3. உதா³யிவக்³கோ³
1-2. போ³தா⁴யஸுத்தாதி³வண்ணனா
202-203. கித்தகேன நு கோ² காரணேன பு³ஜ்ஜ²னகஅங்கா³ நாம வுச்சந்தி பு³ஜ்ஜ²னகஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ அங்கா³தி வத்தப்³ப³தம் லப⁴ந்தி. மிஸ்ஸகபோ³ஜ்ஜ²ங்கா³ கதி²தா ஸஹவிபஸ்ஸனா மக்³க³போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ கதி²தாதி கத்வா. த⁴ம்மபரிச்சே²தோ³ கதி²தோ க³ணனாமத்தேன பரிச்சி²ந்தி³த்வா வுத்தத்தா ந பூ⁴மந்தரபரிச்சே²தோ³, விபஸ்ஸனாதி³பரிச்சே²தோ³ வா.
3-5. டா²னியஸுத்தாதி³வண்ணனா
204-206. காமராகே³ன க³தி⁴தப்³ப³ட்டா²னபூ⁴தா காமராக³ட்டா²னியாதி ஆஹ ‘‘ஆரம்மணத⁴ம்மான’’ந்தி. ‘‘மனஸிகாரப³ஹுலீகாரா’’தி வுத்தத்தா ‘‘ஆரம்மணேனேவ கதி²த’’ந்தி வுத்தம். வுத்தபரிச்சே²தோ³தி ஏதேன ந கேவலம் ஆரம்மணவஸேனேவ, அத² கோ² உபனிஸ்ஸயவஸேனபேத்த² அத்தோ² லப்³ப⁴தீதி த³ஸ்ஸேதி. பட²மவக்³க³ஸ்ஸ ஹி து³தியே ஸுத்தே உபனிஸ்ஸயவஸேனேவ அத்தோ² த³ஸ்ஸிதோ. மிஸ்ஸகபோ³ஜ்ஜ²ங்கா³ கதி²தா அவிபா⁴கே³னேவ கதி²தத்தா. அபரிஹானியேதி தீஹி ஸிக்கா²ஹி அபரிஹானாவஹே.
6-7. தண்ஹக்க²யஸுத்தாதி³வண்ணனா
207-208. ‘‘ஸோ மம் புச்சி²ஸ்ஸதீ’’தி அதி⁴ப்பாயேன ப⁴க³வதா ஓஸாபிததே³ஸனம். பத்த²டத்தா பா⁴வனாபாரிபூரியா வித்தா²ரிதம் க³தத்தா. மஹந்தபா⁴வந்தி பா⁴வனாவஸேனேவ மஹத்தம் க³தத்தா. ததோ ஏவ வட்³டி⁴ப்பமாணா. நீவரணவிக³மே ஸம்ப⁴வதோ பச்சயதோ ப்³யாபாதோ³ விக³தோ ஹோதீதி ஆஹ – ‘‘நீவரணானம் தூ³ரீபா⁴வேன ப்³யாபாத³விரஹிதத்தா’’தி. தண்ஹாமூலகந்தி தண்ஹாபச்சயம். யஞ்ஹி தண்ஹாஸஹக³தம் அஸஹக³தம்பி தண்ஹம் உபனிஸ்ஸாய நிப்ப²ன்னம், ஸப்³ப³ம் தம் தண்ஹாமூலகம். பஹீயதி அனுப்பாத³ப்பஹானேன. தண்ஹாதீ³னம்யேவ க²யா, ந தேஸம் ஸங்கா²ரானம் க²யா. ஏதேஹி தண்ஹக்க²யாதி³பதே³ஹி.
8. நிப்³பே³த⁴பா⁴கி³யஸுத்தவண்ணனா
209. நிப்³பி³ஜ்ஜ²ந்தீதி நிப்³பே³தா⁴, நிப்³பி³ஜ்ஜ²னத⁴ம்மா த⁴ம்மவினயாத³யோ, தப்பரியாபன்னதாய நிப்³பே³த⁴பா⁴கே³ க³தோ நிப்³பே³த⁴பா⁴கி³யோ, தம் நிப்³பே³த⁴பா⁴கி³யம். தேனாஹ ‘‘நிப்³பி³ஜ்ஜ²னகோட்டா²ஸிய’’ந்தி. பா⁴வேத்வா டி²தேன சித்தேன. விபஸ்ஸனாமக்³க³ம்பி க³ஹேத்வா ‘‘மக்³க³போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ மிஸ்ஸகா’’தி வுத்தா. தேஹீதி போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ஹி பா⁴விதம் சித்தம். தே வா போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ பா⁴வேத்வா டி²தம் சித்தம் நாம ப²லசித்தம், தஸ்மா நிப்³ப³த்திதலோகுத்தரமேவ. தம்பீதி ப²லசித்தம்பி மக்³கா³னந்தரதாய மக்³க³னிஸ்ஸிதம் கத்வா மிஸ்ஸகமேவ கதே²தும் வட்டதி ‘‘போ³தா⁴ய ஸம்வத்தந்தீ’’தி வுத்தத்தா.
9. ஏகத⁴ம்மஸுத்தவண்ணனா
210. ஸம்யோஜனஸங்கா²தா வினிப³ந்தா⁴தி காமராகா³தி³ஸம்யோஜனஸஞ்ஞிதா ப³ந்த⁴னா. பரினிட்ட²பேத்வா க³ஹணாதி கி³லித்வா விய பரினிட்ட²பேத்வா க³ஹணாகாரா.
10. உதா³யிஸுத்தவண்ணனா
211. ப³ஹுகதம் வுச்சதி ப³ஹுகாரோ ப³ஹுமானோ, நத்தி² ஏதஸ்ஸ ப³ஹுகதந்தி அப³ஹுகதோ, அகதப³ஹுமானோ. த⁴ம்மோ உப்பஜ்ஜமானோ உக்குஜ்ஜந்தோ விய நிருஜ்ஜ²மானோ அவகுஜ்ஜந்தோ விய ஹோதீதி வுத்தம் ‘‘உக்குஜ்ஜம் வுச்சதி உத³யோ, அவகுஜ்ஜம் வயோ’’தி. பரிவத்தேந்தோதி அனிச்சாதிபி து³க்கா²திபி அனத்தாதிபி. ‘‘ஏஸோ ஹி தே உதா³யி மக்³கோ³ படிலத்³தோ⁴, யோ தே…பே… தத²த்தாய உபனேஸ்ஸதீ’’தி பரியோஸானே ப⁴க³வதோ வசனஞ்சேத்த² ஸாத⁴கம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். தேன தேனாகாரேன விஹரந்தந்தி யேன ஸம்மஸனாகாரேன விபஸ்ஸனாவிஹாரேன விஹரந்தம். ததா²பா⁴வாயாதி கீ²ணாஸவபா⁴வபச்சவேக்க²ணாய. தேனாஹ – ‘‘கீ²ணா ஜாதீதி…பே… தம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஏவமாஹா’’தி.
உதா³யிவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.