16. ஸத்³தி⁴விஹாரிகவத்தகதா²
67. ஸம்மாவத்தனாயம் வினிச்ச²யோ ஏவம் வேதி³தப்³போ³தி யோஜனா. உத்³தே³ஸாதீ³ஹீதி ஆதி³ஸத்³தே³ன பரிபுச்சா²த³யோ ஸங்க³ண்ஹாதி. ஸங்க³ஹஸத்³த³ஸ்ஸ ஸங்கே²பக³ஹணேஸுபி வுத்திதோ ‘‘அனுக்³க³ஹோ’’தி வுத்தம். அத² வா ஸம்முகா² ஸங்க³ஹோ ச பரம்முகா² அனுக்³க³ஹோ ச காதப்³போ³. ஆமிஸேன வா ஸங்க³ஹோ, த⁴ம்மேன வா அனுக்³க³ஹோ. தி³ட்ட²த⁴ம்மிகத்தா²ய வா ஸங்க³ஹோ, ஸம்பராயிகத்தா²ய வா அனுக்³க³ஹோ. லோகியத்தா²ய வா ஸங்க³ஹோ, லோகுத்தரத்தா²ய வா அனுக்³க³ஹோ காதப்³போ³. தத்தா²தி யம் வுத்தம் ‘‘உத்³தே³ஸேன பரிபுச்சா²ய ஓவாதே³ன அனுஸாஸனீயா’’தி. தத்த² உத்³தி³ஸனம் உத்³தே³ஸோதி வசனத்தே²ன பாளிவாசனா உத்³தே³ஸோ நாமாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘உத்³தே³ஸோதி பாளிவாசனா’’தி. ‘‘பாளியா அத்த²வண்ணனா’’தி இமினா புனப்புனம், ஸமந்ததோ வா பாளியா அத்த²ஸ்ஸ புச்ச²னம் பரிபுச்சா²தி அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. வத்து²ஸ்மிந்தி சாரித்தவாரித்தவத்து²ஸ்மிம். இத³ந்தி சாரித்தம். புன இத³ந்தி வாரித்தம். ‘‘வசன’’ந்தி இமினா ஓவத³னம் ஓவாதோ³தி வசனத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. ஓதிண்ணே வத்து²ஸ்மிம் ‘‘இத³ம் கரோஹி, இத³ம் மா கரித்தா²’’தி வசனம் அனுஸாஸனீ நாமாதி யோஜனா. ‘‘புனப்புனம் வசன’’ந்தி இமினா அனுஸாஸனீதி ஏத்த² அனுஸத்³த³ஸ்ஸ நஉபச்சி²ன்னத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. ‘‘ஸசே உபஜ்ஜா²யஸ்ஸ பத்தோ ஹோதீ’’தி ஸாமஞ்ஞதோ வுத்தேபி ந பகதிபத்தோ ஹோதி, அத² கோ² அதிரித்தபத்தோ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘அதிரேகபத்தோ’’தி. ஸப்³ப³த்தா²தி ஸப்³பே³ஸு ‘‘ஸசே உபஜ்ஜா²யஸ்ஸ சீவரம் ஹோதீ’’திஆதீ³ஸு பதே³ஸு. அஞ்ஞோபீதி பத்தசீவரேஹி அஞ்ஞோபி. ஸமணபரிக்கா²ரோதி ச²த்துபாஹனாதி³ ஸமணபரிக்கா²ரோ. இதா⁴தி ஸத்³தி⁴விஹாரிகவத்தே. நயேனாதி ஞாயேன. உப்பஜ்ஜமானஉபாயபரியேஸனந்தி உப்பஜ்ஜமானஸ்ஸ, உப்பஜ்ஜமானத்தா²ய வா உபாயஸ்ஸ பரியேஸனம். இதோதி ‘‘கிந்தி நு கோ² ஸத்³தி⁴விஹாரிகஸ்ஸ பரிக்கா²ரோ உப்பஜ்ஜியேதா²’’தி பாளிதோ. சீவரம் ரஜந்தேனாதி ஏத்த² ரஜந்தேன உபஜ்ஜா²யேனாதி அத்தோ² ந த³ட்ட²ப்³போ³, ஸத்³தி⁴விஹாரிகேனாதி அத்தோ² ஏவாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘உபஜ்ஜா²யதோ உபாயம் ஸுத்வா ரஜந்தேனா’’தி. உபஜ்ஜா²யதோ உபாயந்தி உபஜ்ஜா²யதோ லத்³த⁴ம் உபாயம்.
நஸம்மாவத்தனாதி³கதா²
68. உபஜ்ஜா²யவத்தந்தி உபஜ்ஜா²யம்ஹி வத்திதப்³ப³ம் வத்தம். ஸோதி ஸத்³தி⁴விஹாரிகோ. து³க்கடம் ஆபஜ்ஜதீதி அஸ்ஸ, ஸோ வா து³க்கடம் ஆபஜ்ஜதீதி யோஜனா. பணாமேதப்³போ³தி ஏத்த² பபுப்³ப³ நமுதா⁴து அத்த²பகரணாதி³வஸேன இத⁴ அபஸாத³னத்தோ²தி ஆஹ ‘‘அபஸாதே³தப்³போ³’’தி. அதி⁴மத்தந்தி அதி⁴கப்பமாணம். கே³ஹஸிதபேமந்தி மேத்தாஸினேஹம். வுத்தபடிபக்க²னயேனாதி கண்ஹபக்கே² வுத்தேன படிபக்கே²ன நயேன. அலம் பணாமேதுந்தி ஏத்த² அலம்ஸத்³த³ஸ்ஸ அரஹத்த²படிக்கி²த்தேஸு த்³வீஸு அத்தே²ஸு அரஹத்தோ²தி ஆஹ ‘‘யுத்தோ பணாமேது’’ந்தி.
ஸாதிஸாரோ ஹோதீதி ஏத்த² பகதிபா⁴வம் அதிக்கமித்வா ஸரணம் பவத்தனம் அதிஸாரோ, தோ³ஸோ. ஸம்விஜ்ஜதி ஸோ ஏதஸ்ஸாதி ஸாதிஸாரோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஸதோ³ஸோ ஹோதீ’’தி. தஸ்ஸத்த²ம் த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம் ‘‘ஆபத்திம் ஆபஜ்ஜதீ’’தி. ஆபத்திந்தி து³க்கடாபத்திம். தந்தி வத்தம்.
தேஸந்தி ஸத்³தி⁴விஹாரிகானம். வத்தந்தி ப³ஹுகானம் ஸத்³தி⁴விஹாரிகானம் வத்தம். ஸாதி³யனம் வா…பே… பா³லோ ஹோதீதி ஏத்த² பா³லஸ்ஸ காரணம் த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம் ‘‘ஸாதி³யனம் வா அஸாதி³யனம் வா ந ஜானாதீ’’தி. ஸாதி³யனஸ்ஸ வா அஸாதி³யனஸ்ஸ வா அஜானனத்தா பா³லோ ஹோதீதி வுத்தம் ஹோதி. அஜானனஸ்ஸ காரணம் த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம் ‘‘பா³லோ ஹோதீ’’தி. பா³லத்தா ஸாதி³யனம் வா அஸாதி³யனம் வா ந ஜானாதீதி வுத்தம் ஹோதி. தேஸூதி ப³ஹுகேஸு ஸத்³தி⁴விஹாரிகேஸு. தஸ்ஸாதி வத்தஸம்பன்னபி⁴க்கு²ஸ்ஸ. தேஸந்தி இதரேஸம் ஸத்³தி⁴விஹாரிகானம்.
ராத⁴ப்³ராஹ்மணவத்து²கதா²
69. கிஞ்சாபி ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஜானாதீதி யோஜனா. இமினா ‘‘கிம் நு கோ² அஜானந்தோ புச்சீ²’’தி ஆஸங்கம் நிவாரேதி. ப⁴க³வா அனுஞ்ஞாதுகாமோ ஹோதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. பனஸத்³தோ³ க³ரஹத்தோ², ததா² ஜானந்தோபீதி அத்தோ². லஹுகந்தி ஹேதுஅந்தோக³த⁴விஸேஸனம். லஹுகத்தா படிக்கி²பித்வாதி வுத்தம் ஹோதி. அஸ்ஸாதி ப⁴க³வதோ, அஜ்ஜா²ஸயந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ‘‘அஜ்ஜா²ஸயம் விதி³த்வா’’திவசனஸ்ஸ யுத்திம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘பு³த்³தா⁴னம் ஹீ’’திஆதி³. ஹீதி ஸச்சம். அயஞ்சாதி ஸாரிபுத்தத்தே²ரோ ச. அக்³கோ³தி கோடிஉக்கம்ஸோ. ஸேட்டோ²தி பவரோ உத்தமோ.
‘‘ப்³யத்தேன பி⁴க்கு²னா படிப³லேனா’’தி ஏத்த² ப்³யத்தபடிப³லானம் விஸேஸம் த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம் ‘‘ப்³யத்தோ நாமா’’திஆதி³. தத்த² யஸ்ஸ ஸாட்ட²கத²ம் வினயபிடகவாசுக்³க³தம் பவத்ததி, அயம் ப்³யத்தோ நாமாதி யோஜனா. தஸ்மிந்தி வினயபிடகம் வாசுக்³க³தபி⁴க்கு²ம்ஹி. யஸ்ஸாதி பி⁴க்கு²னோ. ஸுக்³க³ஹிதந்தி ஸாட்ட²கதா²ய ஸுட்டு² க³ஹிதம். அயம்பீதி பிஸத்³தோ³ புரிமபி⁴க்கு²ம் அபேக்க²தி. இமஸ்மிம் அத்தே²தி இமஸ்மிம் வத்து²ம்ஹி, இமஸ்மிம் விஸயேதி அத்தோ². ப்³யதிரேகான்வயவஸேன படிப³லம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘யோ பனா’’திஆதி³. யோ பன ந ஸக்கோதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. கஸ்மாதி ஆஹ ‘‘காஸஸோஸஸேம்ஹாதி³னா வா’’திஆதி³. தத்த² காஸோ ச ஸோஸோ ச ஸேம்ஹோ ச, தே ஆத³யோ யஸ்ஸ கே³லஞ்ஞஸ்ஸாதி காஸஸோஸஸேம்ஹாதி³, ஆதி³ஸத்³தே³ன ஏளமூகா³த³யோ ஸங்க³ண்ஹாதி. ஓட்டோ² ச த³ந்தோ ச ஜிவ்ஹா ச, தா ஆத³யோ யேஸம் தாலுஆதீ³னந்தி ஓட்ட²த³ந்தஜிவ்ஹாத³யோ, தேஸம். பத³ப்³யஞ்ஜனேஹீதி பத³அக்க²ரேஹி. ப்³யஞ்ஜனஸத்³தோ³ ஹேத்த² அக்க²ரவாசகோ. ஹாபேதீதி க³லத்தா ஹாபேதி. அஞ்ஞதா² வா வத்தப்³ப³ந்தி அஞ்ஞேன ஸிதி²லாதி³னா ஆகாரேன வா வத்தப்³ப³ம். அஞ்ஞதா² வத³தீதி அஞ்ஞேன த⁴னிதாதி³ஆகாரேன வத³தி. தப்³பி³பரீதோதி தஸ்ஸ அபடிப³லஸ்ஸ விபரீதோ பி⁴க்கூ²தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ததோதி ஜானாபேதப்³ப³தோ. யந்தி யம் ஆகாரம் தா⁴துகம்மமேதம், ஸங்கோ⁴தி காரிதகம்மமேதம். இத⁴ காரிதகம்மம் கிதோ வத³தி.
71. உபஸம்பன்னஸமனந்தராதி ஏத்த² உபஸம்பன்னஸ்ஸ ஸமனந்தராதி அத்த²ம் நிவாரேந்தோ ஆஹ ‘‘உபஸம்பன்னோ ஹுத்வாவ ஸமனந்தரா’’தி. ஏவஸத்³தே³ன சிரகாலம் நிவத்தேதி. உல்லும்பதூதி ஏத்த² உபுப்³ப³லுபதா⁴துயா உபஸக்³க³வஸேன வா அத்தா²திஸயவஸேன வா தா⁴தூனமனேகத்த²த்தா இத⁴ உபுப்³ப³த⁴ரதா⁴துயா அத்தே² வத்ததீதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘உத்³த⁴ரதூ’’தி. உட்டா²பேத்வா, உக்கி²பித்வா வா த⁴ரதூதி அத்தோ². தமேவத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘அகுஸலா’’திஆதி³. தத்த² ‘‘அகுஸலா வுட்டா²பேத்வா’’தி இமினா ஸஹாவதி⁴னா உத்யூபஸக்³க³ஸ்ஸ அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. ‘‘குஸலே பதிட்டா²பேதூ’’தி இமினா ஸஹாதா⁴ரேன த⁴ரதா⁴துஸ்ஸ அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. உத்யூபஸக்³க³ஸ்ஸ உக்கி²பனத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஸாமணேரபா⁴வா வா உத்³த⁴ரித்வா’’தி. ‘‘படிச்சா’’தி இமினா உபாதா³யாதி ஏத்த² ஸமீபே ஆதி³யித்வாதி ஸத்³த³த்த²மக³ஹேத்வா ஸங்கேதத்த²வஸேன பாகடத்தா தஸ்ஸ ஸங்கேதத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி, அதி⁴ப்பாயத்த²ம் த³ஸ்ஸேதீதி அத்தோ².
73. அதி⁴ட்டி²தாதி ஏத்த² அதி⁴ நிச்சவஸேன டா²தி பவத்ததீதி அதி⁴ட்டி²தாதி வசனத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘நிச்சப்பவத்தினீ’’தி. கஸ்மா சத்தாரோ பச்சயா நிஸ்ஸயாதி வுத்தாதி ஆஹ ‘‘யஸ்மா’’திஆதி³. ‘‘சத்தாரோ’’திஆதி³னா சத்தாரோ பச்சயே நிஸ்ஸாய அத்தபா⁴வோ ஸேதி பவத்ததீதி நிஸ்ஸாயாதி அவுத்தகம்மத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி.