8. பதீ³போபமஸுத்தம்
984. ‘‘ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴, பி⁴க்க²வே, பா⁴விதோ ப³ஹுலீகதோ மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ. கத²ம் பா⁴விதோ ச, பி⁴க்க²வே, ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ கத²ம் ப³ஹுலீகதோ மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ?
‘‘இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அரஞ்ஞக³தோ வா ருக்க²மூலக³தோ வா ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தோ வா நிஸீத³தி பல்லங்கம் ஆபு⁴ஜித்வா உஜும் காயம் பணிதா⁴ய பரிமுக²ம் ஸதிம் உபட்ட²பேத்வா. ஸோ ஸதோவ அஸ்ஸஸதி, ஸதோவ பஸ்ஸஸதி. தீ³க⁴ம் வா அஸ்ஸஸந்தோ ‘தீ³க⁴ம் அஸ்ஸஸாமீ’தி பஜானாதி…பே… ‘படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸீ அஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி, ‘படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸீ பஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ஏவம் பா⁴விதோ கோ², பி⁴க்க²வே, ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஏவம் ப³ஹுலீகதோ மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ.
‘‘அஹம்பி ஸுத³ம், பி⁴க்க²வே, புப்³பே³வ ஸம்போ³தா⁴ அனபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴ போ³தி⁴ஸத்தோவ ஸமானோ இமினா விஹாரேன ப³ஹுலம் விஹராமி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, இமினா விஹாரேன ப³ஹுலம் விஹரதோ நேவ காயோ கிலமதி ந சக்கூ²னி; அனுபாதா³ய ச மே ஆஸவேஹி சித்தம் விமுச்சி.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘நேவ மே காயோ கிலமேய்ய ந சக்கூ²னி, அனுபாதா³ய ச மே ஆஸவேஹி சித்தம் விமுச்சேய்யா’தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘யே மே கே³ஹஸிதா ஸரஸங்கப்பா தே பஹீயேய்யு’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘அப்படிகூலே படிகூலஸஞ்ஞீ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘படிகூலே அப்படிகூலஸஞ்ஞீ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘படிகூலே ச அப்படிகூலே ச படிகூலஸஞ்ஞீ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘படிகூலே ச அப்படிகூலே ச அப்படிகூலஸஞ்ஞீ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘அப்படிகூலஞ்ச படிகூலஞ்ச தது³ப⁴யம் அபி⁴னிவஜ்ஜேத்வா உபேக்க²கோ விஹரேய்யம் ஸதோ ஸம்பஜானோ’தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘விவிச்சேவ காமேஹி விவிச்ச அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹி ஸவிதக்கம் ஸவிசாரம் விவேகஜம் பீதிஸுக²ம் பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘விதக்கவிசாரானம் வூபஸமா அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்பஸாத³னம் சேதஸோ ஏகோதி³பா⁴வம் அவிதக்கம் அவிசாரம் ஸமாதி⁴ஜம் பீதிஸுக²ம் து³தியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘பீதியா ச விராகா³ உபேக்க²கோ ச விஹரேய்யம் ஸதோ ச ஸம்பஜானோ, ஸுக²ஞ்ச காயேன படிஸம்வேதே³ய்யம், யம் தம் அரியா ஆசிக்க²ந்தி – உபேக்க²கோ ஸதிமா ஸுக²விஹாரீதி ததியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘ஸுக²ஸ்ஸ ச பஹானா து³க்க²ஸ்ஸ ச பஹானா புப்³பே³வ ஸோமனஸ்ஸதோ³மனஸ்ஸானம் அத்த²ங்க³மா அது³க்க²மஸுக²ம் உபேக்கா²ஸதிபாரிஸுத்³தி⁴ம் சதுத்த²ம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘ஸப்³ப³ஸோ ரூபஸஞ்ஞானம் ஸமதிக்கமா படிக⁴ஸஞ்ஞானம் அத்த²ங்க³மா நானத்தஸஞ்ஞானம் அமனஸிகாரா அனந்தோ ஆகாஸோதி ஆகாஸானஞ்சாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘ஸப்³ப³ஸோ ஆகாஸானஞ்சாயதனம் ஸமதிக்கம்ம அனந்தம் விஞ்ஞாணந்தி விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘ஸப்³ப³ஸோ விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் ஸமதிக்கம்ம நத்தி² கிஞ்சீதி ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘ஸப்³ப³ஸோ ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் ஸமதிக்கம்ம நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய – ‘ஸப்³ப³ஸோ நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் ஸமதிக்கம்ம ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, அயமேவ ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³போ³.
‘‘ஏவம் பா⁴விதே கோ², பி⁴க்க²வே, ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ம்ஹி ஏவம் ப³ஹுலீகதே, ஸுக²ம் சே வேத³னம் வேத³யதி, ஸா ‘அனிச்சா’தி பஜானாதி, ‘அனஜ்ஜோ²ஸிதா’தி பஜானாதி, ‘அனபி⁴னந்தி³தா’தி பஜானாதி; து³க்க²ம் சே வேத³னம் வேத³யதி, ‘ஸா அனிச்சா’தி பஜானாதி, ‘அனஜ்ஜோ²ஸிதா’தி பஜானாதி, ‘அனபி⁴னந்தி³தா’தி பஜானாதி; அது³க்க²மஸுக²ம் சே வேத³னம் வேத³யதி, ‘ஸா அனிச்சா’தி பஜானாதி, ‘அனஜ்ஜோ²ஸிதா’தி பஜானாதி, ‘அனபி⁴னந்தி³தா’தி பஜானாதி’’.
‘‘ஸுக²ம் [ஸோ ஸுக²ம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.) ம. நி. 3.364 அட்ட²கதா²டீகா ஓலோகேதப்³பா³] சே வேத³னம் வேத³யதி, விஸம்யுத்தோ நம் வேத³யதி; து³க்க²ம் சே வேத³னம் வேத³யதி, விஸம்யுத்தோ நம் வேத³யதி; அது³க்க²மஸுக²ம் சே வேத³னம் வேத³யதி, விஸம்யுத்தோ நம் வேத³யதி. ஸோ காயபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யமானோ ‘காயபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யாமீ’தி பஜானாதி, ஜீவிதபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யமானோ ‘ஜீவிதபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யாமீ’தி பஜானாதி, ‘காயஸ்ஸ பே⁴தா³ உத்³த⁴ம் ஜீவிதபரியாதா³னா இதே⁴வ ஸப்³ப³வேத³யிதானி அனபி⁴னந்தி³தானி ஸீதீப⁴விஸ்ஸந்தீ’தி பஜானாதி’’.
‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, தேலஞ்ச படிச்ச, வட்டிஞ்ச படிச்ச தேலப்பதீ³போ ஜா²யேய்ய, தஸ்ஸேவ தேலஸ்ஸ ச வட்டியா ச பரியாதா³னா அனாஹாரோ நிப்³பா³யேய்ய; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காயபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யமானோ ‘காயபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யாமீ’தி பஜானாதி, ஜீவிதபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யமானோ ‘ஜீவிதபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யாமீ’தி பஜானாதி, ‘காயஸ்ஸ பே⁴தா³ உத்³த⁴ம் ஜீவிதபரியாதா³னா இதே⁴வ ஸப்³ப³வேத³யிதானி அனபி⁴னந்தி³தானி ஸீதீப⁴விஸ்ஸந்தீ’தி பஜானாதீ’’தி. அட்ட²மம்.