4. அஞ்ஞமஞ்ஞசதுக்கவண்ணனா

246. பச்சயுப்பன்னஸ்ஸாதி பச்சயுப்பன்னபா⁴வினோ. விஸும் டி²தஸ்ஸாதி ப⁴வேன அஸங்க³ஹிதஸ்ஸ. ஸப்பதே³ஸமேவ க³ஹிதம் இத⁴ வேத³னாதி³க்க²ந்த⁴த்தயஸ்ஸேவ அதி⁴ப்பேதத்தா நிருள்ஹத்தா ச. பச்சயுப்பன்னம் ட²பேத்வா பச்சயபூ⁴தம்யேவ நாமம் க³ஹிதம், அவிக³தபச்சயனியமாபா⁴வோ விய ப⁴வே உபாதா³னஸ்ஸ அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயனியமாபா⁴வோதி யோஜனா. வுத்தனயேனாதி ‘‘ஸங்க²தலக்க²ணானம் பனா’’திஆதி³னா வுத்தனயேன.

அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயோ விய அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயோதி அயமத்தோ² இதா⁴தி⁴ப்பேதோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அஞ்ஞமஞ்ஞ…பே… அதி⁴ப்பேதோ ஸியா’’தி ஆஹ. ததா² ச வத³ந்தி ‘‘அஞ்ஞமஞ்ஞஞ்சேத்த² ந பட்டா²னே ஆக³தஅஞ்ஞமஞ்ஞவஸேன க³ஹேதப்³ப³’’ந்தி. சக்கா²யதனுபசயாதீ³னந்தி உபரூபரி சிதானி விய உப்பன்னசக்கா²யதனாதீ³னி, சக்கா²யதனாதீ³னம் வா உபத்த²ம்ப⁴கானி சக்கா²யதனுபசயாதீ³னி.

அஞ்ஞமஞ்ஞசதுக்கவண்ணனா நிட்டி²தா.

ஸங்கா²ராதி³மூலகனயமாதிகாவண்ணனா

247. யதி³பி ஸாமஞ்ஞதோ க³தவிஸேஸோ, ததா²பி ஸாமஞ்ஞக்³க³ஹணேன நயக³தோ விஸேஸோ ஸரூபதோ த³ஸ்ஸிதோ ஹோதீதி ‘‘நாமபச்சயா அவிஜ்ஜா’’தி வத்வாபி நாமவிஸேஸானம் தஸ்ஸா பச்சயபா⁴வோ த³ஸ்ஸேதப்³போ³தி ஆஹ ‘‘நாமவிஸேஸானம்…பே… வுத்தா’’தி. ‘‘யதே³வ பன நாம’’ந்திஆதி³ கஸ்மா வுத்தம், நனு நாமக்³க³ஹணேன அக்³க³ஹிதோபி ஜாதிஆதி³ ப⁴வக்³க³ஹணேன க³ஹிதோதி த³ஸ்ஸிதோவாயமத்தோ²தி சோத³னம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘ப⁴வக்³க³ஹணேன சா’’திஆதி³. இதா⁴பீதி ‘‘ப⁴வபச்சயா அவிஜ்ஜா’’தி இதா⁴பி. ந ஸியாதி ‘‘அவிஜ்ஜாபச்சயா அவிஜ்ஜா’’தி வுத்தம் ந ஸியா. தஸ்மாதி யஸ்மா ஸாமஞ்ஞசோதி³தம் விஸேஸசோதி³தமேவ ந ஹோதி, தஸ்மா. ஸோதி ப⁴வோ. தேனாதி ஸபா⁴வாஸபா⁴வத⁴ம்மஸங்க³ஹணேன.

உபாதா³னஸ்ஸபி ப⁴வேகதே³ஸத்தா வுத்தம் ‘‘உபாதா³னபச்சயா…பே… அக்³க³ஹிதே’’தி. ‘‘ப⁴வபச்சயா ஜாதீ’’தி இத³ம் வசனம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘ப⁴வஸத்³தோ³…பே… வுச்சமானோ’’தி. ‘‘நாமபச்சயா அவிஜ்ஜா’’தி ஏத்த² பச்சயுப்பன்னம் ட²பேத்வா பச்சயஸ்ஸ க³ஹணதோ அவிஜ்ஜாவினிமுத்தா ஏவ சத்தாரோ க²ந்தா⁴ நாமஸத்³தே³ன வுச்சந்தீதி ஆஹ ‘‘ந நாமஸத்³தோ³ நிரவஸேஸபோ³த⁴கோ’’தி. ந சேத்த² ஏகம்ஸதோ காரணம் மக்³கி³தப்³ப³ம். யேன ப⁴வ-ஸத்³தோ³ நிரவஸேஸபோ³த⁴கோ, ந நாம-ஸத்³தோ³தி ஆஹ ‘‘ஏவம்ஸபா⁴வா ஹி ஏதா நிருத்தியோ’’தி. இமினா அதி⁴ப்பாயேனாதி ப⁴வஸத்³தோ³ நிரவஸேஸபோ³த⁴கோ உபாதி³ன்னசதுக்க²ந்த⁴விஸயத்தாதி இமினா அதி⁴ப்பாயேன. ஜாயமானாதி³த⁴ம்மவிகாரபா⁴வதோ ஜாயமானாதி³க்க²ந்த⁴படிப³த்³தா⁴ ஜாதிஆத³யோ வுச்சேய்யும், ந பன ஜாதிஆதி³படிப³த்³தா⁴ ஜாயமானாதி³க்க²ந்தா⁴தி ந ஏகசித்தக்க²ணே ஜாதிஆதீ³னம் அவிஜ்ஜாய பச்சயபா⁴வோ ஸம்ப⁴வதீதி இமமத்த²மாஹ ‘‘ஜாயமானானம் பனா’’திஆதி³னா. நானாசித்தக்க²ணே பன ஜாதிஆத³யோ அவிஜ்ஜாய உபனிஸ்ஸயபச்சயோ ஹோந்தீதி ‘‘ஏகசித்தக்க²ணே’’தி விஸேஸிதம். தேனேவாதி அஸம்ப⁴வேனேவ.

மாதிகாவண்ணனா நிட்டி²தா.

அகுஸலனித்³தே³ஸவண்ணனா

248-9. தந்தி தி³ட்டு²பாதா³னம். இதரஸ்ஸாதி காமுபாதா³னஸ்ஸ. தண்ஹாக³ஹணேனாதி ‘‘தண்ஹாபச்சயா’’தி ஏத்த² தண்ஹாக³ஹணேன க³ஹிதத்தா. யதி³ ஏவம் நாமக்³க³ஹணேன க³ஹிதா தண்ஹா கஸ்மா புன வுத்தாதி ஆஹ ‘‘நாமே விய விஸேஸபச்சயத்தாபா⁴வா’’தி. ‘‘நாமபச்சயா ச²ட்டா²யதன’’ந்தி ஏத்த² ஹி காமதண்ஹாபி நாமே ஸங்க³ஹிதாதி நாமஸ்ஸ யதா²ரஹம் ச²ட்டா²யதனஸ்ஸ பச்சயபா⁴வோ வுத்தோதி அத்தி² தத்த² விஸேஸபச்சயத்தம், உபாதா³னஸ்ஸ பன ப⁴வஸங்க³ஹோபி அத்தீ²தி ‘‘தண்ஹாபச்சயா உபாதா³ன’’ந்தி ஏதேன ‘‘காமுபாதா³னபச்சயா ப⁴வோ’’தி ஏதஸ்ஸ நத்தே²வ விஸேஸோதி வுத்தம் ‘‘நாமே விய விஸேஸபச்சயத்தாபா⁴வா’’தி. தண்ஹா ஏதிஸ்ஸா பச்சயோதி தண்ஹாபச்சயா, தி³ட்டி². ப⁴வஸ்ஸ பச்சயபூ⁴தாதி து³வித⁴ஸ்ஸபி ப⁴வஸ்ஸ காரணபூ⁴தா. உப⁴யேனபி உபாதா³னஸ்ஸ ப⁴வனித்³தே³ஸே ட²பேதப்³ப³தம்யேவ விபா⁴வேதி. பச்சயுப்பன்னம் பச்சயோ ச ஏகமேவாதி ‘‘தண்ஹாபச்சயா உபாதா³ன’’ந்தி ஏத்த² வுத்தபச்சயுப்பன்னம், ‘‘உபாதா³னபச்சயா ப⁴வோ’’தி ஏத்த² வுத்தபச்சயோ ச ஏகோ ஏவத்தோ², தஸ்மா பச்சயோ விஸும் பச்சயுப்பன்னதோ பி⁴ன்னம் கத்வா ந விப⁴த்தோ.

252. உபத்த²ம்ப⁴கஸமுட்டா²பனபச்சா²ஜாதபச்சயவஸேனாதி உபத்த²ம்ப⁴கஸ்ஸ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ஸமுட்டா²பனவஸேன, பச்சா²ஜாதபச்சயவஸேன ச.

254. பஞ்சன்னந்தி சக்கா²யதனாதீ³னம் பஞ்சன்னம். ஸஹஜாதாதி³பச்சயோதி ஸஹஜாதனிஸ்ஸயஅத்தி²அவிக³தாதி³பச்சயோ. வத்து²ஸங்கா²தம் ரூபம். புரேஜாதாதி³பச்சயோதி புரேஜாதனிஸ்ஸயவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தபச்சயோ. பச்சா²ஜாதாதி³பச்சயோதி பச்சா²ஜாதவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தபச்சயோ. ச²ட்ட²ஸ்ஸ ஸஹஜாதாதீ³தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன அஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயஸம்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தாத³யோ க³ஹிதா.

264. யஸ்ஸாதி ‘‘யஸ்ஸ ச ஹோதீ’’தி ஏத்த² வுத்தம் ‘‘யஸ்ஸா’’தி பத³ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். தேனாஹ ‘‘ஹோதீதி யோஜேதப்³ப³’’ந்தி.

280. தஸ்ஸாதி ‘‘ப³லவகிலேஸபூ⁴தாய விசிகிச்சா²யா’’தி (விப⁴. அட்ட². 280) பத³ஸ்ஸ. தேனாதி ‘‘தண்ஹாட்டா²னே’’தி பதே³ன. சித்துப்பாத³கண்டா³தீ³ஸூதி ஆதி³-ஸத்³தே³ன இமஸ்மிம் படிச்சஸமுப்பாத³விப⁴ங்கே³ ஸுத்தந்தபா⁴ஜனீயாதி³ம் ஸங்க³ண்ஹாதி.

அகுஸலனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

குஸலாப்³யாகதனித்³தே³ஸவண்ணனா

306. ஸப்³யாபாரானீதி ஸஉஸ்ஸாஹானி, விபாகத⁴ம்மானீதி அத்தோ². பரிஹீனம் அவிஜ்ஜாட்டா²னம் ஏதேஸந்தி பரிஹீனாவிஜ்ஜாட்டா²னா.

ஸந்தா⁴யாதி அதி⁴ப்பாயம் விபா⁴வேந்தோ விய வத³தி, ஸரூபேனேவ பன ‘‘ந ச சக்கு²விஞ்ஞாணாதீ³னி ரூபம் ஸமுட்டா²பேந்தீ’’தி (விப⁴. அட்ட². 306) அட்ட²கதா²யம் வுத்தம். நாமரூபம் ந ந லப்³ப⁴தீதி யோஜனா.

குஸலாப்³யாகதனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

அவிஜ்ஜாமூலககுஸலனித்³தே³ஸவண்ணனா

334. குஸலப²லேதி குஸலவிபாகபடிஸந்தி⁴விஞ்ஞாணஸ்ஸ க³ஹிதத்தா தஸ்ஸ ஸாது³ரஸவிஸருக்க²பீ³ஜஸதி³ஸதா வுத்தா.

யதி³பி ‘‘ஸங்கா²ரஹேதுக’’ந்திஆதி³னா யோஜனா லப்³ப⁴தி, அவிக³தசதுக்காதீ³னி பன ந லப்³ப⁴ந்தி யதா²லாப⁴யோஜனாய த³ஸ்ஸிதத்தா.

அவிஜ்ஜாமூலககுஸலனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

குஸலமூலகவிபாகனித்³தே³ஸவண்ணனா

343. கம்மம் விய பச்சயோ ஹோதி விபாகபா⁴வதோதி அதி⁴ப்பாயோ. விபாகஸ்ஸ கம்மம் பச்சயோ ஹோந்தம் ஸாதிஸயம் ஹோதீதி தஸ்ஸ நிப்பரியாயதா, தம்ஸம்பயுத்தானம் பரியாயதா ஸியாதி அதி⁴ப்பாயேன ‘‘பரியாயேன உபனிஸ்ஸயபச்சயோதி வுத்தானீ’’தி ஆஹ. ‘‘குஸலோ த⁴ம்மோ அப்³யாகதஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ (பட்டா². 1.1.423), அகுஸலோ த⁴ம்மோ அப்³யாகதஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ (பட்டா². 1.1.423), விபாகத⁴ம்மத⁴ம்மோ நேவவிபாகனவிபாகத⁴ம்மத⁴ம்மஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ’’தி (பட்டா². 1.3.103) பன வசனதோ நிப்பரியாயேன ஸப்³பே³பி குஸலாகுஸலா த⁴ம்மா விபாகஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயபச்சயோ ஹோதீதி அயமத்தோ² தி³ஸ்ஸதி. ‘‘குஸலமூலம் அகுஸலமூல’’ந்தி இமேஸம் அன்வாதே³ஸோபி பச்சயஸத்³தா³பேக்கா²ய ‘‘ஏஸா’’தி புல்லிங்க³வஸேன வுத்தோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஏஸாதி…பே… யோஜேதப்³ப³’’ந்தி.

‘‘மனஸிகாரோபீ’’திஆதி³னா அப்பஹீனாவிஜ்ஜானம்பி கிரியாய குஸலாகுஸலமூலானி, அவிஜ்ஜா ச உபனிஸ்ஸயா ந ஹோந்தீதி த³ஸ்ஸேதி. கம்மவட்டவிபாகவட்டபூ⁴தானியேவ ஸங்கா²ரவிஞ்ஞாணானி பச்சி²மனயே அதி⁴ப்பேதானீதி வுத்தம் ‘‘கிரியானி பன…பே… க³ச்ச²ந்தீ’’தி. தேஸம் பச்சயானம் வஸேன அனேகப்பகாரதோதி அதி⁴ப்பாயோதி யோஜனா.

நவாதி³பே⁴தா³னந்தி நவஅட்ட²ஸத்தசா²தி ஏவம்பபே⁴தா³னம். சதுன்னம் சதுக்கானந்தி புரிமனயே பச்சி²மனயே ச ஆக³தானம் யதா²லாப⁴ம் சதுன்னம் சதுன்னம் சதுக்கானம். ‘‘குஸலாகுஸலானம் பன விபாகே சா’’தி ச-ஸத்³தே³ன குஸலாகுஸலே சாதி ஸமுச்சேதப்³போ³தி ஆஹ ‘‘குஸல…பே… வத்தப்³ப³’’ந்தி. மூலபதே³கபச்சயதாவஸேனாதி மூலபத³ஸ்ஸ ஏகபச்சயபா⁴வவஸேன உபனிஸ்ஸயபச்சயதாவஸேன. ஏகஸ்ஸேவ நயஸ்ஸாதி குஸலாகுஸலேஸு அவிஜ்ஜாமூலகஸ்ஸ, விபாகேஸு குஸலாகுஸலமூலகஸ்ஸாதி ஏவம் ஏகஸ்ஸேவ நயஸ்ஸ வஸேன. த⁴ம்மபச்சயபே⁴தே³தி த⁴ம்மஸ்ஸ பச்சயபூ⁴தஸ்ஸ, பச்சயுப்பன்னஸ்ஸ வா பச்சயபா⁴வேன பே⁴தே³தி இமமத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அவிஜ்ஜாதீ³ன’’ந்திஆதி³ம் வத்வா புன தமேவ ‘‘தம்தம்சித்துப்பாதா³’’திஆதி³னா பகாரந்தரேன விபா⁴வேதி.

குஸலமூலகவிபாகனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

அபி⁴த⁴ம்மபா⁴ஜனீயவண்ணனா நிட்டி²தா.

படிச்சஸமுப்பாத³விப⁴ங்க³வண்ணனா நிட்டி²தா.