கம்மவிபத்திகதா²வண்ணனா
3014. கம்மானம் விபத்தியா த³ஸ்ஸிதாய ஸம்பத்திபி ப்³யதிரேகதோ விஞ்ஞாயதீதி கம்மவிபத்திம் தாவ த³ஸ்ஸேதுமாஹ ‘‘வத்து²தோ’’திஆதி³. வஸதி ஏத்த² கம்மஸங்கா²தம் ப²லம் ததா³யத்தவுத்திதாயாதி வத்து², கம்மஸ்ஸ பதா⁴னகாரணம், ததோ வத்து²தோ ச. அனுஸ்ஸாவனஸீமதோதி அனுஸ்ஸாவனதோ, ஸீமதோ ச. பஞ்சேவாதி ஏவகாரேன கம்மதோ³ஸானம் ஏதம்பரமதம் த³ஸ்ஸேதி.
3015. யதா²னிக்கி²த்தகம்மதோ³ஸமாதிகானுக்கமே கம்மவிபத்திம் விப⁴ஜித்வா த³ஸ்ஸேதுமாஹ ‘‘ஸம்முகா²’’திஆதி³. ஸங்க⁴த⁴ம்மவினயபுக்³க³லஸம்முகா²ஸங்கா²தம் சதுப்³பி³த⁴ம் ஸம்முகா²வினயம் உபனேத்வா காதப்³ப³ம் கம்மம் ஸம்முகா²கரணீயம் நாம.
தத்த² யாவதிகா பி⁴க்கூ² கம்மபத்தா, தே ஆக³தா ஹோந்தி, ச²ந்தா³ரஹானம் ச²ந்தோ³ ஆஹடோ ஹோதி, ஸம்முகீ²பூ⁴தா ந படிக்கோஸந்தி, அயம் ஸங்க⁴ஸம்முக²தா. யேன த⁴ம்மேன யேன வினயேன யேன ஸத்து²ஸாஸனேன ஸங்கோ⁴ தம் கம்மம் கரோதி, அயம் த⁴ம்மஸம்முக²தா, வினயஸம்முக²தா. தத்த² த⁴ம்மோதி பூ⁴தம் வத்து². வினயோதி சோத³னா சேவ ஸாரணா ச. ஸத்து²ஸாஸனம் நாம ஞத்திஸம்பதா³ சேவ அனுஸ்ஸாவனஸம்பதா³ ச. யஸ்ஸ ஸங்கோ⁴ தம் கம்மம் கரோதி, தஸ்ஸ ஸம்முக²பா⁴வோ புக்³க³லஸம்முக²தா. ஏவம் சதுப்³பி³தே⁴ன ஸம்முகா²வினயேன யம் ஸங்க⁴கம்மம் ‘‘கரணீய’’ந்தி வுத்தம், தம் அஸம்முகா² கரோதி சதுப்³பி³த⁴லக்க²ணதோ ஏகம்பி பரிஹாபேத்வா கரோதி, தம் கம்மம் வத்து²விபன்னம் ஸம்முகா²வினயஸங்கா²தேன வத்து²னா வேகல்லம் ‘‘அத⁴ம்மகம்ம’’ந்தி பவுச்சதீதி யோஜனா.
3016-8. ஏவம் ஸம்முகா²கரணீயே வத்து²தோ கம்மவிபத்திம் த³ஸ்ஸேத்வா அஸம்முகா²கரணீயம் விப⁴ஜித்வா த³ஸ்ஸேதுமாஹ ‘‘அஸம்முகா²’’திஆதி³.
தே³வத³த்தஸ்ஸ கதம் பகாஸனீயகம்மஞ்ச. ஸேக்க²ஸம்முதி உம்மத்தகஸம்முதீதி யோஜனா. அவந்தி³யகம்மம் புக்³க³லஸீஸேன ‘‘அவந்தி³யோ’’தி வுத்தம். அட்³ட⁴காஸியா க³ணிகாய அனுஞ்ஞாதா தூ³தேன உபஸம்பதா³ தூ³தூபஸம்பதா³. இதி இமானி அட்ட² கம்மானி ட²பேத்வான ஸேஸானி பன ஸப்³ப³ஸோ ஸப்³பா³னி கம்மானி ‘‘ஸம்முகா²கரணீயானீ’’தி ஸோப⁴னக³மனாதீ³ஹி ஸுக³தோ ஸத்தா² அப்³ர்வி கதே²ஸீதி யோஜனா.
3019-20. ஏவம் வத்து²தோ கம்மவிபத்திம் த³ஸ்ஸேத்வா ஞத்திதோ த³ஸ்ஸேதுமாஹ ‘‘ஞத்திதோ’’திஆதி³. விபஜ்ஜனனயாதி வினயவிபஜ்ஜனக்கமா. வத்து²ம் ந பராமஸதீதி யஸ்ஸ உபஸம்பதா³தி³கம்மம் கரோதி, தம் ந பராமஸதி தஸ்ஸ நாமம் ந க³ண்ஹாதி. ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴, அயம் த⁴ம்மரக்கி²தோ ஆயஸ்மதோ பு³த்³த⁴ரக்கி²தஸ்ஸ உபஸம்பதா³பேக்கோ²’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴, ஆயஸ்மதோ பு³த்³த⁴ரக்கி²தஸ்ஸ உபஸம்பதா³பேக்கோ²’’தி வத³தி. ஏவம் வத்து²ம் ந பராமஸதி.
ஸங்க⁴ம் ந பராமஸதீதி ஸங்க⁴ஸ்ஸ நாமம் ந பராமஸதி தஸ்ஸ நாமம் ந க³ண்ஹாதி. ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴, அயம் த⁴ம்மரக்கி²தோ’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, அயம் த⁴ம்மரக்கி²தோ’’தி வத³தி. ஏவம் ஸங்க⁴ம் ந பராமஸதி.
புக்³க³லம் ந பராமஸதீதி யோ உபஸம்பதா³பேக்க²ஸ்ஸ உபஜ்ஜா²யோ, தம் ந பராமஸதி தஸ்ஸ நாமம் ந க³ண்ஹாதி. ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴, அயம் த⁴ம்மரக்கி²தோ ஆயஸ்மதோ பு³த்³த⁴ரக்கி²தஸ்ஸ உபஸம்பதா³பேக்கோ²’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴, அயம் த⁴ம்மரக்கி²தோ உபஸம்பதா³பேக்கோ²’’தி வத³தி. ஏவம் புக்³க³லம் ந பராமஸதி.
ஞத்திம் ந பராமஸதீதி ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் ஞத்திம் ந பராமஸதி, ஞத்திது³தியகம்மே ஞத்திம் அட்ட²பேத்வா த்³விக்க²த்தும் கம்மவாசாய ஏவ அனுஸ்ஸாவனகம்மம் கரோதி, ஞத்திசதுத்த²கம்மேபி ஞத்திம் அட்ட²பேத்வா சதுக்க²த்தும் கம்மவாசாய ஏவ அனுஸ்ஸாவனகம்மம் கரோதி. ஏவம் ஞத்திம் ந பராமஸதி.
பச்சா² வா ஞத்திம் ட²பேதீதி பட²மம் கம்மவாசாய அனுஸ்ஸாவனகம்மம் கத்வா ‘‘ஏஸா ஞத்தீ’’தி வத்வா ‘‘க²மதி ஸங்க⁴ஸ்ஸ, தஸ்மா துண்ஹீ, ஏவமேதம் தா⁴ரயாமீ’’தி வத³தி. ஏவம் பச்சா² ஞத்திம் ட²பேதி. பஞ்சஹேதேஹீதி ஏதேஹி பஞ்சஹி காரணேஹி.
3021-2. ஏவம் ஞத்திதோ கம்மவிபத்திம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி அனுஸ்ஸாவனதோ த³ஸ்ஸேதுமாஹ ‘‘அனுஸ்ஸாவனதோ’’திஆதி³. அனுஸ்ஸாவனதோ கம்மதோ³ஸா பஞ்ச பகாஸிதாதி யோஜனா. ‘‘ந பராமஸதி வத்து²ம் வா’’திஆதீ³ஸு வத்து²ஆதீ³னி வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³பா³னி. ஏவம் பன நேஸம் அபராமஸனம் ஹோதி (பரி. அட்ட². 485) – ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴’’தி பட²மானுஸ்ஸாவனே வா ‘‘து³தியம்பி ஏதமத்த²ம் வதா³மி… ததியம்பி ஏதமத்த²ம் வதா³மி, ‘‘ஸுணாது மே ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴’’தி து³தியததியானுஸ்ஸாவனேஸு வா ‘‘அயம் த⁴ம்மரக்கி²தோ ஆயஸ்மதோ பு³த்³த⁴ரக்கி²தஸ்ஸ உபஸம்பதா³பேக்கோ²’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴, ஆயஸ்மதோ பு³த்³த⁴ரக்கி²தஸ்ஸா’’தி வத³ந்தோ வத்து²ம் ந பராமஸதி நாம.
‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴, அயம் த⁴ம்மரக்கி²தோ’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, அயம் த⁴ம்மரக்கி²தோ’’தி வத³ந்தோ ஸங்க⁴ம் ந பராமஸதி நாம.
‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴, அயம் த⁴ம்மரக்கி²தோ ஆயஸ்மதோ பு³த்³த⁴ரக்கி²தஸ்ஸா’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴, அயம் த⁴ம்மரக்கி²தோ உபஸம்பதா³பேக்கோ²’’தி வத³ந்தோ புக்³க³லம் ந பராமஸதி நாம.
ஸாவனம் ஹாபேதீதி ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் கம்மவாசாய அனுஸ்ஸாவனம் ந கரோதி, ஞத்திது³தியகம்மே த்³விக்க²த்தும் ஞத்திமேவ ட²பேதி, ஞத்திசதுத்த²கம்மே சதுக்க²த்தும் ஞத்திமேவ ட²பேதி. ஏவம் அனுஸ்ஸாவனம் ஹாபேதி. யோபி ஞத்திது³தியகம்மே ஏகம் ஞத்திம் ட²பேத்வா ஏகம் கம்மவாசம் அனுஸ்ஸாவேந்தோ அக்க²ரம் வா ச²ட்³டே³தி, பத³ம் வா து³ருத்தம் கரோதி, அயம்பி அனுஸ்ஸாவனம் ஹாபேதியேவ. ஞத்திசதுத்த²கம்மே பன ஏகம் ஞத்திம் ட²பேத்வா ஸகிமேவ வா த்³விக்க²த்தும் வா கம்மவாசாய அனுஸ்ஸாவனம் கரோந்தோபி அக்க²ரம் வா பத³ம் வா ச²ட்³டே³ந்தோபி து³ருத்தம் கரோந்தோபி அனுஸ்ஸாவனம் ஹாபேதியேவாதி வேதி³தப்³போ³.
து³ருத்தம் கரோதீதி ஏத்த² பன அயம் வினிச்ச²யோ (பரி. அட்ட². 485) – யோ ஹி அஞ்ஞஸ்மிம் அக்க²ரே வத்தப்³பே³ அஞ்ஞம் வத³தி, அயம் து³ருத்தம் கரோதி நாம. தஸ்மா கம்மவாசம் கரோந்தேன பி⁴க்கு²னா ய்வாயம் –
‘‘ஸிதி²லம் த⁴னிதஞ்ச தீ³க⁴ரஸ்ஸம்;
க³ருகம் லஹுகஞ்ச நிக்³க³ஹிதம்;
ஸம்ப³ந்த⁴ம் வவத்தி²தம் விமுத்தம்;
த³ஸதா⁴ ப்³யஞ்ஜனபு³த்³தி⁴யா பபே⁴தோ³’’தி. (பரி. அட்ட². 485) –
வுத்தோ, அயம் ஸுட்டு² உபலக்கே²தப்³போ³.
ஏத்த² ஹி ஸிதி²லம் நாம பஞ்சஸு வக்³கே³ஸு பட²மததியம். த⁴னிதம் நாம தேஸ்வேவ து³தியசதுத்த²ம். தீ³க⁴ந்தி தீ³கே⁴ன காலேன வத்தப்³ப³ம் ஆகாராதி³. ரஸ்ஸந்தி ததோ உபட்³ட⁴காலேன வத்தப்³ப³ம் அகாராதி³. க³ருகந்தி தீ³க⁴மேவ, யம் வா ‘‘ஆயஸ்மதோ பு³த்³த⁴ரக்கி²தத்தே²ரஸ்ஸ, யஸ்ஸ நக்க²மதீ’’தி ஏவம் ஸம்யோக³பரம் கத்வா வுச்சதி. லஹுகந்தி ரஸ்ஸமேவ, யம் வா ‘‘ஆயஸ்மதோ பு³த்³த⁴ரக்கி²ததே²ரஸ்ஸ, யஸ்ஸ ந க²மதீ’’தி ஏவம் அஸம்யோக³பரம் கத்வா வுச்சதி. நிக்³க³ஹிதந்தி யம் கரணானி நிக்³க³ஹேத்வா அவிஸ்ஸஜ்ஜேத்வா அவிவடேன முகே²ன அனுனாஸிகம் கத்வா வத்தப்³ப³ம். ஸம்ப³ந்த⁴ந்தி யம் பரபதே³ன ஸம்ப³ந்தி⁴த்வா ‘‘துண்ஹஸ்ஸா’’தி வா ‘‘துண்ஹிஸ்ஸா’’தி வா வுச்சதி. வவத்தி²தந்தி யம் பரபதே³ன அஸம்ப³ந்த⁴ம் கத்வா விச்சி²ந்தி³த்வா ‘‘துண்ஹீ அஸ்ஸா’’தி வா ‘‘துண்ஹ அஸ்ஸா’’தி வா வுச்சதி. விமுத்தந்தி யம் கரணானி அனிக்³க³ஹேத்வா விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா விவடேன முகே²ன அனுனாஸிகம் அகத்வா வுச்சதி.
தத்த² ‘‘ஸுணாது மே’’தி வத்தப்³பே³ த-காரஸ்ஸ த²-காரம் கத்வா ‘‘ஸுணாது² மே’’தி வசனம் ஸிதி²லஸ்ஸ த⁴னிதகரணம் நாம, ததா² ‘‘பத்தகல்லம், ஏஸா ஞத்தீ’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘பத்த²கல்லம், ஏஸா ஞத்தீ²’’திஆதி³வசனஞ்ச. ‘‘ப⁴ந்தே ஸங்கோ⁴’’தி வத்தப்³பே³ ப⁴காரக⁴காரானம் ப³காரக³காரே கத்வா ‘‘ப³ந்தே ஸம்கோ³’’தி வசனம் த⁴னிதஸ்ஸ ஸிதி²லகரணம் நாம. ‘‘ஸுணாது மே’’தி விவடேன முகே²ன வத்தப்³பே³ பன ‘‘ஸுணம்து மே’’தி வா ‘‘ஏஸா ஞத்தீ’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ஏஸம் ஞத்தீ’’தி வா அவிவடேன முகே²ன அனுனாஸிகம் கத்வா வசனம் விமுத்தஸ்ஸ நிக்³க³ஹிதவசனம் நாம. ‘‘பத்தகல்ல’’ந்தி அவிவடேன முகே²ன அனுனாஸிகம் கத்வா வத்தப்³பே³ ‘‘பத்தகல்லா’’தி விவடேன முகே²ன அனுனாஸிகம் அகத்வா வசனம் நிக்³க³ஹிதஸ்ஸ விமுத்தவசனம் நாம. இதி ஸிதி²லே கத்தப்³பே³ த⁴னிதம், த⁴னிதே கத்தப்³பே³ ஸிதி²லம், விமுத்தே கத்தப்³பே³ நிக்³க³ஹிதம், நிக்³க³ஹிதே கத்தப்³பே³ விமுத்தந்தி இமானி சத்தாரி ப்³யஞ்ஜனானி அந்தோகம்மவாசாய கம்மம் தூ³ஸேந்தி. ஏவம் வத³ந்தோ ஹி அஞ்ஞஸ்மிம் அக்க²ரே வத்தப்³பே³ அஞ்ஞம் வத³தி, து³ருத்தம் கரோதீதி வுச்சதி.
இதரேஸு பன தீ³க⁴ரஸ்ஸாதீ³ஸு ச²ஸு ப்³யஞ்ஜனேஸு தீ³க⁴ட்டா²னே தீ³க⁴மேவ, ரஸ்ஸட்டா²னே ச ரஸ்ஸமேவாதி ஏவம் யதா²டா²னே தம் ததே³வ அக்க²ரம் பா⁴ஸந்தேன அனுக்கமாக³தம் பவேணிம் அவினாஸேந்தேன கம்மவாசா காதப்³பா³. ஸசே பன ஏவம் அகத்வா தீ³கே⁴ வத்தப்³பே³ ரஸ்ஸம், ரஸ்ஸே வா வத்தப்³பே³ தீ³க⁴ம் வத³தி, ததா² க³ருகே வத்தப்³பே³ லஹுகம், லஹுகே வா வத்தப்³பே³ க³ருகம் வத³தி, ஸம்ப³ந்தே⁴ வா பன வத்தப்³பே³ வவத்தி²தம், வவத்தி²தே வா வத்தப்³பே³ ஸம்ப³ந்த⁴ம் வத³தி, ஏவம் வுத்தேபி கம்மவாசா ந குப்பதி. இமானி ஹி ச² ப்³யஞ்ஜனானி கம்மம் ந கோபேந்தி.
யம் பன ஸுத்தந்திகத்தே²ரா ‘‘த³-காரோ த-காரமாபஜ்ஜதி, த-காரோ த³-காரமாபஜ்ஜதி, ச-காரோ ஜ-காரமாபஜ்ஜதி, ஜ-காரோ ச-காரமாபஜ்ஜதி, ய-காரோ க-காரமாபஜ்ஜதி, க-காரோ ய-காரமாபஜ்ஜதி, தஸ்மா த³-காராதீ³ஸு வத்தப்³பே³ஸு த-காராதி³வசனம் ந விருஜ்ஜ²தீ’’தி வத³ந்தி, தம் கம்மவாசம் பத்வா ந வட்டதி. தஸ்மா வினயத⁴ரேன நேவ த³-காரோ த-காரோ காதப்³போ³…பே… ந க-காரோ ய-காரோ. யதா²பாளியா நிருத்திம் ஸோதே⁴த்வா த³ஸவிதா⁴ய ப்³யஞ்ஜனனிருத்தியா வுத்ததோ³ஸே பரிஹரந்தேன கம்மவாசா காதப்³பா³. இதரதா² ஹி ஸாவனம் ஹாபேதி நாம.
அஸமயே ஸாவேதீதி ஸாவனாய அகாலே அனவகாஸே ஞத்திம் அட்ட²பேத்வா பட²மம்யேவ அனுஸ்ஸாவனகம்மம் கத்வா பச்சா² ஞத்திம் ட²பேதி. இதி இமேஹி பஞ்சஹாகாரேஹி அனுஸ்ஸாவனதோ கம்மானி விபஜ்ஜந்தி. தேனாஹ – ‘‘ஏவம் பன விபஜ்ஜந்தி, அனுஸ்ஸாவனதோபி சா’’தி.
3023. ஏவம் அனுஸ்ஸாவனதோ கம்மவிபத்திம் த³ஸ்ஸேத்வா ஸீமதோ கம்மவிபத்தி உபோஸத²க்க²ந்த⁴ககதா²ய வுத்தனயா ஏவாதி தமேவ அதிதி³ஸந்தோ ஆஹ ‘‘ஏகாத³ஸஹி…பே… மயா’’தி. கம்மதோ³ஸோயேவ கம்மதோ³ஸதா. தாவ பட²மம்.
3024-7. ஏவம் ஸீமதோ கம்மவிபத்திம் அதிதே³ஸதோ த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி பரிஸவஸேன த³ஸ்ஸேதுமாஹ ‘‘சதுவக்³கே³னா’’திஆதி³. கம்மபத்தாதி ஏத்த² ‘‘சத்தாரோ பகதத்தா’’தி ஸேஸோ. யதா²ஹ – ‘‘சதுவக்³க³கரணே கம்மே சத்தாரோ பி⁴க்கூ² பகதத்தா கம்மபத்தா’’தி (பரி. 497). ஏத்த² ச பகதத்தா நாம அனுக்கி²த்தா அனிஸ்ஸாரிதா பரிஸுத்³த⁴ஸீலா சத்தாரோ பி⁴க்கூ². கம்மபத்தா கம்மஸ்ஸ அரஹா அனுச்ச²விகா ஸாமினோ. ந தேஹி வினா தம் கம்மம் கரீயதி, ந தேஸம் ச²ந்தோ³ வா பாரிஸுத்³தி⁴ வா ஏதி. அனாக³தாதி பரிஸாய ஹத்த²பாஸம் அனாக³தா. ச²ந்தோ³தி ஏத்த² ‘‘ச²ந்தா³ரஹான’’ந்தி ஸேஸோ. யதா²ஹ ‘‘அவஸேஸா பகதத்தா ச²ந்தா³ரஹா’’தி. இமினா அயமத்தோ² தீ³பிதோ ஹோதி – ‘‘அவஸேஸா பன ஸசேபி ஸஹஸ்ஸமத்தா ஹோந்தி, ஸசே ஸமானஸம்வாஸகா, ஸப்³பே³ ச²ந்தா³ரஹாவ ஹோந்தி, ச²ந்த³பாரிஸுத்³தி⁴ம் த³த்வா ஆக³ச்ச²ந்து வா மா வா, கம்மம் பன திட்ட²தீ’’தி. ஸம்முகா²தி ஸம்முகீ²பூ⁴தா.
திவங்கி³கோதி கம்மபத்தானாக³மனச²ந்தா³னாஹரணபடிக்கோஸனஸங்கா²தஅங்க³த்தயயுத்தோ. தோ³ஸோ கம்மவிபத்திலக்க²ணோ. பரிஸாய வஸா ஸியாதி பரிஸவஸேன ஹோதி.
படிஸேதே⁴ந்தீதி படிக்கோஸந்தி. து³தியே சதுவக்³கி³கே கம்மே து³வங்கி³கோ தோ³ஸோ பரிஸாய வஸா ஸியாதி யோஜனா.
ஏத்த² ஏதஸ்மிம் ததியே சதுவக்³கி³கே படிக்கோஸோவ அத்தி², ந இதரே பரிஸதோ³ஸாதி ஏகங்கி³கோ தோ³ஸோ பரிஸாய வஸா ஸியாதி யோஜனா. து³வங்க³ யுத்தபரிஸாதோ³ஸஸ்ஸ து³தியம் தே³ஸிதத்தா து³வங்க³ யுத்தபரிஸாதோ³ஸோ ‘‘து³தியோ’’தி வுத்தோ. ததா² ததியம் தே³ஸிதத்தா ஏகங்க³யுத்தோ ததியோ வேதி³தப்³போ³. இமமேவ நயம் பஞ்சவக்³கா³தி³ஸங்க⁴த்தயஸ்ஸ அதிதி³ஸந்தோ ஆஹ ‘‘ஏவம்…பே… திவிதே⁴ஸுபீ’’தி. ஆதி³-ஸத்³தே³ன த³ஸவக்³க³வீஸதிவக்³க³ஸங்கா⁴னம் க³ஹணம்.
3028. ஏவம் சதூஸு ஸங்கே⁴ஸு சதுன்னம் திகானம் வஸேன பரிஸதோ கம்மவிபத்தியா த்³வாத³ஸவித⁴தம் த³ஸ்ஸேதுமாஹ ‘‘சதுத்தி²கா’’தி. அனுவாதே³ன ‘‘த³ஸ த்³வே ஸியு’’ந்தி விதீ⁴யதி. பரிஸாவஸா சதுத்தி²கா தோ³ஸா த³ஸ த்³வே த்³வாத³ஸ ஸியுந்தி யோஜனா. ஏத்தா²தி ஏதேஸு ‘‘வத்து²தோ’’திஆதி³னா வுத்தேஸு பஞ்சஸு கம்மதோ³ஸேஸு, நித்³தா⁴ரணே பு⁴ம்மம். ‘‘பரிஸாவஸா’’தி இத³ம் நித்³தா⁴ரேதப்³ப³ம். கம்மானீதி அபலோகனாதீ³னி சத்தாரி. ஏத்த² ச சதுவக்³கா³தி³கரணீயேஸு கம்மேஸு பகதத்தேன கம்மவாசம் ஸாவேத்வா கதமேவ கம்மம் கம்மபத்தேன கதம் ஹோதி. கம்மபத்தே பகதத்தே ட²பேத்வா அபகதத்தேன கேனசி, கேவலேனேவ கம்மவாசம் ஸாவேத்வா கதம் அபகதத்தகம்மபத்தலக்க²ணாபா⁴வா, கம்மபத்தேன ச கம்மவாசாய அஸ்ஸாவிதத்தா அனுஸ்ஸாவனதோ³ஸேன விபன்னம் ஹோதீதி வேதி³தப்³ப³ம். தேனேவ போராணகவினயத⁴ரத்தே²ரா கம்மவிபத்திஸங்காபரிஹாரத்த²ம் த்³வீஹி தீஹி ஏகதோ கம்மவாசம் ஸாவயந்தி. அயமேத்த² ஸங்கே²போ, வித்தா²ரோ பன பரிவாராவஸானே பாளியா (பரி. 482 ஆத³யோ) வா அட்ட²கதா²ய (பரி. அட்ட². 482 ஆத³யோ) ச க³ஹேதப்³போ³.
கம்மவிபத்திகதா²வண்ணனா.