3. உருவேலவக்³கோ³

1. பட²மஉருவேலஸுத்தவண்ணனா

21. ததியஸ்ஸ பட²மே மஹாவேலா விய மஹாவேலா, விபுலவாலிகபுஞ்ஜதாய மஹந்தோ வேலாதடோ வியாதி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘மஹாவாலிகராஸீதி அத்தோ²’’தி. உரு, மரு, ஸிகதா, வாலுகா, வண்ணு, வாலிகாதி இமே ஸத்³தா³ ஸமானத்தா², ப்³யஞ்ஜனமேவ நானம். தேனாஹ ‘‘உரூதி வாலிகா வுச்சதீ’’தி.

நஜ்ஜாதி நத³தி ஸத்³தா³யதீதி நதீ³, தஸ்ஸா நஜ்ஜா, நதி³யா நின்னகா³யாதி அத்தோ². நேரஞ்ஜராயாதி ‘‘நேலஞ்ஜலாயா’’தி வத்தப்³பே³ ல-காரஸ்ஸ ர-காரம் கத்வா ‘‘நேரஞ்ஜராயா’’தி வுத்தம், கத்³த³மஸேவாலபணகாதி³தோ³ஸரஹிதஸலிலாயாதி அத்தோ². கேசி ‘‘நீலம்-ஜலாயாதி வத்தப்³பே³ நேரஞ்ஜராயா’’தி வத³ந்தி. நாமமேவ வா ஏதம் தஸ்ஸா நதி³யாதி வேதி³தப்³ப³ம். தஸ்ஸா நதி³யா தீரே யத்த² ப⁴க³வா விஹாஸி, தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அஜபாலனிக்³ரோதே⁴’’தி வுத்தம். கஸ்மா பனாயம் அஜபாலனிக்³ரோதோ⁴ நாம ஜாதோதி ஆஹ ‘‘தஸ்ஸா’’திஆதி³. கேசி பன ‘‘யஸ்மா தத்த² வேதே³ ஸஜ்ஜா²யிதும் அஸமத்தா² மஹல்லகப்³ராஹ்மணா பாகாரபரிக்கே²பயுத்தானி நிவேஸனானி கத்வா ஸப்³பே³ வஸிம்ஸு, தஸ்மாஸ்ஸ அஜபாலனிக்³ரோதோ⁴தி நாமம் ஜாத’’ந்தி வத³ந்தி. தத்ராயம் வசனத்தோ² – ந ஜபந்தீதி அஜபா, மந்தானம் அனஜ்ஜா²யகாதி அத்தோ². அஜபாலந்தி ஆதி³யந்தி நிவாஸம் ஏத்தா²தி அஜபாலோதி. அபரே பன வத³ந்தி ‘‘யஸ்மா மஜ்ஜ²ன்ஹிகஸமயே அந்தோபவிட்டே² அஜே அத்தனோ சா²யாய பாலேதி ரக்க²தி, தஸ்மா ‘அஜபாலோ’திஸ்ஸ நாமம் ருள்ஹ’’ந்தி. ஸப்³ப³த்தா²பி நாமமேதம் தஸ்ஸ ருக்க²ஸ்ஸ.

பட²மாபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴தி பட²மம் அபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴, அனுனாஸிகலோபேனாயம் நித்³தே³ஸோ. தேனேவாஹ ‘‘ஸம்பு³த்³தோ⁴ ஹுத்வா பட²மமேவா’’தி. பட²மந்தி ச பா⁴வனபும்ஸகனித்³தே³ஸோ, தஸ்மா அபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴ ஹுத்வா பட²மம் அஜபாலனிக்³ரோதே⁴ விஹராமீதி ஏவமேத்த² ஸம்ப³ந்தோ⁴ வேதி³தப்³போ³. அயம் விதக்கோதி அயம் ‘‘கின்னு க்²வாஹம்…பே… விஹரேய்ய’’ந்தி ஏவம் பவத்தவிதக்கோ. ஹத்தீ² ச வானரோ ச தித்திரோ ச ஹத்தி²வானரதித்திரா.

யே வுத்³த⁴மபசாயந்தீதி ஜாதிவுத்³தோ⁴, வயோவுத்³தோ⁴, கு³ணவுத்³தோ⁴தி தயோ வுத்³தா⁴. தேஸு ஜாதிஸம்பன்னோ ஜாதிவுத்³தோ⁴ நாம, வயே டி²தோ வயோவுத்³தோ⁴ நாம, கு³ணஸம்பன்னோ கு³ணவுத்³தோ⁴ நாம. தேஸு கு³ணஸம்பன்னோ வயோவுத்³தோ⁴ இமஸ்மிம் டா²னே வுத்³தோ⁴தி அதி⁴ப்பேதோ. அபசாயந்தீதி ஜேட்டா²பசாயிகாகம்மேன பூஜேந்தி. த⁴ம்மஸ்ஸ கோவிதா³தி ஜேட்டா²பசாயனத⁴ம்மஸ்ஸ கோவிதா³ குஸலா. தி³ட்டே²வ த⁴ம்மேதி இமஸ்மிம்யேவ அத்தபா⁴வே. பாஸம்ஸாதி பஸம்ஸாரஹா. ஸம்பராயே ச ஸுக்³க³தீதி ஸம்பரேதப்³பே³ இமம் லோகம் ஹித்வா க³ந்தப்³பே³ பரலோகேபி தேஸம் ஸுக³தியேவ. அயம் பனேத்த² பிண்ட³த்தோ² – க²த்தியா வா ஹோந்து ப்³ராஹ்மணா வா வேஸ்ஸா வா ஸுத்³தா³ வா க³ஹட்டா² வா பப்³ப³ஜிதா வா திரச்சா²னக³தா வா, யே கேசி ஸத்தா ஜேட்டா²பசிதிகம்மேன ஸீலாதி³கு³ணஸம்பன்னானம் வயோவுத்³தா⁴னம் அபசிதிம் கரோந்தி, தே இமஸ்மிஞ்ச அத்தபா⁴வே ஜேட்டா²பசிதிகாரகாதி பஸம்ஸம் வண்ணனம் தோ²மனம் லப⁴ந்தி, காயஸ்ஸ ச பே⁴தா³ ஸக்³கே³ நிப்³ப³த்தந்தீதி.

அஞ்ஞஸ்மிந்தி பரஸ்மிம். அத்தா ந ஹோதீதி அஞ்ஞோ, பரோ. ஸோ பனேத்த² ந யோ கோசி அதி⁴ப்பேதோ, அத² கோ² க³ருட்டா²னியோ. தேனாஹ ‘‘கஞ்சி க³ருட்டா²னே அட்ட²பேத்வா’’தி. பதிஸ்ஸதி க³ருனோ ஆணம் ஸம்படிச்ச²தீதி பதிஸ்ஸோ, ந பதிஸ்ஸோ அப்பதிஸ்ஸோ, பதிஸ்ஸயரஹிதோ, க³ருபஸ்ஸயரஹிதோதி அத்தோ².

ஸதே³வகேதி அவயவேன விக்³க³ஹோ ஸமுதா³யோ ஸமாஸத்தோ². ஸதே³வகக்³க³ஹணேன பஞ்சகாமாவசரதே³வக்³க³ஹணம் பாரிஸேஸஞாயேன இதரேஸம் பத³ந்தரேஹி ஸங்க³ஹிதத்தா. ஸமாரகக்³க³ஹணேன ச²ட்ட²காமாவசரதே³வக்³க³ஹணம் பச்சாஸத்திஞாயேன. தத்த² ஹி மாரோ ஜாதோ தன்னிவாஸீ ச ஹோதி. ஸப்³ரஹ்மகவசனேன ப்³ரஹ்மகாயிகாதி³ப்³ரஹ்மக்³க³ஹணம் பச்சாஸத்திஞாயேனேவ. ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணியா பஜாயாதி ஸாஸனஸ்ஸ பச்சத்தி²கஸமணப்³ராஹ்மணக்³க³ஹணம். நித³ஸ்ஸனமத்தஞ்சேதம் அபச்சத்தி²கானம் அஸமிதாபா³ஹிதபாபானஞ்ச ஸமணப்³ராஹ்மணானம் தேனேவ வசனேன க³ஹிதத்தா. காமம் ‘‘ஸதே³வகே’’திஆதி³விஸேஸனானம் வஸேன ஸத்தவிஸயோ லோகஸத்³தோ³தி விஞ்ஞாயதி துல்யயோக³விஸயத்தா தேஸம், ‘‘ஸலோமகோ ஸபக்க²கோ’’திஆதீ³ஸு பன அதுல்யயோகே³ அயம் ஸமாஸோ லப்³ப⁴தீதி ப்³யபி⁴சாரத³ஸ்ஸனதோ பஜாக³ஹணந்தி பஜாவசனேன ஸத்தலோகக்³க³ஹணம்.

தே³வபா⁴வஸாமஞ்ஞேன மாரப்³ரஹ்மேஸு க³ஹிதேஸுபி இதரேஹி தேஸம் லப்³ப⁴மானவிஸேஸத³ஸ்ஸனத்த²ம் விஸும் க³ஹணந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘மாரோ நாமா’’திஆதி³மாஹ. மாரோ ப்³ரஹ்மானம்பி விசக்கு²கம்மாய பஹோதீதி ஆஹ ‘‘ஸப்³பே³ஸ’’ந்தி. உபரீதி உபரிபா⁴கே³. ப்³ரஹ்மாதி த³ஸஸஹஸ்ஸிப்³ரஹ்மானம் ஸந்தா⁴யாஹ. ததா² சாஹ ‘‘த³ஸஹி அங்கு³லீஹீ’’திஆதி³. இத⁴ தீ³க⁴னிகாயாத³யோ விய பா³ஹிரகானம்பி க³ந்த²னிகாயோ லப்³ப⁴தீதி ஆஹ ‘‘ஏகனிகாயாதி³வஸேனா’’தி. வத்து²விஜ்ஜாதீ³தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன விஜ்ஜாட்டா²னானி ஸங்க³ய்ஹந்தி. யதா²ஸகம் கம்மகிலேஸேஹி பஜாதத்தா நிப்³ப³த்தத்தா பஜா, ஸத்தனிகாயோ, தஸ்ஸா பஜாய. ஸதே³வமனுஸ்ஸாயாதி வா இமினா ஸம்முதிதே³வக்³க³ஹணம் தத³வஸிட்ட²மனுஸ்ஸலோகக்³க³ஹணஞ்ச த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

ஏவம் பா⁴க³ஸோ லோகம் க³ஹேத்வா யோஜனம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி அபா⁴க³ஸோ லோகம் க³ஹேத்வா யோஜனம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அபிசேத்தா²’’திஆதி³ வுத்தம். லோகவஸேன வுத்தானி ‘‘லோகீயந்தி ஏத்த² கம்மம் கம்மப²லானீ’’தி கத்வா. பஜாவஸேன ‘‘ஹேதுபச்சயேஹி பஜாதா’’தி கத்வா. ஸீலஸம்பன்னதரந்தி ஏத்த² பரிபுண்ணஸம்பன்னதா அதி⁴ப்பேதா ‘‘ஸம்பன்னம் ஸாலிகேதா³ர’’ந்திஆதீ³ஸு (ஜா. 1.14.1) விய. தேனாஹ ‘‘அதி⁴கதரந்தி அத்தோ²’’தி. பரிபுண்ணஞ்ஹி அதி⁴கதரந்தி வத்தும் அரஹதி. காரணந்தி யுத்திம். அத்த²ந்தி அவிபரீதத்த²ம். வட்³டி⁴ந்தி அதிவட்³டி⁴னிமித்தம்.

இமினா வசனேனாதி இமஸ்மிம் ஸுத்தே அனந்தரம் வுத்தவசனேன. ந கேவலம் இமினாவ, ஸுத்தந்தரம்பி ஆனேத்வா படிபா³ஹிதப்³போ³தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ந மே ஆசரியோ அத்தீ²’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ந மே ஆசரியோ அத்தீ²தி லோகுத்தரத⁴ம்மே மய்ஹம் ஆசரியோ நாம நத்தி². கிஞ்சாபி லோகியத⁴ம்மானம்பி யாதி³ஸோ லோகனாத²ஸ்ஸ அதி⁴க³மோ, ந தாதி³ஸோ அதி⁴க³மோ பரூபதே³ஸோ அத்தி². லோகுத்தரத⁴ம்மே பனஸ்ஸ லேஸோபி நத்தி². நத்தி² மே படிபுக்³க³லோதி மய்ஹம் ஸீலாதீ³ஹி கு³ணேஹி படினிதி⁴பூ⁴தோ புக்³க³லோ நாம நத்தி². ஸரந்தி கரணே ஏதம் பச்சத்தவசனந்தி ஆஹ ‘‘ஸரந்தேனா’’தி, ஸரந்தி வா ஸரணஹேது சாதி அத்தோ².

யதோதி பு⁴ம்மத்தே² தோஸத்³தோ³தி ஆஹ ‘‘யஸ்மிம் காலே’’தி. ரத்தியோ ஜானந்தீதி ரத்தஞ்ஞூ, அத்தனோ பப்³ப³ஜிததி³வஸதோ பட்டா²ய ப³ஹூ ரத்தியோ ஜானந்தி, சிரபப்³ப³ஜிதாதி வுத்தம் ஹோதி. ரத்தஞ்ஞூனம் மஹந்தபா⁴வோ ரத்தஞ்ஞுமஹந்தம். பா⁴வப்பதா⁴னோ ஏஸ நித்³தே³ஸோ. ‘‘ரத்தஞ்ஞுமஹத்த’’ந்தி வா பாடோ². ஏஸ நயோ ஸேஸேஸுபி. தே²ரனவமஜ்ஜி²மானம் வஸேன விபுலபா⁴வோ வேபுல்லமஹந்தம். ஸிக்க²த்தயஸங்க³ஹிதஸ்ஸ ஸாஸனப்³ரஹ்மசரியஸ்ஸ ஜா²னாபி⁴ஞ்ஞாதி³வஸேன விபுலபா⁴வோ ப்³ரஹ்மசரியமஹந்தம். விஸிட்ட²ஸ்ஸ பச்சயலாப⁴ஸ்ஸ விபுலபா⁴வோ லாப⁴க்³க³மஹந்தம். சதுப்³பி³தே⁴ன மஹந்தேனாதி சதுப்³பி³தே⁴ன மஹந்தபா⁴வேன. மஹாபஜாபதியா து³ஸ்ஸயுக³தா³னகாலேதி ப⁴க³வதோ ஸங்கே⁴ கா³ரவஸ்ஸ பாகடகாலத³ஸ்ஸனமத்தம். ந ஹி ப⁴க³வா ததோ புப்³பே³ ஸங்கே⁴ கா³ரவரஹிதோ விஹாஸி.

பட²மஉருவேலஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

2.து³தியஉருவேலஸுத்தவண்ணனா

22. து³தியே ஹுஹுங்கஜாதிகேனாதி ஸோ கிர தி³ட்ட²மங்க³லிகோ மானவஸேன கோத⁴வஸேன ச ‘‘ஹுஹு’’ந்தி கரோந்தோ விசரதி, தஸ்மா ஹுஹுங்கஜாதிகோதி வுச்சதி. ‘‘ஹுஹுக்கஜாதிகோ’’திபி பட²ந்தி, தேன ஸத்³தி⁴ம் ஆக³தாதி அத்தோ². ஜராஜிண்ணாதி ஜராய க²ண்ட³த³ந்தபலிதகேஸாதி³பா⁴வம் ஆபாதி³தா. வயோவுத்³தா⁴தி அங்க³பச்சங்கா³னம் வுத்³தி⁴மரியாத³ப்பத்தா. ஜாதிமஹல்லகாதி உபபத்தியா மஹல்லகபா⁴வேன ஸமன்னாக³தா. மஹத்தம் லந்தி க³ண்ஹந்தீதி மஹல்லகா, ஜாதியா மஹல்லகா, ந விப⁴வாதி³னாதி ஜாதிமஹல்லகா. வயோஅனுப்பத்தாதி பச்சி²மவயம் ஸம்பத்தா, பச்சி²மவயோ நாம வஸ்ஸஸதஸ்ஸ பச்சி²மோ ததியோ பா⁴கோ³. ஜிண்ணாதி வா போராணா, சிரகாலப்பவத்தகுலன்வயாதி வுத்தம் ஹோதி. வுத்³தா⁴தி ஸீலாசாராதி³கு³ணவுத்³தி⁴யுத்தா. மஹல்லகாதி விப⁴வமஹந்ததாய ஸமன்னாக³தா. மஹத்³த⁴னாதி மஹாபோ⁴கா³. அத்³த⁴க³தாதி மக்³க³ப்படிபன்னா ப்³ராஹ்மணானம் வதசரியாதி³மரியாத³ம் அவீதிக்கம்ம சரமானா. வயோஅனுப்பத்தாதி ஜாதிவுத்³த⁴பா⁴வம் அந்திமவயம் அனுப்பத்தா. ஸுதம் நேதந்தி ஏத்த² ஸுதம் நோ ஏதந்தி பத³ச்சே²தோ³. நோதி ச கரணத்தே² ஸாமிவசனம். தேனாஹ ‘‘அம்ஹேஹி ஸுத’’ந்தி.

அகாலேதி அயுத்தகாலே. அஸபா⁴வம் வத³தீதி யம் நத்தி², தம் வத³தி. அனத்த²ம் வத³தீதி அகாரணனிஸ்ஸிதம் வத³தி. அகாரணனிஸ்ஸிதந்தி ச நிப்ப²லந்தி அத்தோ². ப²லஞ்ஹி காரணனிஸ்ஸிதம். அகாரணனிஸ்ஸிததா ச தத³வினாபா⁴வதோ அகாரணே நிஸ்ஸிதம், நிப்ப²லம் ஸம்ப²ந்தி வுத்தம் ஹோதி. அவினயம் வத³தீதி ந ஸம்வரவினயப்படிஸம்யுத்தம் வத³தி, அத்தனோ ஸுணந்தஸ்ஸ ச ந ஸம்வரவினயாவஹம் வத³தீதி வுத்தம் ஹோதி. ந ஹத³யே நிதே⁴தப்³ப³யுத்தகந்தி அஹிதஸம்ஹிதத்தா சித்தம் அனுப்பவேஸேத்வா நிதே⁴தும் அயுத்தம். கதே²தும் அயுத்தகாலேனாதி த⁴ம்மம் கதே²ந்தேன யோ அத்தோ² யஸ்மிம் காலே வத்தப்³போ³, ததோ புப்³பே³ பச்சா² ச தஸ்ஸ அகாலோ, தஸ்மிம் அயுத்தகாலே வத்தா. அபதே³ஸரஹிதந்தி ஸுத்தாபதே³ஸரஹிதம். ஸாபதே³ஸம் ஸகாரணம் கத்வா ந கதே²தீதி ‘‘ப⁴க³வதா அஸுகே ஸுத்தே ஏவம் வுத்த’’ந்தி ஏவம் ஸாபதே³ஸம் காரணஸஹிதம் கத்வா ந கதே²தி.

பரியந்தரஹிதந்தி பரிச்சே²த³ரஹிதம், ஸுத்தம் வா ஜாதகம் வா நிக்கி²பித்வா தஸ்ஸ அனுயோக³ம் உபமம் வா வத்து²ம் வா ஆஹரித்வா யம் ஸுத்தம் ஜாதகம் வா நிக்கி²பிதம், தஸ்ஸ ஸரீரபூ⁴தம் கத²ம் அனாமஸித்வா பா³ஹிரகத²ம்யேவ கதே²தி, நிக்கி²த்தம் நிக்கி²த்தமத்தமேவ ஹோதி, ‘‘ஸுத்தம் நு கோ² கதே²தி ஜாதகம் நு கோ², நாஸ்ஸ அந்தம் வா கோடிம் வா பஸ்ஸாமா’’தி வத்தப்³ப³தம் ஆபஜ்ஜதி. யதா² வடருக்க²ஸாகா²னம் க³தக³தட்டா²னே பாரோஹா ஓதரந்தி, ஓதிண்ணோ-திண்ணட்டா²னே விருள்ஹிம் ஆபஜ்ஜித்வா புன வட்³ட⁴ந்தியேவ, ஏவம் அட்³ட⁴யோஜனம்பி யோஜனம்பி க³ச்ச²தியேவ. க³ச்ச²ந்தே க³ச்ச²ந்தே பன மூலருக்கோ² வினஸ்ஸதி, அனுஜாதபாரோஹமூலானியேவ திட்ட²ந்தி, ஏவம் அயம்பி நிக்³ரோத⁴த⁴ம்மகதி²கோ நாம ஹோதி. நிக்கி²த்தம் நிக்கி²த்தமேவ கத்வா பஸ்ஸேனேவ பரிஹரந்தோ க³ச்ச²தி. யோ பன ப³ஹும்பி ப⁴ணந்தோ ‘‘ஏதத³த்த²மித³ம் வுத்த’’ந்தி நிக்கி²த்தஸுத்ததோ அஞ்ஞம்பி அனுயோகூ³பமாவத்து²வஸேன தது³பயோகீ³னம் ஆஹரித்வா ஆஹரித்வா ஜானாபேதும் ஸக்கோதி, ததா²ரூபஸ்ஸ த⁴ம்மகதி²கஸ்ஸ ப³ஹும்பி கதே²தும் வட்டதி. ந லோகியலோகுத்தரஅத்த²னிஸ்ஸிதந்தி அத்தனோ பரேஸஞ்ச ந லோகியலோகுத்தரஹிதாவஹம்.

பகட்டா²னம் உக்கட்டா²னம் ஸீலாதி³அத்தா²னம் போ³த⁴னதோ ஸபா⁴வனிருத்திவஸேன ச பு³த்³தா⁴தீ³ஹி பா⁴ஸிதத்தா பகட்டா²னம் வசனப்பப³ந்தா⁴னம் ஆளீதி பாளி, பரியத்தித⁴ம்மோ. புரிமஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ பச்சி²மேன அத்தே²ன அனுஸந்தா⁴னம் அனுஸந்தி⁴, அத்த²முகே²ன பன பாளிப்பதே³ஸானம்பி அனுஸந்தி⁴ ஹோதியேவ. ஸ்வாயம் அனுஸந்தி⁴ புச்சா²னுஸந்தி⁴அஜ்ஜா²ஸயானுஸந்தி⁴யதா²னுஸந்தி⁴ஆதி³வஸேன சதுப்³பி³தோ⁴, தம்தம்தே³ஸனானம் பன புப்³பா³பரபாளிவஸேன அனுஸந்தி⁴வஸேன புப்³பா³பரவஸேனாதி பச்சேகம் யோஜேதப்³ப³ம். உக்³க³ஹிதந்தி ப்³யஞ்ஜனஸோ அத்த²ஸோ ச உத்³த⁴ம் உத்³த⁴ம் க³ஹிதம், பரியாபுணனவஸேன சேவ பரிபுச்சா²வஸேன ச ஹத³யேன க³ஹிதந்தி அத்தோ². வட்டது³க்க²னிஸ்ஸரணத்தி²கேஹி ஸோதப்³ப³தோ ஸுதம், பரியத்தித⁴ம்மோ. தம் தா⁴ரேதீதி ஸுதத⁴ரோ. யோ ஹி ஸுதத⁴ரோ, ஸுதம் தஸ்மிம் பதிட்டி²தம் ஹோதி ஸுப்பதிட்டி²தம் அரோகி³கம், தஸ்மா வுத்தம் ‘‘ஸுதஸ்ஸ ஆதா⁴ரபூ⁴தோ’’தி. தேனாஹ ‘‘யஸ்ஸ ஹீ’’திஆதி³. ஏகம் பத³ம் ஏகக்க²ரம்பி அவினட்ட²ம் ஹுத்வா ஸன்னிசீயதீதி ஸன்னிசயோ, ஸுதம் ஸன்னிசயோ ஏதஸ்மிந்தி ஸுதஸன்னிசயோ. அஜ்ஜோ²ஸாயாதி அனுப்பவிஸித்வா. திட்ட²தீதி ந ஸம்முஸ்ஸதி.

பகு³ணாதி வாசுக்³க³தா. நிச்சலிகந்தி அவிபரிவத்தம். ஸம்ஸந்தி³த்வாதி அஞ்ஞேஹி ஸம்ஸந்தி³த்வா. ஸமனுக்³கா³ஹித்வாதி பரிபுச்சா²வஸேன அத்த²ம் ஓகா³ஹித்வா. பப³ந்த⁴ஸ்ஸ விச்சே²தா³பா⁴வதோ க³ங்கா³ஸோதஸதி³ஸம். ‘‘ப⁴வங்க³ஸோதஸதி³ஸ’’ந்தி வா பாடோ², அகித்திமம் ஸுக²ப்பவத்தீதி அத்தோ². ஸுத்தேகதே³ஸஸ்ஸ ஸுத்தமத்தஸ்ஸ ச வசஸா பரிசயோ இத⁴ நாதி⁴ப்பேதோ, வக்³கா³தி³வஸேன பன அதி⁴ப்பேதோதி ஆஹ ‘‘ஸுத்தத³ஸக…பே… ஸஜ்ஜா²யிதா’’தி, ‘‘த³ஸஸுத்தானி க³தானி, த³ஸவக்³கா³னி க³தானீ’’திஆதி³னா ஸல்லக்கே²த்வா வாசாய ஸஜ்ஜா²யிதாதி அத்தோ². மனஸா அனு அனு பேக்கி²தா பா⁴க³ஸோ நிஜ்ஜா²யிதா சிந்திதா மனஸானுபேக்கி²தா. ரூபக³தம் விய பஞ்ஞாயதீதி ரூபக³தம் விய சக்கு²ஸ்ஸ விபூ⁴தம் ஹுத்வா பஞ்ஞாயதி. ஸுப்படிவித்³தா⁴தி நிஜ்ஜடம் நிக்³கு³ம்ப³ம் கத்வா ஸுட்டு² யாதா²வதோ படிவித்³தா⁴.

அதி⁴கம் சேதோதி அபி⁴சேதோ, உபசாரஜ்ஜா²னசித்தம். தஸ்ஸ பன அதி⁴கதா பாகதிககாமாவசரசித்தேஹி ஸுந்த³ரதாய, ஸா படிபக்க²தோ ஸுத்³தி⁴யாதி ஆஹ ‘‘அபி⁴க்கந்தம் விஸுத்³த⁴ம் சித்த’’ந்தி. அதி⁴சித்தந்தி ஸமாதி⁴மாஹ. ஸோபி உபசாரஸமாதி⁴ த³ட்ட²ப்³போ³. விவேகஜம் பீதிஸுக²ம், ஸமாதி⁴ஜம் பீதிஸுக²ம், அபீதிஜம் காயஸுக²ம், ஸதிபாரிஸுத்³தி⁴ஜம் ஞாணஸுக²ந்தி சதுப்³பி³த⁴ம்பி ஜா²னஸுக²ம் படிபக்க²தோ நிக்க²ந்ததம் உபாதா³ய நேக்க²ம்மஸுக²ந்தி வுச்சதீதி ஆஹ ‘‘நேக்க²ம்மஸுக²ம் விந்த³தீ’’தி. இச்சி²திச்சி²தக்க²ணே ஸமாபஜ்ஜிதும் ஸமத்தோ²தி இமினா தேஸு ஜா²னேஸு ஸமாபஜ்ஜனவஸீபா⁴வமாஹ. நிகாமலாபீ⁴தி பன வசனதோ ஆவஜ்ஜனாதி⁴ட்டா²னபச்சவேக்க²ணவஸியோபி வுத்தா ஏவாதி வேதி³தப்³பா³. ஸுகே²னேவ பச்சனீகத⁴ம்மே விக்க²ம்பே⁴த்வாதி ஏதேன தேஸம் ஜா²னானம் ஸுக²ப்படிபத³தம் கி²ப்பாபி⁴ஞ்ஞதஞ்ச த³ஸ்ஸேதி.

விபுலானந்தி வேபுல்லம் பாபிதானம் ஜா²னானம். விபுலதா நாம ஸுபா⁴விதபா⁴வேன சிரதரப்பவத்தியா, ஸா ச பரிச்சே²தா³னுரூபாவ இச்சி²தப்³பா³தி ‘‘விபுலான’’ந்தி வத்வா ‘‘யதா²பரிச்சே²தே³ன வுட்டா²தும் ஸமத்தோ²தி வுத்தம் ஹோதீ’’தி ஆஹ. பரிச்சே²த³காலஞ்ஹி அப்பத்வாவ வுட்ட²ஹந்தோ அகஸிரலாபீ⁴ ந ஹோதி யாவதி³ச்சி²தம் பவத்தேதும் அஸமத்த²த்தா. இதா³னி யதா²வுத்தே ஸமாபஜ்ஜனாதி³வஸீபா⁴வே ப்³யதிரேகவஸேன விபா⁴வேதும் ‘‘ஏகச்சோ ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² லாபீ⁴யேவ ஹோதீதி இத³ம் படிலத்³த⁴மத்தஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ வஸேன வுத்தம். ததா²தி இச்சி²திச்சி²தக்க²ணே. பாரிபந்தி²கேதி வஸீபா⁴வஸ்ஸ பச்சனீகத⁴ம்மே. ஜா²னாதி⁴க³மஸ்ஸ பன பச்சனீகத⁴ம்மா பகே³வ விக்க²ம்பி⁴தா, அஞ்ஞதா² ஜா²னாதி⁴க³மோ ஏவ ந ஸியா. கிச்சே²ன விக்க²ம்பே⁴தீதி கிச்சே²ன விஸோதே⁴தி. காமாதீ³னவபச்சவேக்க²ணாதீ³ஹி காமச்ச²ந்தா³தீ³னம் விய அஞ்ஞேஸம்பி ஸமாதி⁴பாரிபந்தி²கானம் தூ³ரஸமுஸ்ஸாரணம் இத⁴ விக்க²ம்ப⁴னம் விஸோத⁴னஞ்சாதி வேதி³தப்³ப³ம். நாளிகயந்தந்தி காலமானனாளிகயந்தமாஹ.

அட்ட²பிதஸங்கப்போதி ந ஸம்மாபணிஹிதஸங்கப்போ. அபி⁴ஞ்ஞாபாரகூ³தி ஸப்³பே³ஸம் லோகியலோகுத்தரத⁴ம்மானம் அபி⁴ஞ்ஞாய பாரம் க³தோ, ஸப்³ப³த⁴ம்மே அபி⁴விஸிட்டா²ய அக்³க³மக்³க³பஞ்ஞாய ஜானித்வா டி²தோதி அத்தோ². பரிஞ்ஞாபாரகூ³தி பஞ்சன்னம் க²ந்தா⁴னம் பரிஞ்ஞாய பாரம் க³தோ, பஞ்சக்க²ந்தே⁴ பரிஜானித்வா டி²தோதி அத்தோ². பா⁴வனாபாரகூ³தி சதுன்னம் மக்³கா³னம் பா⁴வனாய பாரம் க³தோ, சத்தாரோ மக்³கே³ பா⁴வேத்வா டி²தோதி அத்தோ². பஹானபாரகூ³தி ஸப்³ப³கிலேஸானம் பஹானேன பாரம் க³தோ, ஸப்³ப³கிலேஸே பஜஹித்வா டி²தோதி அத்தோ². ஸச்சி²கிரியாபாரகூ³தி நிரோத⁴ஸச்சி²கிரியாய பாரம் க³தோ, நிரோத⁴ம் ஸச்சி²கத்வா டி²தோதி அத்தோ². ஸமாபத்திபாரகூ³தி ஸப்³ப³ஸமாபத்தீனம் ஸமாபஜ்ஜனேன பாரம் க³தோ, ஸப்³பா³ ஸமாபத்தியோ ஸமாபஜ்ஜித்வா டி²தோதி அத்தோ². ப்³ரஹ்மசரியஸ்ஸ கேவலீதி யம் ப்³ரஹ்மசரியஸ்ஸ கேவலம் ஸகலபா⁴வோ, தேன ஸமன்னாக³தோ, ஸகலசதுமக்³க³ப்³ரஹ்மசரியவாஸோதி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘ஸகலப்³ரஹ்மசரியோ’’தி, பரிபுண்ணமக்³க³ப்³ரஹ்மசரியோதி அத்தோ². ஸேஸம் ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.

து³தியஉருவேலஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

3. லோகஸுத்தவண்ணனா

23. ததியே லோகோதி லுஜ்ஜனபலுஜ்ஜனட்டே²ன லோகோ. அத்த²தோ புரிமஸ்மிம் அரியஸச்சத்³வயம், இத⁴ பன து³க்க²ம் அரியஸச்சம் வேதி³தப்³ப³ம். தேனாஹ ‘‘லோகோதி து³க்க²ஸச்ச’’ந்தி. விஸம்யுத்தோதி விஸம்ஸட்டோ² ந படிப³த்³தோ⁴, ஸப்³பே³ஸம் ஸம்யோஜனானம் ஸம்மதே³வ ஸமுச்சி²ன்னத்தா ததோ விப்பமுத்தோதி அத்தோ². லோகஸமுத³யோதி ஸுத்தந்தனயேன தண்ஹா, அபி⁴த⁴ம்மனயேன பன அபி⁴ஸங்கா²ரேஹி ஸத்³தி⁴ம் தி³யட்³ட⁴கிலேஸஸஹஸ்ஸம். லோகனிரோதோ⁴தி நிப்³பா³னம். ஸச்சி²கதோதி அத்தபச்சக்கோ² கதோ. லோகனிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³தி ஸீலாதி³க்க²ந்த⁴த்தயஸங்க³ஹோ அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³. ஸோ ஹி லோகனிரோத⁴ம் நிப்³பா³னம் க³ச்ச²தி அதி⁴க³ச்ச²தி, தத³த்த²ம் அரியேஹி படிபஜ்ஜீயதி சாதி லோகனிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³தி வுச்சதி.

ஏத்தாவதா ததா²னி அபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴ யாதா²வதோ க³தோதி ததா²க³தோதி அயமத்தோ² த³ஸ்ஸிதோ ஹோதி. சத்தாரி ஹி அரியஸச்சானி ததா²னி நாம. யதா²ஹ –

‘‘சத்தாரிமானி, பி⁴க்க²வே, ததா²னி அவிததா²னி அனஞ்ஞதா²னி. கதமானி சத்தாரி? இத³ம் து³க்க²ந்தி, பி⁴க்க²வே, தத²மேதம் அவிதத²மேதம் அனஞ்ஞத²மேத’’ந்தி (ஸம். நி. 5.1090; படி. ம. 2.8) வித்தா²ரோ.

அபிச ததா²ய க³தோதி ததா²க³தோ, க³தோதி ச அவக³தோ அதீதோ பத்தோ படிபன்னோதி அத்தோ². இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – யஸ்மா ப⁴க³வா ஸகலலோகம் தீரணபரிஞ்ஞாய ததா²ய அவிபரீதாய க³தோ அவக³தோ, தஸ்மா லோகோ ததா²க³தேன அபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴தி ததா²க³தோ. லோகஸமுத³யம் பஹானபரிஞ்ஞாய ததா²ய க³தோ அதீதோதி ததா²க³தோ. லோகனிரோத⁴ம் ஸச்சி²கிரியாய ததா²ய க³தோ பத்தோதி ததா²க³தோ. லோகனிரோத⁴கா³மினிம் படிபத³ம் தத²ம் அவிபரீதம் க³தோ படிபன்னோதி ததா²க³தோதி. ஏவம் இமிஸ்ஸா பாளியா ததா²க³தபா⁴வதீ³பனவஸேன அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

இதி ப⁴க³வா சதுஸச்சாபி⁴ஸம்போ³த⁴வஸேன அத்தனோ ததா²க³தபா⁴வம் பகாஸேத்வா இதா³னி தத்த² தி³ட்டா²தி³அபி⁴ஸம்போ³த⁴வஸேனபி தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யம், பி⁴க்க²வே’’திஆதி³மாஹ. அட்ட²கதா²யம் பன ‘‘சதூஹி ஸச்சேஹி அத்தனோ பு³த்³த⁴பா⁴வம் கதே²த்வா’’தி வுத்தம், தம் ததா²க³தஸத்³த³பு³த்³த⁴ஸத்³தா³னம் அத்த²தோ நின்னானாகரணதம் த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம். ததா² சேவ ஹி பாளி பவத்தாதி. தி³ட்ட²ந்தி ரூபாயதனம் த³ட்ட²ப்³ப³தோ. தேன யம் தி³ட்ட²ம் யம் தி³ஸ்ஸதி, யம் த³க்க²தி, யம் ஸமவாயே பஸ்ஸேய்ய, தம் ஸப்³ப³ம் தி³ட்ட²ந்தேவ க³ஹிதம் காலவிஸேஸஸ்ஸ அனாமட்ட²பா⁴வதோ யதா² ‘‘து³த்³த⁴’’ந்தி த³ஸ்ஸேதி. ஸுதந்திஆதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஸுதந்தி ஸத்³தா³யதனம் ஸோதப்³ப³தோ. முதந்தி ஸனிஸ்ஸயே இந்த்³ரியே நிஸ்ஸயம் முஞ்சித்வா பாபுணித்வா க³ஹேதப்³ப³ம். தேனாஹ ‘‘பத்வா க³ஹேதப்³ப³தோ’’தி. விஞ்ஞாதந்தி விஜானிதப்³ப³ம். தம் பன தி³ட்டா²தி³வினிமுத்தம் விஞ்ஞேய்யந்தி ஆஹ ‘‘ஸுக²து³க்கா²தி³ த⁴ம்மாரம்மண’’ந்தி. பத்தந்தி யதா² ததா² பத்வா ஹத்த²க³தம், அதி⁴க³தந்தி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘பரியேஸித்வா வா அபரியேஸித்வா வா’’தி. பரியேஸிதந்தி பத்தியா அத்த²ம் பரியிட்ட²ம். தம் பன பத்தம் வா ஸியா அப்பத்தம் வா, உப⁴யதா²பி பரியேஸிதமேவாதி ஆஹ ‘‘பத்தம் வா அப்பத்தம் வா’’தி. த்³வயேனபி த்³விப்பகாரம்பி பத்தம் த்³விப்பகாரம்பி பரியேஸிதம் தேன தேன பகாரேன ததா²க³தேன அபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴ந்தி த³ஸ்ஸேதி. சித்தேன அனுஸஞ்சரிதந்தி தே பன அபாபேத்வா சித்தேனேவ அனு அனு ஸஞ்சரிதம், விபரிதக்கிதந்தி அத்தோ².

பீதகந்திஆதீ³தி ஆதி³ஸத்³தே³ன லோஹிதஓதா³தாதி³ஸப்³ப³ம் ரூபாரம்மணபா⁴க³ம் ஸங்க³ண்ஹாதி. ஸுமனோதி ராக³வஸேன லோப⁴வஸேன ஸத்³தா⁴தி³வஸேன வா ஸுமனோ. து³ம்மனோதி ப்³யாபாத³விதக்கவஸேன வா விஹிம்ஸாவிதக்கவஸேன வா து³ம்மனோ. மஜ்ஜ²த்தோதி அஞ்ஞாணவஸேன, ஞாணவஸேன வா மஜ்ஜ²த்தோ. ஏஸ நயோ ஸப்³ப³த்த². தத்த² ஆதி³ஸத்³தே³ன ஸங்க²ஸத்³தோ³, பணவஸத்³தோ³, பத்தக³ந்தோ⁴, புப்ப²க³ந்தோ⁴, புப்ப²ரஸோ, ப²லரஸோ, உபாதி³ன்னம், அனுபாதி³ன்னம், மஜ்ஜ²த்தவேத³னா குஸலகம்மம் அகுஸலகம்மந்தி ஏவமாதீ³னம் ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³. அப்பத்தந்தி ஞாணேன அஸம்பத்தம், அவிதி³தந்தி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘ஞாணேன அஸச்சி²கத’’ந்தி. லோகேன க³தந்தி லோகேன ஞாதம். ததே²வ க³தத்தாதி ததே²வ ஞாதத்தா அபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴த்தா, க³தஸத்³தே³ன ஏகத்தம் பு³த்³தி⁴அத்த²ந்தி அத்தோ². க³திஅத்தோ² ஹி தா⁴தவோ பு³த்³தி⁴அத்தா² ப⁴வந்தீதி அக்க²ரசிந்தகா.

யஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ரதிம் ததா²க³தோ அனுத்தரம் ஸம்மாஸம்போ³தி⁴ம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜ²தீதி யஸ்ஸஞ்ச விஸாக²புண்ணமாய ரத்தியம் ததா²ஆக³தத்தாதி³அத்தே²ன ததா²க³தோ ப⁴க³வா போ³தி⁴மண்டே³ அபராஜிதபல்லங்கே நிஸின்னோ திண்ணம் மாரானம் மத்த²கம் மத்³தி³த்வா உத்தரிதராபா⁴வதோ அனுத்தரம் ஸம்மாஸம்போ³தி⁴ம் ஆஸவக்க²யஞாணேன ஸத்³தி⁴ம் ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணம் அதி⁴க³ச்ச²தி. யஞ்ச ரத்திம் அனுபாதி³ஸேஸாய நிப்³பா³னதா⁴துயா பரினிப்³பா³யதீதி யஸ்ஸஞ்ச விஸாக²புண்ணமாய ரத்தியம்யேவ குஸினாராயம் உபவத்தனே மல்லானம் ஸாலவனே யமகஸாலானமந்தரே அனுபாதி³ஸேஸாய நிப்³பா³னதா⁴துயா பரினிப்³பா³யதி. யம் ஏதஸ்மிம் அந்தரேதி இமாஸம் த்³வின்னம் ஸஉபாதி³ஸேஸஅனுபாதி³ஸேஸனிப்³பா³னதா⁴தூனம் மஜ்ஜே² பஞ்சசத்தாலீஸவஸ்ஸபரிமாணகாலே பட²மபோ³தி⁴யம்பி மஜ்ஜி²மபோ³தி⁴யம்பி பச்சி²மபோ³தி⁴யம்பி யம் ஸுத்தகே³ய்யாதி³ப்பபே⁴த³ம் த⁴ம்மம் பா⁴ஸதி நித³ஸ்ஸனவஸேன, லபதி உத்³தி³ஸனவஸேன, நித்³தி³ஸதி பரினித்³தி³ஸனவஸேன. ஸப்³ப³ம் தம் ததே²வ ஹோதீதி தம் ஏத்த²ந்தரே தே³ஸிதம் ஸப்³ப³ம் ஸுத்தகே³ய்யாதி³னவங்க³ம் பு³த்³த⁴வசனம் அத்த²தோ ப்³யஞ்ஜனதோ ச அனூனம் அனதி⁴கம் ஸப்³பா³காரபரிபுண்ணம் ராக³மத³னிம்மத³னம் தோ³ஸமத³னிம்மத³னம் மோஹமத³னிம்மத³னம், நத்தி² தத்த² வாலக்³க³மத்தம்பி அவக்க²லிதம், ஏகமுத்³தி³காய லஞ்சி²தம் விய ஏகாய நாளியா மிதம் விய ஏகதுலாய துலிதம் விய ச தம் ததே²வ ஹோதி யஸ்ஸத்தா²ய பா⁴ஸிதம், ஏகந்தேனேவ தஸ்ஸ ஸாத⁴னதோ, நோ அஞ்ஞதா², தஸ்மா தத²ம் அவிதத²ம் அனஞ்ஞத²ம். ஏதேன ததா²வாதி³தாய ததா²க³தோதி த³ஸ்ஸேதி. க³த³அத்தோ² அயம் க³தஸத்³தோ³ த³-காரஸ்ஸ த-காரம் கத்வா, தஸ்மா தத²ம் க³த³தீதி ததா²க³தோதி அத்தோ². அத² வா ஆக³த³னம் ஆக³தோ³, வசனந்தி அத்தோ². ததோ அவிபரீதோ ஆக³தோ³ அஸ்ஸாதி த³-காரஸ்ஸ த-காரம் கத்வா ததா²க³தோதி ஏவமேத்த² பத³ஸித்³தி⁴ வேதி³தப்³பா³.

யதா²வாதீ³தி யே த⁴ம்மே ப⁴க³வா ‘‘இமே த⁴ம்மா அகுஸலா ஸாவஜ்ஜா விஞ்ஞுக³ரஹிதா ஸமத்தா ஸமாதி³ன்னா அஹிதாய து³க்கா²ய ஸம்வத்தந்தீ’’தி பரேஸம் த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தோ வத³தி, தே த⁴ம்மே ஏகந்தேனேவ ஸயம் பஹாஸி. யே பன த⁴ம்மே ப⁴க³வா – ‘‘இமே த⁴ம்மா குஸலா அனவஜ்ஜா விஞ்ஞுப்பஸத்தா² ஸமத்தா ஸமாதி³ன்னா ஹிதாய ஸுகா²ய ஸம்வத்தந்தீ’’தி வத³தி, தே த⁴ம்மே ஏகந்தேனேவ ஸயம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி, தஸ்மா யதா²வாதீ³ ப⁴க³வா ததா²காரீதி வேதி³தப்³போ³. ததா² ஸம்மதே³வ ஸீலாதி³பரிபூரணவஸேன ஸம்மாபடிபதா³யம் யதா²காரீ ப⁴க³வா, ததே²வ த⁴ம்மதே³ஸனாய பரேஸம் தத்த² பதிட்டா²பனவஸேன ததா²வாதீ³. ப⁴க³வதோ ஹி வாசாய காயோ அனுலோமேதி, காயஸ்ஸபி வாசா, தஸ்மா யதா²வாதீ³ ததா²காரீ, யதா²காரீ ததா²வாதீ³ ச ஹோதி. ஏவம்பூ⁴தஸ்ஸ ச யதா² வாசா, காயோபி ததா² க³தோ பவத்தோ. யதா² ச காயோ, வாசாபி ததா² க³தா பவத்தாதி அத்தோ².

அபி⁴பூ⁴ அனபி⁴பூ⁴தோதி உபரி ப⁴வக்³க³ம், ஹேட்டா² அவீசினிரயம் பரியந்தம் கத்வா திரியம் அபரிமாணாஸு லோகதா⁴தூஸு ப⁴க³வா ஸப்³ப³ஸத்தே அபி⁴ப⁴வதி ஸீலேனபி ஸமாதி⁴னாபி பஞ்ஞாயபி விமுத்தியாபி, ந தஸ்ஸ துலா வா பமாணம் வா அத்தி². அஸமோ அஸமஸமோ அப்படிமோ அப்படிபா⁴கோ³ அப்படிபுக்³க³லோ அதுலோ அப்பமேய்யோ அனுத்தரோ த⁴ம்மராஜா தே³வதே³வோ ஸக்கானம் அதிஸக்கோ ப்³ரஹ்மானம் அதிப்³ரஹ்மா, ததோ ஏவ அயம் ந கேனசி அபி⁴பூ⁴தோ. த³க்க²தீதி ஸப்³ப³ம் பஸ்ஸதி. விஸேஸவசனிச்சா²யபி அபா⁴வதோ அனவஸேஸவிஸயோ த³ஸஸத்³தோ³. தேன யம் கிஞ்சி நேய்யம் நாம, ஸப்³ப³ம் தம் ஹத்த²தலே ஆமலகம் விய பஸ்ஸதீதி தீ³பேதி. அவிபரீதம் ஆஸயாதி³அவபோ³தே⁴ன ஹிதூபஸம்ஹாராதி³னா ச ஸத்தே, பா⁴வஞ்ஞத்த²த்தூபனயவஸேன ஸங்கா²ரே, ஸப்³பா³காரேன ஸுசிண்ணவஸிதாய ஸமாபத்தியோ, சித்தஞ்ச வஸே வத்தேதீதி வஸவத்தீதி ஏவமேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.

விஸம்யுத்தோதி சதூஹி யோகே³ஹி விஸம்யுத்தோ. தேனாஹ ‘‘சதுன்னம் யோகா³னம் பஹானேன விஸம்யுத்தோ’’தி. தண்ஹாதி³ட்டி²உபயேஹி விரஹிதோதி ஸப்³ப³ஸ்மிம்பி லோகே தண்ஹாதி³ட்டி²ஸங்கா²தேஹி உபயேஹி விரஹிதோ.

அபி⁴ப⁴வித்வா டி²தோதி தப்³பி³ஸயகிலேஸப்பஹானேன அபி⁴பு⁴ய்ய அதிக்கமித்வா டி²தோ. சத்தாரோபி க³ந்தே² மோசேத்வா டி²தோதி ஸப்³பே³ அபி⁴ஜ்ஜா²காயக³ந்தா²தி³கே ஸகஸந்தானதோ மோசேத்வா டி²தோ. வேனேய்யஸந்தானே வா அத்தனோ தே³ஸனாவிலாஸேன தேஸம் பமோசனோதி ஸப்³ப³க³ந்த²ப்பமோசனோ. பு²ட்ட²ஸ்ஸ பரமா ஸந்தீதி அஸ்ஸ அனேன கீ²ணாஸவேன பு³த்³தே⁴ன பரமா ஸந்தி ஞாணபு²ஸனேன பு²ட்டா²தி ஏவமேத்த² ஸம்ப³ந்தோ⁴ வேதி³தப்³போ³. தேனாஹ ‘‘பு²ட்ட²ஸ்ஸா’’திஆதி³. நிப்³பா³னே குதோசி ப⁴யம் நத்தீ²தி குதோசி ப⁴யகாரணதோ நிப்³பா³னே ப⁴யம் நத்தி² அஸங்க²தபா⁴வேன ஸப்³ப³ஸோ கே²மத்தா. தேனாஹ ப⁴க³வா – ‘‘கே²மஞ்ச வோ, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மம் தே³ஸேஸ்ஸாமி கே²மகா³மினிஞ்ச படிபத³’’ந்திஆதி³ (ஸம். நி. 4.379-408). நிப்³பா³னப்பத்தஸ்ஸ வா குதோசி ப⁴யம் நத்தீ²தி நிப்³பா³னம் அகுதோப⁴யந்தி ஏவமேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³, ந குதோசி ப⁴யம் ஏத்த² ஏதஸ்மிம் அதி⁴க³தேதி அகுதோப⁴யம், நிப்³பா³னந்தி ஏவமேத்த² நிப்³ப³சனஞ்ச த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

அனீகோ⁴ நித்³து³க்கோ². ஸப்³ப³கம்மக்க²யம் பத்தோதி ஸப்³பே³ஸம் கம்மானம் க²யம் பரியோஸானம் அச்சந்தபா⁴வம் பத்தோ. உபதீ⁴ ஸம்மதே³வ கீ²யந்தி ஏத்தா²தி உபதி⁴ஸங்க²யோ, நிப்³பா³னந்தி ஆஹ ‘‘உபதி⁴ஸங்க²யஸங்கா²தே நிப்³பா³னே’’தி. சக்கந்தி த⁴ம்மசக்கம். பவத்தயீதி தேபரிவட்டம் த்³வாத³ஸாகாரம் பவத்தேஸி. மஹந்தேஹி ஸீலாதி³கு³ணேஹி ஸமன்னாக³தத்தா மஹந்தம். வீதஸாரத³ந்தி சதுவேஸாரஜ்ஜயோகே³ன வீதஸாரத³ம். ஸேஸம் உத்தானமேவ.

லோகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

4. காளகாராமஸுத்தவண்ணனா

24. சதுத்தே² பா³ள்ஹம் கோ² நே பஸம்ஸஸீதி நே ஸமணே பா³ள்ஹம் கத்வா பஸம்ஸஸி வண்ணயஸி. கீதி³ஸம் ஸீலம் ஏதேஸந்தி கிம்ஸீலா. கோ ஸமாசாரோ ஏதேஸந்தி கிம்ஸமாசாரா. கு³ணமக்³க³ஸண்டி²தாதி கு³ணக்³க³ஸண்டி²தா. ம-காரோ பத³ஸந்தி⁴கரோ, அக்³க³கு³ணே பதிட்டி²தாதி வுத்தம் ஹோதி. ஸந்திந்த்³ரியா ஸந்தமானஸா, ‘‘ஸந்தம் தேஸம் க³தம் டி²த’’ந்திபி பட²ந்தி. ஏககியாதி ஏககா, சதூஸு இரியாபதே²ஸு ஏககா ஹுத்வா விஹரந்தீதி அதி⁴ப்பாயோ. தேனேவாஹ ‘‘அது³தியா’’தி. தாதி³ஸா ஸமணா மமாதீதி ஏத்த² இதி-ஸத்³தோ³ ஆதி³அத்தோ². தேன –

‘‘காயகம்மம் ஸுசி நேஸம், வாசாகம்மம் அனாவிலம்;

மனோகம்மம் ஸுவிஸுத்³த⁴ம், தாதி³ஸா ஸமணா மம.

‘‘விமலா ஸங்க²முத்தாபா⁴, ஸுத்³தா⁴ அந்தரபா³ஹிரா;

புண்ணா ஸுத்³தே⁴ஹி த⁴ம்மேஹி, தாதி³ஸா ஸமணா மம.

‘‘லாபே⁴ன உன்னதோ லோகோ, அலாபே⁴ன ச ஓனதோ;

லாபா⁴லாபே⁴ன ஏகட்டா², தாதி³ஸா ஸமணா மம.

‘‘யஸேன உன்னதோ லோகோ, அயஸேன ச ஓனதோ;

யஸாயஸேன ஏகட்டா², தாதி³ஸா ஸமணா மம.

‘‘பஸம்ஸாயுன்னதோ லோகோ, நிந்தா³யபி ச ஓனதோ;

ஸமா நிந்தா³பஸம்ஸாஸு, தாதி³ஸா ஸமணா மம.

‘‘ஸுகே²ன உன்னதோ லோகோ, து³க்கே²னபி ச ஓனதோ;

அகம்பா ஸுக²து³க்கே²ஸு, தாதி³ஸா ஸமணா மமா’’தி. (த⁴. ப. அட்ட². 2.303 சூளஸுப⁴த்³தா³வத்து²) –

ஏவமாதி³ம் ஸங்க³ண்ஹாதி.

‘‘தூ³ரே ஸந்தோ’’திஆதி³கா³தா²ய அயமத்தோ². ஸந்தோதி ராகா³தீ³னம் ஸந்ததாய பு³த்³தா⁴த³யோ ஸந்தோ நாம, இத⁴ பன புப்³ப³பு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரா உஸ்ஸன்னகுஸலமூலா பா⁴விதபா⁴வனா ஸத்தா ஸந்தோதி அதி⁴ப்பேதா. பகாஸந்தீதி தூ³ரே டி²தாபி பு³த்³தா⁴னம் ஞாணபத²ம் ஆக³ச்ச²ந்தா பாகடா ஹோந்தி. ஹிமவந்தோவாதி யதா² தியோஜனஸஹஸ்ஸவித்த²தோ பஞ்சயோஜனஸதுப்³பே³தோ⁴ சதுராஸீதியா கூடஸஹஸ்ஸேஹி படிமண்டி³தோ ஹிமவந்தபப்³ப³தோ தூ³ரே டி²தானம்பி அபி⁴முகே² டி²தோ விய பகாஸதி, ஏவம் பகாஸந்தீதி அத்தோ². அஸந்தேத்த² ந தி³ஸ்ஸந்தீதி லாப⁴க³ருகா, வித்தி²ண்ணபரலோகா, ஆமிஸசக்கு²கா, ஜீவிகத்தா²ய பப்³ப³ஜிதா, பா³லபுக்³க³லா அஸந்தோ நாம. தே ஏத்த² பு³த்³தா⁴னம் த³க்கி²ணஸ்ஸ ஜாணுமண்ட³லஸ்ஸ ஸந்திகே நிஸின்னாபி ந தி³ஸ்ஸந்தி ந பஞ்ஞாயந்தி. ரத்திம் கி²த்தா யதா² ஸராதி ரத்திம் சதுரங்க³ஸமன்னாக³தே அந்த⁴காரே கி²த்தா ஸரா விய ததா²ரூபஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயபூ⁴தஸ்ஸ புப்³ப³ஹேதுனோ அபா⁴வேன ந பஞ்ஞாயந்தீதி அத்தோ².

ப்³ரஹ்மதே³ய்யந்தி ஸேட்ட²தே³ய்யம், யதா² தி³ன்னம் ந புன க³ஹேதப்³ப³ம் ஹோதி நிஸ்ஸட்ட²ம் பரிச்சத்தம், ஏவம் தி³ன்னந்தி அத்தோ².

தி³ட்ட²ம் ந மஞ்ஞதீதி ஏத்த² தி³ட்ட²ந்தி மம்ஸசக்கு²னாபி தி³ட்ட²ம், தி³ப்³ப³சக்கு²னாபி தி³ட்ட²ம், ரூபாயதனஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம். யஞ்ஹி சக்கு²த்³வயேன கதத³ஸ்ஸனகிரியாஸமாபனம், யம் சக்கு²த்³வயம் பஸ்ஸதி அபஸ்ஸி பஸ்ஸிஸ்ஸதி, ஸமவாயே பஸ்ஸேய்ய, தம் ஸப்³ப³ம் காலவிஸேஸவசனிச்சா²ய அபா⁴வதோ ‘‘தி³ட்ட²’’ந்தேவ வுத்தம் யதா² ‘‘து³த்³த⁴’’ந்தி. தேனேவாஹ ‘‘தி³ட்ட²ம் ரூபாயதன’’ந்தி. ஏவரூபானி ஹி வசனானீதி ‘‘த³ட்ட²ப்³ப³ம் ஸோதப்³ப³’’ந்திஆதீ³னி.

லாபே⁴பி தாதீ³, அலாபே⁴பி தாதீ³தி யதா² அலாப⁴காலே லாப⁴ஸ்ஸ லத்³த⁴காலேபி ததே²வாதி தாதி³ஸோ. யஸேபீதி யஸே ஸதிபி மஹாபரிவாரகாலேபி. ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ.

காளகாராமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

5. ப்³ரஹ்மசரியஸுத்தவண்ணனா

25. பஞ்சமே நயித³ந்தி ஏத்த² ந-இதி படிஸேதே⁴ நிபாதோ, தஸ்ஸ ‘‘வுஸ்ஸதீ’’தி இமினா ஸம்ப³ந்தோ⁴ ‘‘ந வுஸ்ஸதீ’’தி, ய-காரோ பத³ஸந்தி⁴கரோ. இத³ம்-ஸத்³தோ³ ‘‘ஏகமிதா³ஹம், பி⁴க்க²வே, ஸமயம் உக்கட்டா²யம் விஹராமி ஸுப⁴க³வனே ஸாலராஜமூலே’’திஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 2.91; ம. நி. 1.501) நிபாதமத்தம், ‘‘இத³ம் கோ² தம், பி⁴க்க²வே, அப்பமத்தகம் ஸீலமத்தக’’ந்திஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 1.27) யதா²வுத்தே ஆஸன்னபச்சக்கே² ஆக³தோ.

‘‘இத³ஞ்ஹி தம் ஜேதவனம், இஸிஸங்க⁴னிஸேவிதம்;

ஆவுத்த²ம் த⁴ம்மராஜேன, பீதிஸஞ்ஜனனம் மமா’’தி. (ம. நி. 3.387-388; ஸம். நி. 1.48, 101) –

ஆதீ³ஸு வக்க²மானே ஆஸன்னபச்சக்கே². இதா⁴பி வக்க²மானேயேவ ஆஸன்னபச்சக்கே² த³ட்ட²ப்³போ³.

ப்³ரஹ்மசரிய-ஸத்³தோ³ –

‘‘கிம் தே வதம் கிம் பன ப்³ரஹ்மசரியம்,

கிஸ்ஸ ஸுசிண்ணஸ்ஸ அயம் விபாகோ;

இத்³தீ⁴ ஜுதீ ப³லவீரியூபபத்தி,

இத³ஞ்ச தே நாக³ மஹாவிமானம்.

‘‘அஹஞ்ச ப⁴ரியா ச மனுஸ்ஸலோகே,

ஸத்³தா⁴ உபோ⁴ தா³னபதீ அஹும்ஹா;

ஓபானபூ⁴தம் மே க⁴ரம் ததா³ஸி,

ஸந்தப்பிதா ஸமணப்³ராஹ்மணா ச.

‘‘தம் மே வதம் தம் பன ப்³ரஹ்மசரியம்,

தஸ்ஸ ஸுசிண்ணஸ்ஸ அயம் விபாகோ;

இத்³தீ⁴ ஜுதீ ப³லவீரியூபபத்தி,

இத³ஞ்ச மே வீர மஹாவிமான’’ந்தி. –

இமஸ்மிம் புண்ணகஜாதகே (ஜா. 2.22.1595) தா³னே ஆக³தோ.

‘‘கேன பாணி காமத³தோ³, கேன பாணி மது⁴ஸ்ஸவோ;

கேன தே ப்³ரஹ்மசரியேன, புஞ்ஞம் பாணிம்ஹி இஜ்ஜ²தீ’’தி. –

இமஸ்மிம் அங்குரபேதவத்து²ஸ்மிம் (பே. வ. 275, 277) வேய்யாவச்சே.

‘‘ஏவம் கோ² தம், பி⁴க்க²வே, தித்திரியம் நாம ப்³ரஹ்மசரியம் அஹோஸீ’’தி இமஸ்மிம் தித்திரஜாதகே (சூளவ. 311) பஞ்சஸிக்கா²பத³ஸீலே.

‘‘தம் கோ² பன மே, பஞ்சஸிக², ப்³ரஹ்மசரியம் நேவ நிப்³பி³தா³ய ந விராகா³ய…பே… யாவதே³வ ப்³ரஹ்மலோகூபபத்தியா’’தி இமஸ்மிம் மஹாகோ³விந்த³ஸுத்தே (தீ³. நி. 2.329) ப்³ரஹ்மவிஹாரே.

‘‘பரே அப்³ரஹ்மசாரீ ப⁴விஸ்ஸந்தி, மயமேத்த² ப்³ரஹ்மசாரீ ப⁴விஸ்ஸாமா’’தி இமஸ்மிம் ஸல்லேக²ஸுத்தே (ம. நி. 1.83) மேது²னவிரதியம்.

‘‘மயஞ்ச ப⁴ரியா நாதிக்கமாம,

அம்ஹே ச ப⁴ரியா நாதிக்கமந்தி;

அஞ்ஞத்ர தாஹி ப்³ரஹ்மசரியம் சராம,

தஸ்மா ஹி அம்ஹம் த³ஹரா ந மீயரே’’தி. –

இமஸ்மிம் மஹாத⁴ம்மபாலஜாதகே (ஜா. 1.10.97) ஸதா³ரஸந்தோஸே.

‘‘அபி⁴ஜானாமி கோ² பனாஹம், ஸாரிபுத்த, சதுரங்க³ஸமன்னாக³தம் ப்³ரஹ்மசரியம் சரிதா, தபஸ்ஸீ ஸுத³ம் ஹோமீ’’தி லோமஹம்ஸஸுத்தே (ம. நி. 1.155) வீரியே.

‘‘ஹீனேன ப்³ரஹ்மசரியேன, க²த்தியே உபபஜ்ஜதி;

மஜ்ஜி²மேன ச தே³வத்தம், உத்தமேன விஸுஜ்ஜ²தீ’’தி. –

நிமிஜாதகே (ஜா. 2.22.429) அத்தத³மனவஸேன கதே அட்ட²ங்கி³கே உபோஸதே².

‘‘இத³ம் கோ² பன மே, பஞ்சஸிக², ப்³ரஹ்மசரியம் ஏகந்தனிப்³பி³தா³ய விராகா³ய…பே… அயமேவ அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³’’தி மஹாகோ³விந்த³ஸுத்தேயேவ (தீ³. நி. 2.329) அரியமக்³கே³.

‘‘தயித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் இத்³த⁴ஞ்சேவ பீ²தஞ்ச வித்தா²ரிகம் பா³ஹுஜஞ்ஞம் புது²பூ⁴தம் யாவ தே³வமனுஸ்ஸேஹி ஸுப்பகாஸித’’ந்தி பாஸாதி³கஸுத்தே (தீ³. நி. 3.174) ஸிக்க²த்தயஸங்க³ஹிதே ஸகலஸ்மிம் ஸாஸனே. இதா⁴பி அரியமக்³கே³ ஸாஸனே ச வத்ததி.

வுஸ்ஸதீதி வுஸீயதி, சரீயதீதி அத்தோ². ஜனகுஹனத்த²ந்தி ‘‘அஹோ அய்யோ ஸீலவா வத்தஸம்பன்னோ அப்பிச்சோ² ஸந்துட்டோ² மஹித்³தி⁴கோ மஹானுபா⁴வோ’’திஆதி³னா ஜனஸ்ஸ ஸத்தலோகஸ்ஸ விம்ஹாபனத்த²ம். கேசி பன ‘‘குஹனத்த²ந்தி பாபிச்ச²ஸ்ஸ இச்சா²பகதஸ்ஸ ஸதோ ஸாமந்தஜப்பனஇரியாபத²னிஸ்ஸிதபச்சயபடிஸேவனஸங்கா²தேன திவிதே⁴ன குஹனவத்து²னா குஹகபா⁴வேன ஜனஸ்ஸ விம்ஹாபனத்த²’’ந்தி வத³ந்தி. இதா⁴பி அயமேவத்தோ² த³ஸ்ஸிதோ. தேனேவாஹ ‘‘தீஹி குஹனவத்தூ²ஹி ஜனஸ்ஸ குஹனத்தா²யா’’தி, ஜனஸ்ஸ விம்ஹாபனத்தா²யாதி அத்தோ². ஜனலாபனத்த²ந்தி ‘‘ஏவரூபஸ்ஸ நாம அய்யஸ்ஸ தி³ன்னம் மஹப்ப²லம் ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி பஸன்னசித்தேஹி ‘‘கேனத்தோ², கிம் ஆஹரீயதூ’’தி வதா³பனத்த²ம். ‘‘ஜனலபனத்த²’’ந்திபி பட²ந்தி, தஸ்ஸ பாபிச்ச²ஸ்ஸ ஸதோ பச்சயத்த²ம் பரிகதோ²பா⁴ஸாதி³வஸேன லபனபா⁴வேன உபலாபகபா⁴வேன ஜனஸ்ஸ லபனத்த²ந்தி அத்தோ². தேனேவாஹ ‘‘ந ஜனலபனத்த²ந்தி ந ஜனஸ்ஸ உபலாபனத்த²’’ந்தி.

ந இதிவாத³ப்பமோக்கா²னிஸம்ஸத்த²ந்தி ஏத்த² ‘‘ந லாப⁴ஸக்காரஸிலோகானிஸம்ஸத்த²’’ந்திபி பட²ந்தி. தத்த² ய்வாயம் ‘‘ஆகங்கே²ய்ய சே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ‘லாபீ⁴ அஸ்ஸம் சீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானபச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரான’ந்தி, ஸீலேஸ்வேவஸ்ஸ பரிபூரகாரீ’’தி (ம. நி. 1.65) ஸீலானிஸம்ஸபா⁴வேன வுத்தோ சதுபச்சயலாபோ⁴ ச. சதுன்னம் பச்சயானம் ஸக்கச்சதா³னஸங்கா²தோ ஆத³ரப³ஹுமானக³ருகரணஸங்கா²தோ ச ஸக்காரோ, யோ ச ‘‘ஸீலஸம்பன்னோ ப³ஹுஸ்ஸுதோ ஸுதத⁴ரோ ஆரத்³த⁴வீரியோ’’திஆதி³னா நயேன உக்³க³ச்ச²னகது²திகோ⁴ஸஸங்கா²தோ ஸிலோகோ ப்³ரஹ்மசரியம் வஸந்தானம் தி³ட்ட²த⁴ம்மிகோ ஆனிஸம்ஸோ, தத³த்த²ந்தி அத்தோ². கேசி பன ‘‘லாப⁴ஸக்காரஸிலோகானிஸம்ஸத்த²ந்தி பாபிச்ச²ஸ்ஸேவ ஸதோ லாபா⁴தி³க³ருதாய லாப⁴ஸக்காரஸிலோகஸங்கா²தஸ்ஸ ஆனிஸம்ஸஸ்ஸ உத³யஸ்ஸ நிப்பா²த³னத்த²’’ந்தி ஏவமத்த²ம் வத³ந்தி.

ந இதி மம் ஜனோ ஜானாதூதி ஏவம் ப்³ரஹ்மசரியவாஸே ஸதி ‘‘ஸீலவா கல்யாணத⁴ம்மோ’’திஆதி³னா மம் லோகோ ஜானாது ஸம்பா⁴வேதூதி அத்தனோ ஸந்தகு³ணவஸேன ஸம்பா⁴வனத்த²ம்பி ந இத³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. கேசி பன ‘‘பாபிச்ச²ஸ்ஸ ஸதோ அஸந்தகு³ணஸம்பா⁴வனாதி⁴ப்பாயேன ‘இதி ஏவம்கு³ணோதி மம் லோகோ ஜானாதூ’தி ந இத³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதீ’’தி ஏவமேத்த² அத்த²ம் வத³ந்தி. ஸப்³ப³த்தா²பி பனேத்த² புரிமோ புரிமோயேவ அத்த²விகப்போ ஸுந்த³ரதரோ.

அத² கோ²தி ஏத்த² அதா²தி அஞ்ஞத்தே² நிபாதோ, கோ²தி அவதா⁴ரணே. தேன குஹனாதி³தோ அஞ்ஞத³த்த²ம்யேவ இத³ம், பி⁴க்க²வே, ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதீதி த³ஸ்ஸேதி. இதா³னி தம் பயோஜனம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஸம்வரத்த²ம் பஹானத்த²’’ந்தி ஆஹ. தத்த² பஞ்சவிதோ⁴ ஸம்வரோ – பாதிமோக்க²ஸம்வரோ, ஸதிஸம்வரோ, ஞாணஸம்வரோ, க²ந்திஸம்வரோ, வீரியஸம்வரோதி. ‘‘இதி இமினா பாதிமோக்க²ஸம்வரேன உபேதோ ஹோதி ஸமுபேதோ’’திஆதி³னா (விப⁴. 511) நயேன ஆக³தோ அயம் பாதிமோக்க²ஸம்வரோ, ஸீலஸம்வரோதிபி வுச்சதி. ‘‘ரக்க²தி சக்கு²ந்த்³ரியம், சக்கு²ந்த்³ரியே ஸம்வரம் ஆபஜ்ஜதீ’’தி (ம. நி. 1.295; ஸம். நி. 4.239; அ. நி. 3.16) ஆக³தோ அயம் ஸதிஸம்வரோ.

‘‘யானி ஸோதானி லோகஸ்மிம், ஸதி தேஸம் நிவாரணம்;

ஸோதானம் ஸம்வரம் ப்³ரூமி, பஞ்ஞாயேதே பிதீ⁴யரே’’தி. (ஸு. நி. 1041; சூளனி. அஜிதமாணவபுச்சா²னித்³தே³ஸோ 4; நேத்தி. 4.11, 45) –

ஆக³தோ அயம் ஞாணஸம்வரோ. ‘‘க²மோ ஹோதி ஸீதஸ்ஸ உண்ஹஸ்ஸா’’திஆதி³னா (ம. நி. 1.24; அ. நி. 4.114; 6.58) நயேன ஆக³தோ அயம் க²ந்திஸம்வரோ.

‘‘உப்பன்னம் காமவிதக்கம் நாதி⁴வாஸேதீ’’திஆதி³னா (ம. நி. 1.26; அ. நி. 4.114; 6.58) நயேன ஆக³தோ அயம் வீரியஸம்வரோ.

அத்த²தோ பன பாணாதிபாதாதீ³னம் பஜஹனவஸேன வத்தப்படிவத்தானம் பூரணவஸேன ச பவத்தா சேதனா சேவ விரதி ச. ஸங்கே²பதோ ஸப்³போ³ காயவசீஸம்யமோ, வித்தா²ரதோ ஸத்தன்னம் ஆபத்திக்க²ந்தா⁴னம் அவீதிக்கமோ ஸீலஸம்வரோ. ஸதி ஏவ ஸதிஸம்வரோ, ஸதிப்பதா⁴னா வா குஸலா க²ந்தா⁴. ஞாணமேவ ஞாணஸம்வரோ. அதி⁴வாஸனவஸேன அதோ³ஸோ, அதோ³ஸப்பதா⁴னா வா ததா²பவத்தா குஸலா க²ந்தா⁴ க²ந்திஸம்வரோ, பஞ்ஞாதி ஏகே. காமவிதக்காதீ³னம் அபி⁴ப⁴வனவஸேன பவத்தம் வீரியமேவ வீரியஸம்வரோ. தேஸு பட²மோ காயது³ச்சரிதாதீ³ஸு து³ஸ்ஸீலஸ்ஸ ஸம்வரணதோ ஸம்வரோ, து³தியோ முட்ட²ஸ்ஸச்சஸ்ஸ, ததியோ அஞ்ஞாணஸ்ஸ, சதுத்தோ² அக்க²ந்தியா, பஞ்சமோ கோஸஜ்ஜஸ்ஸ ஸம்வரணதோ பித³ஹனதோ ஸம்வரோதி வேதி³தப்³போ³. ஏவமேதஸ்ஸ ஸம்வரஸ்ஸ அத்தா²ய ஸம்வரத்த²ம் ஸம்வரனிப்பா²த³னத்த²ந்தி அத்தோ².

தீஹி பஹானேஹீதி தத³ங்க³விக்க²ம்ப⁴னஸமுச்சே²த³ஸங்கா²தேஹி தீஹி பஹானேஹி. பஞ்சவித⁴ப்பஹானம்பி இத⁴ வத்தும் வட்டதியேவ. பஞ்சவித⁴ஞ்ஹி பஹானம் தத³ங்க³விக்க²ம்ப⁴னஸமுச்சே²த³ப்படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴னிஸ்ஸரணவஸேன. தத்த² யம் தீ³பாலோகேனேவ தமஸ்ஸ படிபக்க²பா⁴வதோ அலோபா⁴தீ³ஹி லோபா⁴தி³கஸ்ஸ நாமரூபபரிச்சே²தா³தி³விபஸ்ஸனாஞாணேஹி தஸ்ஸ தஸ்ஸ அனத்த²ஸ்ஸ பஹானம், ஸேய்யதி²த³ம் – பரிச்சாகே³ன லோபா⁴தி³மலஸ்ஸ, ஸீலேன பாணாதிபாதாதி³து³ஸ்ஸீல்யஸ்ஸ, ஸத்³தா⁴தீ³ஹி அஸ்ஸத்³தி⁴யாதி³கஸ்ஸ, நாமரூபவவத்தா²னேன ஸக்காயதி³ட்டி²யா, பச்சயபரிக்³க³ஹேன அஹேதுவிஸமஹேதுதி³ட்டீ²னம், தஸ்ஸேவ அபரபா⁴கே³ன கங்கா²விதரணேன கத²ம்கதீ²பா⁴வஸ்ஸ, கலாபஸம்மஸனேன அஹம்மமாதி கா³ஹஸ்ஸ, மக்³கா³மக்³க³வவத்தா²னேன அமக்³கே³ மக்³க³ஸஞ்ஞாய, உத³யத³ஸ்ஸனேன உச்சே²த³தி³ட்டி²யா, வயத³ஸ்ஸனேன ஸஸ்ஸததி³ட்டி²யா, ப⁴யத³ஸ்ஸனேன ஸப⁴யே அப⁴யஸஞ்ஞாய, ஆதீ³னவத³ஸ்ஸனேன அஸ்ஸாத³ஸஞ்ஞாய, நிப்³பி³தா³னுபஸ்ஸனேன அபி⁴ரதிஸஞ்ஞாய, முச்சிதுகம்யதாஞாணேன அமுச்சிதுகம்யதாய, உபேக்கா²ஞாணேன அனுபேக்கா²ய, அனுலோமேன த⁴ம்மட்டி²தியம் நிப்³பா³னே ச படிலோமபா⁴வஸ்ஸ, கோ³த்ரபு⁴னா ஸங்கா²ரனிமித்தக்³கா³ஹஸ்ஸ பஹானம், ஏதம் தத³ங்க³ப்பஹானம் நாம.

யம் பன உபசாரப்பனாபே⁴தே³ன ஸமாதி⁴னா பவத்திபா⁴வனிவாரணதோ க⁴டப்பஹாரேனேவ உத³கபிட்டே² ஸேவாலஸ்ஸ, தேஸம் தேஸம் நீவரணாதி³த⁴ம்மானம் பஹானம், ஏதம் விக்க²ம்ப⁴னப்பஹானம் நாம. யம் சதுன்னம் அரியமக்³கா³னம் பா⁴விதத்தா தம்தம்மக்³க³வதோ அத்தனோ ஸந்தானே ‘‘தி³ட்டி²க³தானம் பஹானாயா’’திஆதி³னா (த⁴. ஸ. 277; விப⁴. 628) நயேன வுத்தஸ்ஸ ஸமுத³யபக்கி²யஸ்ஸ கிலேஸக³ஹணஸ்ஸ அச்சந்தம் அப்பவத்திபா⁴வேன ஸமுச்சி²ந்த³னம், ஏதம் ஸமுச்சே²த³ப்பஹானம் நாம. யம் பன ப²லக்க²ணே படிப்பஸ்ஸத்³த⁴த்த²ம் கிலேஸானம், ஏதம் படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴ப்பஹானம் நாம. யம் ஸப்³ப³ஸங்க²தனிஸ்ஸடத்தா பஹீனஸப்³ப³ஸங்க²தம் நிப்³பா³னம், ஏதம் நிஸ்ஸரணப்பஹானம் நாம. தஸ்ஸ பஞ்சவித⁴ஸ்ஸபி ததா² ததா² ராகா³தி³கிலேஸானம் படினிஸ்ஸஜ்ஜனட்டே²ன ஸமதிக்கமனட்டே²ன வா பஹானஸ்ஸ அத்தா²ய, பஹானஸாத⁴னத்த²ந்தி ஏவமேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.

தத்த² ஸம்வரேன கிலேஸானம் சித்தஸந்தானே பவேஸனிவாரணம் பஹானேன ச பவேஸனிவாரணமேவ ஸமுக்³கா⁴தோ சாதி வத³ந்தி. உப⁴யேனபி பன யதா²ரஹம் உப⁴யம் ஸம்பஜ்ஜதீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஸீலாதி³த⁴ம்மா ஏவ ஹி ஸம்வரணதோ ஸம்வரம், பஜஹனதோ பஹானந்தி.

அனீதிஹந்தி ஈதியோ வுச்சந்தி உபத்³த³வா தி³ட்ட²த⁴ம்மிகா ஸம்பராயிகா ச. ஈதியோ ஹந்தீதி ஈதிஹம், அனு ஈதிஹந்தி அனீதிஹம், ஸாஸனப்³ரஹ்மசரியம் மக்³க³ப்³ரஹ்மசரியஞ்ச. அத² வா ஈதீஹி அனத்தே²ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஹனந்தி க³ச்ச²ந்தி பவத்தந்தீதி ஈதிஹா, தண்ஹாதி³உபக்கிலேஸா. நத்தி² ஏத்த² ஈதிஹாதி அனீதிஹம். ஈதிஹா வா யதா²வுத்தேனத்தே²ன தித்தி²யஸமயா, தப்படிபக்க²தோ இத³ம் அனீதிஹம். ‘‘அனிதிஹ’’ந்திபி பாடோ². தஸ்ஸத்தோ² – ‘‘இதிஹாய’’ந்தி த⁴ம்மேஸு அனேகம்ஸக்³கா³ஹபா⁴வதோ விசிகிச்சா² இதிஹம் நாம, ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ப்பவேதி³தத்தா யதா²னுஸிட்ட²ம் படிபஜ்ஜந்தானம் நிக்கங்க²பா⁴வஸாத⁴னதோ ச நத்தி² ஏத்த² இதிஹந்தி அனிதிஹம், அபரபத்தியந்தி அத்தோ². வுத்தஞ்ஹேதம் ‘‘பச்சத்தம் வேதி³தப்³போ³ விஞ்ஞூஹீ’’தி, ‘‘அதக்காவசரோ’’தி (தீ³. நி. 2.67; ம. நி. 1.281; 2.337; ஸம். நி. 1.172; மஹாவ. 7-8) ச. கா³தா²ப³ந்த⁴ஸுக²த்த²ம் பன ‘‘அனீதிஹ’’ந்தி தீ³க⁴ம் கத்வா பட²ந்தி. பச்சி²மம் பனேத்த² அத்த²விகப்பம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘இதிஹபரிவஜ்ஜித’’ந்திஆதி³ வுத்தம்.

நிப்³பா³னஸங்கா²தம் ஓக³த⁴ம் பதிட்ட²ம் பாரம் க³ச்ச²தீதி நிப்³பா³னோக³த⁴கா³மீ, விமுத்திரஸத்தா ஏகந்தேனேவ நிப்³பா³னஸம்பாபகோதி அத்தோ², தம் நிப்³பா³னோக³த⁴கா³மினம் ப்³ரஹ்மசரியம். நிப்³பா³னோக³தோ⁴தி வா அரியமக்³கோ³ வுச்சதி தேன வினா நிப்³பா³னாவகா³ஹணஸ்ஸ அஸம்ப⁴வதோ தஸ்ஸ ச நிப்³பா³னம் அனாலம்பி³த்வா அப்பவத்தனதோ, தஞ்சேதம் ஏகந்தஸம்பாத³னேன க³ச்ச²தீதி நிப்³பா³னோக³த⁴கா³மீ. அத² வா நிப்³பா³னோக³த⁴கா³மினந்தி நிப்³பா³னஸ்ஸ அந்தோகா³மினம். மக்³க³ப்³ரஹ்மசரியஞ்ஹி நிப்³பா³னம் ஆரம்மணம் கரித்வா தஸ்ஸ அந்தோ ஏவ பவத்ததீதி. இமமேவ ச அத்த²விகப்பம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘நிப்³பா³னஸ்ஸ அந்தோகா³மின’’ந்திஆதி³ வுத்தம். ஸோதி யோ ஸோ ஸமதிம்ஸ பாரமியோ பூரேத்வா ஸப்³ப³கிலேஸே ப⁴ஞ்ஜித்வா அனுத்தரம் ஸம்மாஸம்போ³தி⁴ம் அபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴, ஸோ ப⁴க³வா அதே³ஸயி தே³ஸேஸி. மஹந்தேஹீதி மஹாஆதுமேஹி உளாரஜ்ஜா²ஸயேஹி. மஹந்தம் நிப்³பா³னம், மஹந்தே வா ஸீலக்க²ந்தா⁴தி³கே ஏஸந்தி க³வேஸந்தீதி மஹேஸினோ, பு³த்³தா⁴த³யோ அரியா. தேஹி அனுயாதோ படிபன்னோ.

யதா² பு³த்³தே⁴ன தே³ஸிதந்தி யதா² அபி⁴ஞ்ஞேய்யாதி³பா⁴வேன ஸம்மாஸம்பு³த்³தே⁴ன மயா தே³ஸிதம், ஏவம் யே ஏதம் மக்³க³ப்³ரஹ்மசரியம் தத³த்த²ம் ஸாஸனப்³ரஹ்மசரியஞ்ச படிபஜ்ஜந்தி. தே தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஸம்பராயிகபரமத்தே²ஹி யதா²ரஹம் அனுஸாஸந்தஸ்ஸ ஸத்து² மய்ஹம் ஸாஸனகாரினோ ஓவாத³ப்படிகரா ஸகலஸ்ஸ வட்டது³க்க²ஸ்ஸ அந்தம் பரியந்தம் அப்பவத்திம் கரிஸ்ஸந்தி, து³க்க²ஸ்ஸ வா அந்தம் நிப்³பா³னம் ஸச்சி²கரிஸ்ஸந்தீதி.

ப்³ரஹ்மசரியஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

6. குஹஸுத்தவண்ணனா

26. ச²ட்டே² குஹகாதி ஸாமந்தஜப்பனாதி³னா குஹனவத்து²னா குஹகா, அஸந்தகு³ணஸம்பா⁴வனிச்சா²ய கோஹஞ்ஞம் கத்வா பரேஸம் வித்³த⁴ம்ஸகாதி அத்தோ². த²த்³தா⁴தி ‘‘கோத⁴னோ ஹோதி உபாயாஸப³ஹுலோ, அப்பம்பி வுத்தோ ஸமானோ அபி⁴ஸஜ்ஜதி குப்பதி ப்³யாபஜ்ஜதி பதித்தீ²யதீ’’தி (அ. நி. 3.25, 27) ஏவம் வுத்தேன கோதே⁴ன ச, ‘‘து³ப்³ப³சோ ஹோதி தோ³வசஸ்ஸகரணேஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ அக்க²மோ அப்பத³க்கி²ணக்³கா³ஹீ அனுஸாஸனி’’ந்தி (ம. நி. 1.181; பாரா. 426). ஏவம் வுத்தேன தோ³வசஸ்ஸேன ச, ‘‘ஜாதிமதோ³, கோ³த்தமதோ³, லாப⁴மதோ³, ஆரோக்³யமதோ³, யோப்³ப³னமதோ³, ஜீவிதமதோ³’’தி (விப⁴. 832) ஏவம் வுத்தஜாதிமதா³தி³பே⁴தே³ன மானேன ச க³ருகாதப்³பே³ஸு க³ரூஸுபி நிபச்சகாரம் அகத்வா அயோஸலாகம் கி³லித்வா டி²தா விய அனோனதா ஹுத்வா விசரணகா. தேனாஹ ‘‘கோதே⁴ன சா’’திஆதி³.

உபலாபகாதி மிச்சா²ஜீவவஸேன குலஸங்க³ண்ஹகா. லபாதி பச்சயத்த²ம் பயுத்தவாசாவஸேன நிப்பேஸிகதாவஸேன லபகாதி அத்தோ². ஸிங்க³ந்தி ஸிங்கா³ரம். தஞ்ஹி குஸலஸ்ஸ விஜ்ஜ²னதோ ஸுட்டு² ஆஸேவிததாய ஸீஸே பரிக்கி²த்தம் ஸுனிப்³ப³த்தம் விஸாணம் விய தி²ரத்தா ச ஸிங்க³ம் வியாதி ஸிங்க³ம், நாக³ரிகபா⁴வஸங்கா²தஸ்ஸ கிலேஸஸிங்க³ஸ்ஸேதம் நாமம். ஸிங்கா³ரபா⁴வோ ஸிங்கா³ரதா, ஸிங்கா³ரகரணகஆகாரோ வா. சாதுரபா⁴வோ சாதுரதா. ததா² சாதுரியம். பரிக்க²தபா⁴வோ பரிக்க²ததா, பரிக²ணித்வா ட²பிதஸ்ஸேவ த³ள்ஹஸிங்கா³ரஸ்ஸேதம் நாமம். இதரம் தஸ்ஸேவ வேவசனம். ஏவம் ஸப்³பே³ஹி வாரேஹி கிலேஸஸிங்கா³ரதாவ கதி²தா.

உக்³க³தனளாதி நளஸதி³ஸம் துச்ச²மானம் உக்கி²பித்வா விசரணகா. தேனாஹ ‘‘துச்ச²மானம் உக்கி²பித்வா டி²தா’’தி. யஸ்மா தே குஹனாதி³யோக³தோ ந ஸம்மாபடிபன்னா, தஸ்மா ‘‘மம ஸந்தகா ந ஹோந்தீ’’தி வுத்தம். அபக³தாதி யதி³பி தே மம ஸாஸனே பப்³ப³ஜிதா, யதா²னுஸிட்ட²ம் பன அப்படிபஜ்ஜனதோ அபக³தா ஏவ இமஸ்மா த⁴ம்மவினயா, இதோ தே ஸுவிதூ³ரே டி²தாதி த³ஸ்ஸேதி. வுத்தஞ்ஹேதம் –

‘‘நப⁴ஞ்ச தூ³ரே பத²வீ ச தூ³ரே,

பாரம் ஸமுத்³த³ஸ்ஸ ததா³ஹு தூ³ரே;

ததோ ஹவே தூ³ரதரம் வத³ந்தி,

ஸதஞ்ச த⁴ம்மோ அஸதஞ்ச ராஜா’’தி. (ஜா. 2.21.414);

ஸப்³ப³த்த² பத்த²டதாய வேபுல்லம் பாபுணந்தீதி ஸப்³ப³த்த² பத்த²டபா⁴வேன ஸீலாதி³த⁴ம்மக்க²ந்த⁴பாரிபூரியா வேபுல்லம் பாபுணந்தி.

குஹஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

7. ஸந்துட்டி²ஸுத்தவண்ணனா

27. ஸத்தமே நித்³தோ³ஸானீதி அவஜ்ஜரஹிதானி ஆக³மனஸுத்³தி⁴தோ காயமண்ட³னாதி³கிலேஸவத்து²பா⁴வாபா⁴வதோ ச. தத்த² ஸுலப⁴தாய பரியேஸனது³க்க²ஸ்ஸ அபா⁴வோ த³ஸ்ஸிதோ, அப்பதாய பரிஹரணது³க்க²ஸ்ஸபி அபா⁴வோ த³ஸ்ஸிதோ, அனவஜ்ஜதாய அக³ரஹிதப்³ப³தாய பி⁴க்கு²ஸாருப்பபா⁴வோ த³ஸ்ஸிதோ ஹோதி. அப்பதாய வா பரித்தாஸஸ்ஸ அவத்து²தா, ஸுலப⁴தாய கே³தா⁴தீ³னம் அவத்து²தா, அனவஜ்ஜதாய ஆதீ³னவத³ஸ்ஸனனிஸ்ஸரணபஞ்ஞானம் அத்தி²தா த³ஸ்ஸிதா ஹோதி. அப்பதாய வா லாபே⁴ன ந ஸோமனஸ்ஸம் ஜனயந்தி, அலாபே⁴ன ந தோ³மனஸ்ஸம் ஜனயந்தி, அனவஜ்ஜதாய விப்படிஸாரனிமித்தம் அஞ்ஞாணுபேக்க²ம் ந ஜனயந்தி அவிப்படிஸாரவத்து²பா⁴வதோ.

பம்ஸுகூலந்தி ஸங்காரகூடாதீ³ஸு யத்த² கத்த²சி பம்ஸூனம் உபரி டி²தத்தா அப்³பு⁴க்³க³தட்டே²ன பம்ஸுகூலம் வியாதி பம்ஸுகூலம், பம்ஸு விய குச்சி²தபா⁴வம் உலதி க³ச்ச²தீதி பம்ஸுகூலந்தி ஏவம் லத்³த⁴னாமம் ரதி²காதீ³ஸு பதிதனந்தகானி உச்சினித்வா கதசீவரம். ருக்க²மூலந்தி விவேகானுரூபம் யம் கிஞ்சி ருக்க²ஸமீபம். யம் கிஞ்சி முத்தந்தி யம் கிஞ்சி கோ³முத்தம். கேசி பனேத்த² ‘‘கோ³முத்தபரிபா⁴விதஹரீதகக²ண்ட³ம் பூதிமுத்த’’ந்தி வத³ந்தி. ‘‘பூதிபா⁴வேன ஆபணாதி³தோ விஸ்ஸட்ட²ம் ச²ட்³டி³தம் அபரிக்³க³ஹிதம் யம் கிஞ்சி பே⁴ஸஜ்ஜம் பூதிமுத்தந்தி அதி⁴ப்பேத’’ந்தி அபரே.

யதோ கோ²தி பச்சத்தே நிஸ்ஸக்கவசனம், யம் கோ²தி வுத்தம் ஹோதி. தேன துட்டோ² ஹோதீதி வுத்தகிரியம் பராமஸதி. துட்டோ²தி ஸந்துட்டோ². இத³மஸ்ஸாஹந்தி ய்வாயம் சதுப்³பி³தே⁴ன யதா²வுத்தேன பச்சயேன அப்பேன ஸுலபே⁴ன ஸந்தோஸோ, இத³ம் இமஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ஸீலஸம்வராதீ³ஸு அஞ்ஞதரம் ஏகம் ஸாமஞ்ஞங்க³ம் ஸமணபா⁴வகாரணந்தி அஹம் வதா³மி. ஸந்துட்ட²ஸ்ஸ ஹி சதுபாரிஸுத்³தி⁴ஸீலம் பரிபுண்ணம் ஹோதி, ஸமத²விபஸ்ஸனா ச பா⁴வனாபாரிபூரிம் க³ச்ச²ந்தி. அத² வா ஸாமஞ்ஞம் நாம அரியமக்³கோ³, தஸ்ஸ ஸங்கே²பதோ த்³வே அங்கா³ பா³ஹிரம் அஜ்ஜ²த்திகந்தி. தத்த² பா³ஹிரம் ஸப்புரிஸூபனிஸ்ஸயோ ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனஞ்ச. அஜ்ஜ²த்திகம் பன யோனிஸோமனஸிகாரோ த⁴ம்மானுத⁴ம்மப்படிபத்தி ச. தேஸு யஸ்மா யதா²ரஹம் த⁴ம்மானுத⁴ம்மப்படிபத்திபூ⁴தா தஸ்ஸ மூலபூ⁴தா சேதே த⁴ம்மா, யதி³த³ம் அப்பிச்ச²தா ஸந்துட்டி²தா பவிவித்ததா அஸம்ஸட்ட²தா ஆரத்³த⁴வீரியதாதி ஏவமாத³யோ, தஸ்மா வுத்தம் ‘‘இத³மஸ்ஸாஹம் அஞ்ஞதரம் ஸாமஞ்ஞங்க³ந்தி வதா³மீ’’தி.

ஸேனாஸனமாரப்³பா⁴தி விஹாராதி³ம் மஞ்சபீடா²தி³ஞ்ச ஸேனாஸனம் நிஸ்ஸாய. சீவரம் பானபோ⁴ஜனந்தி நிவாஸனாதி³சீவரம் அம்ப³பானகாதி³பானம் கா²த³னீயபோ⁴ஜனீயாதி³பு⁴ஞ்ஜிதப்³ப³வத்து²ஞ்ச ஆரப்³பா⁴தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. விகா⁴தோதி விகா⁴தபா⁴வோ, சித்தஸ்ஸ து³க்க²ம் ந ஹோதீதி யோஜனா. அயஞ்ஹேத்த² ஸங்கே²பத்தோ² – ‘‘அமுகஸ்மிம் நாம ஆவாஸே பச்சயா ஸுலபா⁴’’தி லபி⁴தப்³ப³ட்டா²னக³மனேன வா ‘‘மய்ஹம் பாபுணாதி, ந துய்ஹ’’ந்தி விவாதா³பஜ்ஜனேன வா நவகம்மகரணாதி³வஸேன வா ஸேனாஸனாதீ³னி பரியேஸந்தானம் அஸந்துட்டா²னம் இச்சி²தாலாபா⁴தி³னா யோ விகா⁴தோ சித்தஸ்ஸ ஹோதி, ஸோ தத்த² ஸந்துட்ட²ஸ்ஸ ந ஹோதி. தி³ஸா நப்படிஹஞ்ஞதீதி ஸந்துட்டி²யா சாதுத்³தி³ஸபா⁴வேன தி³ஸா ந படிஹனதி. வுத்தஞ்ஹேதம் ‘‘சாதுத்³தி³ஸோ அப்படிகோ⁴ ச ஹோதி, ஸந்துஸ்ஸமானோ இதரீதரேனா’’தி (ஸு. நி. 42).

ஸமணத⁴ம்மஸ்ஸ அனுலோமாதி ஸமணத⁴ம்மஸ்ஸ ஸமத²விபஸ்ஸனாபா⁴வனாய, அரியமக்³க³ஸ்ஸேவ வா அனுச்ச²விகா அப்பிச்ச²தாத³யோ. துட்ட²சித்தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோதி துட்ட²சித்தேன பி⁴க்கு²னா. அதி⁴க்³க³ஹிதா ஹோந்தீதி படிபக்க²த⁴ம்மே அபி⁴ப⁴வித்வா க³ஹிதா ஹோந்தி. அந்தோக³தாதி அப்³ப⁴ந்தரக³தா. ந பரிபா³ஹிராதி ந பா³ஹிரா கதா.

ஸந்துட்டி²ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

8. அரியவம்ஸஸுத்தவண்ணனா

28. அட்ட²மே வம்ஸ-ஸத்³தோ³ ‘‘பிட்டி²வம்ஸம் அதிக்கமித்வா நிஸீத³தீ’’திஆதீ³ஸு த்³வின்னம் கோ³பானஸீனம் ஸந்தா⁴னட்டா²னே ட²பேதப்³ப³த³ண்ட³கே ஆக³தோ.

‘‘வம்ஸோ விஸாலோ ச யதா² விஸத்தோ,

புத்தேஸு தா³ரேஸு ச யா அபேக்கா²;

வம்ஸக்களீரோவ அஸஜ்ஜமானோ,

ஏகோ சரே க²க்³க³விஸாணகப்போ’’தி. –

ஆதீ³ஸு கட்ட²கே. ‘‘பே⁴ரிஸத்³தோ³ முதி³ங்க³ஸத்³தோ³ வம்ஸதாலஸத்³தோ³’’திஆதீ³ஸு தூரியவிஸேஸே, வேணூதிபி வுச்சதி. ‘‘பி⁴ன்னேன பிட்டி²வம்ஸேன மதோ ஹத்தீ²’’திஆதீ³ஸு ஹத்தி²ஆதீ³னம் பிட்டி²வேமஜ்ஜே² பதே³ஸே. ‘‘குலவம்ஸம் ட²பேஸ்ஸாமீ’’திஆதீ³ஸு குலன்வயே. ‘‘வம்ஸானுரக்க²கோ பவேணீபாலகோ’’திஆதீ³ஸு கு³ணானுபுப்³பி³யம் கு³ணானம் பப³ந்த⁴ப்பவத்தியம். இத⁴ பன சதுபச்சயஸந்தோஸபா⁴வனாராமதாஸங்கா²தகு³ணானம் பப³ந்தே⁴ த³ட்ட²ப்³போ³. தஸ்ஸ பன வம்ஸஸ்ஸ குலன்வயம் கு³ணன்வயஞ்ச நித³ஸ்ஸனவஸேன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யதா² ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² க²த்தியவம்ஸோதி க²த்தியகுலவம்ஸோ. ஏஸ நயோ ஸேஸபதே³ஸுபி. ஸமணவம்ஸோ பன ஸமணதந்தி ஸமணபவேணீ. மூலக³ந்தா⁴தீ³னந்தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன யதா² ஸாரக³ந்தா⁴தீ³னம் ஸங்க³ஹோ, ஏவமேத்த² கோ³ரஸாதீ³னம்பி ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³, து³தியேன பன ஆதி³-ஸதே³ன காஸிகவத்த²ஸப்பிமண்டா³தீ³னம்.

அரிய-ஸத்³தோ³ அமிலக்கே²ஸுபி மனுஸ்ஸேஸு பவத்ததி, யேஸம் நிவஸனட்டா²னம் அரியம் ஆயதனந்தி வுச்சதி. யதா²ஹ ‘‘யாவதா, ஆனந்த³, அரியம் ஆயதன’’ந்தி (தீ³. நி. 2.152; உதா³. 76). லோகியஸாது⁴ஜனேஸுபி ‘‘யே ஹி வோ அரியா பரிஸுத்³த⁴காயஸமாசாரா, தேஸம் அஹம் அஞ்ஞதரோ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.35). இத⁴ பன யே ‘‘ஆரகா கிலேஸேஹீ’’திஆதி³னா லத்³த⁴னிப்³ப³சனா படிவித்³த⁴அரியஸச்சா, தே ஏவ அதி⁴ப்பேதாதி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘கே பன தே அரியா’’தி புச்ச²ம் கத்வா ‘‘அரியா வுச்சந்தீ’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² யே மஹாபணிதா⁴னகப்பதோ பட்டா²ய யாவாயம் கப்போ, ஏத்த²ந்தரே உப்பன்னா ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴. தே தாவ ஸரூபதோ த³ஸ்ஸேத்வா தத³ஞ்ஞேபி ஸம்மாஸம்பு³த்³தே⁴ பச்சேகபு³த்³தே⁴ பு³த்³த⁴ஸாவகே ச ஸங்க³ஹேத்வா அனவஸேஸதோ அரியே த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அபிசா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² யாவ ஸாஸனம் அந்தரதா⁴யதி, தாவ ஸத்தா² த⁴ரதி ஏவ நாமாதி இமமேவ ப⁴க³வந்தம். யே சேதரஹி பு³த்³த⁴ஸாவகா, தே ச ஸந்தா⁴ய பச்சுப்பன்னக்³க³ஹணம். தஸ்மிம் தஸ்மிம் காலே தே தே பச்சுப்பன்னாதி சே, அதீதானாக³தக்³க³ஹணம் ந கத்தப்³ப³ம் ஸியா.

இதா³னி யதா² ப⁴க³வா ‘‘த⁴ம்மம் வோ, பி⁴க்க²வே, தே³ஸேஸ்ஸாமி ஆதி³கல்யாணம் மஜ்ஜே²கல்யாணம் பரியோஸானகல்யாணம் ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம் கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பகாஸேஸ்ஸாமி, யதி³த³ம் ச² ச²க்கானீ’’தி ச²ச²க்கதே³ஸனாய (ம. நி. 3.420) அட்ட²ஹி பதே³ஹி வண்ணம் அபா⁴ஸி. ஏவம் மஹாஅரியவம்ஸதே³ஸனாய அரியானம் வம்ஸம் ‘‘சத்தாரோமே, பி⁴க்க²வே, அரியவம்ஸா அக்³க³ஞ்ஞா ரத்தஞ்ஞா வம்ஸஞ்ஞா போராணா, அஸம்கிண்ணா அஸம்கிண்ணபுப்³பா³ ந ஸம்கீயந்தி ந ஸம்கீயிஸ்ஸந்தி, அப்படிகுட்டா² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹீ’’தி யேஹி நவஹி பதே³ஹி வண்ணம் அபா⁴ஸி, தானி தாவ ஆனேத்வா தோ²மனாவஸேனேவ வண்ணேந்தோ ‘‘தே கோ² பனேதே’’திஆதி³மாஹ. அக்³கா³தி ஜானிதப்³பா³ ஸப்³ப³வம்ஸேஹி ஸேட்ட²பா⁴வதோ ஸேட்ட²பா⁴வஸாத⁴னதோ ச.

ரத்தஞ்ஞா சிரரத்தாதி ஜானிதப்³பா³ ரத்தஞ்ஞூஹி பு³த்³தா⁴தீ³ஹி தேஹி ச ததா² அனுட்டி²தத்தா. வம்ஸாதி ஜானிதப்³பா³தி பு³த்³தா⁴தீ³னம் அரியானம் வம்ஸாதி ஜானிதப்³பா³. போராணாதி புராதனா. ந அது⁴னப்பத்திகாதி ந அது⁴னாதனா. அவிகிண்ணாதி ந கி²த்தா ந ச²ட்³டி³தா. தேனாஹ ‘‘அனபனீதா’’தி. ந அபனீதபுப்³பா³தி ந ச²ட்³டி³தபுப்³பா³, திஸ்ஸன்னம்பி ஸிக்கா²னம் பரிபூரணூபாயபா⁴வதோ ந பரிச்சத்தபுப்³பா³. ததோ ஏவ இதா³னிபி ந அபனீயந்தி, அனாக³தேபி ந அபனீயிஸ்ஸந்தியேவ. த⁴ம்மஸபா⁴வஸ்ஸ விஜானனேன விஞ்ஞூ. ஸமிதபாபா ஸமணா சேவ பா³ஹிதபாபா ப்³ராஹ்மணா ச. தேஹி அப்படிகுட்டா² அப்படிக்கி²த்தா. யே ஹி ந படிக்கோஸிதப்³பா³, தே அனிந்தி³தப்³பா³. அக³ரஹிதப்³பா³ அபரிச்சஜிதப்³ப³தாய அப்படிக்கி²பிதப்³பா³ ஹோந்தீதி.

ஸந்துட்டோ²தி ஏத்த² யதா²தி⁴ப்பேதஸந்தோஸமேவ த³ஸ்ஸேந்தேன பச்சயஸந்தோஸவஸேன ஸந்துட்டோ²தி வுத்தம், ஜா²னவிபஸ்ஸனாதி³வஸேனபி இத⁴ பி⁴க்கு²னோ ஸந்துட்ட²தா ஹோதீதி. இதரீதரேனாதி இதரேன இதரேன. இதரஸத்³தோ³ அனியமவசனோ த்³விக்க²த்தும் வுச்சமானோ யம்-கிஞ்சிஸத்³தே³ஹி ஸமானத்தோ² ஹோதீதி வுத்தம் ‘‘யேன கேனசீ’’தி. ஸ்வாயம் அனியமவாசிதாய ஏவ யதா² தூ²லாதீ³னம் அஞ்ஞதரவசனோ, ஏவம் யதா²லத்³தா⁴தீ³னம்பி அஞ்ஞதரவசனோதி. தத்த² து³தியபக்க²ஸ்ஸேவ இத⁴ இச்சி²தபா⁴வம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அத² கோ²’’திஆதி³மாஹ. நனு ச யதா²லத்³தா⁴த³யோபி தூ²லாத³யோ ஏவ? ஸச்சமேதம், ததா²பி அத்தி² விஸேஸோ. யோ ஹி யதா²லத்³தே⁴ஸு தூ²லாதீ³ஸு ஸந்தோஸோ, ஸோ யதா²லாப⁴ஸந்தோஸோவ, ந இதரோ. ந ஹி ஸோ பச்சயமத்தஸன்னிஸ்ஸயோ இச்சி²தோ, அத² கோ² அத்தனோ காயப³லஸாருப்பபா⁴வஸன்னிஸ்ஸயோபி. தூ²லது³காத³யோ தயோபி சீவரே லப்³ப⁴ந்தி, மஜ்ஜி²மோ சதுபச்சயஸாதா⁴ரணோ, பச்சி²மோ பன சீவரே ஸேனாஸனே ச லப்³ப⁴தீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். இமே தயோ ஸந்தோஸேதி இத³ம் ஸப்³ப³ஸங்கா³ஹிகனயேன வுத்தம். யே ஹி பரதோ கி³லானபச்சயம் பிண்ட³பாதே ஏவ பக்கி²பித்வா சீவரே வீஸதி, பிண்ட³பாதே பன்னரஸ, ஸேனாஸனே பன்னரஸாதி ஸமபஞ்ஞாஸ ஸந்தோஸா வுச்சந்தி, தே ஸப்³பே³பி யதா²ரஹம் இமேஸு ஏவ தீஸு ஸந்தோஸேஸு ஸங்க³ஹம் ஸமோஸரணம் க³ச்ச²ந்தீதி.

சீவரம் ஜானிதப்³ப³ந்தி ‘‘இத³ம் நாம சீவரம் கப்பிய’’ந்தி ஜாதிதோ சீவரம் ஜானிதப்³ப³ம். சீவரகே²த்தந்தி சீவரஸ்ஸ உப்பத்திக்கே²த்தம். பம்ஸுகூலந்தி பம்ஸுகூலசீவரம், பம்ஸுகூலலக்க²ணப்பத்தம் சீவரம் ஜானிதப்³ப³ந்தி அத்தோ². சீவரஸந்தோஸோதி சீவரே லப்³ப⁴மானோ ஸப்³போ³ ஸந்தோஸோ ஜானிதப்³போ³. சீவரப்படிஸம்யுத்தானி து⁴தங்கா³னி ஜானிதப்³பா³னி, யானி கோ³பேந்தோ சீவரஸந்தோஸேன ஸம்மதே³வ ஸந்துட்டோ² ஹோதீதி. கோ²மகப்பாஸிககோஸேய்யகம்ப³லஸாணப⁴ங்கா³னி கோ²மாதீ³னி. தத்த² கோ²மம் நாம கோ²மஸுத்தேஹி வாயிதம் கோ²மபட்டசீவரம். ததா² ஸேஸானிபி. ஸாணந்தி ஸாணவாகஸுத்தேஹி கதசீவரம். ப⁴ங்க³ந்தி பன கோ²மஸுத்தாதீ³னி ஸப்³பா³னி, ஏகச்சானி வா மிஸ்ஸேத்வா கதசீவரம். ப⁴ங்க³ம்பி வாகமயமேவாதி கேசி. சா²தி க³ணனபரிச்சே²தோ³. யதி³ ஏவம் இதோ அஞ்ஞா வத்த²ஜாதி நத்தீ²தி? நோ நத்தி². ஸா பன ஏதேஸம் அனுலோமாதி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘து³கூலாதீ³னீ’’திஆதி³ வுத்தம். ஆதி³-ஸத்³தே³ன பத்துண்ணம், ஸோமாரபட்டம், சீனபட்டம், இத்³தி⁴ஜம், தே³வதி³ன்னந்தி தேஸம் ஸங்க³ஹோ. தத்த² து³கூலம் ஸாணஸ்ஸ அனுலோமம் வாகமயத்தா. பத்துண்ணதே³ஸே ஸஞ்ஜாதவத்த²ம் பத்துண்ணம். ‘‘கோஸேய்யவிஸேஸோ’’தி ஹி அபி⁴தா⁴னகோஸே வுத்தம். ஸோமாரதே³ஸே சீனதே³ஸே ச ஜாதவத்தா²னி ஸோமாரசீனபட்டானி. பத்துண்ணாதீ³னி தீணி கோஸேய்யஸ்ஸ அனுலோமானி பாணகேஹி கதஸுத்தமயத்தா. இத்³தி⁴ஜம் ஏஹிபி⁴க்கூ²னம் புஞ்ஞித்³தி⁴யா நிப்³ப³த்தசீவரம், தம் கோ²மாதீ³னம் அஞ்ஞதரம் ஹோதீதி தேஸம் ஏவ அனுலோமம். தே³வதாஹி தி³ன்னசீவரம் தே³வதி³ன்னம், தம் கப்பருக்கே² நிப்³ப³த்தம் ஜாலினியா தே³வகஞ்ஞாய அனுருத்³த⁴த்தே²ரஸ்ஸ தி³ன்னவத்த²ஸதி³ஸம், தம்பி கோ²மாதீ³னம்யேவ அனுலோமம் ஹோதி தேஸு அஞ்ஞதரபா⁴வதோ.

இமானீதி அந்தோக³தா⁴வதா⁴ரணவசனம், இமானி ஏவாதி அத்தோ². பு³த்³தா⁴தீ³னம் பரிபோ⁴க³யோக்³க³தாய கப்பியசீவரானி. இதா³னி அவதா⁴ரணேன நிவத்திதானி ஏகதே³ஸேன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘குஸசீர’’ந்திஆதி³ வுத்தம். தத்த² குஸதிணேஹி அஞ்ஞேஹி வா தாதி³ஸேஹி திணேஹி கதசீவரம் குஸசீரம். அக்கவாகாதீ³ஹி வாகேஹி கதசீவரம் வாகசீரம். சதுக்கோணேஹி திகோணேஹி வா ப²லகேஹி கதசீவரம் ப²லகசீரம். மனுஸ்ஸானம் கேஸேஹி கதகம்ப³லம் கேஸகம்ப³லம். சாமரிவாலஅஸ்ஸவாலாதீ³ஹி கதம் வாலகம்ப³லம். மகசிதந்தூஹி வாயிதோ போத்த²கோ. சம்மந்தி மிக³சம்மாதி³ யம் கிஞ்சி சம்மம். உலூகபக்கே²ஹி க³ந்தி²த்வா கதசீவரம் உலூகபக்க²ம். பு⁴ஜபத்ததசாதி³மயம் ருக்க²து³ஸ்ஸம். திரீடகந்தி அத்தோ². ஸுகு²மதராஹி லதாஹி லதாவாகேஹி வா வாயிதம் லதாது³ஸ்ஸம். ஏரகவாகேஹி கதம் ஏரகது³ஸ்ஸம். ததா² கத³லிது³ஸ்ஸம். ஸுகு²மேஹி வேளுவிலீவேஹி கதம் வேளுது³ஸ்ஸம். ஆதி³-ஸத்³தே³ன வக்கலாதீ³னம் ஸங்க³ஹோ. அகப்பியசீவரானி தித்தி²யத்³த⁴ஜபா⁴வதோ.

அட்ட²ன்னம் மாதிகானம் வஸேனாதி ‘‘ஸீமாய தே³தி, கதிகாய தே³தீ’’திஆதி³னா (மஹாவ. 379) ஆக³தானம் அட்ட²ன்னம் சீவருப்பத்திமாதிகானம் வஸேன. சீவரானம் படிலாப⁴க்கே²த்தத³ஸ்ஸனத்த²ஞ்ஹி ப⁴க³வதா ‘‘அட்டி²மா, பி⁴க்க²வே, மாதிகா’’திஆதி³னா மாதிகா ட²பிதா. மாதிகாதி ஹி மாதரோ சீவருப்பத்திஜனிகாதி.

ஸோஸானிகந்தி ஸுஸானே பதிதம். பாபணிகந்தி ஆபணத்³வாரே பதிதம். ரதி²யந்தி புஞ்ஞத்தி²கேஹி வாதபானந்தரேன ரதி²காய ச²ட்³டி³தசோளகம். ஸங்காரகூடகந்தி ஸங்காரட்டா²னே ச²ட்³டி³தசோளகம். ஸினானந்தி நஹானசோளகம், யம் பூ⁴தவேஜ்ஜேஹி ஸஸீஸம் நஹாயித்வா காலகண்ணிசோளந்தி ச²ட்³டே³த்வா க³ச்ச²ந்தி. தித்த²ந்தி தித்த²சோளம், ஸினானதித்தே² ச²ட்³டி³தபிலோதிகா. அக்³கி³த³ட்³ட⁴ந்தி அக்³கி³னா த³ட்³ட⁴ப்பதே³ஸம். தஞ்ஹி மனுஸ்ஸா ச²ட்³டே³ந்தி. கோ³கா²யிதாதீ³னி பாகடானேவ. தானிபி ஹி மனுஸ்ஸா ச²ட்³டே³ந்தி. த⁴ஜம் உஸ்ஸாபேத்வாதி நாவம் ஆரோஹந்தேஹி வா யுத்³த⁴ம் பவிஸந்தேஹி வா த⁴ஜயட்டி²ம் உஸ்ஸாபேத்வா, தத்த² ப³த்³த⁴ம் வாதேன ஆனீதம் தேஹி ச²ட்³டி³தந்தி அதி⁴ப்பாயோ.

ஸாத³கபி⁴க்கு²னாதி க³ஹபதிசீவரஸ்ஸ ஸாதி³யனபி⁴க்கு²னா. ஏகமாஸமத்தந்தி சீவரமாஸஸஞ்ஞிதம் ஏகமாஸமத்தம் விதக்கேதும் வட்டதி, ந ததோ பரந்தி அதி⁴ப்பாயோ. ஸப்³ப³ஸ்ஸபி ஹி தண்ஹானிக்³க³ஹத்தா² ஸாஸனே படிபத்தீதி. பம்ஸுகூலிகோ அத்³த⁴மாஸேனேவ கரோதி அபரப்படிப³த்³த⁴த்தா படிலாப⁴ஸ்ஸ, இதரஸ்ஸ பன பரப்படிப³த்³த⁴த்தா மாஸமத்தம் அனுஞ்ஞாதம். இத³ம் மாஸட்³ட⁴மாஸமத்தம்…பே… விதக்கஸந்தோஸோ விதக்கேந்தஸ்ஸ பரிமிதகாலிகத்தா. மஹாதே²ரம் தத்த² அத்தனோ ஸஹாயம் இச்ச²ந்தோபி க³ருகா³ரவேன ‘‘கா³மத்³வாரம், ப⁴ந்தே, க³மிஸ்ஸாமி’’இச்சேவாஹ. தே²ரோபி தஸ்ஸ அஜ்ஜா²ஸயம் ஞத்வா ‘‘அஹம்பாவுஸோ, க³மிஸ்ஸாமீ’’தி ஆஹ. ‘‘இமஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ விதக்கஸ்ஸ அவஸரோ மா ஹோதூ’’தி பஞ்ஹம் புச்ச²மானோ கா³மம் பாவிஸி. உச்சாரபலிபு³த்³தோ⁴தி உச்சாரேன பீளிதோ. ததா³ ப⁴க³வதோ து³க்கரகிரியானுஸ்ஸரணமுகே²ன ததா²க³தே உப்பன்னஸ்ஸ பீதிஸோமனஸ்ஸவேக³ஸ்ஸ ப³லவபா⁴வேன கிலேஸானம் விக்க²ம்பி⁴தத்தா தஸ்மிம்யேவ…பே… தீணி ப²லானி பத்தோ.

கத்த² லபி⁴ஸ்ஸாமீதி சிந்தனாபி லாபா⁴ஸாபுப்³பி³காதி ததா² ‘‘அசிந்தேத்வா’’தி வுத்தம். ‘‘ஸுந்த³ரம் லபி⁴ஸ்ஸாமி, மனாபம் லபி⁴ஸ்ஸாமீ’’திஏவமாதி³சிந்தனாய கா நாம கதா², கத²ம் பன க³ந்தப்³ப³ந்தி ஆஹ ‘‘கம்மட்டா²னஸீஸேனேவ க³மன’’ந்தி. தேன சீவரம் படிச்ச கிஞ்சிபி ந சிந்தேதப்³ப³மேவாதி த³ஸ்ஸேதி. அபேஸலோ அப்பதிரூபாயபி பரியேஸனாய பச்சயோ ப⁴வேய்யாதி ‘‘பேஸலம் பி⁴க்கு²ம் க³ஹேத்வா’’தி வுத்தம். ஆஹரியமானந்தி ஸுஸானாதீ³ஸு பதிதம் வத்த²ம் ‘‘இமே பி⁴க்கூ² பம்ஸுகூலபரியேஸனம் சரந்தீ’’தி ஞத்வா கேனசி புரிஸேன ததோ ஆனீயமானம். ஏவம் லத்³த⁴ம் க³ண்ஹந்தஸ்ஸபீதி ஏவம் படிலாப⁴ஸந்தோஸம் அகோபேத்வா லத்³த⁴ம் க³ண்ஹந்தஸ்ஸபி. அத்தனோபஹோனகமத்தேனேவாதி யதா²லத்³தா⁴னம் பம்ஸுகூலானம் ஏகபட்டது³பட்டானம் அத்தா²ய அத்தனோ பஹோனகப்பமாணேனேவ. அவதா⁴ரணேன உபரி பச்சாஸம் நிவத்தேதி. கா³மே பி⁴க்கா²ய ஆஹிண்ட³ந்தேன ஸபதா³னசாரினா விய த்³வாரப்படிபாடியா சரணம் லோலுப்பவிவஜ்ஜனம் நாம லோலுப்பஸ்ஸ தூ³ரஸமுஸ்ஸாரிதத்தா.

யாபேதுந்தி அத்தபா⁴வம் பவத்தேதும். தோ⁴வனுபகே³னாதி தோ⁴வனயோக்³கே³ன. பண்ணானீதி அம்ப³ஜம்பா³தி³பண்ணானி. அகோபேத்வாதி ஸந்தோஸம் அகோபேத்வா. பஹோனகனீஹாரேனேவாதி அந்தரவாஸகாதீ³ஸு யம் காதுகாமோ, தஸ்ஸ பஹோனகனியாமேனேவ யதா²லத்³த⁴ம் தூ²லஸுகு²மாதி³ம் க³ஹேத்வா கரணம். திமண்ட³லப்படிச்சா²த³னமத்தஸ்ஸேவாதி நிவாஸனம் சே நாபி⁴மண்ட³லம், ஜாணுமண்ட³லம், இதரஞ்சே க³லவாடமண்ட³லம், ஜாணுமண்ட³லந்தி திமண்ட³லப்படிச்சா²த³னமத்தஸ்ஸேவ கரணம். தம் பன அத்த²தோ திண்ணம் சீவரானம் ஹேட்டி²மந்தேன வுத்தபரிமாணம்யேவ ஹோதி. அவிசாரேத்வா ந விசாரேத்வா.

குஸிப³ந்த⁴னகாலேதி மண்ட³லானி யோஜேத்வா ஸிப்³ப³னகாலே. ஸத்த வாரேதி ஸத்த ஸிப்³ப³னவாரே. கப்பபி³ந்து³அபதே³ஸேன கஸ்ஸசி விகாரஸ்ஸ அகரணம் கப்பஸந்தோஸோ.

ஸீதப்படிகா⁴தனாதி³ அத்தா²பத்திதோ ஸிஜ்ஜ²தீதி முக்²யமேவ சீவரபரிபோ⁴கே³ பயோஜனம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஹிரிகோபீனப்படிச்சா²த³னமத்தவஸேனா’’தி வுத்தம். தேனாஹ ப⁴க³வா ‘‘யாவதே³வ ஹிரிகோபீனப்படிச்சா²த³னத்த²’’ந்தி (ம. நி. 1.23; அ. நி. 6.58; மஹானி. 206). வட்டதி, ந தாவதா ஸந்தோஸோ குப்பதி ஸம்பா⁴ரானம் த³க்கி²ணேய்யானம் அலாப⁴தோ. ஸாரணீயத⁴ம்மே ட²த்வாதி ஸீலவந்தேஹி பி⁴க்கூ²ஹி ஸாதா⁴ரணபோ⁴கி³பா⁴வே ட²த்வா. இதீதிஆதி³னா பட²மஸ்ஸேவ அரியவம்ஸஸ்ஸ பம்ஸுகூலிகங்க³தேசீவரிகங்கா³னம் தேஸஞ்சஸ்ஸ பச்சயதம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘இதி இமே த⁴ம்மா அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ ஸமுட்டா²பகா உபத்த²ம்ப⁴கா சா’’தி தீ³பேதி. ஏஸ நயோ இதோ பரேஸு.

ஸந்துட்டோ² ஹோதி வண்ணவாதீ³தி ஏத்த² சதுக்கோடிகம் ஸம்ப⁴வதி. தத்த² சதுத்தோ²யேவ பக்கோ² வண்ணிததோ²மிதோதி ததா² தே³ஸனா கதா. ஏகோ ஸந்துட்டோ² ஹோதி, ஸந்தோஸஸ்ஸ வண்ணம் ந கதே²தி ஸேய்யதா²பி தே²ரோ நாளகோ. ஏகோ ந ஸந்துட்டோ² ஹோதி, ஸந்தோஸஸ்ஸ வண்ணம் கதே²தி ஸேய்யதா²பி உபனந்தோ³ ஸக்யபுத்தோ. ஏகோ நேவ ஸந்துட்டோ² ஹோதி, ந ஸந்தோஸஸ்ஸ வண்ணம் கதே²தி ஸேய்யதா²பி தே²ரோ லாளுதா³யி. ஏகோ ஸந்துட்டோ² சேவ ஹோதி, ஸந்தோஸஸ்ஸ ச வண்ணம் கதே²தி ஸேய்யதா²பி தே²ரோ மஹாகஸ்ஸபோ.

அனேஸனந்தி அயுத்தம் ஏஸனம். தேனாஹ ‘‘அப்பதிரூப’’ந்தி, ஸாஸனே டி²தானம் அப்பதிரூபம் அயோக்³க³ம். கோஹஞ்ஞம் கரோந்தோதி சீவருப்பாத³னனிமித்தம் பரேஸம் குஹனம் விம்ஹாபனம் கரோந்தோ. உத்தஸதீதி தண்ஹாஸந்தாஸேன உபரூபரி தஸதி. பரிதஸ்ஸதீதி பரிதோ தஸ்ஸதி. யதா² ஸப்³பே³ காயவசிப்பயோகா³ தத³த்தா² ஏவ ஜாயந்தி, ஏவம் ஸப்³ப³பா⁴கே³ஹி தஸதி. க³தி⁴தம் வுச்சதி கி³த்³தோ⁴, ஸோ சேத்த² அபி⁴ஜ்ஜா²லக்க²ணோ அதி⁴ப்பேதோ. க³தி⁴தம் ஏதஸ்ஸ நத்தீ²தி அக³தி⁴தோதி ஆஹ ‘‘விக³தலோப⁴கி³த்³தோ⁴’’தி. முச்ச²ந்தி தண்ஹாவஸேன முய்ஹனம். தஸ்ஸ ஸமுஸ்ஸயஸ்ஸ அதி⁴க³தம் அனாபன்னோ அனுபக³தோ. அனோத்த²தோ அனஜ்ஜோ²த்த²தோ. அபரியோனத்³தோ⁴தி தண்ஹச்ச²த³னேன அச்சா²தி³தோ. ஆதீ³னவம் பஸ்ஸமானோதி தி³ட்ட²த⁴ம்மிகம் ஸம்பராயிகஞ்ச தோ³ஸம் பஸ்ஸந்தோ. க³தி⁴தபரிபோ⁴க³தோ நிஸ்ஸரதி ஏதேனாதி நிஸ்ஸரணம், இத³மட்டி²கதா. தம் பஜானாதீதி நிஸ்ஸரணபஞ்ஞோ. தேனாஹ ‘‘யாவதே³வ…பே… ஜானந்தோ’’தி.

நேவத்தானுக்கம்ஸேதீதி அத்தானம் நேவ உக்கம்ஸேதி ந உக்கி²பதி ந உக்கட்ட²தோ த³ஹதி. அஹந்திஆதி³ உக்கம்ஸனாகாரத³ஸ்ஸனம். ந வம்பே⁴தி ந ஹீளேதி ந நிஹீனதோ த³ஹதி. தஸ்மிம் சீவரஸந்தோஸேதி தஸ்மிம் யதா²வுத்தே வீஸதிவிதே⁴ சீவரஸந்தோஸே. காமஞ்சேத்த² வுத்தப்பகாரஸந்தோஸக்³க³ஹணேனேவ சீவரஹேது அனேஸனாபஜ்ஜனாதி³பி க³ஹிதமேவ தஸ்மிம் ஸதி தஸ்ஸ பா⁴வதோ, அஸதி ச அபா⁴வதோ. வண்ணவாதி³தாஅத்துக்கம்ஸனபரவம்ப⁴னானி பன க³ஹிதானி ந ஹோந்தீதி ‘‘வண்ணவாதா³தீ³ஸு வா’’தி விகப்போ வுத்தோ. ஏத்த² ச த³க்கோ²திஆதி³ யேஸம் த⁴ம்மானம் வஸேனஸ்ஸ யதா²வுத்தஸந்தோஸாதீ³ இஜ்ஜ²ந்தி, தம்த³ஸ்ஸனம். தத்த² த³க்கோ²தி இமினா தேஸம் ஸமுட்டா²பனபஞ்ஞம் த³ஸ்ஸேதி. அனலஸோதி இமினா பக்³க³ண்ஹனவீரியம், ஸம்பஜானோதி இமினா பாரிஹாரியபஞ்ஞம், படிஸ்ஸதோதி இமினா தத்த² அஸம்மோஸவுத்திம் த³ஸ்ஸேதி.

பிண்ட³பாதோ ஜானிதப்³போ³தி பபே⁴த³தோ பிண்ட³பாதோ ஜானிதப்³போ³. பிண்ட³பாதக்கே²த்தந்தி பிண்ட³பாதஸ்ஸ உப்பத்திட்டா²னம். பிண்ட³பாதஸந்தோஸோ ஜானிதப்³போ³தி பிண்ட³பாதஸந்தோஸப்பபே⁴தோ³ ஜானிதப்³போ³. இத⁴ பே⁴ஸஜ்ஜம்பி பிண்ட³பாதக³திகமேவ. ஆஹரிதப்³ப³தோ ஹி ஸப்பிஆதீ³னம்பி க³ஹணம் கதம்.