஜனம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி தம் பகாரந்தரேன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அயம் வா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² அயம் வாதி வுச்சமானம் ஸந்தா⁴யாஹ. ஏத்தா²தி ஏதஸ்மிம் க²ந்த⁴பஞ்ஞத்திவிஸ்ஸஜ்ஜனே. இத³ந்தி இத³ம் பத³ம். யத்தகோ…பே… க²ந்த⁴பஞ்ஞத்தியா பபே⁴தோ³தி இமினா ஸங்கே²பதோ வித்தா²ரதோ ச க²ந்தா⁴னம் பபே⁴த³ம் பதி பஞ்ஞத்திவிபா⁴கோ³தி த³ஸ்ஸிதம் ஹோதி. தேனாஹ ‘‘வத்து²பே⁴தே³ன…பே… த³ஸ்ஸேதீ’’தி. பகரணந்தரேதி விப⁴ங்க³பகரணே. தத்த² ஹி ஸாதிஸயம் க²ந்தா⁴னம் விபா⁴க³பஞ்ஞத்தி வுத்தா. தேனாஹ அட்ட²கதா²யம் ‘‘ஸம்மாஸம்பு³த்³தே⁴ன ஹி…பே… கதி²தா’’தி. ஏத்த² ச பட²மனயே ஸமுகே²ன, து³தியே வத்து²முகே²ன பஞ்ஞத்தியா விபா⁴கா³ த³ஸ்ஸிதாதி அயமேதேஸம் விஸேஸோ.
ஏஸ நயோதி இமினா க²ந்த⁴பஞ்ஞத்தியா வுத்தமத்த²ம் ஆயதனபஞ்ஞத்தியாதீ³ஸு அதிதி³ஸதி. தத்த² ‘‘யாவதா பஞ்சக்க²ந்தா⁴’’தி, ‘‘க²ந்தா⁴னம் க²ந்த⁴பஞ்ஞத்தீ’’தி இத³ம் பஞ்ஞத்தினித்³தே³ஸபாளியா ஆதி³பரியோஸானக்³க³ஹணமுகே²ன த³ஸ்ஸனம். ‘‘யாவதா த்³வாத³ஸாயதனானீ’’தி, ‘‘ஆயதனானம் ஆயதனபஞ்ஞத்தீ’’தி இமஸ்ஸ அத்தோ² ‘‘யத்தகேன பஞ்ஞாபனேன ஸங்கே²பதோ த்³வாத³ஸாயதனானீ’’தி ஏதேன த³ஸ்ஸிதோ, ‘‘யாவதா சக்கா²யதன’’ந்திஆதி³கஸ்ஸ பன ‘‘பபே⁴த³தோ சக்கா²யதன’’ந்திஆதி³கேனாதி. தத்த² ‘‘சக்கா²யதனம்…பே… த⁴ம்மாயதன’’ந்தி பபே⁴த³னித³ஸ்ஸனமத்தமேதம். ஏதேன அவுத்தோபி ஸப்³போ³ ஸங்க³ஹிதோ ஹோதீதி ‘‘தத்ராபி த³ஸாயதனா காமாவசரா’’திஆதி³ வுத்தம். அயம் வா ஏத்த² பாளியா அத்த²யோஜனா – ‘‘யாவதா’’தி இத³ம் ஸப்³பே³ஹி பதே³ஹி யோஜேத்வா ‘‘யத்தகானி த்³வாத³ஸாயதனானி…பே… யத்தகோ த்³வாத³ஸன்னம் ஆயதனானம், தப்பபே⁴தா³னஞ்ச சக்கா²யதனாதீ³னம் பபே⁴தோ³, தத்தகோ ஆயதனானம் ஆயதனபஞ்ஞத்தியா பபே⁴தோ³’’தி பகரணந்தரே வுத்தேன வத்து²பபே⁴தே³ன ஆயதனபஞ்ஞத்தியா பபே⁴த³ம் த³ஸ்ஸேதீதிஆதி³னா இதரபஞ்ஞத்தீஸுபி நயோ யோஜேதப்³போ³.
7. ‘‘ச² பஞ்ஞத்தியோ…பே… புக்³க³லபஞ்ஞத்தீ’’தி இமம் அபேக்கி²த்வா ‘‘கித்தாவதா…பே… ஏத்தாவதா இந்த்³ரியானம் இந்த்³ரியபஞ்ஞத்தீ’’தி அயம் பாளிபதே³ஸோ நித்³தே³ஸோபி ஸமானோ பகரணந்தரே வத்து²பே⁴தே³ன வுத்தம் க²ந்தா⁴தி³பஞ்ஞத்திப்பபே⁴த³ம் உபாதா³ய உத்³தே³ஸோயேவ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘உத்³தே³ஸமத்தேனேவாதி அத்தோ²’’தி.
மாதிகாவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. நித்³தே³ஸவண்ணனா
1. ஏககனித்³தே³ஸவண்ணனா
1. பச்சனீகத⁴ம்மானம் ஜா²பனட்டே²ன ஜா²னம், ததோ ஸுட்டு² விமுச்சனட்டே²ன விமோக்கோ²தி நிப்பரியாயேன ஜா²னங்கா³னேவ விமோக்கோ²தி அட்ட²கதா²அதி⁴ப்பாயோ. டீகாகாரேன பன ‘‘அபி⁴பா⁴யதனம் விய ஸஸம்பயுத்தம் ஜா²னம் விமோக்கோ²’’தி மஞ்ஞமானேன ‘‘அதி⁴ப்பாயேனாஹா’’தி வுத்தம். ஜா²னத⁴ம்மா ஹி ஸம்பயுத்தத⁴ம்மேஹி ஸத்³தி⁴ம்யேவ படிபக்க²தோ விமுச்சந்தி, ந வினா, ததா² அபி⁴ரதிவஸேன ஆரம்மணே நிராஸங்கப்பவத்திபீதி அதி⁴ப்பாயோ. யதா² வா ஜா²னங்கா³னம் ஜா²னபச்சயேன பச்சயபா⁴வதோ ஸவிஸேஸோ ஜா²னபரியாயோ, ஏவம் விமோக்க²கிச்சயோக³தோ தேஸம் ஸவிஸேஸோ விமோக்க²பரியாயோ, தது³பசாரேன ஸம்பயுத்தானம் வேதி³தப்³போ³. பட²மம் ஸமங்கி³பா⁴வத்த²ந்தி படிலாப⁴ம் ஸந்தா⁴யாஹ. ‘‘பு²ஸித்வா விஹரதீதி படிலபி⁴த்வா இரியதீ’’தி ஹி வுத்தம். அட்ட²கதா²யம் ‘‘யேன ஹி ஸத்³தி⁴ம்…பே… படிலத்³தா⁴ நாம ஹோந்தீ’’தி தேஹி ஸாதே⁴தப்³ப³ஸஹஜாதாதி³பச்சயலாபோ⁴யேவேத்த² படிலாபோ⁴ த³ட்ட²ப்³போ³. யதா² ப²ஸ்ஸோ யத்த² உப்பன்னோ, தம் ஆரம்மணம் பு²ஸதீதி வுச்சதி, ஏவம் ஸம்பயுத்தத⁴ம்மேபி தம்ஸபா⁴வத்தாதி ஆஹ ‘‘ஸம்ப²ஸ்ஸேன பு²ஸனத்த²’’ந்தி. தஸ்ஸ ‘‘விவரதீ’’தி இமினா ஸம்ப³ந்தோ⁴. இதரேஹீதி உபசாரம்பீதிஆதி³னா உபசாரபுரிமப்பனாபரப்பனானம் படிலாப⁴காரணந்தி வசனேஹி. இதரே காரணத்தே²தி ‘‘உபசாரேன…பே… பு²ஸதியேவா’’தி வுத்தே காரணத்த²தீ³பகே அத்தே². பு²ஸதி ப²லம் அதி⁴க³ச்ச²தி ஏதாயாதி காரணபா⁴வஸ்ஸ பு²ஸனாபரியாயோ வேதி³தப்³போ³.
பட²மத்த²மேவாதி ஸமங்கி³பா⁴வத்த²மேவ. தானி அங்கா³னீதி இமினா ஜா²னகோட்டா²ஸபா⁴வேன வுத்தத⁴ம்மாயேவ க³ஹிதா, ந ப²ஸ்ஸபஞ்சமகஇந்த்³ரியட்ட²காதி³பா⁴வேனாதி வுத்தம் ‘‘ஸேஸா…பே… ஸங்க³ஹிதானீ’’தி. ஏவம் ஸதீதி ஸுக²ஸங்கா²தஜா²னங்க³தோ வேத³னாஸோமனஸ்ஸிந்த்³ரியானம் ஸேஸிதப்³ப³பா⁴வே ஸதி. ஏவஞ்ஹி நேஸம் ப²ஸ்ஸகதா இதரஸ்ஸ ப²ஸ்ஸிதப்³ப³தாவ ஸியா. தேனாஹ ‘‘ஸுக²ஸ்ஸ பு²ஸிதப்³ப³த்தா’’தி. வேத³யிதாதி⁴பதேய்யட்டே²ஹீதி ஆரம்மணானுப⁴வனஸங்கா²தேன வேத³யிதஸபா⁴வேன, தஸ்ஸேவ ஸாதவிஸேஸஸங்கா²தேன ஸம்பயுத்தேஹி அனுவத்தனீயபா⁴வேன ச. உபனிஜ்ஜா²யனபா⁴வோபி யதா²வுத்தவேத³யிதாதி⁴பதேய்யட்ட²விஸிட்டோ² ஓளாரிகஸ்ஸ ஆரம்மணஸ்ஸ நிஜ்ஜா²யனபா⁴வோ. அபி⁴ன்னஸபா⁴வோபி ஹி த⁴ம்மோ புரிமவிஸிட்ட²பச்சயவிஸேஸஸம்ப⁴வேன விஸேஸேன பி⁴ன்னாகாரோ ஹுத்வா விஸிட்ட²ப²லபா⁴வம் ஆபஜ்ஜதி. யதே²கம்யேவ கம்மம் சக்கா²தி³னிப்³ப³த்திஹேதுபூ⁴தம் கம்மம். தேன வுத்தம் ‘‘வேத³யிதா…பே… வுத்தத்தா’’தி. அங்கா³னீதி நாயம் தப்பரபா⁴வேன ப³ஹுவசனனித்³தே³ஸோ அனந்தபா⁴வதோ, கேவலஞ்ச அங்கா³னம் ப³ஹுத்தா ப³ஹுவசனம், தேன கிம் ஸித்³த⁴ம்? பச்சேகம்பி யோஜனா ஸித்³தா⁴ ஹோதி. தேன வுத்தம் ‘‘பச்சேகம்பி யோஜனா காதப்³பா³’’தி. யதி³ ‘‘ஸுக²ம் ட²பேத்வா’’தி யோஜனாயம் ஸேஸா தயோ க²ந்தா⁴ ஹோந்தி, ஸேஸா தயோ, சத்தாரோ ச க²ந்தா⁴ ஹோந்தீதி வத்தப்³ப³ம் ஸியாதி? ந, சதூஸு திண்ணம் அந்தோக³த⁴த்தா. தேனாஹ ‘‘ஸப்³ப³யோஜனா…பே… வுத்த’’ந்தி.
2. அஸமயவிமோக்கே²னாதி ஹேட்டா²மக்³க³விமோக்கே²ன. ஸோ ஹி லோகியவிமோக்கோ² விய அதி⁴க³மவளஞ்ஜனத்த²ம் பகப்பேதப்³ப³ஸமயவிஸேஸாபா⁴வதோ ஏவம் வுத்தோ. அக்³க³மக்³க³விமோக்கோ² பன ஏகச்சாஸவவிமுத்திவசனதோ இத⁴ நாதி⁴ப்பேதோ. தேனாஹ ‘‘ஏகச்சே ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தீ’’தி. ஏகச்சேஹி ஆஸவேஹி விமுத்தோதி தி³ட்டா²ஸவாதீ³ஹி ஸமுச்சே²த³விமுத்தியா விமுத்தோ. அஸமய…பே… லாபே⁴னாதி யதா²வுத்தஅஸமயவிமோக்க²ஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயபூ⁴தஸ்ஸ அதி⁴க³மேன. ததோ ஏவ ஸாதிஸயேன, ஏகச்சேஹி காமாஸவேஹி விமுத்தோ விக்க²ம்ப⁴னவஸேனாதி அத்தோ². ஸோ ஏவ ஏகச்சஸமயவிமோக்க²லாபீ⁴ யதா²வுத்தோ ஸமயவிமுத்தோ அஸமயவிமோக்க²விஸேஸஸ்ஸ வஸேன ஸமயவிமோக்க²பஞ்ஞத்தியா அதி⁴ப்பேதத்தா. ஸோதி அஸமயவிமோக்கூ²பனிஸ்ஸயஸமயவிமோக்க²லாபீ⁴. தேன ஸாதிஸயேன ஸமயவிமோக்கே²ன. ததா²விமுத்தோவ ஹோதீதி ஏத்த² இதி-ஸத்³தோ³ ஹேதுஅத்தோ². யஸ்மா ததா²விமுத்தோ ஹோதி, தஸ்மா ஸமயவிமுத்தபஞ்ஞத்திம் லத்³து⁴ம் அரஹதீதி பரிஞ்ஞாதத்த²ம் ஹேதுனா பதிட்டா²பேதி. ப்³யதிரேகமுகே²னபி தமத்த²ம் பாகடதரம் காதும் ‘‘புது²ஜ்ஜனோ பனா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ஸமுதா³சாரபா⁴வதோதி ஸமுதா³சாரஸ்ஸ ஸம்ப⁴வதோ. ஸோதி ஜா²னலாபீ⁴ புது²ஜ்ஜனோ.
யதி³ புனராவத்தகத⁴ம்மதாய புது²ஜ்ஜனோ ஸமயவிமுத்தோதி ந வுத்தோ, தத³பா⁴வதோ கஸ்மா அரஹா ததா² ந வுத்தோதி ஆஹ ‘‘அரஹதோ பனா’’திஆதி³. தத³காரணபா⁴வந்தி தேஸம் விமோக்கா²னம், தஸ்ஸ வா ஸமயவிமுத்திபா⁴வஸ்ஸ அகாரணபா⁴வம். ஸப்³போ³தி ஸுக்க²விபஸ்ஸகோபி ஸமத²யானிகோபி அட்ட²விமோக்க²லாபீ⁴பி. ப³ஹிஅப்³ப⁴ந்தரபா⁴வா அபேக்கா²ஸித்³தா⁴, வத்து அதி⁴ப்பாயவஸேன க³ஹேதப்³ப³ரூபா சாதி ஆஹ ‘‘பா³ஹிரானந்தி லோகுத்தரதோ ப³ஹிபூ⁴தான’’ந்தி.
3. ரூபதோ அஞ்ஞம் ந ரூபந்தி தத்த² ரூபபடிபா⁴க³ம் கஸிணரூபாதி³ ரூப-ஸத்³தே³ன க³ஹிதந்தி தத³ஞ்ஞம் பட²மததியாருப்பவிஸயமத்தம் அரூபக்க²ந்த⁴னிப்³பா³னவினிமுத்தம் அரூப-ஸத்³தே³ன க³ஹிதம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். படிபக்க²பூ⁴தேஹி கிலேஸசோரேஹி அமூஸிதப்³ப³ம் ஜா²னமேவ சித்தமஞ்ஜூஸம். ஸமாதி⁴ந்தி வா ஸமாதி⁴ஸீஸேன ஜா²னமேவ வுத்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.
4. அத்தனோ அனுரூபேன பமாதே³னாதி ஏத்த² அனாகா³மினோ அதி⁴குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு அஸக்கச்சஅஸாதச்சகிரியாதி³னா. கீ²ணாஸவஸ்ஸ பன தாதி³ஸேன பமாத³பதிரூபகேன, தாதி³ஸாய வா அஸக்கச்சகிரியாய. ஸா சஸ்ஸ உஸ்ஸுக்காபா⁴வதோ வேதி³தப்³பா³. படிப்பஸ்ஸத்³த⁴ஸப்³பு³ஸ்ஸுக்கா ஹி தே உத்தமபுரிஸா. ஸமயேன ஸமயந்தி ஸமயே ஸமயே. பு⁴ம்மத்தே² ஹி ஏதம் கரணவசனம் உபயோக³வசனஞ்ச. அனிப்ப²த்திதோதி ஸமாபஜ்ஜிதும் அஸக்குணேய்யதோ. அஸ்ஸாதி ‘‘தேஸஞ்ஹீ’’திஆதி³னா வுத்தஸ்ஸ இமஸ்ஸ அட்ட²கதா²வசனஸ்ஸ. தேனாதி யதா²ப⁴தேன ஸுத்தேன.
5. யேனாதி⁴ப்பாயேன ‘‘த⁴ம்மேஹீ’’தி வத்தப்³ப³ந்தி வுத்தம், தம் விவரந்தோ ‘‘இதா⁴’’திஆதி³மாஹ. தத்த² இதா⁴தி ‘‘பரிஹானத⁴ம்மோ அபரிஹானத⁴ம்மோ’’தி ஏதஸ்மிம் பத³த்³வயே. தத்தா²தி ‘‘குப்பத⁴ம்மோ அகுப்பத⁴ம்மோ’’தி பத³த்³வயே. ஸதி வசனனானத்தே அத்தே²வ வசனத்த²னானத்தந்தி ஆஹ ‘‘வசனத்த²னானத்தமத்தேன வா’’தி. வசனத்த²க்³க³ஹணமுகே²ன க³ஹேதப்³ப³ஸ்ஸ பன விபா⁴வனத்த²ஸ்ஸ நத்தே²த்த² நானத்தம், யதோ தேஸம் பரியாயந்தரதாஸித்³தி⁴.
7-8. ஸமாபத்திசேதனாதி யாய சேதனாய ஸமாபத்திம் நிப்³ப³த்தேதி ஸமாபஜ்ஜதி ச. தேனாஹ ‘‘ததா³யூஹனா’’தி. ஆரக்க²பச்சுபட்டா²னா ஸதீதி கத்வா ஆஹ ‘‘அனுரக்க²ணா…பே… ஸதீ’’தி. தேனாஹ ‘‘ஏகாரக்கோ² ஸதாரக்கே²ன சேதஸா விஹரதீ’’தி. ததா² ஹி ஸா ‘‘குஸலாகுஸலானம் த⁴ம்மானம் க³தியோ ஸமன்னேஸதீ’’தி வுத்தா.
11. அக்³க³மக்³க³ட்டோ²பி இதரமக்³க³ட்டா² விய அனுபச்சி²ன்னப⁴யத்தா ப⁴யூபரதவோஹாரம் லப⁴தீதி ஆஹ ‘‘அரஹத்தமக்³க³ட்டோ² ச…பே… ப⁴யூபரதோ’’தி.
12. கேசீதி திஹேதுகபடிஸந்தி⁴கே மந்த³பு³த்³தி⁴கே ஸந்தா⁴யாஹ. தேன வுத்தம் ‘‘து³ப்பஞ்ஞாதி இமினா க³ய்ஹந்தீ’’தி. து³ப்³ப³லா பஞ்ஞா யேஸம் தே து³ப்பஞ்ஞாதி.
14. அனியதத⁴ம்மஸமன்னாக³தஸ்ஸேவ பச்சயவிஸேஸேன நியதத⁴ம்மபடிலாபோ⁴தி ஆஹ ‘‘யத்த²…பே… ஹோந்தீ’’தி. தத³பா⁴வாதி நியதானியதவோமிஸ்ஸாய பவத்தியா அபா⁴வா.
16. பரியாதி³யிதப்³பா³னீதி பரியாத³கேன மக்³கே³ன கே²பேதப்³பா³னி. தண்ஹாதீ³னம் பலிபு³த⁴னாதி³கிரியாய மத்த²கப்பத்தியா ஸீஸபா⁴வோ வேதி³தப்³போ³, நிப்³பா³னஸ்ஸ பன விஸங்கா²ரபா⁴வதோ ஸங்கா²ரஸீஸதா. தேனாஹ ‘‘ஸங்கா²ரவிவேகபூ⁴தோ நிரோதோ⁴’’தி. கேசி பன ‘‘ஸங்கா²ரஸீஸம் நிரோத⁴ஸமாபத்தீ’’தி வத³ந்தி, தம் தேஸம் மதிமத்தம் பஞ்ஞத்திமத்தஸ்ஸ ஸீஸபா⁴வானுபபத்திதோ தது³த்³த⁴ஞ்ச ஸங்கா²ரப்பவத்திஸப்³பா⁴வதோ. ஸஹ வியாதி ஏகஜ்ஜ²ம் விய. ஏதேன ஸம-ஸத்³த³ஸ்ஸ அத்த²மாஹ. ஸஹத்தோ² ஹேஸ ஸம-ஸத்³தோ³. ஸம்ஸித்³தி⁴த³ஸ்ஸனேனாதி ஸம்ஸித்³தி⁴யா நிட்டா²னஸ்ஸ உபரமஸ்ஸ த³ஸ்ஸனேன.
இதா⁴தி இமிஸ்ஸா புக்³க³லபஞ்ஞத்திபாளியா, இமிஸ்ஸா வா தத³ட்ட²கதா²ய. கிலேஸபவத்தஸீஸானந்தி கிலேஸஸீஸபவத்தஸீஸானம். தேஸு ஹி க³ஹிதேஸு இதரம்பி பரியாதி³யிதப்³ப³ம் கிலேஸபா⁴வேன பரியாதி³யிதப்³ப³தாஸாமஞ்ஞேன ச க³ஹிதமேவ ஹோதீதி கிலேஸவட்டபரியாதா³னேன மக்³க³ஸ்ஸ இதரவட்டானம்பி பரியாதி³யனம். வட்டுபச்சே²த³கேன மக்³கே³னேவ ஹி ஜீவிதிந்த்³ரியம்பி அனவஸேஸதோ நிருஜ்ஜ²தீதி. கஸ்மா பனேத்த² பவத்தஸீஸம் விஸும் க³ஹிதந்தி சோத³னம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘பவத்தஸீஸம்பீ’’திஆதி³. ஓதி⁴ஸோ ச அனோதி⁴ஸோ ச கிலேஸபரியாதா³னே ஸதி ஸிஜ்ஜ²மானா பச்சவேக்க²ணவாரா தேன நிப்பா²தே³தப்³பா³தி வுத்தா. தேனேவாஹ ‘‘கிலேஸபரியாதா³னஸ்ஸேவ வாரா’’தி. இதா³னி தமத்த²ம் ஆக³மேன ஸாதே⁴ந்தோ ‘‘விமுத்தஸ்மி’’ந்திஆதி³மாஹ. சுதிசித்தேன ஹோதீதி இத³ம் யதா²வுத்தஸ்ஸ கிலேஸபரியாதா³னஸமாபனபூ⁴தஸ்ஸ பச்சவேக்க²ணவாரஸ்ஸ சுதிசித்தேன பரிச்சி²ன்னத்தா வுத்தம், தஸ்மா சுதிசித்தேன பரிச்சே²த³கேன பரிச்சி²ன்னம் ஹோதீதி அத்தோ².
17. திட்டே²ய்யாதி ந உபக³ச்சே²ய்ய. டா²னஞ்ஹி க³தினிவத்தி. தேன வுத்தம் ‘‘நப்பவத்தேய்யா’’தி.