50. விபஸ்ஸனானித்³தே³ஸவண்ணனா

471-2. நாமரூபம் பரிக்³க³ய்ஹாதி ஏத்த² (விஸுத்³தி⁴. 2.662 ஆத³யோ) நாமரூபபரிக்³க³ஹம் காதுகாமேன தாவ ட²பேத்வா நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் அவஸேஸேஸு யம் கிஞ்சி ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜித்வா வுட்டா²ய விதக்காதீ³னி ஜா²னங்கா³னி ச தம்ஸம்பயுத்தே ச ப²ஸ்ஸாத³யோ த⁴ம்மே லக்க²ணரஸபச்சுபட்டா²னபத³ட்டா²னவஸேன பரிச்சி²ந்தி³த்வா ‘‘ஸப்³ப³மேதம் ஆரம்மணாபி⁴முக²ம் நமனதோ நமனட்டே²ன நாம’’ந்தி வவத்த²பேதப்³ப³ம். ததோ தஸ்ஸ பச்சயம் பரியேஸந்தோ ‘‘ஹத³யவத்து²ம் நிஸ்ஸாய வத்ததீ’’தி பஸ்ஸதி, புன வத்து²ஸ்ஸ பச்சயபூ⁴தானி ச உபாதா³ரூபானி ச பஸ்ஸித்வா ‘‘இத³ம் ஸப்³ப³ம் ருப்பனதோ விகாராபத்திதோ ரூப’’ந்தி பரிக்³க³ண்ஹாதி. புன தது³ப⁴யம் ‘‘நமனலக்க²ணம் நாமம், ருப்பனலக்க²ணம் ரூப’’ந்தி ஏவம் ஸங்கே²பதோ நாமரூபம் வவத்த²பேதி. இத³ம் ஸப்³ப³ம் ஸமத²யானிகவஸேன வுத்தம். விபஸ்ஸனாயானிகோ பன சதுதா⁴துவவத்தா²னமுகே²ன பூ⁴துபாதா³யரூபானி பரிச்சி²ந்தி³த்வா ‘‘ஸப்³ப³மேதம் ருப்பனதோ ரூப’’ந்தி பஸ்ஸதி. ததோ ஏவம் பரிச்சி²ன்னரூபஸ்ஸ சக்கா²தீ³னி நிஸ்ஸாய பவத்தமானா அரூபத⁴ம்மாபி ஆபாத²மாக³ச்ச²ந்தி. ததோ ஸப்³பே³பி தே அரூபத⁴ம்மே நமனலக்க²ணேன ஏகதோ கத்வா ‘‘ஏதம் நாம’’ந்தி பஸ்ஸதி. ஸோ ‘‘இத³ம் நாமம், இத³ம் ரூப’’ந்தி த்³வேதா⁴ வவத்த²பேதி. ஏவம் வவத்த²பேத்வா ‘‘நாமரூபதோ உத்³த⁴ம் அஞ்ஞோ ஸத்தோ வா புக்³க³லோ வா போஸோ வா தே³வோ வா ப்³ரஹ்மா வா நத்தீ²’’தி பஸ்ஸதி.

யதா²ஹி அங்க³ஸம்பா⁴ரா, ஹோதி ஸத்³தோ³ ரதோ² இதி;

ஏவம் க²ந்தே⁴ஸு ஸந்தேஸு, ஹோதி ஸத்தோதி ஸம்முதி. (ஸம். நி. 1.171);

ஏவமேவ பஞ்சஸு உபாதா³னக்க²ந்தே⁴ஸு ஸதி ஸத்தோ, புக்³க³லோதி வா வோஹாரமத்தோ ஹோதீதி ஏவமாதி³னா நயேன நாமரூபானம் யாதா²வத³ஸ்ஸனஸங்கா²தேன தி³ட்டி²விஸுத்³தி⁴பூ⁴தேன ஞாணேன நாமரூபம் பரிக்³க³ய்ஹாதி அத்தோ².

ததோ தஸ்ஸ ச பச்சயந்தி புன தஸ்ஸ நாமரூபஸ்ஸ பச்சயம் பரிக்³க³ய்ஹாதி அத்தோ². வுத்தனயேன நாமரூபம் பரிக்³க³ண்ஹித்வா ‘‘கோ நு கோ² இமஸ்ஸ ஹேதூ’’தி பரியேஸந்தோ அஹேதுவாத³விஸமஹேதுவாதே³ஸு தோ³ஸம் தி³ஸ்வா ரோக³ம் தி³ஸ்வா தஸ்ஸ நிதா³னஸமுட்டா²னம் பரியேஸந்தோ வேஜ்ஜோ விய தஸ்ஸ ஹேதுஞ்ச பச்சயஞ்ச பரியேஸந்தோ அவிஜ்ஜா தண்ஹா உபாதா³னம் கம்மந்தி இமே சத்தாரோ த⁴ம்மே நாமரூபஸ்ஸ உப்பாத³பச்சயத்தா ‘‘ஹேதூ’’தி ச ஆஹாரம் உபத்த²ம்ப⁴னஸ்ஸ பச்சயத்தா ‘‘பச்சயோ’’தி ச பஸ்ஸதி. ‘‘இமஸ்ஸ காயஸ்ஸ அவிஜ்ஜாத³யோ தயோ த⁴ம்மா மாதா விய தா³ரகஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயா ஹோந்தி, கம்மம் பிதா விய புத்தஸ்ஸ ஜனகம், ஆஹாரோ தா⁴தி விய தா³ரகஸ்ஸ ஸந்தா⁴ரகோ’’தி ஏவம் ரூபகாயஸ்ஸ பச்சயபரிக்³க³ஹம் கத்வா புன ‘‘சக்கு²ஞ்ச படிச்ச ரூபே ச உப்பஜ்ஜதி சக்கு²விஞ்ஞாண’’ந்திஆதி³னா (ஸம். நி. 2.43) நயேன நாமகாயஸ்ஸபி ஹேதுபச்சயம் பரிக்³க³ண்ஹாதி.

ஏவம் பரிக்³க³ண்ஹந்தோ ‘‘அதீதானாக³தாபி த⁴ம்மா ஏவமேவ பவத்தந்தீ’’தி ஸன்னிட்டா²னம் கரோதி. தஸ்ஸ யா ஸா புப்³ப³ந்தம் ஆரப்³ப⁴ ‘‘அஹோஸிம் நு கோ² அஹம் அதீதமத்³தா⁴னம், ந நு கோ² அஹோஸிம், கிம் நு கோ², கத²ம் நு கோ², கிம் ஹுத்வா கிம் அஹோஸிம் நு கோ² அஹம் அதீதமத்³தா⁴ன’’ந்தி பஞ்சவிதா⁴ விசிகிச்சா² வுத்தா, யாபி அபரந்தம் ஆரப்³ப⁴ ‘‘ப⁴விஸ்ஸாமி நு கோ² அஹம் அனாக³தமத்³தா⁴னம், ந நு கோ², கிம் நு கோ², கத²ம் நு கோ², கிம் ஹுத்வா கிம் ப⁴விஸ்ஸாமி நு கோ² அஹம் அனாக³தமத்³தா⁴ன’’ந்தி பஞ்சவிதா⁴ வுத்தா, யாபி ஏதரஹி வா பன பச்சுப்பன்னம் அத்³தா⁴னம் ஆரப்³ப⁴ ‘‘அஜ்ஜ²த்தம் கத²ம்கதீ² ஹோதி, அஹம் நு கோ²ஸ்மி, நோ நு கோ²ஸ்மி, கிம் நு கோ²ஸ்மி, கத²ம் நு கோ²ஸ்மி, அயம் நு கோ² ஸத்தோ குதோ ஆக³தோ, ஸோ குஹிம் கா³மீ ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ச²ப்³பி³தா⁴ விசிகிச்சா² வுத்தா, தா ஸப்³பா³பி பஹீயந்தி. ஏவம் பச்சயபரிக்³க³ஹணேன தீஸு அத்³தா⁴ஸு கங்க²ம் விதரித்வா டி²தம் ஞாணம் ‘‘கங்கா²விதரணவிஸுத்³தீ⁴’’திபி ‘‘த⁴ம்மட்டி²திஞாண’’ந்திபி ‘‘ஸம்மாத³ஸ்ஸன’’ந்திபி வுச்சதி.

ஏத்த² பன திஸ்ஸோ லோகியபரிஞ்ஞா ஞாதபரிஞ்ஞா தீரணபரிஞ்ஞா பஹானபரிஞ்ஞாதி. தத்த² ‘‘ருப்பனலக்க²ணம் ரூபம், வேத³யிதலக்க²ணா வேத³னா’’தி ஏவம் தேஸம் தேஸம் த⁴ம்மானம் பச்சத்தலக்க²ணஸல்லக்க²ணவஸேன பவத்தா பஞ்ஞா ஞாதபரிஞ்ஞாநாம. ‘‘ரூபம் அனிச்சம், வேத³னா அனிச்சா’’திஆதி³னா தேஸம்யேவ த⁴ம்மானம் ஸாமஞ்ஞலக்க²ணம் ஆரோபேத்வா லக்க²ணாரம்மணிகவிபஸ்ஸனாபஞ்ஞா தீரணபரிஞ்ஞா நாம. தேஸு ஏவம் பன த⁴ம்மேஸு நிச்சஸஞ்ஞாதி³பஜஹனவஸேன பவத்தா லக்க²ணாரம்மணிகவிபஸ்ஸனா பஹானபரிஞ்ஞா நாம. தத்த² ஸங்கா²ரபரிக்³க³ஹதோ பட்டா²ய யாவ பச்சயபரிக்³க³ஹா ஞாதபரிஞ்ஞாய பூ⁴மி. கலாபஸம்மஸனதோ பட்டா²ய யாவ உத³யப்³ப³யானுபஸ்ஸனா தீரணபரிஞ்ஞாய பூ⁴மி. ப⁴ங்கா³னுபஸ்ஸனதோ பட்டா²ய பஹானபரிஞ்ஞாய பூ⁴மி. ததோ பட்டா²ய ஹி ‘‘அனிச்சதோ அனுபஸ்ஸந்தோ நிச்சஸஞ்ஞம் பஜஹதி, து³க்க²தோ அனுபஸ்ஸந்தோ ஸுக²ஸஞ்ஞம், அனத்ததோ அனுபஸ்ஸந்தோ அத்தஸஞ்ஞம், நிப்³பி³ந்த³ந்தோ நந்தி³ம், விரஜ்ஜந்தோ ராக³ம், நிரோதே⁴ந்தோ ஸமுத³யம், படினிஸ்ஸஜ்ஜந்தோ ஆதா³னம் பஜஹதீ’’தி (படி. ம. 1.52) ஏவம் பஜஹந்தோ நிச்சஸஞ்ஞாதி³பஹானஸாதி⁴கானம் ஸத்தன்னம் அனுபஸ்ஸனானம் ஆதி⁴பச்சம் ஹோதி. இதி இமாஸு பரிஞ்ஞாஸு ஸங்கா²ரபரிச்சே²த³ஸ்ஸ சேவ பச்சயபரிக்³க³ஹஸ்ஸ ச ஸாதி⁴தத்தா இமினா யோகி³னா ஞாதபரிஞ்ஞா அதி⁴க³தா ஹோதி.

புன ‘‘யம் கிஞ்சி ரூபம் அதீதானாக³தபச்சுப்பன்னம் அஜ்ஜ²த்தம் வா ப³ஹித்³தா⁴ வா ஓளாரிகம் வா ஸுகு²மம் வா ஹீனம் வா பணீதம் வா யம் தூ³ரே ஸந்திகே வா, ஸப்³ப³ம் ரூபம் ஹுத்வா அபா⁴வதோ அனிச்சம், உத³யப்³ப³யப்படிபீளிதத்தா து³க்க²ம், அவஸவத்தித்தா அனத்தா. யா காசி வேத³னா, யா காசி ஸஞ்ஞா, யே கேசி ஸங்கா²ரா, யம் கிஞ்சி விஞ்ஞாணம் அதீதானாக³தபச்சுப்பன்னம் அஜ்ஜ²த்தம் வா ப³ஹித்³தா⁴ வா ஓளாரிகம் வா ஸுகு²மம் வா ஹீனம் வா பணீதம் வா யம் தூ³ரே ஸந்திகே வா, ஸப்³ப³ம் விஞ்ஞாணம் ஹுத்வா அபா⁴வதோ அனிச்சம், உத³யப்³ப³யப்படிபீளிதத்தா து³க்க²ம், அவஸவத்தித்தா அனத்தா’’தி ஏவமாதி³னா நயேன கலாபஸம்மஸனம் கரோதி. இத³ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘திலக்க²ணம் ஆரோபேத்வான ஸங்கா²ரே ஸம்மஸந்தோ’’தி.

ஏவம் ஸங்கா²ரேஸு அனிச்சது³க்க²அனத்தவஸேன கலாபஸம்மஸனம் கத்வா புன ஸங்கா²ரானம் உத³யப்³ப³யமேவ பஸ்ஸதி. கத²ம்? ‘‘அவிஜ்ஜாஸமுத³யா (படி. ம. 1.50) ரூபஸமுத³யோ, தண்ஹாகம்மஆஹாரஸமுத³யா ரூபஸமுத³யோ’தி ஏவம் ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ பச்சயஸமுத³யத³ஸ்ஸனட்டே²ன ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ உத³யம் பஸ்ஸதி, நிப்³ப³த்திலக்க²ணம் பஸ்ஸந்தோபி ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ உத³யம் பஸ்ஸதீ’’தி ஏவம் பஞ்சஹாகாரேஹி ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ உத³யம் பஸ்ஸதி. ‘‘அவிஜ்ஜானிரோதா⁴ ரூபனிரோதோ⁴, தண்ஹாகம்மஆஹாரனிரோதா⁴ ரூபனிரோதோ⁴’தி ஏவம் ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ பச்சயனிரோத⁴த³ஸ்ஸனட்டே²ன ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ வயம் பஸ்ஸதி, விபரிணாமலக்க²ணம் பஸ்ஸந்தோபி ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ வயம் பஸ்ஸதீ’’தி ஏவம் பஞ்சஹாகாரேஹி வயம் பஸ்ஸதி. ததா² ‘‘அவிஜ்ஜாஸமுத³யா வேத³னாஸமுத³யோ, தண்ஹாகம்மப²ஸ்ஸஸமுத³யா வேத³னாஸமுத³யோ’’தி வேத³னாக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ, நிப்³ப³த்திலக்க²ணம் பஸ்ஸந்தோபி வேத³னாக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ உத³யம் பஸ்ஸதி. ‘‘அவிஜ்ஜானிரோதா⁴ வேத³னானிரோதோ⁴, தண்ஹாகம்மப²ஸ்ஸனிரோதா⁴ வேத³னானிரோதோ⁴’’தி வேத³னாக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ, விபரிணாமலக்க²ணம் பஸ்ஸந்தோபி வேத³னாக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ வயம் பஸ்ஸதி. ஏவம் ஸஞ்ஞாக்க²ந்தா⁴தீ³ஸுபி. அயம் பன விஸேஸோ – விஞ்ஞாணக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ப²ஸ்ஸட்டா²னே நாமரூபஸமுத³யா, நாமரூபனிரோதா⁴தி யோஜேதப்³ப³ம். ஏவம் ஏகேகஸ்மிம் க²ந்தே⁴ பச்சயஸமுத³யவஸேன ச நிப்³ப³த்திலக்க²ணவஸேன ச பச்சயனிரோத⁴வஸேன ச விபரிணாமலக்க²ணவஸேன ச உத³யப்³ப³யத³ஸ்ஸனேன த³ஸ த³ஸ கத்வா பஞ்ஞாஸ லக்க²ணானி வுத்தானி. தேஸம் வஸேன ஏவம் ரூபஸ்ஸ உத³யோ ரூபஸ்ஸ வயோதி பச்சயதோ சேவ லக்க²ணதோ ச வித்தா²ரேன மனஸிகாரம் கரோதி.

தஸ்ஸேவம் கரோதோ ‘‘இதி கிர இமே த⁴ம்மா அஹுத்வா ஸம்போ⁴ந்தி, ஹுத்வா படிவேந்தீ’’தி ஞாணம் விஸத³ம் ஹோதி. ‘‘ஏவம் கிர இமே த⁴ம்மா அனுப்பன்னா உப்பஜ்ஜந்தி, உப்பன்னா நிருஜ்ஜ²ந்தீ’’தி நிச்சம் நவாவ ஹுத்வா ஸங்கா²ரா உபட்ட²ஹந்தி. ந கேவலஞ்ச நிச்சம் நவா, ஸூரியுக்³க³மனே உஸ்ஸாவபி³ந்து³ விய, உத³கபு³ப்³பு³ளோ விய, உத³கே த³ண்ட³ராஜி விய, ஆரக்³கே³ ஸாஸபோ விய, விஜ்ஜுப்பாதோ³ விய ச பரித்தட்டா²யினோ. மாயாமரீசிஸுபினஅலாதசக்கக³ந்த⁴ப்³ப³னக³ரபே²ணபிண்ட³கத³லிஆத³யோ விய நிஸ்ஸாரா ஹுத்வா உபட்ட²ஹந்தி. ஏத்தாவதா சானேன வயத⁴ம்மமேவ உப்பஜ்ஜதி, உப்பன்னஞ்ச வயம் உபேதீதி இமினா ஆகாரேன ஸமபஞ்ஞாஸ லக்க²ணானி படிவிஜ்ஜி²த்வா டி²தம் உத³யப்³ப³யானுபஸ்ஸனம் நாம பட²மம் தருணவிபஸ்ஸனாஞாணம் அதி⁴க³தம் ஹோதி, யஸ்ஸாதி⁴க³மா ஆரத்³த⁴விபஸ்ஸகோதி ஸங்க்²யம் க³ச்ச²தி.

அத²ஸ்ஸ ஆரத்³த⁴விபஸ்ஸகஸ்ஸ குலபுத்தஸ்ஸ ஓபா⁴ஸோ ஞாணம் பீதி பஸ்ஸத்³தி⁴ ஸுக²ம் அதி⁴மோக்கோ² பக்³க³ஹோ உபட்டா²னம் உபேக்கா² நிகந்தீதி த³ஸ விபஸ்ஸனுபக்கிலேஸா உப்பஜ்ஜந்தி. ஏத்த² ஓபா⁴ஸோ நாம விபஸ்ஸனாக்க²ணே ஞாணஸ்ஸ ப³லவத்தா லோஹிதம் பஸீத³தி, தேன ச²விதோ ஓபா⁴ஸோ நிப்³ப³த்ததி, தம் தி³ஸ்வா அயம் யோகீ³ ‘‘மக்³கோ³ மயா பத்தோ’’தி தமேவ ஓபா⁴ஸம் அஸ்ஸாதே³தி. ஞாணந்தி விபஸ்ஸனாஞாணமேவேதம், ஸங்கா²ரே ஸம்மஸந்தஸ்ஸ ஸூரம் பஸன்னம் ஹுத்வா பவத்தமானம் தி³ஸ்வா புப்³பே³ விய ‘‘மக்³கோ³’’தி அஸ்ஸாதே³தி. பீதீதி விபஸ்ஸனாபீதி ஏவ. தஸ்ஸ ஹி தஸ்மிம் க²ணே பஞ்சவிதா⁴ பீதி உப்பஜ்ஜதி. பஸ்ஸத்³தீ⁴தி விபஸ்ஸனாபஸ்ஸத்³தி⁴. தஸ்மிம் ஸமயே நேவ காயசித்தானம் த³ரதோ² கா³ரவதா கக்க²ளதா அகம்மஞ்ஞதா கே³லஞ்ஞதா வங்கதா ஹோதி. ஸுக²ம் விபஸ்ஸனாஸுக²மேவ. தஸ்ஸ கிர தஸ்மிம் ஸமயே ஸகலஸரீரம் ட²பிதவட்டி விய அபி⁴ஸந்த³யமானம் அதிபணீதம் ஸுக²ம் உப்பஜ்ஜதி.

அதி⁴மோக்கோ² நாம விபஸ்ஸனாக்க²ணே பவத்தா ஸத்³தா⁴. தஸ்மிம் க²ணே சித்தசேதஸிகானம் அதிவிய பஸாத³பூ⁴தா ப³லவதீ ஸத்³தா⁴ உப்பஜ்ஜதி. பக்³க³ஹோ நாம விபஸ்ஸனாஸம்பயுத்தம் வீரியம். தஸ்மிஞ்ஹி க²ணே அஸிதி²லமனச்சாரத்³த⁴ம் ஸுபக்³க³ஹிதம் வீரியம் உப்பஜ்ஜதி. உபட்டா²னந்தி விபஸ்ஸனாஸம்பயுத்தா ஸதி. தஸ்மிஞ்ஹி க²ணே ஸுபட்டி²தா ஸதி உப்பஜ்ஜதி. உபேக்கா²தி து³விதா⁴ விபஸ்ஸனாவஜ்ஜனவஸேன. தஸ்மிம் க²ணே ஸப்³ப³ஸங்கா²ரக்³க³ஹணே மஜ்ஜ²த்தபூ⁴தவிபஸ்ஸனுபேக்கா²ஸங்கா²தம் ஞாணம் ப³லவந்தம் ஹுத்வா உப்பஜ்ஜதி, மனோத்³வாரே ஆவஜ்ஜனுபேக்கா² ச, ஸாவ தம் தம் டா²னம் ஆவஜ்ஜேந்தஸ்ஸ ஸூரா திகி²ணா ஹுத்வா வஹதி. நிகந்தி விபஸ்ஸனானிகந்தி. ஓபா⁴ஸாதீ³ஸு ஆலயம் குருமானா ஸுகு²மா ஸந்தாகாரா நிகந்தி உப்பஜ்ஜதி. ஏத்த² ஓபா⁴ஸாத³யோ கிலேஸவத்து²பூ⁴ததாய ‘‘உபக்கிலேஸா’’தி வுத்தா, ந அகுஸலத்தா. நிகந்தி பன உபக்கிலேஸோ சேவ கிலேஸவத்து² ச. பண்டி³தோ பன பி⁴க்கு² ஓபா⁴ஸாதீ³ஸு உப்பன்னேஸு விக்கே²பம் அக³ச்ச²ந்தோ ‘‘ஓபா⁴ஸாத³யோ த⁴ம்மா ந மக்³கோ³, உபக்கிலேஸவினிமுத்தம் பன வீதி²ப்படிபன்னம் விபஸ்ஸனாஞாணம் மக்³கோ³’’தி மக்³க³ஞ்ச அமக்³க³ஞ்ச வவத்த²பேதி. தஸ்ஸேவம் ‘‘அயம் மக்³கோ³, அயம் ந மக்³கோ³’’தி ஞத்வா டி²தம் ஞாணம் ‘‘மக்³கா³மக்³க³ஞாணத³ஸ்ஸனவிஸுத்³தீ⁴’’தி வுச்சதி.

இதோ பட்டா²ய அட்ட²வித⁴ஸ்ஸ ஞாணஸ்ஸ வஸேன ஸிகா²ப்பத்தம் விபஸ்ஸனாஞாணம் படிபதா³ஞாணத³ஸ்ஸனவிஸுத்³தி⁴ நாம ஹோதி. உத³யப்³ப³யானுபஸ்ஸனாஞாணம் ப⁴ங்கா³னுபஸ்ஸனாஞாணம் ப⁴யதுபட்டா²னஞாணம் ஆதீ³னவானுபஸ்ஸனாஞாணம் நிப்³பி³தா³னுபஸ்ஸனாஞாணம் முஞ்சிதுகம்யதாஞாணம் படிஸங்கா²னுபஸ்ஸனாஞாணம் ஸங்கா²ருபேக்கா²ஞாணந்தி இமானி அட்ட² ஞாணானி நாம. ஏதானி நிப்³ப³த்தேதுகாமேன யஸ்மா உபக்கிலேஸேஹி அபி⁴பூ⁴தம் ஹுத்வா லக்க²ணப்படிவேத⁴ம் காதும் அஸமத்த²ம் ஹோதி சித்தம், தஸ்மா புனபி உத³யப்³ப³யமேவ பஸ்ஸிதப்³ப³ம். உத³யப்³ப³யம் பஸ்ஸந்தஸ்ஸ அனிச்சலக்க²ணம் யதா²பூ⁴தம் உபட்டா²தி, உத³யப்³ப³யப்படிபீளிதத்தா து³க்க²லக்க²ணஞ்ச ‘‘து³க்க²மேவ ச ஸம்போ⁴தி, து³க்க²ம் திட்ட²தி வேதி சா’’தி (ஸம். நி. 1.171) பஸ்ஸதோ அனத்தலக்க²ணஞ்ச.

ஏத்த² ச அனிச்சம் அனிச்சலக்க²ணம், து³க்க²ம் து³க்க²லக்க²ணம், அனத்தா அனத்தலக்க²ணந்தி அயம் விபா⁴கோ³ வேதி³தப்³போ³. ஏத்த² அனிச்சந்தி க²ந்த⁴பஞ்சகம். கஸ்மா? உப்பாத³வயஞ்ஞத²த்தபா⁴வா ஹுத்வா அபா⁴வதோ வா. அஞ்ஞத²த்தம் நாம ஜரா, உப்பாத³வயஞ்ஞத²த்தம் அனிச்சலக்க²ணம், ஹுத்வா அபா⁴வஸங்கா²தோ வா ஏகோ ஆகாரவிகாரோ. ‘‘யத³னிச்சம் தம் து³க்க²’’ந்தி (ஸம். நி. 3.15) வசனதோ ததே³வ க²ந்த⁴பஞ்சகம் து³க்க²ம். கஸ்மா? அபி⁴ண்ஹம் படிபீளிதத்தா. அபி⁴ண்ஹப்படிபீளனாகாரோ து³க்க²லக்க²ணம். ‘‘யம் து³க்க²ம் தத³னத்தா’’தி வசனதோ ததே³வ க²ந்த⁴பஞ்சகம் அனத்தா. கஸ்மா? அவஸவத்தனதோ. அவஸவத்தனாகாரோ அனத்தலக்க²ணம். இமானிபி தீணி லக்க²ணானி உத³யப்³ப³யம் பஸ்ஸந்தஸ்ஸேவ ஆரம்மணானி ஹோந்தி.

புனபி ஸோ ரூபாரூபத⁴ம்மேஸு ஏவ ‘‘அனிச்சா’’திஆதி³னா விபஸ்ஸதி, தஸ்ஸ ஸங்கா²ரா லஹும் லஹும் ஆபாத²ம் க³ச்ச²ந்தி. ததோ உப்பாத³ம் வா டி²திம் வா ஆரம்மணம் அகத்வா தேஸம் க²யவயனிரோதே⁴ ஏவ பஸ்ஸதோ ஸதி ஸந்திட்ட²தீதி இத³ம் ப⁴ங்கா³னுபஸ்ஸனாஞாணம் நாம. இமஸ்ஸ உப்பாத³தோ பட்டா²ய அஸ்ஸ யோகி³னோ ‘‘யதா² இமே ஸங்கா²ரா பஞ்சக்க²ந்தா⁴ பி⁴ஜ்ஜந்தி, ஏவம் அதீதேபி ஸங்கா²ரா பி⁴ஜ்ஜிம்ஸு, அனாக³தேபி பி⁴ஜ்ஜிஸ்ஸந்தீ’’தி நிரோத⁴மேவ பஸ்ஸதோ ஸதி ஸந்திட்ட²தி, தஸ்ஸ ப⁴ங்கா³னுபஸ்ஸனாஞாணம் ஆஸேவந்தஸ்ஸ ப³ஹுலீகரோந்தஸ்ஸ ஸப்³ப³ப⁴வயோனிக³திட்டி²திஸத்தாவாஸேஸு ஸப்³பே³ ஸங்கா²ரா ஜலிதஅங்கா³ரகாஸுஆத³யோ விய மஹாப⁴யம் ஹுத்வா உபட்ட²ஹந்தி. ஏதம் ப⁴யதுபட்டா²னஞாணம் நாம. தஸ்ஸ தம் ப⁴யதுபட்டா²னஞாணம் ஆஸேவந்தஸ்ஸ ஸப்³பே³ ப⁴வாத³யோ ஆதி³த்தஅங்கா³ரா விய, ஸமுஸ்ஸிதக²க்³கா³ விய பச்சத்தி²கா அப்படிஸரணா ஸாதீ³னவா ஹுத்வா உபட்ட²ஹந்தி. இத³ம் ஆதீ³னவானுபஸ்ஸனாஞாணம் நாம. தஸ்ஸ ஏவம் ஸங்கா²ரே ஆதீ³னவதோ பஸ்ஸந்தஸ்ஸ ப⁴வாதீ³ஸு ஸங்கா²ரானம் ஆதீ³னவத்தா ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு உக்கண்ட²னா அனபி⁴ரதி உப்பஜ்ஜதி. இத³ம் நிப்³பி³தா³னுபஸ்ஸனாஞாணம் நாம. ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு நிப்³பி³ந்த³ந்தஸ்ஸ உக்கண்ட²ந்தஸ்ஸ ஸப்³ப³ஸ்மா ஸங்கா²ரக³தா முஞ்சிதுகாமதா நிஸ்ஸரிதுகாமதாவ ஹோதி. இத³ம் முஞ்சிதுகம்யதாஞாணம் நாம. புன தஸ்மா ஸங்கா²ரக³தா முஞ்சிதும் புன தே ஏவ ஸங்கா²ரே படிஸங்கா²னுபஸ்ஸனாஞாணேன திலக்க²ணம் ஆரோபேத்வா தீரணம் படிஸங்கா²னுபஸ்ஸனாஞாணம் நாம, யோ ஏவம் திலக்க²ணம் ஆரோபேத்வா ஸங்கா²ரே பரிக்³க³ண்ஹந்தோ தேஸு அனத்தலக்க²ணஸ்ஸ ஸுதி³ட்ட²த்தா ‘‘அத்தா’’தி வா ‘‘அத்தனிய’’ந்தி வா அக்³க³ண்ஹந்தோ ஸங்கா²ரேஸு ப⁴யஞ்ச நந்தி³ஞ்ச பஹாய ஸங்கா²ரேஸு உதா³ஸினோ ஹோதி மஜ்ஜ²த்தோ, ‘‘அஹ’’ந்தி வா ‘‘மம’’ந்தி வா ந க³ண்ஹாதி, ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு உதா³ஸினோ மஜ்ஜ²த்தோ தீஸு ப⁴வேஸு உபேக்க²கோ, தஸ்ஸ தம் ஞாணம் ஸங்கா²ருபேக்கா²ஞாணம் நாம. தம் பனேதம் ஸப்³ப³ஸங்கா²ரப்பவத்தம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா நிப்³பா³னனின்னம் நிப்³பா³னபக்க²ந்த³ம் ஹோதி, நோ சே நிப்³பா³னம் ஸந்ததோ பஸ்ஸதி, புனப்புனம் ‘‘அனிச்ச’’ந்தி வா ‘‘து³க்க²’’ந்தி வா ‘‘அனத்தா’’தி வா திவிதா⁴னுபஸ்ஸனாவஸேன ஸங்கா²ராரம்மணமேவ ஹுத்வா பவத்ததி.

ஏவம் திட்ட²மானஞ்ச ஏதம் அனிமித்தோ அப்பணிஹிதோ ஸுஞ்ஞதோதி திண்ணம் விமோக்கா²னம் வஸேன விமோக்க²முக²பா⁴வம் ஆபஜ்ஜித்வா திட்ட²தி. திஸ்ஸோ ஹி அனுபஸ்ஸனா தீணி விமோக்க²முகா²னீதி வுச்சந்தி. ஏத்த² ச அனிச்சதோ மனஸி கரோந்தோ (படி. ம. 1.223-224) அதி⁴மோக்க²ப³ஹுலோ அனிமித்தம் விமோக்க²ம் படிலப⁴தி. து³க்க²தோ மனஸி கரோந்தோ பஸ்ஸத்³தி⁴ப³ஹுலோ அப்பணிஹிதம் விமோக்க²ம் படிலப⁴தி. அனத்ததோ மனஸி கரோந்தோ வேத³ப³ஹுலோ ஸுஞ்ஞதவிமோக்க²ம் படிலப⁴தி. ஏத்த² ச அனிமித்தோ விமோக்கோ²தி அனிமித்தாகாரேன நிப்³பா³னம் ஆரம்மணம் கத்வா பவத்தோ அரியமக்³கோ³. ஸோ ஹி அனிமித்தாய தா⁴துயா உப்பன்னத்தா அனிமித்தோ, கிலேஸேஹி ச விமுத்தத்தா விமோக்கோ². ஏதேனேவ நயேன அப்பணிஹிதாகாரேன நிப்³பா³னம் ஆரம்மணம் கத்வா பவத்தோ அப்பணிஹிதோ, ஸுஞ்ஞதாகாரேன நிப்³பா³னம் ஆரம்மணம் கத்வா பவத்தோ ஸுஞ்ஞதோதி வேதி³தப்³போ³. அதி⁴க³தஸங்கா²ருபேக்க²ஸ்ஸ குலபுத்தஸ்ஸ விபஸ்ஸனா ஸிகா²ப்பத்தா ஹோதி. வுட்டா²னகா³மினிவிபஸ்ஸனாதி ஏததே³வ. ஏதம் ஸங்கா²ருபேக்கா²ஞாணம் ஆஸேவந்தஸ்ஸ பா⁴வேந்தஸ்ஸ திக்க²தரா ஸங்கா²ருபேக்கா² உப்பஜ்ஜதி.

தஸ்ஸ இதா³னி மக்³கோ³ உப்பஜ்ஜிஸ்ஸதீதி ஸங்கா²ருபேக்கா² ஸங்கா²ரே ‘‘அனிச்சா’’தி வா ‘‘து³க்கா²’’தி வா ‘‘அனத்தா’’தி வா ஸம்மஸித்வா ப⁴வங்க³ம் ஓதரதி. ப⁴வங்கா³ வுட்டா²ய ஸங்கா²ருபேக்கா²ய ஆக³தனயேனேவ அனிச்சாதி³ஆகாரேன மனஸி கரித்வா உப்பஜ்ஜதி மனோத்³வாராவஜ்ஜனம், ததே³வ மனஸி கரோதோ பட²மம் ஜவனசித்தம் உப்பஜ்ஜதி, யம் ‘‘பரிகம்ம’’ந்தி வுச்சதி. தத³னந்தரம் ததே²வ து³தியம் ஜவனசித்தம் உப்பஜ்ஜதி, யம் ‘‘உபசார’’ந்தி வுச்சதி. தத³னந்தரம்பி ததே²வ உப்பஜ்ஜதி ஜவனசித்தம், யம் ‘‘அனுலோம’’ந்தி வுச்சதி. இத³ம் தேஸம் பாடியேக்கம் நாமம். அவிஸேஸேன பன திவித⁴மேதம் ஆஸேவனந்திபி பரிகம்மந்திபி உபசாரந்திபி அனுலோமந்திபி வுச்சதி. இத³ம் பன அனுலோமஞாணம் ஸங்கா²ராரம்மணாய வுட்டா²னகா³மினியா விபஸ்ஸனாய பரியோஸானம் ஹோதி. நிப்பரியாயேன பன கோ³த்ரபு⁴ஞாணமேவ விபஸ்ஸனாபரியோஸானந்தி வுச்சதி. ததோ பரம் நிரோத⁴ம் நிப்³பா³னம் ஆரம்மணம் குருமானம் புது²ஜ்ஜனகோ³த்தம் அதிக்கமமானம் நிப்³பா³னாரம்மணே பட²மஸமன்னாஹாரபூ⁴தம் அபுனராவட்டகம் கோ³த்ரபு⁴ஞாணம் உப்பஜ்ஜதி. இத³ம் பன ஞாணம் படிபதா³ஞாணத³ஸ்ஸனவிஸுத்³தி⁴ஞ்ச ஞாணத³ஸ்ஸனவிஸுத்³தி⁴ஞ்ச ந ப⁴ஜதி, அந்தரா அப்³போ³ஹாரிகமேவ ஹோதி, விபஸ்ஸனாஸோதே பதிதத்தா பன விபஸ்ஸனாதி வா ஸங்க்²யம் க³ச்ச²தி. நிப்³பா³னம் ஆரம்மணம் கத்வா கோ³த்ரபு⁴ஞாணே நிருத்³தே⁴ தேன தி³ன்னஸஞ்ஞாய நிப்³பா³னம் ஆரம்மணம் கத்வா தி³ட்டி²ஸம்யோஜனம் ஸீலப்³ப³தபராமாஸஸம்யோஜனம் விசிகிச்சா²ஸம்யோஜனந்தி தீணி ஸம்யோஜனானி ஸமுச்சே²த³வஸேன வித்³த⁴ம்ஸேந்தோ ஸோதாபத்திமக்³கோ³ உப்பஜ்ஜதி. தத³னந்தரம் தஸ்ஸேவ விபாகபூ⁴தானி த்³வே தீணி வா ப²லசித்தானி உப்பஜ்ஜந்தி அனந்தரவிபாகத்தா லோகுத்தரானம். ப²லபரியோஸானே பனஸ்ஸ சித்தம் ப⁴வங்க³ம் ஓதரதி.

ததோ ப⁴வங்க³ம் விச்சி²ந்தி³த்வா பச்சவேக்க²ணத்தா²ய மனோத்³வாராவஜ்ஜனம் உப்பஜ்ஜதி. ஸோ ஹி ‘‘இமினா வதாஹம் மக்³கே³ன ஆக³தோ’’தி மக்³க³ம் பச்சவேக்க²தி, ததோ ‘‘அயம் மே ஆனிஸம்ஸோ லத்³தோ⁴’’தி ப²லம் பச்சவேக்க²தி, ததோ ‘‘இமே நாம மே கிலேஸா பஹீனா’’தி பஹீனகிலேஸே பச்சவேக்க²தி, ததோ ‘‘இமே நாம மே கிலேஸா அவஸிட்டா²’’தி உபரிமக்³க³த்தயவஜ்ஜே² கிலேஸே பச்சவேக்க²தி, அவஸானே ‘‘அயம் மே த⁴ம்மோ ஆரம்மணதோ படிவித்³தோ⁴’’தி அமதம் நிப்³பா³னம் பச்சவேக்க²தி. இதி ஸோதாபன்னஸ்ஸ அரியஸாவகஸ்ஸ பஞ்ச பச்சவேக்க²ணானி ஹோந்தி. ததா² ஸகதா³கா³மிஅனாகா³மீனம். அரஹதோ பன அவஸிட்ட²கிலேஸபச்சவேக்க²ணம் நாம நத்தி². ஏவம் ஸப்³பா³னிபி ஏகூனவீஸதி ஹோந்தி. உக்கட்ட²பரிச்சே²தோ³வ சேஸோ. பஹீனாவஸிட்ட²கிலேஸபச்சவேக்க²ணஞ்ஹி ஸேக்கா²னம் ஹோதி வா, ந வா. ஏவம் பச்சவேக்கி²த்வா ஸோ ஸோதாபன்னோ அரியஸாவகோ தஸ்மிம்யேவ வா ஆஸனே நிஸின்னோ அபரேன வா ஸமயேன காமராக³ப்³யாபாதா³னம் தனுபா⁴வம் கரோந்தோ து³தியமக்³க³ம் பாபுணாதி, தத³னந்தரம் வுத்தனயேன ப²லஞ்ச. ததோ வுத்தனயேன காமராக³ப்³யாபாதா³னம் அனவஸேஸப்பஹானம் கரோந்தோ ததியமக்³க³ம் பாபுணாதி, வுத்தனயேன ப²லஞ்ச. ததோ தஸ்மிம்யேவ வா ஆஸனே நிஸின்னோ அபரேன வா ஸமயேன ரூபராக³அரூபராக³மானஉத்³த⁴ச்சஅவிஜ்ஜானம் அனவஸேஸப்பஹானம் கரோந்தோ சதுத்த²மக்³க³ம் பாபுணாதி, வுத்தனயேன ப²லஞ்ச. ஏத்தாவதா சேஸ அரஹா நாம அட்ட²மோ அரியபுக்³க³லோ ஹோதி மஹாகீ²ணாஸவோ. இதி இமேஸு சதூஸு மக்³கே³ஸு ஞாணம் ஞாணத³ஸ்ஸனவிஸுத்³தி⁴ நாம.

ஏத்தாவதா பாதிமோக்க²ஸம்வரஸீலாதீ³னம் வுத்தத்தா ஸீலவிஸுத்³தி⁴ ச மேத்தாஸுபா⁴தீ³னம் வுத்தத்தா சித்தவிஸுத்³தி⁴ ச நாமரூபபரிக்³க³ஹாதீ³னம் வஸேன தி³ட்டி²விஸுத்³தி⁴கங்கா²விதரணவிஸுத்³தி⁴மக்³கா³மக்³க³ஞாணத³ஸ்ஸனவிஸுத்³தி⁴ படிபதா³ஞாணத³ஸ்ஸனவிஸுத்³தி⁴ ஞாணத³ஸ்ஸனவிஸுத்³தி⁴யோ சாதி ஸத்த விஸுத்³தி⁴யோ வுத்தா ஹோந்தி. இத³ம் வுத்தப்பகாரம் படிபதா³க்கமம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘பாபுணேய்யானுபுப்³பே³ன, ஸப்³ப³ஸம்யோஜனக்க²ய’’ந்தி. ஏத்த² ஸக்காயதி³ட்டி² விசிகிச்சா² ஸீலப்³ப³தபராமாஸோ காமராகோ³ படிகோ⁴ ரூபராகோ³ அருபராகோ³ மானோ உத்³த⁴ச்சம் அவிஜ்ஜாதி இமே த³ஸ த⁴ம்மா ஸப்³ப³ஸம்யோஜனா நாம. ஏதேஸு ஸக்காயதி³ட்டி²விசிகிச்சா²ஸீலப்³ப³தபராமாஸா ஸோதாபத்திமக்³க³வஜ்ஜா², காமராக³படிகா⁴ து³தியமக்³கே³ன தனுபூ⁴தா ஹுத்வா ததியேன ஸமுக்³கா⁴தம் க³ச்ச²ந்தி, ஸேஸானி பஞ்ச சதுத்தே²னாதி. ஏவம் அனுபுப்³பே³ன ஸப்³ப³ஸம்யோஜனக்க²யஸங்கா²தம் அரஹத்தம் பாபுணாதீதி வேதி³தப்³ப³ம்.

விபஸ்ஸனானித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

நிக³மனகதா²வண்ணனா

473-5. அதி⁴ஸீலஅதி⁴சித்தானம் அதி⁴பஞ்ஞாய ச ஸிக்க²னா உத்தரி பி⁴க்கு²கிச்சம் நாம நத்தி² யஸ்மா, அதோ அயம் கு²த்³த³ஸிக்கா² ஸமுதா³ஹடா.

கேனாதி சே? யஸ்ஸ தே²ரஸ்ஸ லோகவிசாரினோ லோகே விசரந்தஸ்ஸ மஹதோ கித்திஸத்³த³ஸ்ஸ பரிஸ்ஸமோ ந ஸம்போ⁴தி ந ஹோதி, கிம் விய? மாலுதஸ்ஸேவ நிச்சஸோ, யதா² நிச்சம் விசரந்தஸ்ஸ மாலுதஸ்ஸ பரிஸ்ஸமோ நத்தி², ஏவம் விசரந்தஸ்ஸ கித்திஸத்³த³ஸ்ஸ பரிஸ்ஸமோ நத்தி², தேன த⁴ம்மஸிரிகேன ஸமுதா³ஹடாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴.

ஏத்தாவதா ச –

நிட்டி²தோ கு²த்³த³ஸிக்கா²ய, ஸமாஸேன வினிச்ச²யோ;

வித்தா²ரோ பன ஏதிஸ்ஸா, ஸப்³ப³ம்பி பிடகத்தயம்.

தஸ்மா வித்தா²ரகாமேன, ஸகலே பிடகத்தயே;

கத்தப்³போ³ ஸாத³ரோ ஏத்த², இதரேன விஸேஸதோதி.

கு²த்³த³ஸிக்கா²வினிச்ச²யோ.

கு²த்³த³ஸிக்கா²-புராணடீகா நிட்டி²தா.

நமோ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ