3. மஹாவச்ச²ஸுத்தம்
193. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ராஜக³ஹே விஹரதி வேளுவனே கலந்த³கனிவாபே. அத² கோ² வச்ச²கோ³த்தோ பரிப்³பா³ஜகோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² வச்ச²கோ³த்தோ பரிப்³பா³ஜகோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘தீ³க⁴ரத்தாஹம் போ⁴தா கோ³தமேன ஸஹகதீ². ஸாது⁴ மே ப⁴வம் கோ³தமோ ஸம்கி²த்தேன குஸலாகுஸலம் தே³ஸேதூ’’தி. ‘‘ஸம்கி²த்தேனபி கோ² தே அஹம், வச்ச², குஸலாகுஸலம் தே³ஸேய்யம், வித்தா²ரேனபி கோ² தே அஹம், வச்ச², குஸலாகுஸலம் தே³ஸேய்யம்; அபி ச தே அஹம், வச்ச², ஸம்கி²த்தேன குஸலாகுஸலம் தே³ஸேஸ்ஸாமி. தம் ஸுணாஹி, ஸாது⁴கம் மனஸி கரோஹி, பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவம், போ⁴’’தி கோ² வச்ச²கோ³த்தோ பரிப்³பா³ஜகோ ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸி. ப⁴க³வா ஏதத³வோச –
194. ‘‘லோபோ⁴ கோ², வச்ச², அகுஸலம், அலோபோ⁴ குஸலம்; தோ³ஸோ கோ², வச்ச², அகுஸலம், அதோ³ஸோ குஸலம்; மோஹோ கோ², வச்ச², அகுஸலம், அமோஹோ குஸலம். இதி கோ², வச்ச², இமே தயோ த⁴ம்மா அகுஸலா, தயோ த⁴ம்மா குஸலா.
‘‘பாணாதிபாதோ கோ², வச்ச², அகுஸலம், பாணாதிபாதா வேரமணீ குஸலம்; அதி³ன்னாதா³னம் கோ², வச்ச², அகுஸலம், அதி³ன்னாதா³னா வேரமணீ குஸலம்; காமேஸுமிச்சா²சாரோ கோ², வச்ச², அகுஸலம், காமேஸுமிச்சா²சாரா வேரமணீ குஸலம்; முஸாவாதோ³ கோ², வச்ச², அகுஸலம், முஸாவாதா³ வேரமணீ குஸலம்; பிஸுணா வாசா கோ², வச்ச², அகுஸலம், பிஸுணாய வாசாய வேரமணீ குஸலம்; ப²ருஸா வாசா கோ², வச்ச², அகுஸலம், ப²ருஸாய வாசாய வேரமணீ குஸலம்; ஸம்ப²ப்பலாபோ கோ², வச்ச², அகுஸலம், ஸம்ப²ப்பலாபா வேரமணீ குஸலம்; அபி⁴ஜ்ஜா² கோ², வச்ச², அகுஸலம், அனபி⁴ஜ்ஜா² குஸலம்; ப்³யாபாதோ³ கோ², வச்ச², அகுஸலம், அப்³யாபாதோ³ குஸலம்; மிச்சா²தி³ட்டி² கோ², வச்ச², அகுஸலம் ஸம்மாதி³ட்டி² குஸலம். இதி கோ², வச்ச², இமே த³ஸ த⁴ம்மா அகுஸலா, த³ஸ த⁴ம்மா குஸலா.
‘‘யதோ கோ², வச்ச², பி⁴க்கு²னோ தண்ஹா பஹீனா ஹோதி உச்சி²ன்னமூலா தாலாவத்து²கதா அனபா⁴வம்கதா ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மா, ஸோ ஹோதி பி⁴க்கு² அரஹம் கீ²ணாஸவோ வுஸிதவா கதகரணீயோ ஓஹிதபா⁴ரோ அனுப்பத்தஸத³த்தோ² பரிக்கீ²ணப⁴வஸம்யோஜனோ ஸம்மத³ஞ்ஞா விமுத்தோ’’தி.
195. ‘‘திட்ட²து ப⁴வம் கோ³தமோ. அத்தி² பன தே போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ ஏகபி⁴க்கு²பி ஸாவகோ யோ ஆஸவானம் க²யா [ஸாவகோ ஆஸவானம் க²யா (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.) ஏவமுபரிபி] அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி? ‘‘ந கோ², வச்ச², ஏகம்யேவ ஸதம் ந த்³வே ஸதானி ந தீணி ஸதானி ந சத்தாரி ஸதானி ந பஞ்ச ஸதானி, அத² கோ² பி⁴ய்யோவ யே பி⁴க்கூ² மம ஸாவகா ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரந்தீ’’தி.
‘‘திட்ட²து ப⁴வம் கோ³தமோ, திட்ட²ந்து பி⁴க்கூ². அத்தி² பன போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ ஏகா பி⁴க்கு²னீபி ஸாவிகா யா ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி? ‘‘ந கோ², வச்ச², ஏகம்யேவ ஸதம் ந த்³வே ஸதானி ந தீணி ஸதானி ந சத்தாரி ஸதானி ந பஞ்ச ஸதானி, அத² கோ² பி⁴ய்யோவ யா பி⁴க்கு²னியோ மம ஸாவிகா ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரந்தீ’’தி.
‘‘திட்ட²து ப⁴வம் கோ³தமோ, திட்ட²ந்து பி⁴க்கூ², திட்ட²ந்து பி⁴க்கு²னியோ. அத்தி² பன போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ ஏகுபாஸகோபி ஸாவகோ கி³ஹீ ஓதா³தவஸனோ ப்³ரஹ்மசாரீ யோ பஞ்சன்னம் ஓரம்பா⁴கி³யானம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா ஓபபாதிகோ தத்த² பரினிப்³பா³யீ அனாவத்தித⁴ம்மோ தஸ்மா லோகா’’தி? ‘‘ந கோ², வச்ச², ஏகம்யேவ ஸதம் ந த்³வே ஸதானி ந தீணி ஸதானி ந சத்தாரி ஸதானி ந பஞ்ச ஸதானி, அத² கோ² பி⁴ய்யோவ யே உபாஸகா மம ஸாவகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ பஞ்சன்னம் ஓரம்பா⁴கி³யானம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா ஓபபாதிகா தத்த² பரினிப்³பா³யினோ அனாவத்தித⁴ம்மா தஸ்மா லோகா’’தி.
‘‘திட்ட²து ப⁴வம் கோ³தமோ, திட்ட²ந்து பி⁴க்கூ², திட்ட²ந்து பி⁴க்கு²னியோ, திட்ட²ந்து உபாஸகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ. அத்தி² பன போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ ஏகுபாஸகோபி ஸாவகோ கி³ஹீ ஓதா³தவஸனோ காமபோ⁴கீ³ ஸாஸனகரோ ஓவாத³ப்படிகரோ யோ திண்ணவிசிகிச்சோ² விக³தகத²ம்கதோ² வேஸாரஜ்ஜப்பத்தோ அபரப்பச்சயோ ஸத்து²ஸாஸனே விஹரதீ’’தி? ‘‘ந கோ², வச்ச², ஏகம்யேவ ஸதம் ந த்³வே ஸதானி ந தீணி ஸதானி ந சத்தாரி ஸதானி ந பஞ்ச ஸதானி, அத² கோ² பி⁴ய்யோவ யே உபாஸகா மம ஸாவகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னோ ஸாஸனகரா ஓவாத³ப்படிகரா திண்ணவிசிகிச்சா² விக³தகத²ம்கதா² வேஸாரஜ்ஜப்பத்தா அபரப்பச்சயா ஸத்து²ஸாஸனே விஹரந்தீ’’தி.
‘‘திட்ட²து ப⁴வம் கோ³தமோ, திட்ட²ந்து பி⁴க்கூ², திட்ட²ந்து பி⁴க்கு²னியோ, திட்ட²ந்து உபாஸகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ, திட்ட²ந்து உபாஸகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னோ. அத்தி² பன போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ ஏகுபாஸிகாபி ஸாவிகா கி³ஹினீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினீ யா பஞ்சன்னம் ஓரம்பா⁴கி³யானம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா ஓபபாதிகா தத்த² பரினிப்³பா³யினீ அனாவத்தித⁴ம்மா தஸ்மா லோகா’’தி? ‘‘ந கோ², வச்ச², ஏகம்யேவ ஸதம் ந த்³வே ஸதானி ந தீணி ஸதானி ந சத்தாரி ஸதானி ந பஞ்ச ஸதானி, அத² கோ² பி⁴ய்யோவ யா உபாஸிகா மம ஸாவிகா கி³ஹினியோ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினியோ பஞ்சன்னம் ஓரம்பா⁴கி³யானம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா ஓபபாதிகா தத்த² பரினிப்³பா³யினியோ அனாவத்தித⁴ம்மா தஸ்மா லோகா’’தி.
‘‘திட்ட²து ப⁴வம் கோ³தமோ, திட்ட²ந்து பி⁴க்கூ², திட்ட²ந்து பி⁴க்கு²னியோ, திட்ட²ந்து உபாஸகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ, திட்ட²ந்து உபாஸகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னோ, திட்ட²ந்து உபாஸிகா கி³ஹினியோ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினியோ. அத்தி² பன போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ ஏகுபாஸிகாபி ஸாவிகா கி³ஹினீ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னீ ஸாஸனகரா ஓவாத³ப்படிகரா யா திண்ணவிசிகிச்சா² விக³தகத²ம்கதா² வேஸாரஜ்ஜப்பத்தா அபரப்பச்சயா ஸத்து²ஸாஸனே விஹரதீ’’தி? ‘‘ந கோ², வச்ச², ஏகம்யேவ ஸதம் ந த்³வே ஸதானி ந தீணி ஸதானி ந சத்தாரி ஸதானி ந பஞ்ச ஸதானி, அத² கோ² பி⁴ய்யோவ யா உபாஸிகா மம ஸாவிகா கி³ஹினியோ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னியோ ஸாஸனகரா ஓவாத³ப்படிகரா திண்ணவிச்சி²கிச்சா² விக³தகத²ம்கதா² வேஸாரஜ்ஜப்பத்தா அபரப்பச்சயா ஸத்து²ஸாஸனே விஹரந்தீ’’தி.
196. ‘‘ஸசே ஹி, போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வம்யேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ அப⁴விஸ்ஸ, நோ ச கோ² பி⁴க்கூ² ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் அபரிபூரம் அப⁴விஸ்ஸ தேனங்கே³ன. யஸ்மா ச கோ², போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பரிபூரம் தேனங்கே³ன.
‘‘ஸசே ஹி, போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ அப⁴விஸ்ஸ, பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, நோ ச கோ² பி⁴க்கு²னியோ ஆராதி⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் அபரிபூரம் அப⁴விஸ்ஸ தேனங்கே³ன. யஸ்மா ச கோ², போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ, பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா, பி⁴க்கு²னியோ ச ஆராதி⁴கா; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பரிபூரம் தேனங்கே³ன.
‘‘ஸசே ஹி, போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ அப⁴விஸ்ஸ, பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, பி⁴க்கு²னியோ ச ஆராதி⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, நோ ச கோ² உபாஸகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் அபரிபூரம் அப⁴விஸ்ஸ தேனங்கே³ன. யஸ்மா ச கோ², போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ, பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா, பி⁴க்கு²னியோ ச ஆராதி⁴கா, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ ஆராத⁴கா; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பரிபூரம் தேனங்கே³ன.
‘‘ஸசே ஹி, போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ அப⁴விஸ்ஸ, பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, பி⁴க்கு²னியோ ச ஆராதி⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, நோ ச கோ² உபாஸகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னோ ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் அபரிபூரம் அப⁴விஸ்ஸ தேனங்கே³ன. யஸ்மா ச கோ², போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ, பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா, பி⁴க்கு²னியோ ச ஆராதி⁴கா, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ ஆராத⁴கா, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னோ ஆராத⁴கா; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பரிபூரம் தேனங்கே³ன.
‘‘ஸசே ஹி, போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ அப⁴விஸ்ஸ, பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, பி⁴க்கு²னியோ ச ஆராதி⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னோ ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, நோ ச கோ² உபாஸிகா கி³ஹினியோ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினியோ ஆராதி⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் அபரிபூரம் அப⁴விஸ்ஸ தேனங்கே³ன. யஸ்மா ச கோ², போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ, பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா, பி⁴க்கு²னியோ ச ஆராதி⁴கா, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ ஆராத⁴கா, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னோ ஆராத⁴கா, உபாஸிகா ச கி³ஹினியோ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினியோ ஆராதி⁴கா; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பரிபூரம் தேனங்கே³ன.
‘‘ஸசே ஹி, போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ அப⁴விஸ்ஸ, பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, பி⁴க்கு²னியோ ச ஆராதி⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னோ ஆராத⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, உபாஸிகா ச கி³ஹினியோ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினியோ ஆராதி⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு, நோ ச கோ² உபாஸிகா கி³ஹினியோ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னியோ ஆராதி⁴கா அப⁴விஸ்ஸம்ஸு; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் அபரிபூரம் அப⁴விஸ்ஸ தேனங்கே³ன. யஸ்மா ச கோ², போ⁴ கோ³தம, இமம் த⁴ம்மம் ப⁴வஞ்சேவ கோ³தமோ ஆராத⁴கோ, பி⁴க்கூ² ச ஆராத⁴கா, பி⁴க்கு²னியோ ச ஆராதி⁴கா, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினோ ஆராத⁴கா, உபாஸகா ச கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னோ ஆராத⁴கா, உபாஸிகா ச கி³ஹினியோ ஓதா³தவஸனா ப்³ரஹ்மசாரினியோ ஆராதி⁴கா, உபாஸிகா ச கி³ஹினியோ ஓதா³தவஸனா காமபோ⁴கி³னியோ ஆராதி⁴கா; ஏவமித³ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பரிபூரம் தேனங்கே³ன.
197. ‘‘ஸேய்யதா²பி, போ⁴ கோ³தம, க³ங்கா³ நதீ³ ஸமுத்³த³னின்னா ஸமுத்³த³போணா ஸமுத்³த³பப்³பா⁴ரா ஸமுத்³த³ம் ஆஹச்ச திட்ட²தி, ஏவமேவாயம் போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ பரிஸா ஸக³ஹட்ட²பப்³ப³ஜிதா நிப்³பா³னனின்னா நிப்³பா³னபோணா நிப்³பா³னபப்³பா⁴ரா நிப்³பா³னம் ஆஹச்ச திட்ட²தி. அபி⁴க்கந்தம், போ⁴ கோ³தம…பே… ஏஸாஹம் ப⁴வந்தம் கோ³தமம் ஸரணம் க³ச்சா²மி த⁴ம்மஞ்ச பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஞ்ச. லபே⁴ய்யாஹம் போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ ஸந்திகே பப்³ப³ஜ்ஜம், லபே⁴ய்யம் உபஸம்பத³’’ந்தி. ‘‘யோ கோ², வச்ச², அஞ்ஞதித்தி²யபுப்³போ³ இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே ஆகங்க²தி பப்³ப³ஜ்ஜம், ஆகங்க²தி உபஸம்பத³ம், ஸோ சத்தாரோ மாஸே பரிவஸதி. சதுன்னம் மாஸானம் அச்சயேன ஆரத்³த⁴சித்தா பி⁴க்கூ² பப்³பா³ஜேந்தி உபஸம்பாதே³ந்தி பி⁴க்கு²பா⁴வாய; அபி ச மேத்த² புக்³க³லவேமத்ததா விதி³தா’’தி. ‘‘ஸசே, ப⁴ந்தே, அஞ்ஞதித்தி²யபுப்³பா³ இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே ஆகங்க²ந்தா பப்³ப³ஜ்ஜம், ஆகங்க²ந்தா உபஸம்பத³ம் சத்தாரோ மாஸே பரிவஸந்தி, சதுன்னம் மாஸானம் அச்சயேன ஆரத்³த⁴சித்தா பி⁴க்கூ² பப்³பா³ஜேந்தி உபஸம்பாதே³ந்தி பி⁴க்கு²பா⁴வாய; அஹம் சத்தாரி வஸ்ஸானி பரிவஸிஸ்ஸாமி. சதுன்னம் வஸ்ஸானம் அச்சயேன ஆரத்³த⁴சித்தா பி⁴க்கூ² பப்³பா³ஜேந்து உபஸம்பாதே³ந்து பி⁴க்கு²பா⁴வாயா’’தி. அலத்த² கோ² வச்ச²கோ³த்தோ பரிப்³பா³ஜகோ ப⁴க³வதோ ஸந்திகே பப்³ப³ஜ்ஜம் அலத்த² உபஸம்பத³ம்.
அசிரூபஸம்பன்னோ கோ² பனாயஸ்மா வச்ச²கோ³த்தோ அத்³த⁴மாஸூபஸம்பன்னோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா வச்ச²கோ³த்தோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘யாவதகம், ப⁴ந்தே, ஸேகே²ன ஞாணேன ஸேகா²ய விஜ்ஜாய பத்தப்³ப³ம், அனுப்பத்தம் தம் மயா; உத்தரி ச மே [உத்தரிம் மே (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] ப⁴க³வா த⁴ம்மம் தே³ஸேதூ’’தி. ‘‘தேன ஹி த்வம், வச்ச², த்³வே த⁴ம்மே உத்தரி பா⁴வேஹி – ஸமத²ஞ்ச விபஸ்ஸனஞ்ச. இமே கோ² தே, வச்ச², த்³வே த⁴ம்மா உத்தரி பா⁴விதா – ஸமதோ² ச விபஸ்ஸனா ச – அனேகதா⁴துபடிவேதா⁴ய ஸம்வத்திஸ்ஸந்தி.
198. ‘‘ஸோ த்வம், வச்ச², யாவதே³வ [யாவதே³ (பீ.)] ஆகங்கி²ஸ்ஸஸி – ‘அனேகவிஹிதம் இத்³தி⁴வித⁴ம் பச்சனுப⁴வேய்யம் – ஏகோபி ஹுத்வா ப³ஹுதா⁴ அஸ்ஸம், ப³ஹுதா⁴பி ஹுத்வா ஏகோ அஸ்ஸம்; ஆவிபா⁴வம், திரோபா⁴வம்; திரோகுட்டம் திரோபாகாரம் திரோபப்³ப³தம் அஸஜ்ஜமானோ க³ச்சே²ய்யம், ஸேய்யதா²பி ஆகாஸே; பத²வியாபி உம்முஜ்ஜனிமுஜ்ஜம் கரேய்யம், ஸேய்யதா²பி உத³கே; உத³கேபி அபி⁴ஜ்ஜமானே க³ச்சே²ய்யம், ஸேய்யதா²பி பத²வியம்; ஆகாஸேபி பல்லங்கேன கமேய்யம், ஸேய்யதா²பி பக்கீ² ஸகுணோ; இமேபி சந்தி³மஸூரியே ஏவம்மஹித்³தி⁴கே ஏவம்மஹானுபா⁴வே பாணினா பரிமஸேய்யம், பரிமஜ்ஜேய்யம்; யாவப்³ரஹ்மலோகாபி காயேன வஸம் வத்தேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணிஸ்ஸஸி, ஸதி ஸதிஆயதனே.
‘‘ஸோ த்வம், வச்ச², யாவதே³வ ஆகங்கி²ஸ்ஸஸி – ‘தி³ப்³பா³ய ஸோததா⁴துயா விஸுத்³தா⁴ய அதிக்கந்தமானுஸிகாய உபோ⁴ ஸத்³தே³ ஸுணேய்யம் – தி³ப்³பே³ ச மானுஸே ச, யே தூ³ரே ஸந்திகே சா’தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணிஸ்ஸஸி, ஸதி ஸதிஆயதனே.
‘‘ஸோ த்வம், வச்ச², யாவதே³வ ஆகங்கி²ஸ்ஸஸி – ‘பரஸத்தானம் பரபுக்³க³லானம் சேதஸா சேதோ பரிச்ச பஜானேய்யம் – ஸராக³ம் வா சித்தம் ஸராக³ம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், வீதராக³ம் வா சித்தம் வீதராக³ம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; ஸதோ³ஸம் வா சித்தம் ஸதோ³ஸம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், வீததோ³ஸம் வா சித்தம் வீததோ³ஸம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; ஸமோஹம் வா சித்தம் ஸமோஹம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், வீதமோஹம் வா சித்தம் வீதமோஹம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; ஸம்கி²த்தம் வா சித்தம் ஸம்கி²த்தம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், விக்கி²த்தம் வா சித்தம் விக்கி²த்தம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; மஹக்³க³தம் வா சித்தம் மஹக்³க³தம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், அமஹக்³க³தம் வா சித்தம் அமஹக்³க³தம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; ஸஉத்தரம் வா சித்தம் ஸஉத்தரம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், அனுத்தரம் வா சித்தம் அனுத்தரம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; ஸமாஹிதம் வா சித்தம் ஸமாஹிதம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், அஸமாஹிதம் வா சித்தம் அஸமாஹிதம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; விமுத்தம் வா சித்தம் விமுத்தம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், அவிமுத்தம் வா சித்தம் அவிமுத்தம் சித்தந்தி பஜானேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணிஸ்ஸஸி, ஸதி ஸதிஆயதனே.
‘‘ஸோ த்வம், வச்ச², யாவதே³வ ஆகங்கி²ஸ்ஸஸி – ‘அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரேய்யம், ஸேய்யதி²த³ம் – ஏகம்பி ஜாதிம் த்³வேபி ஜாதியோ திஸ்ஸோபி ஜாதியோ சதஸ்ஸோபி ஜாதியோ பஞ்சபி ஜாதியோ த³ஸபி ஜாதியோ வீஸம்பி ஜாதியோ திம்ஸம்பி ஜாதியோ சத்தாலீஸம்பி ஜாதியோ பஞ்ஞாஸம்பி ஜாதியோ ஜாதிஸதம்பி ஜாதிஸஹஸ்ஸம்பி ஜாதிஸதஸஹஸ்ஸம்பி; அனேகேபி ஸம்வட்டகப்பே அனேகேபி விவட்டகப்பே அனேகேபி ஸம்வட்டவிவட்டகப்பே – அமுத்ராஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²ப்படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ, ஸோ ததோ சுதோ அமுத்ர உத³பாதி³ம்; தத்ராபாஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²ப்படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ, ஸோ ததோ சுதோ இதூ⁴பபன்னோதி; இதி ஸாகாரம் ஸஉத்³தே³ஸம் அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணிஸ்ஸஸி, ஸதி ஸதிஆயதனே.
‘‘ஸோ த்வம், வச்ச², யாவதே³வ ஆகங்கி²ஸ்ஸஸி – ‘தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸேய்யம் சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானேய்யம் – இமே வத போ⁴ந்தோ ஸத்தா காயது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா வசீது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா மனோது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா அரியானம் உபவாத³கா மிச்சா²தி³ட்டி²கா மிச்சா²தி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா, தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபன்னா; இமே வா பன போ⁴ந்தோ ஸத்தா காயஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா வசீஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா மனோஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா அரியானம் அனுபவாத³கா ஸம்மாதி³ட்டி²கா ஸம்மாதி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா, தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபன்னாதி; இதி தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸேய்யம் சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணிஸ்ஸஸி, ஸதி ஸதிஆயதனே.
‘‘ஸோ த்வம், வச்ச², யாவதே³வ ஆகங்கி²ஸ்ஸஸி – ‘ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணிஸ்ஸஸி, ஸதி ஸதிஆயதனே’’தி.
199. அத² கோ² ஆயஸ்மா வச்ச²கோ³த்தோ ப⁴க³வதோ பா⁴ஸிதம் அபி⁴னந்தி³த்வா அனுமோதி³த்வா உட்டா²யாஸனா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி. அத² கோ² ஆயஸ்மா வச்ச²கோ³த்தோ ஏகோ வூபகட்டோ² அப்பமத்தோ ஆதாபீ பஹிதத்தோ விஹரந்தோ நசிரஸ்ஸேவ – யஸ்ஸத்தா²ய குலபுத்தா ஸம்மதே³வ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜந்தி தத³னுத்தரம் – ப்³ரஹ்மசரியபரியோஸானம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹாஸி. ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸி. அஞ்ஞதரோ கோ² பனாயஸ்மா வச்ச²கோ³த்தோ அரஹதம் அஹோஸி.
200. தேன கோ² பன ஸமயேன ஸம்ப³ஹுலா பி⁴க்கூ² ப⁴க³வந்தம் த³ஸ்ஸனாய க³ச்ச²ந்தி. அத்³த³ஸா கோ² ஆயஸ்மா வச்ச²கோ³த்தோ தே பி⁴க்கூ² தூ³ரதோவ ஆக³ச்ச²ந்தே. தி³ஸ்வான யேன தே பி⁴க்கூ² தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா தே பி⁴க்கூ² ஏதத³வோச – ‘‘ஹந்த³! கஹம் பன தும்ஹே ஆயஸ்மந்தோ க³ச்ச²தா²’’தி? ‘‘ப⁴க³வந்தம் கோ² மயம், ஆவுஸோ, த³ஸ்ஸனாய க³ச்சா²மா’’தி. ‘‘தேனஹாயஸ்மந்தோ மம வசனேன ப⁴க³வதோ பாதே³ ஸிரஸா வந்த³த², ஏவஞ்ச வதே³த² – ‘வச்ச²கோ³த்தோ, ப⁴ந்தே, பி⁴க்கு² ப⁴க³வதோ பாதே³ ஸிரஸா வந்த³தி, ஏவஞ்ச வதே³தி – பரிசிண்ணோ மே ப⁴க³வா, பரிசிண்ணோ மே ஸுக³தோ’’’தி. ‘‘ஏவமாவுஸோ’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மதோ வச்ச²கோ³த்தஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸும். அத² கோ² தே பி⁴க்கூ² யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³ம்ஸு. ஏகமந்தம் நிஸின்னா கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோசும் – ‘‘ஆயஸ்மா, ப⁴ந்தே, வச்ச²கோ³த்தோ ப⁴க³வதோ பாதே³ ஸிரஸா வந்த³தி, ஏவஞ்ச வதே³தி – ‘பரிசிண்ணோ மே ப⁴க³வா, பரிசிண்ணோ மே ஸுக³தோ’’’தி. ‘‘புப்³பே³வ மே, பி⁴க்க²வே, வச்ச²கோ³த்தோ பி⁴க்கு² சேதஸா சேதோ பரிச்ச விதி³தோ – ‘தேவிஜ்ஜோ வச்ச²கோ³த்தோ பி⁴க்கு² மஹித்³தி⁴கோ மஹானுபா⁴வோ’தி. தே³வதாபி மே ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும் – ‘தேவிஜ்ஜோ, ப⁴ந்தே, வச்ச²கோ³த்தோ பி⁴க்கு² மஹித்³தி⁴கோ மஹானுபா⁴வோ’’’தி.
இத³மவோச ப⁴க³வா. அத்தமனா தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ பா⁴ஸிதம் அபி⁴னந்து³ந்தி.
மஹாவச்ச²ஸுத்தம் நிட்டி²தம் ததியம்.