10. கீடாகி³ரிஸுத்தவண்ணனா

174. பஞ்ச ஆனிஸம்ஸேதி அப்பாபா³த⁴தாதி³கே பஞ்ச கு³ணே. தத்த² அக்கி²ரோக³குச்சி²ரோகா³தீ³னம் அபா⁴வோ அப்பாபா³த⁴தா. ஸரீரே தேஸம் குப்பனது³க்க²ஸ்ஸ அபா⁴வோ அப்பாதங்கம். ஸரீரஸ்ஸ உட்டா²னஸுக²தா லஹுட்டா²னம். ப³லம் நாம காயப³லம். பா²ஸுவிஹாரோ இரியாபத²ஸுக²தா. அனுபக்க²ந்தா³னீதி து³ச்சஜனவஸேன ஸத்தானம் அனுபவிட்டா²னி. ஸஞ்ஜானிஸ்ஸதா²தி ஏத்த² இதி-ஸத்³தோ³ ஆதி³அத்தோ², தஸ்மா இதி ஏவம் ஆனிஸம்ஸந்தி அத்தோ².

175. ஆவாஸே நியுத்தாதி ஆவாஸிகா தஸ்ஸ அனதிவத்தனதோ. தேனாஹ ‘‘நிப³த்³த⁴வாஸினோ’’தி, நியதவாஸினோதி அத்தோ². தன்னிப³ந்தா⁴தி நிப³ந்த⁴ம் வுச்சதி ப்³யாபாரோ, தத்த² ப³ந்தா⁴ பஸுதா உஸ்ஸுகாதி தன்னிப³ந்தா⁴. கத²ம் தே தத்த² நிப³ந்தா⁴தி ஆஹ ‘‘அகதம் ஸேனாஸன’’ந்திஆதி³. உப்பஜ்ஜனகேன காலேன பத்தப்³ப³ம் காலிகம் ஸோ பன காலோ அனாக³தோ ஏவ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘அனாக³தே காலே பத்தப்³ப³’’ந்தி.

178. ஏத்தகா வேத³னா ஸேவிதப்³பா³தி அட்டா²ரஸபி நேக்க²ம்மனிஸ்ஸிதா வேத³னா ஸேவிதப்³பா³, கே³ஹஸ்ஸிதா ந ஸேவித்ப்³பா³.

181. தம் கதம் ஸோளஸவித⁴ஸ்ஸபி கிச்சஸ்ஸ நிட்டி²தத்தா. அனுலோமிகானீதி உதுஸுக²பா⁴வேன அனுரூபானி. தேனாஹ ‘‘கம்மட்டா²னஸப்பாயானீ’’தி. ஸமானம் குருமானாதி ஓமத்ததம் அதி⁴மத்ததஞ்ச பஹாய ஸமகிச்சதம் ஸம்பாதே³ந்தா.

182. தே த்³வே ஹோந்தீதி தே ஆதி³தோ வுத்தா த்³வே.

உப⁴தோ (அ. நி. டீ. 3.7.14) உப⁴யதா² உபோ⁴ஹி பா⁴கே³ஹி விமுத்தோதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ ஏகதே³ஸஸரூபேகஸேஸனயேன. ததா² ஹி வுத்தம் அபி⁴த⁴ம்மட்ட²கதா²யம் (பு. ப. அட்ட². 24) ‘‘த்³வீஹி பா⁴கே³ஹி த்³வே வாரே விமுத்தோதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ’’தி. தத்த² கேசி தாவ தே²ரா – ‘‘ஸமாபத்தியா விக்க²ம்ப⁴னவிமோக்கே²ன, மக்³கே³ன ஸமுச்சே²த³விமோக்கே²ன விமுத்தோதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ’’தி வத³ந்தி. அஞ்ஞே தே²ரா – ‘‘அயம் உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ ரூபதோ முச்சித்வா நாமம் நிஸ்ஸாய டி²தோ புன ததோ முச்சனதோ நாமனிஸ்ஸிதகோ’’தி வத்வா தஸ்ஸ ச ஸாத⁴கம் –

‘‘அச்சி யதா² வாதவேகே³ன கி²த்தா, (உபஸிவாதி ப⁴க³வா,)

அத்த²ம் பலேதி ந உபேதி ஸங்க²ம்;

ஏவம் முனி நாமகாயா விமுத்தோ,

அத்த²ம் பலேதி ந உபேதி ஸங்க²’’ந்தி. (ஸு. நி. 1080; சூளனி. உபஸீவமாணவபுச்சா² 11; உபஸீவமாணவபுச்சா²னித்³தே³ஸ 43) –

இமம் ஸுத்தபத³ம் வத்வா ‘‘நாமகாயதோ ச ரூபகாயதோ ச ஸுவிமுத்தத்தா உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ’’தி வத³ந்தி. ஸுத்தே ஹி ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனலாபி⁴னோ உபஸிவப்³ராஹ்மணஸ்ஸ ப⁴க³வதா நாமகாயா விமுத்தோதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோதி அக்கா²தோதி. அபரே பன ‘‘ஸமாபத்தியா விக்க²ம்ப⁴னவிமோக்கே²ன ஏகவாரம் விமுத்தோ, மக்³கே³ன ஸமுச்சே²த³விமோக்கே²ன ஏகவாரம் விமுத்தோதி ஏவம் உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ’’தி வத³ந்தி. ஏத்த² பட²மவாதே³ த்³வீஹி பா⁴கே³ஹி விமுத்தோதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ. து³தியவாதே³ உப⁴தோபா⁴க³தோ விமுத்தோதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ. ததியவாதே³ பன த்³வீஹி பா⁴கே³ஹி த்³வே வாரே விமுத்தோதி அயமேதேஸம் விஸேஸோ. கிலேஸேஹி விமுத்தோ கிலேஸா வா விக்க²ம்ப⁴னஸமுச்சே²தே³ஹி காயத்³வயதோ விமுத்தா அஸ்ஸாதி அயமத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. தேனாஹ ‘‘த்³வீஹி பா⁴கே³ஹீ’’திஆதி³.

ஸோதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ. காமஞ்சேத்த² ரூபாவசரசதுத்த²ஜ்ஜா²னம்பி அரூபாவசரஜ்ஜா²னம் விய து³வங்கி³கம் ஆனேஞ்ஜப்பத்தந்தி வுச்சதி. தம் பன பத³ட்டா²னம் கத்வா அரஹத்தம் பத்தோ உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ நாம ந ஹோதி ரூபகாயதோ அவிமுத்தத்தா. தஞ்ஹி கிலேஸகாயதோவ விமுத்தம், ந ரூபகாயதோ, தஸ்மா ததோ வுட்டா²ய அரஹத்தம் பத்தோ உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ ந ஹோதீதி ஆஹ – ‘‘சதுன்னம் அரூப…பே… பஞ்சவிதோ⁴ ஹோதீ’’தி. ‘‘ரூபீ ரூபானி பஸ்ஸதீ’’திஆதி³கே நிரோத⁴ஸமாபத்திஅந்தே அட்ட² விமோக்கே² வத்வா – ‘‘யதோ ச கோ², ஆனந்த³, பி⁴க்கு² இமே அட்ட² விமோக்கே² காயேன பு²ஸித்வா விஹரதி, பஞ்ஞாய சஸ்ஸ தி³ஸ்வா ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தி, அயம் வுச்சதி, ஆனந்த³, பி⁴க்கு² உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ’’தி யதி³பி மஹானிதா³னே (தீ³. நி. 2.129-130) வுத்தம், தம் பன உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தஸேட்ட²வஸேன வுத்தந்தி இத⁴ ஸப்³ப³உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தஸங்க³ஹணத்த²ம் ‘‘பஞ்சவிதோ⁴ ஹோதீ’’தி வத்வா ‘‘பாளி பனேத்த²…பே… அபி⁴த⁴ம்மே அட்ட²விமோக்க²லாபி⁴னோ வஸேன ஆக³தா’’தி ஆஹ. இதா⁴பி ஹி கீடாகி³ரிஸுத்தே ‘‘இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ…பே… உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ’’தி அரூபஸமாபத்திவஸேன சத்தாரோ உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தா, ஸேட்டோ² ச வுத்தோ வுத்தலக்க²ணூபபத்திதோ. யதா²வுத்தேஸு ஹி பஞ்சஸு புரிமா சத்தாரோ நிரோத⁴ம் ந ஸமாபஜ்ஜந்தீதி பரியாயேன உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தா நாம. அட்ட²ஸமாபத்திலாபீ⁴ அனாகா³மீ தம் ஸமாபஜ்ஜித்வா ததோ வுட்டா²ய விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா அரஹத்தம் பத்தோதி நிப்பரியாயேன உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தஸேட்டோ² நாம.

கதமோ ச புக்³க³லோதிஆதீ³ஸு கதமோதி புச்சா²வசனம், புக்³க³லோதி அஸாதா⁴ரணதோ புச்சி²தப்³ப³வசனம். இதா⁴தி இமஸ்மிம் ஸாஸனே. ஏகச்சோதி ஏகோ. அட்ட² விமோக்கே² காயேன பு²ஸித்வா விஹரதீதி அட்ட² ஸமாபத்தியோ ஸஹஜாதனாமகாயேன படிலபி⁴த்வா விஹரதி. பஞ்ஞாய சஸ்ஸ தி³ஸ்வா ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தீதி விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாய ஸங்கா²ரக³தம், மக்³க³பஞ்ஞாய சத்தாரி ஸச்சானி பஸ்ஸித்வா சத்தாரோபி ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தீதி ஏவமத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.

பஞ்ஞாவிமுத்தோதி விஸேஸதோ பஞ்ஞாய ஏவ விமுத்தோ, ந தஸ்ஸா பதிட்டா²னபூ⁴தேன அட்ட²விமோக்க²ஸங்கா²தேன ஸாதிஸயேன ஸமாதி⁴னாதி பஞ்ஞாவிமுத்தோ. யோ அரியோ அனதி⁴க³தஅட்ட²விமோக்கே²ன ஸப்³ப³ஸோ ஆஸவேஹி விமுத்தோ, தஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம். அதி⁴க³தேபி ஹி ரூபஜ்ஜா²னவிமோக்கே² ந ஸோ ஸாதிஸயஸமாதி⁴னிஸ்ஸிதோதி ந தஸ்ஸ வஸேன உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ ஹோதீதி வுத்தோவாயமத்தோ². அரூபஜ்ஜா²னேஸு பன ஏகஸ்மிம்பி ஸதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோயேவ நாம ஹோதி. தேன ஹி அட்ட²விமோக்கே²கதே³ஸேன தம்னாமதா³னஸமத்தே²ன அட்ட²விமோக்க²லாபீ⁴த்வேவ வுச்சதி. ஸமுதா³யே ஹி பவத்தோ வோஹாரோ அவயவேபி தி³ஸ்ஸதி யதா² ‘‘ஸத்திஸயோ’’தி. பாளீதி அபி⁴த⁴ம்மபாளி. ஏத்தா²தி ஏதிஸ்ஸம் பஞ்ஞாவிமுத்திகதா²யம். அட்ட²விமோக்க²படிக்கே²பவஸேனேவாதி அவதா⁴ரணேன இதா⁴பி படிக்கே²பவஸேனேவ ஆக³தபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. தேனாஹ ‘‘காயேன பு²ஸித்வா விஹரதீ’’தி.

பு²ட்ட²ந்தம் ஸச்சி²கரோதீதி பு²ட்டா²னம் அந்தோ பு²ட்ட²ந்தோ, பு²ட்டா²னம் அரூபஜ்ஜா²னானம் அனந்தரோ காலோதி அதி⁴ப்பாயோ. அச்சந்தஸம்யோகே³ சேதம் உபயோக³வசனம், பு²ட்டா²னந்தரகாலமேவ ஸச்சி²கரோதி ஸச்சி²காதப்³போ³பாயேனாதி வுத்தம் ஹோதி. பா⁴வனபும்ஸகம் வா ஏதம் ‘‘ஏகமந்தம் நிஸீதீ³’’திஆதீ³ஸு (பாரா. 2) விய. யோ ஹி அரூபஜ்ஜா²னேன ரூபகாயதோ நாமகாயேகதே³ஸதோ ச விக்க²ம்ப⁴னவிமோக்கே²ன விமுத்தோ, தேன நிரோத⁴ஸங்கா²தோ விமோக்கோ² ஆலோசிதோ பகாஸிதோ விய ஹோதி, ந பன காயேன ஸச்சி²கதோ, நிரோத⁴ம் பன ஆரம்மணம் கத்வா ஏகச்சேஸு ஆஸவேஸு கே²பிதேஸு தேன ஸோ ஸச்சி²கதோ ஹோதி, தஸ்மா ஸோ ஸச்சி²காதப்³ப³ம் நிரோத⁴ம் யதா²ஆலோசிதம் நாமகாயேன ஸச்சி²கரோதீதி ‘‘காயஸக்கீ²’’தி வுச்சதி, ந து ‘‘விமுத்தோ’’தி ஏகச்சானம் ஆஸவானம் அபரிக்கீ²ணத்தா. தேனாஹ – ‘‘ஜா²னப²ஸ்ஸம் பட²மம் பு²ஸதி, பச்சா² நிரோத⁴ம் நிப்³பா³னம் ஸச்சி²கரோதீ’’தி. அயம் சதுன்னம் அரூபஸமாபத்தீனம் ஏகேகதோ வுட்டா²ய ஸங்கா²ரே ஸம்மஸித்வா காயஸக்கி²பா⁴வம் பத்தானம் சதுன்னம், நிரோதா⁴ வுட்டா²ய அக்³க³மக்³க³ப்பத்தஅனாகா³மினோ ச வஸேன உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ விய பஞ்சவிதோ⁴ நாம ஹோதி. தேன வுத்தம் அபி⁴த⁴ம்மடீகாயம் ‘‘காயஸக்கி²ம்ஹிபி ஏஸேவ நயோ’’தி.

தி³ட்ட²ந்தம் பத்தோதி த³ஸ்ஸனஸங்கா²தஸ்ஸ ஸோதாபத்திமக்³க³ஞாணஸ்ஸ அனந்தரம் பத்தோதி வுத்தம் ஹோதி. ‘‘தி³ட்ட²த்தா பத்தோ’’திபி பாடோ². ஏதேன சதுஸச்சத³ஸ்ஸனஸங்கா²தாய தி³ட்டி²யா நிரோத⁴ஸ்ஸ பத்ததம் தீ³பேதி. தேனாஹ ‘‘து³க்கா² ஸங்கா²ரா, ஸுகோ² நிரோதோ⁴தி ஞாதம் ஹோதீ’’தி. தத்த² பஞ்ஞாயாதி மக்³க³பஞ்ஞாய. பட²மப²லட்ட²தோ யாவ அக்³க³மக்³க³ட்டா², தாவ தி³ட்டி²ப்பத்தோ. தேனாஹ ‘‘ஸோபி காயஸக்கி² விய ச²ப்³பி³தோ⁴ ஹோதீ’’தி. யதா² பன பஞ்ஞாவிமுத்தோ பஞ்சவிதோ⁴ வுத்தோ, ஏவம் அயம்பி ஸுக்க²விபஸ்ஸகோ, சதூஹி ரூபஜ்ஜா²னேஹி வுட்டா²ய தி³ட்டி²ப்பத்தபா⁴வப்பத்தா சத்தாரோ சாதி பஞ்சவிதோ⁴ ஹோதீதி வேதி³தப்³போ³. ஸத்³தா⁴விமுத்தேபி ஏஸேவ நயோ. இத³ம் து³க்க²ந்தி ஏத்தகம் து³க்க²ம், ந இதோ உத்³த⁴ம் து³க்க²ந்தி. யதா²பூ⁴தம் பஜானாதீதி ட²பேத்வா தண்ஹம் உபாதா³னக்க²ந்த⁴பஞ்சகம் து³க்க²ஸச்சந்தி யாதா²வதோ பஜானாதி. யஸ்மா பன தண்ஹா து³க்க²ம் ஜனேதி நிப்³ப³த்தேதி, ததோ தம் து³க்க²ம் ஸமுதே³தி, தஸ்மா நம் ‘‘அயம் து³க்க²ஸமுத³யோ’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி யஸ்மா பன இத³ம் து³க்க²ம் ஸமுத³யோ ச நிப்³பா³னம் பத்வா நிருஜ்ஜ²தி அப்பவத்திம் க³ச்ச²தி, தஸ்மா ‘‘அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி. அரியோ பன அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³ தம் து³க்க²னிரோத⁴ம் க³ச்ச²தி, தேன ‘‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினிபடிபதா³’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி. ஏத்தாவதா நானக்க²ணே ஸச்சவவத்தா²னம் த³ஸ்ஸிதம். இதா³னி தம் ஏகக்க²ணே த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ததா²க³தப்பவேதி³தா’’திஆதி³ வுத்தம், தஸ்ஸத்தோ² ஆக³மிஸ்ஸதி.

ஸத்³தா⁴ய விமுத்தோதி ஏதேன ஸப்³ப³தா² அவிமுத்தஸ்ஸபி ஸத்³தா⁴மத்தேன விமுத்தபா⁴வோ தீ³பிதோ ஹோதி. ஸத்³தா⁴விமுத்தோதி வா ஸத்³தா⁴ய அதி⁴முத்தோதி அத்தோ². வுத்தனயேனேவாதி ‘‘ஸோதாபத்திப²ல’’ந்திஆதி³னா வுத்தனயேன. ஸத்³த³ஹந்தஸ்ஸாதி ‘‘ஏகம்ஸதோ அயம் படிபதா³ கிலேஸக்க²யம் ஆவஹதி ஸம்மாஸம்பு³த்³தே⁴ன பா⁴ஸிதத்தா’’தி ஏவம் ஸத்³த³ஹந்தஸ்ஸ. யஸ்மா பனஸ்ஸ அனிச்சானுபஸ்ஸனாதீ³ஹி நிச்சஸஞ்ஞாபஹானவஸேன பா⁴வனாய புப்³பே³னாபரம் விஸேஸம் பஸ்ஸதோ தத்த² தத்த² பச்சக்க²தாபி அத்தி², தஸ்மா வுத்தம் ‘‘ஸத்³த³ஹந்தஸ்ஸ வியா’’தி. ஸேஸபத³த்³வயம் தஸ்ஸேவ வேவசனம். ஏத்த² ச புப்³ப³பா⁴க³மக்³க³பா⁴வனாதி வசனேன ஆக³மனீயபடிபதா³னானத்தேன ஸத்³தா⁴விமுத்ததி³ட்டி²ப்பத்தானம் பஞ்ஞானானத்தம் ஹோதீதி த³ஸ்ஸிதம். அபி⁴த⁴ம்மட்ட²கதா²யம்பி (பு. ப. அட்ட². 28) ‘‘நேஸம் கிலேஸப்பஹானே நானத்தம் நத்தி², பஞ்ஞாய நானத்தம் அத்தி²யேவா’’தி வத்வா – ‘‘ஆக³மனீயனானத்தேனேவ ஸத்³தா⁴விமுத்தோ தி³ட்டி²ப்பத்தம் ந பாபுணாதீதி ஸன்னிட்டா²னம் கத’’ந்தி வுத்தம்.

பஞ்ஞாஸங்கா²தம் த⁴ம்மம் அதி⁴மத்ததாய புப்³ப³ங்க³மம் ஹுத்வா பவத்தம் அனுஸ்ஸரதீதி த⁴ம்மானுஸாரீ. தேனாஹ ‘‘த⁴ம்மோ’’திஆதி³. ஸத்³த⁴ம் அனுஸ்ஸரதி ஸத்³தா⁴புப்³ப³ங்க³மம் மக்³க³ம் பா⁴வேதீதி இமமத்த²ம் ‘‘ஏஸேவ நயோ’’தி அதிதி³ஸதி. பஞ்ஞம் வாஹேதீதி பஞ்ஞாவாஹீ, பஞ்ஞம் ஸாதிஸயம் பவத்தேதீதி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘பஞ்ஞாபுப்³ப³ங்க³மம் அரியமக்³க³ம் பா⁴வேதீ’’தி. ஸத்³தா⁴வாஹிந்தி ஏத்த² வுத்தனயேன அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தாதி³கதா²தி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தாதீ³ஸு ஆக³மனதோ பட்டா²ய வத்தப்³ப³கதா². ஏதேஸந்தி யதா²வுத்தானம் உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தாதீ³னம். இதா⁴தி இமஸ்மிம் கீடாகி³ரிஸுத்தே. நனு ச அட்ட²ஸமாபத்திலாபி⁴வஸேன உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ காயஸக்கீ²ஆத³யோ ச அபி⁴த⁴ம்மே ஆக³தா, கத²மித⁴ அரூபஜ்ஜா²னலாபீ⁴வஸேனேவ உத்³த⁴டாதி சோத³னம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘யஸ்மா’’திஆதி³.

பு²ஸித்வா பத்வா. பஞ்ஞாய சஸ்ஸ தி³ஸ்வா ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தீதி ந ஆஸவா பஞ்ஞாய பஸ்ஸீயந்தி, த³ஸ்ஸனகாரணா பஞ்ஞாய பரிக்கீ²ணா ‘‘தி³ஸ்வா பஞ்ஞாய பரிக்கீ²ணா’’தி வுத்தா. த³ஸ்ஸனாயத்தபரிக்க²யத்தா ஏவ ஹி த³ஸ்ஸனம் ஆஸவானம் க²யஸ்ஸ புரிமகிரியா ஹோதீதி. ததா²க³தேன பவேதி³தாதி போ³தி⁴மண்டே³ நிஸீதி³த்வா ததா²க³தேன படிவித்³தா⁴ விதி³தா பச்சா² பரேஸம் பாகடீகதா. ‘‘சதுஸச்சத⁴ம்மா’’தி வத்வா தத³ந்தோக³த⁴த்தா ஸீலாதீ³னம் ‘‘இமஸ்மிம் டா²னே ஸீலம் கதி²த’’ந்திஆதி³ வுத்தம். அத்தே²னாதி அவிப்படிஸாராதி³பயோஜனேன தஸ்மிம் தஸ்மிம் பீதிஆதி³கேன அத்தே²ன. காரணேனாதி ஸப்புரிஸூபனிஸ்ஸயாதி³னா காரணேன தஸ்மிம் தஸ்மிம் ஸமாதி⁴ஆதி³பத³ட்டா²னதாய ஸீலாதி³ காரணே. சிண்ணசரிதத்தாதி ஸத்³தா⁴சிண்ணபா⁴வேன ஸம்போ³தா⁴வஹபா⁴வே. தத்த² தத்த² விசரிதா விஸேஸேன சரிதா, தேஸு தேன பஞ்ஞா ஸுட்டு² சராபிதாதி அத்தோ². பதிட்டி²தா ஹோதி மக்³கே³ன ஆக³தத்தா. மத்தாய பரித்தப்பமாணேன. ஓலோகனம் க²மந்தி, பஞ்ஞாய க³ஹேதப்³ப³தம் உபேந்தி.

தயோதி காயஸக்கி²தி³ட்டி²ப்பத்தஸத்³தா⁴விமுத்தா. யதா²டி²தோவ பாளிஅத்தோ², ந தத்த² கிஞ்சி நித்³தா⁴ரேத்வா வத்தப்³ப³ம் அத்தீ²தி ஸுத்தந்தபரியாயேன அவுத்தம் வத³தி. தஸ்ஸ மக்³க³ஸ்ஸாதி ஸோதாபத்திமக்³க³ஸ்ஸ யம் காதப்³ப³ம், தஸ்ஸ அதி⁴க³தத்தா. உபரி பன திண்ணம் மக்³கா³னம் அத்தா²ய ஸேவமானா அனுலோமஸேனாஸனம், ப⁴ஜமானா கல்யாணமித்தே, ஸமன்னானயமானா இந்த்³ரியானி அனுபுப்³பே³ன பா⁴வனாமக்³க³ப்படிபாடியா அரஹத்தம் பாபுணிஸ்ஸந்தி மக்³க³ஸ்ஸ அனேகசித்தக்க²ணிகதாயாதி அயமேத்த² ஸுத்தபதே³ஸே பாளியா அத்தோ².

இமமேவ பாளிம் க³ஹேத்வாதி ‘‘கதமோ ச புக்³க³லோ ஸத்³தா⁴னுஸாரீ’’தி மக்³க³ட்டே² புக்³க³லே வத்வா ‘‘இமஸ்ஸ கோ² அஹம், பி⁴க்க²வே’’திஆதி³னா தேஸம் வஸேன அனுலோமஸேனாஸனஸேவனாதீ³னம் வுத்தத்தா இமமேவ யதா²வுத்தம் பாளிபதே³ஸம் க³ஹேத்வா ‘‘லோகுத்தரத⁴ம்மோ ப³ஹுசித்தக்க²ணிகோ’’தி வத³தி. ஸோ வத்தப்³போ³தி ஸோ விதண்ட³வாதீ³ ஏவம் வத்தப்³போ³. யதி³ மக்³க³ட்ட²புக்³க³லே வத்வா அனுலோமிகஸேனாஸனஸேவனாதி³ பாளியம் வுத்தந்தி மக்³க³ஸமங்கி³னோ ஏவ ஹுத்வா தே ததா² படிபஜ்ஜந்தி, ஏவம் ஸந்தே ஸேனாஸனபடிஸம்யுத்தரூபாதி³விபஸ்ஸனக்³க³ஹணஸ்மிம் தவ மதேன மக்³க³ஸமங்கி³னோ ஏவ ஆபஜ்ஜேய்யும், ந சேதம் ஏவம் ஹோதி, தஸ்மா ஸுத்தம் மே லத்³த⁴ந்தி யம் கிஞ்சி மா கதே²ஹீதி வாரேதப்³போ³. தேனாஹ ‘‘யதி³ அஞ்ஞேன சித்தேனா’’திஆதி³. தத்த² ஏவம் ஸந்தேதி நானாசித்தேனேவ ஸேனாஸனபடிஸேவனாதி³கே ஸதி. தத்த² பாளியம் யதி³ லோகுத்தரத⁴ம்மஸமங்கி³னோ ஏவ பஞ்சவிஞ்ஞாணஸமங்கி³காலேபி லோகுத்தரஸமங்கி³தம் ஸசே ஸம்படிச்ச²ஸி, ஸத்தா²ரா ஸத்³தி⁴ம் படிவிருஜ்ஜ²ஸி ஸுத்தவிரோத⁴தீ³பனதோ. தேனாஹ ‘‘ஸத்தா²ரா ஹீ’’திஆதி³. த⁴ம்மவிசாரணா நாம துய்ஹம் அவிஸயோ, தஸ்மா யாகு³ம் பிவாஹீதி உய்யோஜேதப்³போ³.

183. ஆதி³கேனேவாதி பட²மேனேவ. அனுபுப்³ப³ஸிக்கா²தி அனுபுப்³பே³னேவ பவத்தஸிக்கா²ய. தேனாஹ ‘‘கரணத்தே² பச்சத்தவசன’’ந்தி. ஸத்³தா⁴ ஜாதா ஏதஸ்ஸாதி ஸத்³தா⁴ஜாதோ, அக்³யாஹிதாதிபக்கே²பேன ஜாத-ஸத்³த³ஸ்ஸ பச்சா²வசனம். ஏவமேதந்தி அதி⁴முச்சனம் ஓகப்பனியஸத்³தா⁴. ஸந்திகே நிஸீத³தி உபட்டா²னவஸேன. ஸாது⁴கம் கத்வா தா⁴ரேதீதி யதா²ஸுதம் த⁴ம்மம் வாசுக்³க³தகரணவஸேன தம் பகு³ணம் கத்வா ஸாரவஸேன தா⁴ரேதி. ச²ந்தோ³ ஜாயதீதி த⁴ம்மேஸு நிஜ்ஜா²னக்க²மேஸு இமே த⁴ம்மே பா⁴வனாபஞ்ஞாய பச்சக்க²தோ உஸ்ஸாமீதி கத்துகம்யதாகுஸலச்ச²ந்தோ³ ஜாயதி. உஸ்ஸஹதீதி ச²ந்தோ³ உப்பாத³மத்தே அட்ட²த்வா ததோ பா⁴வனாரம்ப⁴வஸேன உஸ்ஸஹதி. துலயதிதி ஸம்மஸனவஸேன ஸங்கா²ரே. தீரணவிபஸ்ஸனாய துலயந்தோதி தீரணபரிஞ்ஞாய ஜானித்வா உபரி பஹானபரிஞ்ஞாய வஸேன பரிதுலயந்தோ படிஜானந்தோ. மக்³க³பதா⁴னம் பத³ஹதீதி மக்³க³லக்க²ணம் பதா⁴னிகம் மக்³க³ம் பத³ஹதி. பேஸிதசித்தோதி நிப்³பா³னம் பதி பேஸிதசித்தோ. நாமகாயேனாதி மக்³க³ப்படிபாடியா தம்தம்மக்³க³ஸம்பயுத்தனாமகாயேன. ந பன கிஞ்சி ஆஹாதி தூ³ரதாய ஸமானம் ந கிஞ்சி வசனம் ப⁴க³வா ஆஹ தே த³ள்ஹதரம் நிக்³க³ண்ஹிதும்.

184. பணேன வோஹாரேன ப்³யாகரணம் பணவியா, பணவியா அபா⁴வேன ஓபணவியா, ந உபேதீதி ந யுஜ்ஜதி. தந்தி இத³ம் இத⁴ அதி⁴ப்பேதம் பணோ பணவியம் த³ஸ்ஸேதும். தயித³ம் ஸப்³ப³ம் ப⁴க³வா ‘‘மயம் கோ², ஆவுஸோ, ஸாயஞ்சேவ பு⁴ஞ்ஜாமா’’தி அஸ்ஸஜிபுனப்³ப³ஸுகேஹி வுத்தம் ஸிக்கா²ய அவத்தனபா⁴வதீ³பனவசனம் ஸந்தா⁴ய வத³தி.

உக்கி²பித்வாதி ஸீஸேன க³ஹேத்வா விய ஸமாதா³ய. அனுத⁴ம்மோதி அனுரூபோ ஸபா⁴வோ, ஸாவகபா⁴வஸ்ஸ அனுச்ச²விகா படிபத்தி. ரோஹனீயந்தி விருள்ஹிபா⁴வம். ஸினிய்ஹதி ஏத்த², ஏதேன வாதி ஸினேஹோ, காரணம். தம் ஏத்த² அத்தீ²தி ஸினேஹவந்தம், பாத³கந்தி அத்தோ². தசோ ஏகம் அங்க³ந்தி தசோ வீரபக்க²பா⁴வே ஏகமங்க³ம். பதா⁴னம் அனுயுஞ்ஜந்தஸ்ஸ ஹி தசே பலுஜ்ஜமானேபி தம்னிமித்தம் அவோஸானம் அனாபஜ்ஜனகஸ்ஸேவ வீரியஸ்ஸ ஏகம் அங்க³ம் ஏகம் காரணம். ஏவம் ஸேஸேஸு வத்தப்³ப³ம். தேனாஹ – ‘‘அரஹத்தம் அப்பத்வா ந வுட்ட²ஹிஸ்ஸாமீதி ஏவம் படிபஜ்ஜதீ’’தி. ஸேஸம் ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.

கீடாகி³ரிஸுத்தவண்ணனாய லீனத்த²ப்பகாஸனா ஸமத்தா.

நிட்டி²தா ச பி⁴க்கு²வக்³க³வண்ணனா.