(18) 3. உபாஸகவக்³கோ³
1-6. ஸாரஜ்ஜஸுத்தாதி³வண்ணனா
171-176. ததியஸ்ஸ பட²மது³தியததியசதுத்தே² நத்தி² வத்தப்³ப³ம். பஞ்சமே உபாஸகபச்சி²மகோதி உபாஸகனிஹீனோ. ‘‘இமினா தி³ட்டா²தி³னா இத³ம் நாம மங்க³லம் ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ஏவம் பா³லஜனபரிகப்பிதகோதூஹலஸங்கா²தேன தி³ட்ட²ஸுதமுதமங்க³லேன ஸமன்னாக³தோ கோதூஹலமங்க³லிகோ. தேனாஹ ‘‘இமினா இத³ம் ப⁴விஸ்ஸதீ’’திஆதி³. மங்க³லம் பச்சேதீதி தி³ட்ட²மங்க³லாதி³பே⁴த³ம் மங்க³லமேவ பத்தி²யாயதி. நோ கம்மந்தி கம்மஸ்ஸகதம் நோ பத்தி²யாயதி. இமம்ஹா ஸாஸனாதி இதோ ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³த⁴ஸாஸனதோ. ப³ஹித்³தா⁴தி பா³ஹிரகஸமயே. த³க்கி²ணேய்யம் பரியேஸதீதி ‘‘து³ப்படிபன்னா த³க்கி²ணேய்யா’’தி ஸஞ்ஞீ க³வேஸதி. ஏத்த² த³க்கி²ணபரியேஸனபுப்³ப³காரே ஏகம் கத்வா பஞ்ச த⁴ம்மா வேதி³தப்³பா³. ச²ட்ட²ம் உத்தானமேவ.
ஸாரஜ்ஜஸுத்தாதி³வண்ணனா நிட்டி²தா.
7-8. வணிஜ்ஜாஸுத்தாதி³வண்ணனா
177-8. ஸத்தமே ஸத்த²வணிஜ்ஜாதி ஆவுத⁴ப⁴ண்ட³ம் கத்வா வா காரேத்வா வா கதம் வா படிலபி⁴த்வா தஸ்ஸ விக்கயோ. ஆவுத⁴ப⁴ண்ட³ம் காரேத்வா தஸ்ஸ விக்கயோதி இத³ம் பன நித³ஸ்ஸனமத்தம். ஸூகரமிகா³த³யோ போஸேத்வா தேஸம் விக்கயோதி ஸூகரமிகா³த³யோ போஸேத்வா தேஸம் மம்ஸம் ஸம்பாதே³த்வா விக்கயோ. ஏத்த² ச ஸத்த²வணிஜ்ஜா பரோபராத⁴னிமித்ததாய அகரணீயா வுத்தா, ஸத்தவணிஜ்ஜா அபு⁴ஜிஸ்ஸபா⁴வகரணதோ, மம்ஸவிஸவணிஜ்ஜா வத⁴ஹேதுதோ, மஜ்ஜவணிஜ்ஜா பமாத³ட்டா²னதோ. அட்ட²மம் உத்தானமேவ.
வணிஜ்ஜாஸுத்தாதி³வண்ணனா நிட்டி²தா.
9. கி³ஹிஸுத்தவண்ணனா
179. நவமே ஆபி⁴சேதஸிகானந்தி அபி⁴சேதோதி அபி⁴க்கந்தம் விஸுத்³த⁴சித்தம் வுச்சதி அதி⁴சித்தம் வா, அபி⁴சேதஸி ஜாதானி ஆபி⁴சேதஸிகானி, அபி⁴சேதோ ஸன்னிஸ்ஸிதானீதி வா ஆபி⁴சேதஸிகானி. தேனேவாஹ ‘‘உத்தமசித்தனிஸ்ஸிதான’’ந்தி. தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரானந்தி தி³ட்ட²த⁴ம்மே ஸுக²விஹாரானம். தி³ட்ட²த⁴ம்மோதி பச்சக்கோ² அத்தபா⁴வோ வுச்சதி, தத்த² ஸுக²விஹாரானந்தி அத்தோ². ரூபாவசரஜ்ஜா²னானமேதம் அதி⁴வசனம். தானி ஹி அப்பேத்வா நிஸின்னா ஜா²யினோ இமஸ்மிம்யேவ அத்தபா⁴வே அஸம்கிலிட்ட²ம் நேக்க²ம்மஸுக²ம் விந்த³ந்தி, தஸ்மா ‘‘தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரானீ’’தி வுச்சந்தி.
சதுப்³பி³த⁴மேரயந்தி புப்பா²ஸவோ, ப²லாஸவோ, கு³ளாஸவோ, மத்⁴வாஸவோதி ஏவம் சதுப்பபே⁴த³ம் மேரயம். பஞ்சவித⁴ஞ்ச ஸுரந்தி பூவஸுரா, பிட்ட²ஸுரா, ஓத³னஸுரா, கிண்ணபக்கி²த்தா, ஸம்பா⁴ரஸம்யுத்தாதி ஏவம் பஞ்சப்பபே⁴த³ம் ஸுரம். புஞ்ஞம் அத்தோ² ஏதஸ்ஸாதி புஞ்ஞத்தோ². யஸ்மா பனேஸ புஞ்ஞேன அத்தி²கோ நாம ஹோதி, தஸ்மா வுத்தம் ‘‘புஞ்ஞேன அத்தி²கஸ்ஸா’’தி. ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ.
கி³ஹிஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
10. க³வேஸீஸுத்தவண்ணனா
180. த³ஸமே ஸுகாரணந்தி போ³தி⁴பரிபாசனஸ்ஸ ஏகந்திகம் ஸுந்த³ரம் காரணம். மந்த³ஹஸிதந்தி ஈஸகம் ஹஸிதம். கஹம் கஹந்தி ஹாஸஸத்³த³ஸ்ஸ அனுகரணமேதம். ஹட்ட²ப்பஹட்டா²காரமத்தந்தி ஹட்ட²ஸ்ஸ பஹட்டா²காரமத்தம். யதா² க³ஹிதஸங்கேதா ‘‘பஹட்டோ² ப⁴க³வா’’தி ஸஞ்ஜானந்தி, ஏவம் ஆகாரனித³ஸ்ஸனமத்தம்.
இதா³னி இமினா பஸங்கே³ன ஹாஸஸமுட்டா²னம் விபா⁴க³தோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஹஸிதஞ்ச நாமேத’’ந்திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். தத்த² அஜ்ஜு²பேக்க²னவஸேனபி ஹாஸோ ந ஸம்ப⁴வதி, பகே³வ தோ³மனஸ்ஸவஸேனாதி ஆஹ ‘‘தேரஸஹி ஸோமனஸ்ஸஸஹக³தசித்தேஹீ’’தி. நனு ச கேசி கோத⁴வஸேனபி ஹஸந்தீதி? ந, தே ஸம்பியந்தி கோத⁴வத்து²ம் தத்த² ‘‘மயம் தா³னி யதா²காமகாரிதம் ஆபஜ்ஜிஸ்ஸாமா’’தி து³விஞ்ஞேய்யந்தரேன ஸோமனஸ்ஸசித்தேனேவ ஹாஸஸ்ஸ உப்பஜ்ஜனதோ. தேஸூதி பஞ்சஸு ஸோமனஸ்ஸஸஹக³தகிரியசித்தேஸு. ப³லவாரம்மணேதி உளாரதமே ஆரம்மணே யமகபாடிஹாரியஸதி³ஸே. து³ப்³ப³லாரம்மணேதி அனுளாரஆரம்மணே.
‘‘இமஸ்மிம் பன டா²னே…பே… உப்பாதே³தீ’’தி இத³ம் போராணட்ட²கதா²யம் ததா² ஆக³தத்தா வுத்தம், ந ஸஹேதுகஸோமனஸ்ஸஸஹக³தசித்தேஹி ப⁴க³வதோ ஸிதம் ந ஹோதீதி த³ஸ்ஸனத்தம். அபி⁴த⁴ம்மடீகாயம் (த⁴. ஸ. மூலடீ. 968) பன ‘‘அதீதம்ஸாதீ³ஸு அப்படிஹதம் ஞாணம் வத்வா ‘இமேஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தஸ்ஸ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸப்³ப³ம் காயகம்மம் ஞாணபுப்³ப³ங்க³மம் ஞாணானுபரிவத்தீ’திஆதி³வசனதோ (மஹானி. 156; படி. ம. 3.5) ‘ப⁴க³வதோ இத³ம் சித்தம் உப்பஜ்ஜதீ’தி வுத்தவசனம் விசாரேதப்³ப³’’ந்தி வுத்தம். தத்த² இமினா ஹஸிதுப்பாத³சித்தேன பவத்தியமானம்பி ப⁴க³வதோ ஸிதகரணம் புப்³பே³னிவாஸஅனாக³தம்ஸஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணானம் அனுவத்தகத்தா ஞாணானுபரிவத்தியேவாதி ஏவம் பன ஞாணானுபரிவத்திபா⁴வே ஸதி ந கோசி பாளிஅட்ட²கதா²னம் விரோதோ⁴. ததா² ஹி அபி⁴த⁴ம்மட்ட²கதா²யம் (த⁴. ஸ. அட்ட². 568) ‘‘தேஸம் ஞாணானம் சிண்ணபரியந்தே இத³ம் சித்தம் உப்பஜ்ஜதீ’’தி வுத்தம். அவஸ்ஸஞ்சேதம் ஏவம் இச்சி²தப்³ப³ம், அஞ்ஞதா² ஆவஜ்ஜனசித்தஸ்ஸபி ப⁴க³வதோ ததா²ரூபே காலே ந யுஜ்ஜேய்ய. தஸ்ஸபி ஹி விஞ்ஞத்திஸமுட்டா²பகபா⁴வஸ்ஸ நிச்சி²தத்தா. ததா² ஹி வுத்தம் ‘‘ஏவஞ்ச கத்வா மனோத்³வாராவஜ்ஜனஸ்ஸபி விஞ்ஞத்திஸமுட்டா²பகத்தம் உபபன்னம் ஹோதீ’’தி (த⁴. ஸ. மூலடீ. 1 காயகம்மத்³வாரகதா²வண்ணனா) ந ச விஞ்ஞத்திஸமுட்டா²பகத்தே தம்ஸமுட்டா²னகாயவிஞ்ஞத்தியா காயகம்மாதி³பா⁴வம் ஆபஜ்ஜனபா⁴வோ விஸ்ஸஜ்ஜதீதி.
ஹஸிதந்தி ஸிதமேவ ஸந்தா⁴ய வத³தி. தேனாஹ ‘‘ஏவம் அப்பமத்தகம்பீ’’தி. ஸமோஸரிதா விஜ்ஜுலதா. ஸா ஹி இதரவிஜ்ஜுலதா விய க²ணட்டி²தியா ஸீக⁴னிரோதா⁴ ச ந ஹோதி, அபிச கோ² த³ந்த⁴னிரோதா⁴, ந ச ஸப்³ப³காலிகா. தீ³தி⁴தி பாவகமஹாமேக⁴தோ வா சாதுத்³தீ³பிகமஹாமேக⁴தோ வா நிச்ச²ரதி. தேனாஹ ‘‘சாதுத்³தீ³பிகமஹாமேக⁴முக²தோ’’தி. அயம் கிர தாஸம் ரஸ்மீனம் த⁴ம்மதா, யதி³த³ம் திக்க²த்தும் ஸீஸம் பத³க்கி²ணம் கத்வா தா³ட²க்³கே³ஸுயேவ அந்தரதா⁴னம். ஸேஸமேத்த² ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.
க³வேஸீஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
உபாஸகவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.