2. காலஸம்ஸந்த³னவண்ணனா

285. அதீதானாக³தம் பஹாய பச்சுப்பன்னரூபமேவ அப்பியம் அவிப⁴ஜிதப்³ப³ம் கரித்வாதி பச்சுப்பன்னஸத்³தே³ன ரூபஸத்³தே³ன சாதி உபோ⁴ஹிபி பச்சுப்பன்னரூபமேவ வத்தப்³ப³ம் கத்வாதி வுத்தம் ஹோதி. பஞ்ஞத்தியா அவிக³தத்தாதி ஏதேன இத³ம் விஞ்ஞாயதி ‘‘ந ரூபபஞ்ஞத்தி விய வத்த²பஞ்ஞத்தி ஸபா⁴வபரிச்சி²ன்னே பவத்தா விஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி, அத² கோ² புப்³பா³பரியவஸேன பவத்தமானம் ரூபஸமூஹம் உபாதா³ய பவத்தா அவிஜ்ஜமானபஞ்ஞத்தி, தஸ்மா வத்த²பா⁴வஸ்ஸ ஓதா³தபா⁴வவிக³மே விக³மாவத்தப்³ப³தா யுத்தா, ந பன ரூபபா⁴வஸ்ஸ பச்சுப்பன்னபா⁴வவிக³மே’’தி.

காலஸம்ஸந்த³னவண்ணனா நிட்டி²தா.

வசனஸோத⁴னவண்ணனா

288. அனாக³தம் வா பச்சுப்பன்னம் வா ஹுத்வா ஹோதீதி வுத்தந்தி ஏத்த² அனாக³தம் அனாக³தம் ஹுத்வா புன பச்சுப்பன்னம் ஹோந்தம் ஹுத்வா ஹோதீதி, ததா² பச்சுப்பன்னம் பச்சுப்பன்னம் ஹோந்தம் புப்³பே³ அனாக³தம் ஹுத்வா பச்சுப்பன்னம் ஹோதீதி ஹுத்வா ஹோதீதி வுத்தந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். கிம் தே தம்பி ஹுத்வா ஹோதீதி தப்³பா⁴வாவிக³மதோ ஹுத்வாஹோதிபா⁴வானுபரமம் அனுபச்சே²த³ம் புச்ச²தீதி அதி⁴ப்பாயோ யுத்தோ. ஹுத்வா பூ⁴தஸ்ஸ புன ஹுத்வா அபா⁴வதோதி அனாக³தம் ஹுத்வா பச்சுப்பன்னபூ⁴தஸ்ஸ புன அனாக³தம் ஹுத்வா பச்சுப்பன்னாபா⁴வதோ.

யஸ்மா தந்தி தம் ஹுத்வா பூ⁴தம் பச்சுப்பன்னம் யஸ்மா அனாக³தம் ஹுத்வா பச்சுப்பன்னம் ஹோந்தம் ‘‘ஹுத்வா ஹோதீ’’தி ஸங்க்²யம் க³தம், தஸ்மா து³தியம்பி ‘‘ஹுத்வா ஹோதீ’’தி வசனம் அரஹதீதி படிஜானாதீதி அதி⁴ப்பாயோ. ஏவம் பன த⁴ம்மே ஹுத்வாஹோதிபா⁴வானுபரமம் வத³ந்தஸ்ஸ அத⁴ம்மே ஸஸவிஸாணே நஹுத்வான ஹோதிபா⁴வானுபரமோ ஆபஜ்ஜதீதி அதி⁴ப்பாயேன ‘‘அத² ந’’ந்திஆதி³மாஹ.

படிக்கி²த்தனயேனாதி காலனானத்தேன. படிஞ்ஞாதனயேனாதி அத்தா²னானத்தேன. அத்தா²னானத்தம் இச்ச²ந்தோபி பன அனாக³தஸ்ஸ பச்சுப்பன்னே வுத்தம் ஹோதிபா⁴வம், பச்சுப்பன்னஸ்ஸ ச அனாக³தே வுத்தம் ஹுத்வாபா⁴வம் கத²ம் படிஜானாதீதி விசாரேதப்³ப³ம். அத்தா²னானத்தமேவ ஹி தேன அனுஞ்ஞாயதி, ந அனாக³தே பச்சுப்பன்னபா⁴வோ, பச்சுப்பன்னே வா அனாக³தபா⁴வோதி. புரிமம் படிக்கி²த்தபஞ்ஹம் பரிவத்தித்வாதி அனுஞ்ஞாதபஞ்ஹஸ்ஸ ஹுத்வா ஹோதி ஹுத்வா ஹோதீதி தோ³ஸோ வுத்தோதி அவுத்ததோ³ஸம் அதிக்கம்ம படிக்கி²த்தபஞ்ஹம் புன க³ஹேத்வா தேன சோதே³தீதி அத்தோ². ஏத்த² ச அத்தா²னானத்தேன ஹுத்வாஹோதீதி அனுஜானந்தஸ்ஸ தோ³ஸோ காலனானத்தாயேவ அனாக³தம் பச்சுப்பன்னந்தி படிக்கே²பேன கத²ம் ஹோதீதி? தஸ்ஸேவ அனுஜானனபடிக்கே²பதோதி அதி⁴ப்பாயோ.

ஏகேகந்தி அனாக³தம்பி ந ஹுத்வா ந ஹோதி பச்சுப்பன்னம்பீதி தது³ப⁴யம் க³ஹேத்வா ‘‘ஏகேகம் ந ஹுத்வா ந ஹோதி ந ஹுத்வா ந ஹோதீ’’தி வுத்தம், ந ஏகேகமேவ ந ஹுத்வா ந ஹோதி ந ஹுத்வா ந ஹோதீதி. ஏஸ நயோ புரிமஸ்மிம் ‘‘ஏகேகம் ஹுத்வா ஹோதி ஹுத்வா ஹோதீ’’தி வசனேபி. அனாக³தஸ்ஸ ஹி ‘‘ஹுத்வா ஹோதீ’’தி நாமம் பச்சுப்பன்னஸ்ஸ சாதி த்³வேபி நாமானி ஸங்க³ஹேத்வா ‘‘ஹுத்வா ஹோதி ஹுத்வா ஹோதீ’’தி சோதி³தம், ததா² ‘‘ந ஹுத்வா ந ஹோதி ந ஹுத்வா ந ஹோதீ’’தி சாதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸப்³ப³தோ அந்த⁴காரேன பரியோனத்³தோ⁴ வியாதி ஏதேன அபரியோனத்³தே⁴ன படிஜானிதப்³ப³ம் ஸியாதி த³ஸ்ஸேதி. ஏத்த² ச புரிமனயே ஹுத்வா பூ⁴தஸ்ஸ புன ஹுத்வாஹோதிபா⁴வோ சோதி³தோ, து³தியனயே அனாக³தாதீ³ஸு ஏகேகஸ்ஸ ஹுத்வாஹோதினாமதாதி அயம் விஸேஸோ.

வசனஸோத⁴னவண்ணனா நிட்டி²தா.

அதீதஞாணாதி³கதா²வண்ணனா

290. புன புட்டோ²…பே… அத்தி²தாய படிஜானாதீதி ஏத்த² பச்சுப்பன்னம் ஞாணம் தேனாதி ஏதேன அனுவத்தமானாபேக்க²னவசனேன கத²ம் வுச்சதீதி விசாரேதப்³ப³ம்.

அதீதஞாணாதி³கதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

அரஹந்தாதி³கதா²வண்ணனா

291. யுத்திவிரோதோ⁴ அரஹதோ ஸராகா³தி³பா⁴வே புது²ஜ்ஜனேன அனானத்தம் ப்³ரஹ்மசரியவாஸஸ்ஸ அப²லதாதி ஏவமாதி³கோ த³ட்ட²ப்³போ³.

அரஹந்தாதி³கதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

பத³ஸோத⁴னகதா²வண்ணனா

295. தேன காரணேனாதி அதீதஅத்தி²ஸத்³தா³னம் ஏகத்த²த்தா அத்தி²ஸத்³த³த்த²ஸ்ஸ ச ந்வாதீதபா⁴வதோ ‘‘அதீதம் ந்வாதீதம், ந்வாதீதஞ்ச அதீதம் ஹோதீ’’தி வுத்தம் ஹோதி. ஏத்த² பன அதீதாதீ³னம் அத்தி²தம் வத³ந்தஸ்ஸ பரவாதி³ஸ்ஸேவாயம் தோ³ஸோ யதா² ஆபஜ்ஜதி, ந பன ‘‘நிப்³பா³னம் அத்தீ²’’தி வத³ந்தஸ்ஸ ஸகவாதி³ஸ்ஸ, ததா² படிபாதே³தப்³ப³ம்.

பத³ஸோத⁴னகதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

ஸப்³ப³மத்தீ²திகதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.