1. பட²மஅனியதஸிக்கா²பத³வண்ணனா

443. புத்தஸத்³தே³ன ஸாமஞ்ஞனித்³தே³ஸதோ, ஏகஸேஸனயேன வா புத்தீபி க³ஹிதாதி ஆஹ ‘‘ப³ஹூ தீ⁴தரோ சா’’தி. தத³னந்தரந்தி பி⁴க்கூ²னம் போ⁴ஜனானந்தரம்.

444-5. தம் கம்மந்தி தம் மேது²னாதி³அஜ்ஜா²சாரகம்மம். பாளியம் ‘‘ஸோதஸ்ஸ ரஹோ’’தி இத³ம் அத்து²த்³தா⁴ரவஸேன வுத்தம், உபரி ஸிக்கா²பதே³ ‘‘ந ஹேவ கோ² பன படிச்ச²ன்ன’’ந்திஆதி³னா (பாரா. 454) ஏதஸ்ஸ ஸிக்கா²பத³ஸ்ஸ விஸயம் படிக்கி²பித்வா ‘‘அலஞ்ச கோ² ஹோதி மாதுகா³மம் து³ட்டு²ல்லாஹி வாசாஹி ஓபா⁴ஸிது’’ந்தி விஸயந்தரபூ⁴தஸோதரஹஸ்ஸ விஸும் வக்க²மானத்தா, இத⁴ பன சக்கு²ரஹோவ அதி⁴ப்பேதோ ‘‘படிச்ச²ன்னே ஆஸனே’’திஆதி³வசனதோ, ‘‘ஸக்கா ஹோதி மேது²னம் த⁴ம்மம் படிஸேவிது’’ந்தி வுத்தத்தா ச. தேனாஹ ‘‘கிஞ்சாபீ’’திஆதி³. பரிச்சே²தோ³தி ரஹோனிஸஜ்ஜாபத்தியா வவத்தா²னம்.

இதா³னி சக்கு²ரஹேனேவ ஆபத்திம் பரிச்சி²ந்தி³த்வா த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஸசேபி ஹீ’’திஆதி³மாஹ. ‘‘பிஹிதகவாடஸ்ஸா’’தி இமினா படிச்ச²ன்னபா⁴வதோ சக்கு²ஸ்ஸ ரஹோவ அதி⁴ப்பேதோ, ந ஸோதஸ்ஸ ரஹோதி த³ஸ்ஸேதி. தேனாஹ ‘‘அபிஹிதகவாடஸ்ஸ…பே… அனாபத்தி’’ந்தி. ந ஹி கவாடபித³ஹனேன ஸோதஸ்ஸ ரஹோ விக³ச்ச²தி, சக்கு²ஸ்ஸ ரஹோ ஏவ பன விக³ச்ச²தி. ‘‘அந்தோத்³வாத³ஸஹத்தே²பீ’’தி இத³ம் து³தியஸிக்கா²பதே³ ஆக³தஸோதஸ்ஸ ரஹேன ஆபஜ்ஜிதப்³ப³து³ட்டு²ல்லவாசாபத்தியா ஸப்³ப³தா² அனாபத்திபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம். த்³வாத³ஸஹத்த²தோ ப³ஹி நிஸின்னோ ஹி தத்த² ஸோதஸ்ஸ ரஹஸப்³பா⁴வதோ து³ட்டு²ல்லவாசாபத்தியா அனாபத்திம் ந கரோதி, ததா² ச ‘‘அனாபத்திம் ந கரோதீ’’தி ஸாமஞ்ஞதோ ந வத்தப்³ப³ம் ஸியா, ‘‘மேது²னகாயஸம்ஸக்³கா³பத்தீஹி அனாபத்திம் கரோதீ’’தி விஸேஸேத்வா வத்தப்³ப³ம் ப⁴வேய்ய. தஸ்மா ததா² தம் அவத்வா ஸப்³ப³தா² அனாபத்திம் த³ஸ்ஸேதுமேவ ‘‘த்³வாத³ஸஹத்தே²’’தி வுத்தந்தி க³ஹேதப்³ப³ம். யதி³ ஹி சக்கு²ஸ்ஸேவ ரஹபா⁴வம் ஸந்தா⁴ய வதே³ய்ய, ‘‘அந்தோத்³வாத³ஸஹத்தே²’’தி ந வதே³ய்ய அப்படிச்ச²ன்னே ததோ தூ³ரே நிஸின்னேபி சக்கு²ஸ்ஸ ரஹாஸம்ப⁴வதோ. யஸ்மா நிஸீதி³த்வா நித்³தா³யந்தோ கபிமித்³த⁴பரேதோ கிஞ்சி காலம் சக்கூ²னி உம்மீலேதி, கிஞ்சி காலம் நிம்மீலேதி. தஸ்மா ‘‘நித்³தா³யந்தோபி அனாபத்திம் கரோதீ’’தி வுத்தம்.

படிலத்³த⁴ஸோதாபத்திப²லாதி அந்திமபரிச்சே²த³தோ வுத்தம். நிஸஜ்ஜம் படிஜானமானோதி மேது²னகாயஸம்ஸக்³கா³தி³வஸேன ரஹோ நிஸஜ்ஜம் படிஜானமானோதி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘பாராஜிகேன வா’’திஆதி³. ந அப்படிஜானமானோதி அலஜ்ஜீபி அப்படிஜானமானோ ஆபத்தியா ந காரேதப்³போ³வ. ஸோ ஹி யாவ தோ³ஸம் ந படிஜானாதி, தாவ ‘‘நேவ ஸுத்³தோ⁴, நாஸுத்³தோ⁴’’தி வா வத்தப்³போ³, வத்தானுஸந்தி⁴னா பன காரேதப்³போ³. வுத்தஞ்ஹேதம் –

‘‘படிஞ்ஞா லஜ்ஜீஸு கதா, அலஜ்ஜீஸு ஏவம் ந விஜ்ஜதி;

ப³ஹும்பி அலஜ்ஜீ பா⁴ஸேய்ய, வத்தானுஸந்தி⁴தேன காரயே’’தி. (பரி. 359);

நிஸஜ்ஜாதீ³ஸு…பே… படிஜானமானோவ தேன ஸோ பி⁴க்கு² காரேதப்³போ³தி ஏத்த² படிஜானமானோதி பாளியம் அனாக³தம்பி அதி⁴காரதோ ஆக³தமேவாதி கத்வா வுத்தம்.

வதா³பேதா²தி தஸ்ஸ இத்³தி⁴யா விக³தாஸங்கோபி தம் ஓவத³ந்தோ ஆஹ, அனுபபரிக்கி²த்வா அதே³ஸே நிஸின்னா ‘‘மாதுகா³மேன ஸத்³தி⁴ம் ஏகாஸனே தே²ரோ ரஹோ நிஸின்னோ’’தி ஏவம் மாதி³ஸேஹிபி தும்ஹே தும்ஹாகம் அவண்ணம் வதா³பேத² கதா²பயித்த², மா புன ஏவம் கரித்தா²தி அதி⁴ப்பாயோ. ஏவமகாஸிந்தி நிகூ³ஹிதப்³ப³ம்பி இமம் விஸேஸாதி⁴க³மம் பகாஸேந்தோ தம் ஸத்³தா⁴பேதுமேவ ஏவமகாஸிந்தி அத்தோ². ரக்கே²ய்யாஸிமந்தி இமம் உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மம் அஞ்ஞேஸம் மா பகாஸயி.

451. நிஸஜ்ஜாய பாசித்தியந்தி ரஹோனிஸஜ்ஜஸ்ஸாதே³ வத்தமானே பாசித்தியம். ஸசே பன ஸோ ரஹோனிஸஜ்ஜஸ்ஸாத³ம் படிவினோதே³த்வா கம்மட்டா²னமனஸிகாராதி³னா அஞ்ஞவிஹிதோ, நித்³தூ³பக³தோ வா அனாபத்தி ஏவ. தேனாஹ ‘‘அஸ்ஸாதே³ உப்பன்னே’’தி. ‘‘நிஸின்னாய இத்தி²யா’’தி இமினா நிஸீத³னக்க²ணே அஸ்ஸாதா³பா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. யதி³ ஹி நிஸீத³னக்க²ணே அஸ்ஸாதோ³ உப்பஜ்ஜேய்ய, தேன உட்டா²தப்³ப³ம். இதரதா² ஆபத்தி ஏவ இத்தி²யா உட்டா²யுட்டா²ய புனப்புனம் நிஸீத³னே விய, தத்தா²பி பி⁴க்கு²ஸ்ஸ உட்ட²ஹதோ அனாபத்தி, தேன ரஹோனிஸஜ்ஜாபத்தி அகிரியஸமுட்டா²னாபி ஹோதீதி வத³ந்தி. இத³ம் பன அனியதஸிக்கா²பத³ம், அனந்தரஞ்சாதி த்³வேபி விஸும் ஆபத்திபஞ்ஞாபனவஸேன பஞ்ஞத்தானி ந ஹோந்தி ரஹோனிஸஜ்ஜாதீ³ஸு ஆபத்தியா ஸிக்கா²பத³ந்தரேஸு பஞ்ஞத்தத்தா. பாராஜிகாதி³ஆபத்தீஹி பன கேனசி சோதி³தஸ்ஸ அனுவிஜ்ஜகேஹி வினிச்ச²யகாரணனயத³ஸ்ஸனத்த²ம் ஏவம் வத்து²வஸேன த்³விதா⁴ விப⁴ஜித்வா பஞ்ஞத்தானி, இமானேவ ச யஸ்மா பி⁴க்கு²னீனம்பி வினிச்ச²யனயக்³க³ஹணாய அலம், தஸ்மா தாஸம் விஸும் ந வுத்தானீதி வேதி³தப்³ப³ம். யம் பன ஆபத்திம் படிஜானாதி, தஸ்ஸ வஸேனேத்த² அங்க³பே⁴தோ³ வேதி³தப்³போ³. தேனேவ ‘‘அயம் த⁴ம்மோ அனியதோ’’தி வுத்தம்.

இத⁴ அனியதவஸேன வுத்தானம் பாராஜிகஸங்கா⁴தி³ஸேஸபாசித்தியானம் திண்ணம்பி அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸதி³ஸஸமுட்டா²னாதி³தாய வுத்தம் ‘‘ஸமுட்டா²னாதீ³னி பட²மபாராஜிகஸதி³ஸானேவா’’தி.

பட²மஅனியதஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.