4. சதுத்த²பாராஜிகம்

சதுஸச்சவிதூ³ ஸத்தா², சதுத்த²ம் யம் பகாஸயி;

பாராஜிகம் தஸ்ஸ தா³னி, பத்தோ ஸம்வண்ணனாக்கமோ.

யஸ்மா தஸ்மா ஸுவிஞ்ஞேய்யம், யம் புப்³பே³ ச பகாஸிதம்;

தம் வஜ்ஜயித்வா அஸ்ஸாபி, ஹோதி ஸம்வண்ணனா அயம்.

வக்³கு³முதா³தீரியபி⁴க்கு²வத்து²வண்ணனா

193. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா வேஸாலியம் விஹரதி…பே… கி³ஹீனம் கம்மந்தம் அதி⁴ட்டே²மாதி கி³ஹீனம் கே²த்தேஸு சேவ ஆராமாதீ³ஸு ச கத்தப்³ப³கிச்சம் அதி⁴ட்டா²ம; ‘‘ஏவம் காதப்³ப³ம், ஏவம் ந காதப்³ப³’’ந்தி ஆசிக்கா²ம சேவ அனுஸாஸாம சாதி வுத்தம் ஹோதி. தூ³தேய்யந்தி தூ³தகம்மம். உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மஸ்ஸாதி மனுஸ்ஸே உத்திண்ணத⁴ம்மஸ்ஸ; மனுஸ்ஸே அதிக்கமித்வா ப்³ரஹ்மத்தம் வா நிப்³பா³னம் வா பாபனகத⁴ம்மஸ்ஸாதி அத்தோ². உத்தரிமனுஸ்ஸானம் வா ஸேட்ட²புரிஸானம் ஜா²யீனஞ்ச அரியானஞ்ச த⁴ம்மஸ்ஸ. அஸுகோ பி⁴க்கூ²திஆதீ³ஸு அத்தனா ஏவம் மந்தயித்வா பச்சா² கி³ஹீனம் பா⁴ஸந்தா ‘‘பு³த்³த⁴ரக்கி²தோ நாம பி⁴க்கு² பட²மஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ லாபீ⁴, த⁴ம்மரக்கி²தோ து³தியஸ்ஸா’’தி ஏவம் நாமவஸேனேவ வண்ணம் பா⁴ஸிம்ஸூதி வேதி³தப்³போ³. தத்த² ஏஸோயேவ கோ² ஆவுஸோ ஸேய்யோதி கம்மந்தாதி⁴ட்டா²னம் தூ³தேய்யஹரணஞ்ச ப³ஹுஸபத்தம் மஹாஸமாரம்ப⁴ம் ந ச ஸமணஸாருப்பம். ததோ பன உப⁴யதோபி ஏஸோ ஏவ ஸேய்யோ பாஸம்ஸதரோ ஸுந்த³ரதரோ யோ அம்ஹாகம் கி³ஹீனம் அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மஸ்ஸ வண்ணோ பா⁴ஸிதோ. கிம் வுத்தம் ஹோதி? இரியாபத²ம் ஸண்ட²பேத்வா நிஸின்னம் வா சங்கமந்தம் வா புச்ச²ந்தானம் வா அபுச்ச²ந்தானம் வா கி³ஹீனம் ‘‘அயம் அஸுகோ நாம பி⁴க்கு² பட²மஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ லாபீ⁴’’தி ஏவமாதி³னா நயேன யோ அம்ஹாகம் அஞ்ஞேன அஞ்ஞஸ்ஸ உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மஸ்ஸ வண்ணோ பா⁴ஸிதோ ப⁴விஸ்ஸதி, ஏஸோ ஏவ ஸேய்யோதி. அனாக³தஸம்ப³ந்தே⁴ பன அஸதி ந ஏதேஹி ஸோ தஸ்மிம் க²ணே பா⁴ஸிதோவ யஸ்மா ந யுஜ்ஜதி, தஸ்மா அனாக³தஸம்ப³ந்த⁴ம் கத்வா ‘‘யோ ஏவம் பா⁴ஸிதோ ப⁴விஸ்ஸதி, ஸோ ஏவ ஸேய்யோ’’தி ஏவமேத்த² அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. லக்க²ணம் பன ஸத்³த³ஸத்த²தோ பரியேஸிதப்³ப³ம்.

194. வண்ணவா அஹேஸுந்தி அஞ்ஞோயேவ நேஸம் அபி⁴னவோ ஸரீரவண்ணோ உப்பஜ்ஜி, தேன வண்ணேன வண்ணவந்தோ அஹேஸும். பீணிந்த்³ரியாதி பஞ்சஹி பஸாதே³ஹி அபி⁴னிவிட்டோ²காஸஸ்ஸ பரிபுண்ணத்தா மனச்ச²ட்டா²னம் இந்த்³ரியானம் அமிலாதபா⁴வேன பீணிந்த்³ரியா. பஸன்னமுக²வண்ணாதி கிஞ்சாபி அவிஸேஸேன வண்ணவந்தோ ஸரீரவண்ணதோ பன நேஸம் முக²வண்ணோ அதி⁴கதரம் பஸன்னோ; அச்சோ² அனாவிலோ பரிஸுத்³தோ⁴தி அத்தோ². விப்பஸன்னச²விவண்ணாதி யேன ச தே மஹாகணிகாரபுப்பா²தி³ஸதி³ஸேன வண்ணேன வண்ணவந்தோ, தாதி³ஸோ அஞ்ஞேஸம்பி மனுஸ்ஸானம் வண்ணோ அத்தி². யதா² பன இமேஸம்; ஏவம் ந தேஸம் ச²விவண்ணோ விப்பஸன்னோ. தேன வுத்தம் – ‘‘விப்பஸன்னச²விவண்ணா’’தி. இதிஹ தே பி⁴க்கூ² நேவ உத்³தே³ஸம் ந பரிபுச்ச²ம் ந கம்மட்டா²னம் அனுயுஞ்ஜந்தா. அத² கோ² குஹகதாய அபூ⁴தகு³ணஸம்வண்ணனாய லத்³தா⁴னி பணீதபோ⁴ஜனானி பு⁴ஞ்ஜித்வா யதா²ஸுக²ம் நித்³தா³ராமதம் ஸங்க³ணிகாராமதஞ்ச அனுயுஞ்ஜந்தா இமம் ஸரீரஸோப⁴ம் பாபுணிம்ஸு, யதா² தம் பா³லா ப⁴ந்தமிக³ப்படிபா⁴கா³தி.

வக்³கு³முதா³தீரியாதி வக்³கு³முதா³தீரவாஸினோ. கச்சி பி⁴க்க²வே க²மனீயந்தி பி⁴க்க²வே கச்சி தும்ஹாகம் இத³ம் சதுசக்கம் நவத்³வாரம் ஸரீரயந்தம் க²மனீயம் ஸக்கா க²மிதும் ஸஹிதும் பரிஹரிதும் ந கிஞ்சி து³க்க²ம் உப்பாதே³தீதி. கச்சி யாபனீயந்தி கச்சி ஸப்³ப³கிச்சேஸு யாபேதும் க³மேதும் ஸக்கா, ந கிஞ்சி அந்தராயம் த³ஸ்ஸேதீதி. குச்சி² பரிகந்தோதி குச்சி² பரிகந்திதோ வரம் ப⁴வேய்ய; ‘‘பரிகத்தோ’’திபி பாடோ² யுஜ்ஜதி. ஏவம் வக்³கு³முதா³தீரியே அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா இதா³னி யஸ்மா தேஹி கதகம்மம் சோரகம்மம் ஹோதி, தஸ்மா ஆயதிம் அஞ்ஞேஸம்பி ஏவரூபஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ அகரணத்த²ம் அத² கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி.

195. ஆமந்தேத்வா ச பன ‘‘பஞ்சிமே பி⁴க்க²வே மஹாசோரா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானாதி அத்தி² சேவ உபலப்³ப⁴ந்தி சாதி வுத்தம் ஹோதி. இதா⁴தி இமஸ்மிம் ஸத்தலோகே. ஏவம் ஹோதீதி ஏவம் புப்³ப³பா⁴கே³ இச்சா² உப்பஜ்ஜதி. குதா³ஸ்ஸு நாமாஹந்தி ஏத்த² ஸுஇதி நிபாதோ; குதா³ நாமாதி அத்தோ². ஸோ அபரேன ஸமயேனாதி ஸோ புப்³ப³பா⁴கே³ ஏவம் சிந்தேத்வா அனுக்கமேன பரிஸம் வட்³டே⁴ந்தோ பந்த²தூ³ஹனகம்மம் பச்சந்திமகா³மவிலோபந்தி ஏவமாதீ³னி கத்வா வேபுல்லப்பத்தபரிஸோ ஹுத்வா கா³மேபி அகா³மே, ஜனபதே³பி அஜனபதே³ கரோந்தோ ஹனந்தோ கா⁴தேந்தோ சி²ந்த³ந்தோ சே²தா³பேந்தோ பசந்தோ பாசேந்தோ.

இதி பா³ஹிரகமஹாசோரம் த³ஸ்ஸேத்வா தேன ஸதி³ஸே ஸாஸனே பஞ்ச மஹாசோரே த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஏவமேவ கோ²’’திஆதி³மாஹ. தத்த² பாபபி⁴க்கு²னோதி அஞ்ஞேஸு டா²னேஸு மூலச்சி²ன்னோ பாராஜிகப்பத்தோ ‘‘பாபபி⁴க்கூ²’’தி வுச்சதி. இத⁴ பன பாராஜிகம் அனாபன்னோ இச்சா²சாரே டி²தோ கு²த்³தா³னுகு²த்³த³கானி ஸிக்கா²பதா³னி மத்³தி³த்வா விசரந்தோ ‘‘பாபபி⁴க்கூ²’’தி அதி⁴ப்பேதோ. தஸ்ஸாபி பா³ஹிரகசோரஸ்ஸ விய புப்³ப³பா⁴கே³ ஏவம் ஹோதி – ‘‘குதா³ஸ்ஸு நாமாஹம்…பே… பரிக்கா²ரான’’ந்தி. தத்த² ஸக்கதோதி ஸக்காரப்பத்தோ. க³ருகதோதி க³ருகாரப்பத்தோ. மானிதோதி மனஸா பியாயிதோ. பூஜிதோதி சதுபச்சயாபி⁴ஹாரபூஜாய பூஜிதோ. அபசிதோதி அபசிதிப்பத்தோ. தத்த² யஸ்ஸ சத்தாரோ பச்சயே ஸக்கரித்வா ஸுட்டு² அபி⁴ஸங்க²தே பணீதபணீதே கத்வா தே³ந்தி, ஸோ ஸக்கதோ. யஸ்மிம் க³ருபா⁴வம் பச்சுபேத்வா தே³ந்தி, ஸோ க³ருகதோ. யம் மனஸா பியாயந்தி, ஸோ மானிதோ. யஸ்ஸ ஸப்³ப³ம்பேதம் கரோந்தி, ஸோ பூஜிதோ. யஸ்ஸ அபி⁴வாத³னபச்சுட்டா²னஅஞ்ஜலிகம்மாதி³வஸேன பரமனிபச்சகாரம் கரோந்தி, ஸோ அபசிதோ. இமஸ்ஸ ச பன ஸப்³ப³ம்பி இமம் லோகாமிஸம் பத்த²யமானஸ்ஸ ஏவம் ஹோதி.

ஸோ அபரேன ஸமயேனாதி ஸோ புப்³ப³பா⁴கே³ ஏவம் சிந்தேத்வா அனுக்கமேன ஸிக்கா²ய அதிப்³ப³கா³ரவே உத்³த⁴தே உன்னளே சபலே முக²ரே விகிண்ணவாசே முட்ட²ஸ்ஸதீ அஸம்பஜானே பாகதிந்த்³ரியே ஆசரியுபஜ்ஜா²யேஹி பரிச்சத்தகே லாப⁴க³ருகே பாபபி⁴க்கூ² ஸங்க³ண்ஹித்வா இரியாபத²ஸண்ட²பனாதீ³னி குஹகவத்தானி ஸிக்கா²பேத்வா ‘‘அயம் தே²ரோ அஸுகஸ்மிம் நாம ஸேனாஸனே வஸ்ஸம் உபக³ம்ம வத்தபடிபத்திம் பூரயமானோ வஸ்ஸம் வஸித்வா நிக்³க³தோ’’தி லோகஸம்மதஸேனாஸனஸம்வண்ணனாதீ³ஹி உபாயேஹி லோகம் பரிபாசேதும் படிப³லேஹி ஜாதகாதீ³ஸு கதபரிசயேஹி ஸரஸம்பன்னேஹி பாபபி⁴க்கூ²ஹி ஸம்வண்ணியமானகு³ணோ ஹுத்வா ஸதேன வா ஸஹஸ்ஸேன வா பரிவுதோ…பே… பே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரானம். அயம் பி⁴க்க²வே பட²மோ மஹாசோரோதி அயம் ஸந்தி⁴ச்சே²தா³தி³சோரகோ விய ந ஏகம் குலம் ந த்³வே, அத² கோ² மஹாஜனம் வஞ்சேத்வா சதுபச்சயக³ஹணதோ ‘‘பட²மோ மஹாசோரோ’’தி வேதி³தப்³போ³. யே பன ஸுத்தந்திகா வா ஆபி⁴த⁴ம்மிகா வா வினயத⁴ரா வா பி⁴க்கூ² பி⁴க்கா²சாரே அஸம்பஜ்ஜமானே பாளிம் வாசேந்தா அட்ட²கத²ம் கதே²ந்தா அனுமோத³னாய த⁴ம்மகதா²ய இரியாபத²ஸம்பத்தியா ச லோகம் பஸாதே³ந்தா ஜனபத³சாரிகம் சரந்தி ஸக்கதா க³ருகதா மானிதா பூஜிதா அபசிதா, தே ‘‘தந்திபவேணிக⁴டனகா ஸாஸனஜோதகா’’தி வேதி³தப்³பா³.

ததா²க³தப்பவேதி³தந்தி ததா²க³தேன படிவித்³த⁴ம் பச்சக்க²கதம் ஜானாபிதம் வா. அத்தனோ த³ஹதீதி பரிஸமஜ்ஜே² பாளிஞ்ச அட்ட²கத²ஞ்ச ஸம்ஸந்தி³த்வா மது⁴ரேன ஸரேன பஸாத³னீயம் ஸுத்தந்தம் கதே²த்வா த⁴ம்மகதா²வஸேன அச்ச²ரியப்³பு⁴தஜாதேன விஞ்ஞூஜனேன ‘‘அஹோ, ப⁴ந்தே, பாளி ச அட்ட²கதா² ச ஸுபரிஸுத்³தா⁴, கஸ்ஸ ஸந்திகே உக்³க³ண்ஹித்தா²’’தி புச்சி²தோ ‘‘கோ அம்ஹாதி³ஸே உக்³க³ஹாபேதும் ஸமத்தோ²’’தி ஆசரியம் அனுத்³தி³ஸித்வா அத்தனா படிவித்³த⁴ம் ஸயம்பு⁴ஞாணாதி⁴க³தம் த⁴ம்மவினயம் பவேதே³தி. அயம் ததா²க³தேன ஸதஸஹஸ்ஸகப்பாதி⁴கானி சத்தாரி அஸங்கே²ய்யானி பாரமியோ பூரேத்வா கிச்சே²ன கஸிரேன படிவித்³த⁴த⁴ம்மத்தே²னகோ து³தியோ மஹாசோரோ.

ஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசாரிந்தி கீ²ணாஸவபி⁴க்கு²ம். பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் சரந்தந்தி நிருபக்கிலேஸம் ஸேட்ட²சரியம் சரந்தம்; அஞ்ஞம்பி வா அனாகா³மிம் ஆதி³ம் கத்வா யாவ ஸீலவந்தம் புது²ஜ்ஜனம் அவிப்படிஸாராதி³வத்து²கம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் சரந்தம். அமூலகேன அப்³ரஹ்மசரியேன அனுத்³த⁴ம்ஸேதீதி தஸ்மிம் புக்³க³லே அவிஜ்ஜமானேன அந்திமவத்து²னா அனுவத³தி சோதே³தி; அயம் விஜ்ஜமானகு³ணமக்கீ² அரியகு³ணத்தே²னகோ ததியோ மஹாசோரோ.

க³ருப⁴ண்டா³னி க³ருபரிக்கா²ரானீதி யதா² அதி³ன்னாதா³னே ‘‘சதுரோ ஜனா ஸம்விதா⁴ய க³ருப⁴ண்ட³ம் அவாஹரு’’ந்தி (பரி. 479) ஏத்த² பஞ்சமாஸகக்³க⁴னகம் ‘‘க³ருப⁴ண்ட³’’ந்தி வுச்சதி, இத⁴ பன ந ஏவம். அத² கோ² ‘‘பஞ்சிமானி, பி⁴க்க²வே, அவிஸ்ஸஜ்ஜியானி ந விஸ்ஸஜ்ஜேதப்³பா³னி ஸங்கே⁴ன வா க³ணேன வா புக்³க³லேன வா. விஸ்ஸஜ்ஜிதானிபி அவிஸ்ஸஜ்ஜிதானி ஹோந்தி. யோ விஸ்ஸஜ்ஜேய்ய, ஆபத்தி து²ல்லச்சயஸ்ஸ. கதமானி பஞ்ச? ஆராமோ, ஆராமவத்து²…பே… தா³ருப⁴ண்ட³ம், மத்திகாப⁴ண்ட³’’ந்தி வசனதோ அவிஸ்ஸஜ்ஜிதப்³ப³த்தா க³ருப⁴ண்டா³னி. ‘‘பஞ்சிமானி, பி⁴க்க²வே, அவேப⁴ங்கி³யானி ந விப⁴ஜிதப்³பா³னி ஸங்கே⁴ன வா க³ணேன வா புக்³க³லேன வா. விப⁴த்தானிபி அவிப⁴த்தானி ஹோந்தி. யோ விப⁴ஜேய்ய, ஆபத்தி து²ல்லச்சயஸ்ஸ. கதமானி பஞ்ச? ஆராமோ, ஆராமவத்து²…பே… தா³ருப⁴ண்ட³ம், மத்திகாப⁴ண்ட³’’ந்தி (சூளவ. 322) வசனதோ அவேப⁴ங்கி³யத்தா ஸாதா⁴ரணபரிக்கா²ரபா⁴வேன க³ருபரிக்கா²ரானி. ஆராமோ ஆராமவத்தூ²திஆதீ³ஸு யம் வத்தப்³ப³ம் தம் ஸப்³ப³ம் ‘‘பஞ்சிமானி, பி⁴க்க²வே, அவிஸ்ஸஜ்ஜியானீ’’தி க²ந்த⁴கே ஆக³தஸுத்தவண்ணனாயமேவ ப⁴ணிஸ்ஸாம. தேஹி கி³ஹீ ஸங்க³ண்ஹாதீதி தானி த³த்வா த³த்வா கி³ஹீம் ஸங்க³ண்ஹாதி அனுக்³க³ண்ஹாதி. உபலாபேதீதி ‘‘அஹோ அம்ஹாகம் அய்யோ’’தி ஏவம் லபனகே அனுப³ந்த⁴னகே ஸஸ்னேஹே கரோதி. அயம் அவிஸ்ஸஜ்ஜியம் அவேப⁴ங்கி³யஞ்ச க³ருபரிக்கா²ரம் ததா²பா⁴வதோ தே²னேத்வா கி³ஹி ஸங்க³ண்ஹனகோ சதுத்தோ² மஹாசோரோ. ஸோ ச பனாயம் இமம் க³ருப⁴ண்ட³ம் குலஸங்க³ண்ஹனத்த²ம் விஸ்ஸஜ்ஜேந்தோ குலதூ³ஸகது³க்கடம் ஆபஜ்ஜதி. பப்³பா³ஜனீயகம்மாரஹோ ச ஹோதி. பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் அபி⁴ப⁴வித்வா இஸ்ஸரவதாய விஸ்ஸஜ்ஜேந்தோ து²ல்லச்சயம் ஆபஜ்ஜதி. தே²ய்யசித்தேன விஸ்ஸஜ்ஜேந்தோ ப⁴ண்ட³ம் அக்³கா⁴பேத்வா காரேதப்³போ³தி.

அயம் அக்³கோ³ மஹாசோரோதி அயம் இமேஸம் சோரானம் ஜேட்ட²சோரோ; இமினா ஸதி³ஸோ சோரோ நாம நத்தி², யோ பஞ்சிந்த்³ரியக்³க³ஹணாதீதம் அதிஸண்ஹஸுகு²மம் லோகுத்தரத⁴ம்மம் தே²னேதி. கிம் பன ஸக்கா லோகுத்தரத⁴ம்மோ ஹிரஞ்ஞஸுவண்ணாதீ³னி விய வஞ்சேத்வா தே²னேத்வா க³ஹேதுந்தி? ந ஸக்கா, தேனேவாஹ – ‘‘யோ அஸந்தம் அபூ⁴தம் உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மம் உல்லபதீ’’தி. அயஞ்ஹி அத்தனி அஸந்தம் தம் த⁴ம்மம் கேவலம் ‘‘அத்தி² மய்ஹம் ஏஸோ’’தி உல்லபதி, ந பன ஸக்கோதி டா²னா சாவேதும், அத்தனி வா ஸம்விஜ்ஜமானம் காதும். அத² கஸ்மா சோரோதி வுத்தோதி? யஸ்மா தம் உல்லபித்வா அஸந்தஸம்பா⁴வனாய உப்பன்னே பச்சயே க³ண்ஹாதி. ஏவஞ்ஹி க³ண்ஹதா தே பச்சயா ஸுகு²மேன உபாயேன வஞ்சேத்வா தே²னேத்வா க³ஹிதா ஹோந்தி. தேனேவாஹ – ‘‘தம் கிஸ்ஸ ஹேது? தே²ய்யாய வோ பி⁴க்க²வே ரட்ட²பிண்டோ³ பு⁴த்தோ’’தி. அயஞ்ஹி ஏத்த² அத்தோ² – யம் அவோசும்ஹ – ‘‘அயம் அக்³கோ³ மஹாசோரோ, யோ அஸந்தம் அபூ⁴தம் உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மம் உல்லபதீ’’தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேதூதி கேன காரணேன ஏதம் அவோசும்ஹாதி சே. ‘‘தே²ய்யாய வோ பி⁴க்க²வே ரட்ட²பிண்டோ³ பு⁴த்தோ’’தி பி⁴க்க²வே யஸ்மா ஸோ தேன ரட்ட²பிண்டோ³ தே²ய்யாய தே²ய்யசித்தேன பு⁴த்தோ ஹோதி. ஏத்த² ஹி வோகாரோ ‘‘யே ஹி வோ அரியா அரஞ்ஞவனபத்தா²னீ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.35-36) விய பத³பூரணமத்தே நிபாதோ. தஸ்மா ‘‘தும்ஹேஹி பு⁴த்தோ’’தி ஏவமஸ்ஸ அத்தோ² ந த³ட்ட²ப்³போ³.

இதா³னி தமேவத்த²ம் கா³தா²ஹி விபூ⁴ததரம் கரோந்தோ ‘‘அஞ்ஞதா² ஸந்த’’ந்திஆதி³மாஹ. தத்த² அஞ்ஞதா² ஸந்தந்தி அபரிஸுத்³த⁴காயஸமாசாராதி³கேன அஞ்ஞேனாகாரேன ஸந்தம். அஞ்ஞதா² யோ பவேத³யேதி பரிஸுத்³த⁴காயஸமாசாராதி³கேன அஞ்ஞேன ஆகாரேன யோ பவேதே³ய்ய. ‘‘பரமபரிஸுத்³தோ⁴ அஹம், அத்தி² மே அப்³ப⁴ந்தரே லோகுத்தரத⁴ம்மோ’’தி ஏவம் ஜானாபேய்ய. பவேதே³த்வா ச பன தாய பவேத³னாய உப்பன்னம் போ⁴ஜனம் அரஹா விய பு⁴ஞ்ஜதி. நிகச்ச கிதவஸ்ஸேவ பு⁴த்தம் தே²ய்யேன தஸ்ஸ தந்தி நிகச்சாதி வஞ்சேத்வா அஞ்ஞதா² ஸந்தம் அஞ்ஞதா² த³ஸ்ஸேத்வா. அகு³ம்ப³அக³ச்ச²பூ⁴தமேவ ஸாகா²பலாஸபல்லவாதி³ச்சா²த³னேன கு³ம்ப³மிவ க³ச்ச²மிவ ச அத்தானம் த³ஸ்ஸேத்வா. கிதவஸ்ஸேவாதி வஞ்சகஸ்ஸ கேராடிகஸ்ஸ கு³ம்ப³க³ச்ச²ஸஞ்ஞாய அரஞ்ஞே ஆக³தாக³தே ஸகுணே க³ஹேத்வா ஜீவிதகப்பகஸ்ஸ ஸாகுணிகஸ்ஸேவ. பு⁴த்தம் தே²ய்யேன தஸ்ஸ தந்தி தஸ்ஸாபி அனரஹந்தஸ்ஸேவ ஸதோ அரஹந்தபா⁴வம் த³ஸ்ஸேத்வா லத்³த⁴போ⁴ஜனம் பு⁴ஞ்ஜதோ; யம் தம் பு⁴த்தம் தம் யதா² ஸாகுணிககிதவஸ்ஸ நிகச்ச வஞ்சேத்வா ஸகுணக்³க³ஹணம், ஏவம் மனுஸ்ஸே வஞ்சேத்வா லத்³த⁴ஸ்ஸ போ⁴ஜனஸ்ஸ பு⁴த்தத்தா தே²ய்யேன பு⁴த்தம் நாம ஹோதி.

இமம் பன அத்த²வஸம் அஜானந்தா யே ஏவம் பு⁴ஞ்ஜந்தி, காஸாவகண்டா²…பே… நிரயம் தே உபபஜ்ஜரே காஸாவகண்டா²தி காஸாவேன வேடி²தகண்டா². ஏத்தகமேவ அரியத்³த⁴ஜதா⁴ரணமத்தம், ஸேஸம் ஸாமஞ்ஞம் நத்தீ²தி வுத்தம் ஹோதி. ‘‘ப⁴விஸ்ஸந்தி கோ² பனானந்த³ அனாக³தமத்³தா⁴னம் கோ³த்ரபு⁴னோ காஸாவகண்டா²’’தி (ம. நி. 3.380) ஏவம் வுத்தது³ஸ்ஸீலானம் ஏதம் அதி⁴வசனம். பாபத⁴ம்மாதி லாமகத⁴ம்மா. அஸஞ்ஞதாதி காயாதீ³ஹி அஸஞ்ஞதா. பாபாதி லாமகபுக்³க³லா. பாபேஹி கம்மேஹீதி தேஹி கரணகாலே ஆதீ³னவம் அதி³ஸ்வா கதேஹி பரவஞ்சனாதீ³ஹி பாபகம்மேஹி. நிரயம் தே உபபஜ்ஜரேதி நிரஸ்ஸாத³ம் து³க்³க³திம் தே உபபஜ்ஜந்தி; தஸ்மா ஸேய்யோ அயோகு³ளோதி கா³தா². தஸ்ஸத்தோ² – ஸசாயம் து³ஸ்ஸீலோ அஸஞ்ஞதோ இச்சா²சாரே டி²தோ குஹனாய லோகம் வஞ்சகோ புக்³க³லோ தத்தம் அக்³கி³ஸிகூ²பமம் அயோகு³ளம் பு⁴ஞ்ஜேய்ய அஜ்ஜோ²ஹரேய்ய, தஸ்ஸ யஞ்சேதம் ரட்ட²பிண்ட³ம் பு⁴ஞ்ஜேய்ய, யஞ்சேதம் அயோகு³ளம், தேஸு த்³வீஸு அயோகு³ளோவ பு⁴த்தோ ஸேய்யோ ஸுந்த³ரதரோ பணீததரோ ச ப⁴வேய்ய, ந ஹி அயோகு³ளஸ்ஸ பு⁴த்தத்தா ஸம்பராயே ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞாணேனாபி து³ஜ்ஜானபரிச்சே²த³ம் து³க்க²ம் அனுப⁴வதி. ஏவம் படிலத்³த⁴ஸ்ஸ பன தஸ்ஸ ரட்ட²பிண்ட³ஸ்ஸ பு⁴த்தத்தா ஸம்பராயே வுத்தப்பகாரம் து³க்க²ம் அனுபோ⁴தி, அயஞ்ஹி கோடிப்பத்தோ மிச்சா²ஜீவோதி.

ஏவம் பாபகிரியாய அனாதீ³னவத³ஸ்ஸாவீனம் ஆதீ³னவம் த³ஸ்ஸேத்வா ‘‘அத² கோ² ப⁴க³வா வக்³கு³முதா³தீரியே பி⁴க்கூ² அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா து³ப்³ப⁴ரதாய து³ப்போஸதாய…பே… இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாதா²’’தி ச வத்வா சதுத்த²பாராஜிகம் பஞ்ஞபேந்தோ ‘‘யோ பன பி⁴க்கு² அனபி⁴ஜான’’ந்தி ஆதி³மாஹ.

ஏவம் மூலச்சே²ஜ்ஜவஸேன த³ள்ஹம் கத்வா சதுத்த²பாராஜிகே பஞ்ஞத்தே அபரம்பி அனுப்பஞ்ஞத்தத்தா²ய அதி⁴மானவத்து² உத³பாதி³. தஸ்ஸுப்பத்திதீ³பனத்த²ம் ஏதம் வுத்தம் – ‘‘ஏவஞ்சித³ம் ப⁴க³வதா பி⁴க்கூ²னம் ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞத்தம் ஹோதீ’’தி.

அதி⁴மானவத்து²வண்ணனா

196. தத்த² அதி³ட்டே² தி³ட்ட²ஸஞ்ஞினோதி அரஹத்தே ஞாணசக்கு²னா அதி³ட்டே²யேவ ‘‘தி³ட்ட²ம் அம்ஹேஹி அரஹத்த’’ந்தி தி³ட்ட²ஸஞ்ஞினோ ஹுத்வா. ஏஸ நயோ அப்பத்தாதீ³ஸு. அயம் பன விஸேஸோ – அப்பத்தேதி அத்தனோ ஸந்தானே உப்பத்திவஸேன அப்பத்தே. அனதி⁴க³தேதி மக்³க³பா⁴வனாய அனதி⁴க³தே; அப்படிலத்³தே⁴திபி அத்தோ². அஸச்சி²கதேதி அப்படிவித்³தே⁴ பச்சவேக்க²ணவஸேன வா அப்பச்சக்க²கதே. அதி⁴மானேனாதி அதி⁴க³தமானேன; ‘‘அதி⁴க³தா மய’’ந்தி ஏவம் உப்பன்னமானேனாதி அத்தோ², அதி⁴கமானேன வா த²த்³த⁴மானேனாதி அத்தோ². அஞ்ஞம் ப்³யாகரிம்ஸூதி அரஹத்தம் ப்³யாகரிம்ஸு; ‘‘பத்தம் ஆவுஸோ அம்ஹேஹி அரஹத்தம், கதம் கரணீய’’ந்தி பி⁴க்கூ²னம் ஆரோசேஸும். தேஸம் மக்³கே³ன அப்பஹீனகிலேஸத்தா கேவலம் ஸமத²விபஸ்ஸனாப³லேன விக்க²ம்பி⁴தகிலேஸானம் அபரேன ஸமயேன ததா²ரூபபச்சயஸமாயோகே³ ராகா³ய சித்தம் நமதி; ராக³த்தா²ய நமதீதி அத்தோ². ஏஸ நயோ இதரேஸு.

தஞ்ச கோ² ஏதம் அப்³போ³ஹாரிகந்தி தஞ்ச கோ² ஏதம் தேஸம் அஞ்ஞப்³யாகரணம் அப்³போ³ஹாரிகம் ஆபத்திபஞ்ஞாபனே வோஹாரம் ந க³ச்ச²தி; ஆபத்தியா அங்க³ம் ந ஹோதீதி அத்தோ².

கஸ்ஸ பனாயம் அதி⁴மானோ உப்பஜ்ஜதி, கஸ்ஸ நுப்பஜ்ஜதீதி? அரியஸாவகஸ்ஸ தாவ நுப்பஜ்ஜதி ஸோ ஹி மக்³க³ப²லனிப்³பா³னபஹீனகிலேஸஅவஸிட்ட²கிலேஸபச்சவேக்க²ணேன ஸஞ்ஜாதஸோமனஸ்ஸோ அரியகு³ணபடிவேதே⁴ நிக்கங்கோ². தஸ்மா ஸோதாபன்னாதீ³னம் ‘‘அஹம் ஸகதா³கா³மீ’’திஆதி³வஸேன அதி⁴மானோ நுப்பஜ்ஜதி. து³ஸ்ஸீலஸ்ஸ நுப்பஜ்ஜதி, ஸோ ஹி அரியகு³ணாதி⁴க³மே நிராஸோவ. ஸீலவதோபி பரிச்சத்தகம்மட்டா²னஸ்ஸ நித்³தா³ராமதாதி³மனுயுத்தஸ்ஸ நுப்பஜ்ஜதி. ஸுபரிஸுத்³த⁴ஸீலஸ்ஸ பன கம்மட்டா²னே அப்பமத்தஸ்ஸ நாமரூபம் வவத்த²பேத்வா பச்சயபரிக்³க³ஹேன விதிண்ணகங்க²ஸ்ஸ திலக்க²ணம் ஆரோபேத்வா ஸங்கா²ரே ஸம்மஸந்தஸ்ஸ ஆரத்³த⁴விபஸ்ஸகஸ்ஸ உப்பஜ்ஜதி, உப்பன்னோ ச ஸுத்³த⁴ஸமத²லாபி⁴ம் வா ஸுத்³த⁴விபஸ்ஸனாலாபி⁴ம் வா அந்தரா ட²பேதி, ஸோ ஹி த³ஸபி வீஸதிபி திம்ஸம்பி வஸ்ஸானி கிலேஸஸமுதா³சாரம் அபஸ்ஸித்வா ‘‘அஹம் ஸோதாபன்னோ’’தி வா ‘‘ஸகதா³கா³மீ’’தி வா ‘‘அனாகா³மீ’’தி வா மஞ்ஞதி. ஸமத²விபஸ்ஸனாலாபி⁴ம் பன அரஹத்தேயேவ ட²பேதி. தஸ்ஸ ஹி ஸமாதி⁴ப³லேன கிலேஸா விக்க²ம்பி⁴தா, விபஸ்ஸனாப³லேன ஸங்கா²ரா ஸுபரிக்³க³ஹிதா, தஸ்மா ஸட்டி²ம்பி வஸ்ஸானி அஸீதிம்பி வஸ்ஸானி வஸ்ஸஸதம்பி கிலேஸா ந ஸமுதா³சரந்தி, கீ²ணாஸவஸ்ஸேவ சித்தசாரோ ஹோதி. ஸோ ஏவம் தீ³க⁴ரத்தம் கிலேஸஸமுதா³சாரம் அபஸ்ஸந்தோ அந்தரா அட²த்வாவ ‘‘அரஹா அஹ’’ந்தி மஞ்ஞதீதி.

ஸவிப⁴ங்க³ஸிக்கா²பத³வண்ணனா

197. அனபி⁴ஜானந்தி ந அபி⁴ஜானம். யஸ்மா பனாயம் அனபி⁴ஜானம் ஸமுதா³சரதி, ஸ்வஸ்ஸ ஸந்தானே அனுப்பன்னோ ஞாணேன ச அஸச்சி²கதோதி அபூ⁴தோ ஹோதி. தேனஸ்ஸ பத³பா⁴ஜனே ‘‘அஸந்தம் அபூ⁴தம் அஸம்விஜ்ஜமான’’ந்தி வத்வா ‘‘அஜானந்தோ அபஸ்ஸந்தோ’’தி வுத்தம்.

உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மந்தி உத்தரிமனுஸ்ஸானம் ஜா²யீனஞ்சேவ அரியானஞ்ச த⁴ம்மம். அத்துபனாயிகந்தி அத்தனி தம் உபனேதி, அத்தானம் வா தத்த² உபனேதீதி அத்துபனாயிகோ, தம் அத்துபனாயிகம்; ஏவம் கத்வா ஸமுதா³சரேய்யாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. பத³பா⁴ஜனே பன யஸ்மா உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மோ நாம ஜா²னம் விமோக்க²ம் ஸமாதி⁴ ஸமாபத்தி ஞாணத³ஸ்ஸனம்…பே… ஸுஞ்ஞாகா³ரே அபி⁴ரதீதி ஏவம் ஜா²னாத³யோ அனேகத⁴ம்மா வுத்தா. தஸ்மா தேஸம் ஸப்³பே³ஸம் வஸேன அத்துபனாயிகபா⁴வம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘தே வா குஸலே த⁴ம்மே அத்தனி உபனேதீ’’தி ப³ஹுவசனனித்³தே³ஸம் அகாஸி. தத்த² ‘‘ஏதே த⁴ம்மா மயி ஸந்தி³ஸ்ஸந்தீ’’தி ஸமுதா³சரந்தோ அத்தனி உபனேதி. ‘‘அஹம் ஏதேஸு ஸந்தி³ஸ்ஸாமீ’’தி ஸமுதா³சரந்தோ அத்தானம் தேஸு உபனேதீதி வேதி³தப்³போ³.

அலமரியஞாணத³ஸ்ஸனந்தி ஏத்த² லோகியலோகுத்தரா பஞ்ஞா ஜானனட்டே²ன ஞாணம், சக்கு²னா தி³ட்ட²மிவ த⁴ம்மம் பச்சக்க²கரணதோ த³ஸ்ஸனட்டே²ன த³ஸ்ஸனந்தி ஞாணத³ஸ்ஸனம். அரியம் விஸுத்³த⁴ம் உத்தமம் ஞாணத³ஸ்ஸனந்தி அரியஞாணத³ஸ்ஸனம். அலம் பரியத்தம் கிலேஸவித்³த⁴ம்ஸனஸமத்த²ம் அரியஞாணத³ஸ்ஸனமேத்த², ஜா²னாதி³பே⁴தே³ உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மே அலம் வா அரியஞாணத³ஸ்ஸனமஸ்ஸாதி அலமரியஞாணத³ஸ்ஸனோ, தம் அலமரியஞாணத³ஸ்ஸனம் உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மந்தி ஏவம் பத³த்த²ஸம்ப³ந்தோ⁴ வேதி³தப்³போ³. தத்த² யேன ஞாணத³ஸ்ஸனேன ஸோ அலமரியஞாணத³ஸ்ஸனோதி வுச்சதி. ததே³வ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஞாணந்தி திஸ்ஸோ விஜ்ஜா, த³ஸ்ஸனந்தி யம் ஞாணம் தம் த³ஸ்ஸனம்; யம் த³ஸ்ஸனம் தம் ஞாண’’ந்தி விஜ்ஜாஸீஸேன பத³பா⁴ஜனம் வுத்தம். மஹக்³க³தலோகுத்தரா பனேத்த² ஸப்³பா³பி பஞ்ஞா ‘‘ஞாண’’ந்தி வேதி³தப்³பா³.

ஸமுதா³சரேய்யாதி வுத்தப்பகாரமேதம் உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மம் அத்துபனாயிகம் கத்வா ஆரோசேய்ய. இத்தி²யா வாதிஆதி³ பன ஆரோசேதப்³ப³புக்³க³லனித³ஸ்ஸனம். ஏதேஸஞ்ஹி ஆரோசிதே ஆரோசிதம் ஹோதி ந தே³வமாரப்³ரஹ்மானம், நாபி பேதயக்க²திரச்சா²னக³தானந்தி. இதி ஜானாமி இதி பஸ்ஸாமீதி ஸமுதா³சரணாகாரனித³ஸ்ஸனமேதம். பத³பா⁴ஜனே பனஸ்ஸ ‘‘ஜானாமஹம் ஏதே த⁴ம்மே, பஸ்ஸாமஹம் ஏதே த⁴ம்மே’’தி இத³ம் தேஸு ஜா²னாதீ³ஸு த⁴ம்மேஸு ஜானனபஸ்ஸனானம் பவத்திதீ³பனம், ‘‘அத்தி² ச மே ஏதே த⁴ம்மா’’திஆதி³ அத்துபனாயிகபா⁴வதீ³பனம்.

198. ததோ அபரேன ஸமயேனாதி ஆபத்திபடிஜானனஸமயத³ஸ்ஸனமேதம். அயம் பன ஆரோசிதக்க²ணேயேவ பாராஜிகம் ஆபஜ்ஜதி. ஆபத்திம் பன ஆபன்னோ யஸ்மா பரேன சோதி³தோ வா அசோதி³தோ வா படிஜானாதி; தஸ்மா ‘‘ஸமனுக்³கா³ஹியமானோ வா அஸமனுக்³கா³ஹியமானோ வா’’தி வுத்தம்.

தத்த² ஸமனுக்³கா³ஹியமானே தாவ – கிம் தே அதி⁴க³தந்தி அதி⁴க³மபுச்சா²; ஜா²னவிமோக்கா²தீ³ஸு, ஸோதாபத்திமக்³கா³தீ³ஸு வா கிம் தயா அதி⁴க³தந்தி. கிந்தி தே அதி⁴க³தந்தி உபாயபுச்சா². அயஞ்ஹி ஏத்தா²தி⁴ப்பாயோ – கிம் தயா அனிச்சலக்க²ணம் து⁴ரம் கத்வா அதி⁴க³தம், து³க்கா²னத்தலக்க²ணேஸு அஞ்ஞதரம் வா? கிம் வா ஸமாதி⁴வஸேன அபி⁴னிவிஸித்வா, உதா³ஹு விபஸ்ஸனாவஸேன? ததா² கிம் ரூபே அபி⁴னிவிஸித்வா, உதா³ஹு அரூபே? கிம் வா அஜ்ஜ²த்தம் அபி⁴னிவிஸித்வா, உதா³ஹு ப³ஹித்³தா⁴தி? கதா³ தே அதி⁴க³தந்தி காலபுச்சா². புப்³ப³ண்ஹமஜ்ஜ²ன்ஹிகாதீ³ஸு கதரஸ்மிம் காலேதி வுத்தம் ஹோதி? கத்த² தே அதி⁴க³தந்தி ஓகாஸபுச்சா². கதரஸ்மிம் ஓகாஸே, கிம் ரத்திட்டா²னே, தி³வாட்டா²னே, ருக்க²மூலே, மண்ட³பே, கதரஸ்மிம் வா விஹாரேதி வுத்தம் ஹோதி. கதமே தே கிலேஸா பஹீனாதி பஹீனகிலேஸபுச்சா². கதரமக்³க³வஜ்ஜா² தவ கிலேஸா பஹீனாதி வுத்தம் ஹோதி. கதமேஸம் த்வம் த⁴ம்மானம் லாபீ⁴தி படிலத்³த⁴த⁴ம்மபுச்சா². பட²மமக்³கா³தீ³ஸு கதமேஸம் த⁴ம்மானம் த்வம் லாபீ⁴தி வுத்தம் ஹோதி.

தஸ்மா இதா³னி சேபி கோசி பி⁴க்கு² உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மாதி⁴க³மம் ப்³யாகரேய்ய, ந ஸோ ஏத்தாவதாவ ஸக்காதப்³போ³. இமேஸு பன ச²ஸு டா²னேஸு ஸோத⁴னத்த²ம் வத்தப்³போ³ – ‘‘கிம் தே அதி⁴க³தம், கிம் ஜா²னம், உதா³ஹு விமோக்கா²தீ³ஸு அஞ்ஞதர’’ந்தி? யோ ஹி யேன அதி⁴க³தோ த⁴ம்மோ, ஸோ தஸ்ஸ பாகடோ ஹோதி. ஸசே ‘‘இத³ம் நாம மே அதி⁴க³த’’ந்தி வத³தி, ததோ ‘‘கிந்தி தே அதி⁴க³த’’ந்தி புச்சி²தப்³போ³, ‘‘அனிச்சலக்க²ணாதீ³ஸு கிம் து⁴ரம் கத்வா அட்ட²திம்ஸாய வா ஆரம்மணேஸு ரூபாரூபஅஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴தி³பே⁴தே³ஸு வா த⁴ம்மேஸு கேன முகே²ன அபி⁴னிவிஸித்வா’’தி யோ ஹி யஸ்ஸாபி⁴னிவேஸோ, ஸோ தஸ்ஸ பாகடோ ஹோதி. ஸசே ‘‘அயம் நாம மே அபி⁴னிவேஸோ ஏவம் மயா அதி⁴க³த’’ந்தி வத³தி, ததோ ‘‘கதா³ தே அதி⁴க³த’’ந்தி புச்சி²தப்³போ³, ‘‘கிம் புப்³ப³ண்ஹே, உதா³ஹு மஜ்ஜ²ன்ஹிகாதீ³ஸு அஞ்ஞதரஸ்மிம் காலே’’தி ஸப்³பே³ஸஞ்ஹி அத்தனா அதி⁴க³தகாலோ பாகடோ ஹோதி. ஸசே ‘‘அஸுகஸ்மிம் நாம காலே அதி⁴க³தந்தி வத³தி, ததோ ‘‘கத்த² தே அதி⁴க³த’’ந்தி புச்சி²தப்³போ³, ‘‘கிம் தி³வாட்டா²னே, உதா³ஹு ரத்திட்டா²னாதீ³ஸு அஞ்ஞதரஸ்மிம் ஓகாஸே’’தி ஸப்³பே³ஸஞ்ஹி அத்தனா அதி⁴க³தோகாஸோ பாகடோ ஹோதி. ஸசே ‘‘அஸுகஸ்மிம் நாம மே ஓகாஸே அதி⁴க³த’’ந்தி வத³தி, ததோ ‘‘கதமே தே கிலேஸா பஹீனா’’தி புச்சி²தப்³போ³, ‘‘கிம் பட²மமக்³க³வஜ்ஜா², உதா³ஹு து³தியாதி³மக்³க³வஜ்ஜா²’’தி ஸப்³பே³ஸஞ்ஹி அத்தனா அதி⁴க³தமக்³கே³ன பஹீனகிலேஸா பாகடா ஹோந்தி. ஸசே ‘‘இமே நாம மே கிலேஸா பஹீனா’’தி வத³தி, ததோ ‘‘கதமேஸம் த்வம் த⁴ம்மானம் லாபீ⁴’’தி புச்சி²தப்³போ³, ‘‘கிம் ஸோதாபத்திமக்³க³ஸ்ஸ, உதா³ஹு ஸகதா³கா³மிமக்³கா³தீ³ஸு அஞ்ஞதரஸ்ஸா’’தி ஸப்³பே³ஸம் ஹி அத்தனா அதி⁴க³தத⁴ம்மா பாகடா ஹோந்தி. ஸசே ‘‘இமேஸம் நாமாஹம் த⁴ம்மானம் லாபீ⁴’’தி வத³தி, ஏத்தாவதாபிஸ்ஸ வசனம் ந ஸத்³தா⁴தப்³ப³ம், ப³ஹுஸ்ஸுதா ஹி உக்³க³ஹபரிபுச்சா²குஸலா பி⁴க்கூ² இமானி ச² டா²னானி ஸோதே⁴தும் ஸக்கோந்தி.

இமஸ்ஸ பன பி⁴க்கு²னோ ஆக³மனபடிபதா³ ஸோதே⁴தப்³பா³. யதி³ ஆக³மனபடிபதா³ ந ஸுஜ்ஜ²தி, ‘‘இமாய படிபதா³ய லோகுத்தரத⁴ம்மோ நாம ந லப்³ப⁴தீ’’தி அபனேதப்³போ³. யதி³ பனஸ்ஸ ஆக³மனபடிபதா³ ஸுஜ்ஜ²தி, ‘‘தீ³க⁴ரத்தம் தீஸு ஸிக்கா²ஸு அப்பமத்தோ ஜாக³ரியமனுயுத்தோ சதூஸு பச்சயேஸு அலக்³கோ³ ஆகாஸே பாணிஸமேன சேதஸா விஹரதீ’’தி பஞ்ஞாயதி, தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ப்³யாகரணம் படிபதா³ய ஸத்³தி⁴ம் ஸம்ஸந்த³தி. ‘‘ஸேய்யதா²பி நாம க³ங்கோ³த³கம் யமுனோத³கேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்ஸந்த³தி ஸமேதி; ஏவமேவ ஸுபஞ்ஞத்தா தேன ப⁴க³வதா ஸாவகானம் நிப்³பா³னகா³மினீ படிபதா³ ஸம்ஸந்த³தி நிப்³பா³னஞ்ச படிபதா³ சா’’தி (தீ³. நி. 2.296) வுத்தஸதி³ஸம் ஹோதி.

அபிச கோ² ந ஏத்தகேனாபி ஸக்காரோ காதப்³போ³. கஸ்மா? ஏகச்சஸ்ஸ ஹி புது²ஜ்ஜனஸ்ஸாபி ஸதோ கீ²ணாஸவபடிபத்திஸதி³ஸா படிபதா³ ஹோதி, தஸ்மா ஸோ பி⁴க்கு² தேஹி தேஹி உபாயேஹி உத்தாஸேதப்³போ³. கீ²ணாஸவஸ்ஸ நாம அஸனியாபி மத்த²கே பதமானாய ப⁴யம் வா ச²ம்பி⁴தத்தம் வா லோமஹம்ஸோ வா ந ஹோதி. ஸசஸ்ஸ ப⁴யம் வா ச²ம்பி⁴தத்தம் வா லோமஹம்ஸோ வா உப்பஜ்ஜதி, ‘‘ந த்வம் அரஹா’’தி அபனேதப்³போ³. ஸசே பன அபீ⁴ரூ அச்ச²ம்பீ⁴ அனுத்ராஸீ ஹுத்வா ஸீஹோ விய நிஸீத³தி, அயம் பி⁴க்கு² ஸம்பன்னவேய்யாகரணோ ஸமந்தா ராஜராஜமஹாமத்தாதீ³ஹி பேஸிதம் ஸக்காரம் அரஹதீதி.

பாபிச்சோ²தி யா ஸா ‘‘இதே⁴கச்சோ து³ஸ்ஸீலோவ ஸமானோ ஸீலவாதி மம் ஜனோ ஜானாதூதி இச்ச²தீ’’திஆதி³னா (விப⁴. 851) நயேன வுத்தா பாபிச்சா² தாய ஸமன்னாக³தோ. இச்சா²பகதோதி தாய பாபிகாய இச்சா²ய அபகதோ அபி⁴பூ⁴தோ பாராஜிகோ ஹுத்வா.

விஸுத்³தா⁴பேக்கோ²தி அத்தனோ விஸுத்³தி⁴ம் அபேக்க²மானோ இச்ச²மானோ பத்த²யமானோ. அயஞ்ஹி யஸ்மா பாராஜிகம் ஆபன்னோ, தஸ்மா பி⁴க்கு²பா⁴வே ட²த்வா அப⁴ப்³போ³ ஜா²னாதீ³னி அதி⁴க³ந்தும், பி⁴க்கு²பா⁴வோ ஹிஸ்ஸ ஸக்³க³ந்தராயோ சேவ ஹோதி மக்³க³ந்தராயோ ச. வுத்தஞ்ஹேதம் – ‘‘ஸாமஞ்ஞம் து³ப்பராமட்ட²ம் நிரயாயுபகட்³ட⁴தீ’’தி (த⁴. ப. 311). அபரம்பி வுத்தம் – ‘‘ஸிதி²லோ ஹி பரிப்³பா³ஜோ, பி⁴ய்யோ ஆகிரதே ரஜ’’ந்தி (த⁴. ப. 313). இச்சஸ்ஸ பி⁴க்கு²பா⁴வோ விஸுத்³தி⁴ நாம ந ஹோதி. யஸ்மா பன கி³ஹீ வா உபாஸகோ வா ஆராமிகோ வா ஸாமணேரோ வா ஹுத்வா தா³னஸரணஸீலஸம்வராதீ³ஹி ஸக்³க³மக்³க³ம் வா ஜா²னவிமோக்கா²தீ³ஹி மோக்க²மக்³க³ம் வா ஆராதே⁴தும் ப⁴ப்³போ³ ஹோதி, தஸ்மாஸ்ஸ கி³ஹிஆதி³பா⁴வோ விஸுத்³தி⁴ நாம ஹோதி, தஸ்மா தம் விஸுத்³தி⁴ம் அபேக்க²னதோ ‘‘விஸுத்³தா⁴பேக்கோ²’’தி வுச்சதி. தேனேவ சஸ்ஸ பத³பா⁴ஜனே ‘‘கி³ஹீ வா ஹோதுகாமோ’’திஆதி³ வுத்தம்.

ஏவம் வதே³ய்யாதி ஏவம் ப⁴ணேய்ய. கத²ம்? ‘‘அஜானமேவம் ஆவுஸோ அவசம் ஜானாமி, அபஸ்ஸம் பஸ்ஸாமீ’’தி. பத³பா⁴ஜனே பன ‘‘ஏவம் வதே³ய்யா’’தி இத³ம் பத³ம் அனுத்³த⁴ரித்வாவ யதா² வத³ந்தோ ‘‘அஜானமேவம் ஆவுஸோ அவசம் ஜானாமி, அபஸ்ஸம் பஸ்ஸாமீ’’தி வத³தி நாமாதி வுச்சதி, தம் ஆகாரம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘நாஹம் ஏதே த⁴ம்மே ஜானாமீ’’திஆதி³ வுத்தம். துச்ச²ம் முஸா விலபிந்தி அஹம் வசனத்த²விரஹதோ துச்ச²ம் வஞ்சனாதி⁴ப்பாயதோ முஸா விலபிம், அப⁴ணிந்தி வுத்தம் ஹோதி. பத³பா⁴ஜனே பனஸ்ஸ அஞ்ஞேன பத³ப்³யஞ்ஜனேன அத்த²மத்தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘துச்ச²கம் மயா ப⁴ணித’’ந்திஆதி³ வுத்தம்.

புரிமே உபாதா³யாதி புரிமானி தீணி பாராஜிகானி ஆபன்னே புக்³க³லே உபாதா³ய. ஸேஸம் புப்³பே³ வுத்தனயத்தா உத்தானத்த²த்தா ச பாகடமேவாதி.

பத³பா⁴ஜனீயவண்ணனா

199. ஏவம் உத்³தி³ட்ட²ஸிக்கா²பத³ம் பதா³னுக்கமேன விப⁴ஜித்வா இதா³னி யஸ்மா ஹேட்டா² பத³பா⁴ஜனீயம்ஹி ‘‘ஜா²னம் விமோக்க²ம் ஸமாதி⁴ ஸமாபத்தி ஞாணத³ஸ்ஸனம்…பே… ஸுஞ்ஞாகா³ரே அபி⁴ரதீ’’தி ஏவம் ஸம்கி²த்தேனேவ உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மோ த³ஸ்ஸிதோ, ந வித்தா²ரேன ஆபத்திம் ஆரோபேத்வா தந்தி ட²பிதா. ஸங்கே²பத³ஸ்ஸிதே ச அத்தே² ந ஸப்³பே³ ஸப்³பா³காரேன நயம் க³ஹேதும் ஸக்கோந்தி, தஸ்மா ஸப்³பா³காரேன நயக்³க³ஹணத்த²ம் புன ததே³வ பத³பா⁴ஜனம் மாதிகாடா²னே ட²பேத்வா வித்தா²ரதோ உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மம் த³ஸ்ஸேத்வா ஆபத்திபே⁴த³ம் த³ஸ்ஸேதுகாமோ ‘‘ஜா²னந்தி பட²மம் ஜா²னம், து³தியம் ஜா²ன’’ந்திஆதி³மாஹ. தத்த² பட²மஜ்ஜா²னாதீ³ஹி மேத்தாஜா²னாதீ³னிபி அஸுப⁴ஜ்ஜா²னாதீ³னிபி ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ஜ்ஜா²னம்பி லோகியஜ்ஜா²னம்பி லோகுத்தரஜ்ஜா²னம்பி ஸங்க³ஹிதமேவ. தஸ்மா ‘‘பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜிந்திபி…பே… சதுத்த²ம் ஜ்ஜா²னம், மேத்தாஜா²னம், உபேக்கா²ஜா²னம் அஸுப⁴ஜ்ஜா²னம் ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ஜ்ஜா²னம், லோகியஜ்ஜா²னம், லோகுத்தரஜ்ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜி’’ந்திபி ப⁴ணந்தோ பாராஜிகோவ ஹோதீதி வேதி³தப்³போ³.

ஸுட்டு² முத்தோ விவிதே⁴ஹி வா கிலேஸேஹி முத்தோதி விமோக்கோ². ஸோ பனாயம் ராக³தோ³ஸமோஹேஹி ஸுஞ்ஞத்தா ஸுஞ்ஞதோ. ராக³தோ³ஸமோஹனிமித்தேஹி அனிமித்தத்தா அனிமித்தோ. ராக³தோ³ஸமோஹபணிதீ⁴னம் அபா⁴வதோ அப்பணிஹிதோதி வுச்சதி. சித்தம் ஸமம் ஆத³ஹதி ஆரம்மணே ட²பேதீதி ஸமாதி⁴. அரியேஹி ஸமாபஜ்ஜிதப்³ப³தோ ஸமாபத்தி. ஸேஸமேத்த² வுத்தனயமேவ. ஏத்த² ச விமோக்க²த்திகேன ச ஸமாதி⁴த்திகேன ச அரியமக்³கோ³வ வுத்தோ. ஸமாபத்தித்திகேன பன ப²லஸமாபத்தி. தேஸு யம்கிஞ்சி ஏகம்பி பத³ம் க³ஹேத்வா ‘‘அஹம் இமஸ்ஸ லாபீ⁴ம்ஹீ’’தி ப⁴ணந்தோ பாராஜிகோவ ஹோதி.

திஸ்ஸோ விஜ்ஜாதி புப்³பே³னிவாஸானுஸ்ஸதி, தி³ப்³ப³சக்கு², ஆஸவானம் க²யே ஞாணந்தி. தத்த² ஏகிஸ்ஸாபி நாமம் க³ஹேத்வா ‘‘அஹம் இமிஸ்ஸா விஜ்ஜாய லாபீ⁴ம்ஹீ’’தி ப⁴ணந்தோ பாராஜிகோ ஹோதி. ஸங்கே²பட்ட²கதா²யம் பன ‘‘விஜ்ஜானம் லாபீ⁴ம்ஹீ’தி ப⁴ணந்தோபி ‘திஸ்ஸன்னம் விஜ்ஜானம் லாபீ⁴ம்ஹீ’தி ப⁴ணந்தோபி பாராஜிகோ வா’’தி வுத்தம். மக்³க³பா⁴வனாபத³பா⁴ஜனே வுத்தா ஸத்ததிம்ஸபோ³தி⁴பக்கி²யத⁴ம்மா மக்³க³ஸம்பயுத்தா லோகுத்தராவ இதா⁴தி⁴ப்பேதா. தஸ்மா லோகுத்தரானம் ஸதிபட்டா²னானம் ஸம்மப்பதா⁴னானம் இத்³தி⁴பாதா³னம் இந்த்³ரியானம் ப³லானம் போ³ஜ்ஜ²ங்கா³னம் அரியஸ்ஸ அட்ட²ங்கி³கஸ்ஸ மக்³க³ஸ்ஸ லாபீ⁴ம்ஹீதி வத³தோ பாராஜிகந்தி மஹாஅட்ட²கதா²யம் வுத்தம். மஹாபச்சரியாதீ³ஸு பன ‘‘ஸதிபட்டா²னானம் லாபீ⁴ம்ஹீ’தி ஏவம் ஏகேககோட்டா²ஸவஸேனாபி ‘காயானுபஸ்ஸனாஸதிபட்டா²னஸ்ஸ லாபீ⁴ம்ஹீ’தி ஏவம் தத்த² ஏகேகத⁴ம்மவஸேனாபி வத³தோ பாராஜிகமேவா’’தி வுத்தம் தம்பி ஸமேதி. கஸ்மா? மக்³க³க்க²ணுப்பன்னேயேவ ஸந்தா⁴ய வுத்தத்தா. ப²லஸச்சி²கிரியாயபி ஏகேகப²லவஸேன பாராஜிகம் வேதி³தப்³ப³ம்.

ராக³ஸ்ஸ பஹானந்திஆதி³த்திகே கிலேஸப்பஹானமேவ வுத்தம். தம் பன யஸ்மா மக்³கே³ன வினா நத்தி², ததியமக்³கே³ன ஹி காமராக³தோ³ஸானம் பஹானம், சதுத்தே²ன மோஹஸ்ஸ, தஸ்மா ‘‘ராகோ³ மே பஹீனோ’’திஆதீ³னி வத³தோபி பாராஜிகம் வுத்தம்.

ராகா³ சித்தம் வினீவரணதாதிஆதி³த்திகே லோகுத்தரசித்தமேவ வுத்தம். தஸ்மா ‘‘ராகா³ மே சித்தம் வினீவரண’’ந்திஆதீ³னி வத³தோபி பாராஜிகமேவ.

ஸுஞ்ஞாகா³ரபத³பா⁴ஜனே பன யஸ்மா ஜா²னேன அக⁴டேத்வா ‘‘ஸுஞ்ஞாகா³ரே அபி⁴ரமாமீ’’தி வசனமத்தேன பாராஜிகம் நாதி⁴ப்பேதம், தஸ்மா ‘‘பட²மேன ஜா²னேன ஸுஞ்ஞாகா³ரே அபி⁴ரதீ’’திஆதி³ வுத்தம். தஸ்மா யோ ஜா²னேன க⁴டேத்வா ‘‘இமினா நாம ஜா²னேன ஸுஞ்ஞாகா³ரே அபி⁴ரமாமீ’’தி வத³தி, அயமேவ பாராஜிகோ ஹோதீதி வேதி³தப்³போ³.

யா ச ‘‘ஞாண’’ந்தி இமஸ்ஸ பத³பா⁴ஜனே அம்ப³ட்ட²ஸுத்தாதீ³ஸு (தீ³. நி. 1.254 ஆத³யோ) வுத்தாஸு அட்ட²ஸு விஜ்ஜாஸு விபஸ்ஸனாஞாணமனோமயித்³தி⁴இத்³தி⁴வித⁴தி³ப்³ப³ஸோதசேதோபரியஞாணபே⁴தா³ பஞ்ச விஜ்ஜா ந ஆக³தா, தாஸு ஏகா விபஸ்ஸனாவ பாராஜிகவத்து² ந ஹோதி, ஸேஸா ஹோந்தீதி வேதி³தப்³பா³. தஸ்மா ‘‘விபஸ்ஸனாய லாபீ⁴ம்ஹீ’’திபி ‘‘விபஸ்ஸனாஞாணஸ்ஸ லாபீ⁴ம்ஹீ’’திபி வத³தோ பாராஜிகம் நத்தி². பு²ஸ்ஸதே³வத்தே²ரோ பன ப⁴ணதி – ‘‘இதராபி சதஸ்ஸோ விஜ்ஜா ஞாணேன அக⁴டிதா பாராஜிகவத்தூ² ந ஹோந்தி. தஸ்மா ‘மனோமயஸ்ஸ லாபீ⁴ம்ஹி, இத்³தி⁴வித⁴ஸ்ஸ, தி³ப்³பா³ய ஸோததா⁴துயா, சேதோபரியஸ்ஸ லாபீ⁴ம்ஹீ’தி வத³தோபி பாராஜிகம் நத்தீ²’’தி. தம் தஸ்ஸ அந்தேவாஸிகேஹேவ படிக்கி²த்தம் – ‘‘ஆசரியோ ந ஆபி⁴த⁴ம்மிகோ பு⁴ம்மந்தரம் ந ஜானாதி, அபி⁴ஞ்ஞா நாம சதுத்த²ஜ்ஜா²னபாத³கோவ மஹக்³க³தத⁴ம்மோ, ஜா²னேனேவ இஜ்ஜ²தி. தஸ்மா மனோமயஸ்ஸ லாபீ⁴ம்ஹீ’தி வா ‘மனோமயஞாணஸ்ஸ லாபீ⁴ம்ஹீ’தி வா யதா² வா ததா² வா வத³து பாராஜிகமேவா’’தி. ஏத்த² ச கிஞ்சாபி நிப்³பா³னம் பாளியா அனாக³தம், அத² கோ² ‘‘நிப்³பா³னம் மே பத்த’’ந்தி வா ‘‘ஸச்சி²கத’’ந்தி வா வத³தோ பாராஜிகமேவ. கஸ்மா? நிப்³பா³னஸ்ஸ நிப்³ப³த்திதலோகுத்தரத்தா. ததா² ‘‘சத்தாரி ஸச்சானி படிவிஜ்ஜி²ம் படிவித்³தா⁴னி மயா’’தி வத³தோபி பாராஜிகமேவ. கஸ்மா? ஸச்சப்படிவேதோ⁴தி ஹி மக்³க³ஸ்ஸ பரியாயவசனம். யஸ்மா பன ‘‘திஸ்ஸோ படிஸம்பி⁴தா³ காமாவசரகுஸலதோ சதூஸு ஞாணஸம்பயுத்தேஸு சித்துப்பாதே³ஸு உப்பஜ்ஜந்தி, க்ரியதோ சதூஸு ஞாணஸம்பயுத்தேஸு சித்துப்பாதே³ஸு உப்பஜ்ஜந்தி, அத்த²படிஸம்பி⁴தா³ ஏதேஸு சேவ உப்பஜ்ஜதி, சதூஸு மக்³கே³ஸு சதூஸு ப²லேஸு ச உப்பஜ்ஜதீ’’தி விப⁴ங்கே³ (விப⁴. 746) வுத்தம். தஸ்மா ‘‘த⁴ம்மபடிஸம்பி⁴தா³ய லாபீ⁴ம்ஹீ’’தி வா, ‘‘நிருத்தி…பே… படிபா⁴னபடிஸம்பி⁴தா³ய லாபீ⁴ம்ஹீ’’தி வா ‘‘லோகியஅத்த²படிஸம்பி⁴தா³ய லாபீ⁴ம்ஹீ’’தி வா வுத்தேபி பாராஜிகம் நத்தி². ‘‘படிஸம்பி⁴தா³னம் லாபீ⁴ம்ஹீ’’தி வுத்தே ந தாவ ஸீஸம் ஓதரதி. ‘‘லோகுத்தரஅத்த²படிஸம்பி⁴தா³ய லாபீ⁴ம்ஹீ’’தி வுத்தே பன பாராஜிகம் ஹோதி. ஸங்கே²பட்ட²கதா²யம் பன அத்த²படிஸம்பி⁴தா³ப்பத்தோம்ஹீதி அவிஸேஸேனாபி வத³தோ பாராஜிகம் வுத்தம். குருந்தி³யம்பி ‘‘ந முச்சதீ’’தி வுத்தம். மஹாஅட்ட²கதா²யம் பன ‘‘ஏத்தாவதா பாராஜிகம் நத்தி², ஏத்தாவதா ஸீஸம் ந ஓதரதி, ஏத்தாவதா ந பாராஜிக’’ந்தி விசாரிதத்தா ந ஸக்கா அஞ்ஞம் பமாணம் காதுந்தி.

‘‘நிரோத⁴ஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜாமீ’’தி வா ‘‘லாபீ⁴ம்ஹாஹம் தஸ்ஸா’’தி வா வத³தோபி பாராஜிகம் நத்தி². கஸ்மா? நிரோத⁴ஸமாபத்தியா நேவ லோகியத்தா ந லோகுத்தரத்தாதி. ஸசே பனஸ்ஸ ஏவம் ஹோதி – ‘‘நிரோத⁴ம் நாம அனாகா³மீ வா கீ²ணாஸவோ வா ஸமாபஜ்ஜதி, தேஸம் மம் அஞ்ஞதரோதி ஜானிஸ்ஸதீ’’தி ப்³யாகரோதி, ஸோ ச நம் ததா² ஜானாதி, பாராஜிகந்தி மஹாபச்சரிஸங்கே²பட்ட²கதா²ஸு வுத்தம். தம் வீமம்ஸித்வா க³ஹேதப்³ப³ம்.

‘‘அதீதப⁴வே கஸ்ஸபஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴காலே ஸோதாபன்னோம்ஹீ’’தி வத³தோபி பாராஜிகம் நத்தி². அதீதக்க²ந்தா⁴னஞ்ஹி பராமட்ட²த்தா ஸீஸம் ந ஓதரதீதி. ஸங்கே²பட்ட²கதா²யம் பன ‘‘அதீதே அட்ட²ஸமாபத்திலாபீ⁴ம்ஹீ’’தி வத³தோ பாராஜிகம் நத்தி², குப்பத⁴ம்மத்தா இத⁴ பன ‘‘அத்தி² அகுப்பத⁴ம்மத்தாதி கேசி வத³ந்தீ’’தி வுத்தம். தம்பி தத்தே²வ ‘‘அதீதத்தபா⁴வம் ஸந்தா⁴ய கதே²ந்தஸ்ஸ பாராஜிகம் ந ஹோதி, பச்சுப்பன்னத்தபா⁴வம் ஸந்தா⁴ய கதே²ந்தஸ்ஸேவ ஹோதீ’’தி படிக்கி²த்தம்.

ஸுத்³தி⁴கவாரகதா²வண்ணனா

200. ஏவம் ஜா²னாதீ³னி த³ஸ மாதிகாபதா³னி வித்தா²ரேத்வா இதா³னி உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மம் உல்லபந்தோ யம் ஸம்பஜானமுஸாவாத³ம் ப⁴ணதி, தஸ்ஸ அங்க³ம் த³ஸ்ஸேத்வா தஸ்ஸேவ வித்தா²ரஸ்ஸ வஸேன சக்கபேய்யாலம் ப³ந்த⁴ந்தோ உல்லபனாகாரஞ்ச ஆபத்திபே⁴த³ஞ்ச த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தீஹாகாரேஹீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஸுத்³தி⁴கவாரோ வத்துகாமவாரோ பச்சயபடிஸம்யுத்தவாரோதி தயோ மஹாவாரா. தேஸு ஸுத்³தி⁴கவாரே பட²மஜ்ஜா²னம் ஆதி³ம் கத்வா யாவ மோஹா சித்தம் வினீவரணபத³ம், தாவ ஏகமேகஸ்மிம் பதே³ ஸமாபஜ்ஜிம், ஸமாபஜ்ஜாமி, ஸமாபன்னோ, லாபீ⁴ம்ஹி, வஸீம்ஹி, ஸச்சி²கதம் மயாதி இமேஸு ச²ஸு பதே³ஸு ஏகமேகம் பத³ம் தீஹாகாரேஹி, சதூஹி, பஞ்சஹி, ச²ஹி, ஸத்தஹாகாரேஹீதி ஏவம் பஞ்சக்க²த்தும் யோஜேத்வா ஸுத்³தி⁴கனயோ நாம வுத்தோ. ததோ பட²மஞ்ச ஜா²னம், து³தியஞ்ச ஜா²னந்தி ஏவம் பட²மஜ்ஜா²னேன ஸத்³தி⁴ம் ஏகமேகம் பத³ம் க⁴டேந்தேன ஸப்³ப³பதா³னி க⁴டேத்வா தேனேவ வித்தா²ரேன க²ண்ட³சக்கம் நாம வுத்தம். தஞ்ஹி புன ஆனேத்வா பட²மஜ்ஜா²னாதீ³ஹி ந யோஜிதம், தஸ்மா ‘‘க²ண்ட³சக்க’’ந்தி வுச்சதி. ததோ து³தியஞ்ச ஜா²னம், ததியஞ்ச ஜா²னந்தி ஏவம் து³தியஜ்ஜா²னேன ஸத்³தி⁴ம் ஏகமேகம் பத³ம் க⁴டேத்வா புன ஆனேத்வா பட²மஜ்ஜா²னேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்ப³ந்தி⁴த்வா தேனேவ வித்தா²ரேன ப³த்³த⁴சக்கம் நாம வுத்தம். ததோ யதா² து³தியஜ்ஜா²னேன ஸத்³தி⁴ம், ஏவம் ததியஜ்ஜா²னாதீ³ஹிபி ஸத்³தி⁴ம், ஏகமேகம் பத³ம் க⁴டேத்வா புன ஆனேத்வா து³தியஜ்ஜா²னாதீ³ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்ப³ந்தி⁴த்வா தேனேவ வித்தா²ரேன அஞ்ஞானிபி ஏகூனதிம்ஸ ப³த்³த⁴சக்கானி வத்வா ஏகமூலகனயோ நிட்டா²பிதோ. பாடோ² பன ஸங்கே²பேன த³ஸ்ஸிதோ, ஸோ அஸம்முய்ஹந்தேன வித்தா²ரதோ வேதி³தப்³போ³.

யதா² ச ஏகமூலகோ, ஏவம் து³மூலகாத³யோபி ஸப்³ப³மூலகபரியோஸானா சதுன்னம் ஸதானம் உபரி பஞ்சதிம்ஸ நயா வுத்தா. ஸேய்யதி²த³ம் – த்³விமூலகா ஏகூனதிம்ஸ, திமூலகா அட்ட²வீஸ, சதுமூலகா ஸத்தவீஸ; ஏவம் பஞ்சமூலகாத³யோபி ஏகேகம் ஊனம் கத்வா யாவ திம்ஸமூலகா, தாவ வேதி³தப்³பா³. பாடே² பன தேஸம் நாமம்பி ஸங்கி²பித்வா ‘‘இத³ம் ஸப்³ப³மூலக’’ந்தி திம்ஸமூலகனயோ ஏகோ த³ஸ்ஸிதோ. யஸ்மா ச ஸுஞ்ஞாகா³ரபத³ம் ஜா²னேன அக⁴டிதம் ஸீஸம் ந ஓதரதி, தஸ்மா தம் அனாமஸித்வா மோஹா சித்தம் வினீவரணபத³பரியோஸானாயேவ ஸப்³ப³த்த² யோஜனா த³ஸ்ஸிதாதி வேதி³தப்³பா³. ஏவம் பட²மஜ்ஜா²னாதீ³னி படிபாடியா வா உப்படிபாடியா வா து³தியஜ்ஜா²னாதீ³ஹி க⁴டேத்வா வா அக⁴டேத்வா வா ஸமாபஜ்ஜிந்திஆதி³னா நயேன உல்லபதோ மோக்கோ² நத்தி², பாராஜிகம் ஆபஜ்ஜதியேவாதி.

இமஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ த³ஸ்ஸனவஸேன வுத்தே ச பனேதஸ்மிம் ஸுத்³தி⁴கமஹாவாரே அயம் ஸங்கே²பதோ அத்த²வண்ணனா – தீஹாகாரேஹீதி ஸம்பஜானமுஸாவாத³ஸ்ஸ அங்க³பூ⁴தேஹி தீஹி காரணேஹி. புப்³பே³வஸ்ஸ ஹோதீதி புப்³ப³பா⁴கே³யேவ அஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ஏவம் ஹோதி ‘‘முஸா ப⁴ணிஸ்ஸ’’ந்தி. ப⁴ணந்தஸ்ஸ ஹோதீதி ப⁴ணமானஸ்ஸ ஹோதி. ப⁴ணிதஸ்ஸ ஹோதீதி ப⁴ணிதே அஸ்ஸ ஹோதி, யம் வத்தப்³ப³ம் தஸ்மிம் வுத்தே ஹோதீதி அத்தோ². அத² வா ப⁴ணிதஸ்ஸாதி வுத்தவதோ நிட்டி²தவசனஸ்ஸ ஹோதீதி. யோ ஏவம் புப்³ப³பா⁴கே³பி ஜானாதி, ப⁴ணந்தோபி ஜானாதி, பச்சா²பி ஜானாதி, ‘‘முஸா மயா ப⁴ணித’’ந்தி ஸோ ‘‘பட²மஜ்ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜி’’ந்தி ப⁴ணந்தோ பாராஜிகம் ஆபஜ்ஜதீதி அயமேத்த² அத்தோ² த³ஸ்ஸிதோ. கிஞ்சாபி த³ஸ்ஸிதோ, அத² கோ² அயமேத்த² விஸேஸோ – புச்சா² தாவ ஹோதி ‘‘‘முஸா ப⁴ணிஸ்ஸ’ந்தி புப்³ப³பா⁴கோ³ அத்தி², ‘முஸா மயா ப⁴ணித’ந்தி பச்சா²பா⁴கோ³ நத்தி², வுத்தமத்தமேவ ஹி கோசி பமுஸ்ஸதி, கிம் தஸ்ஸ பாராஜிகம் ஹோதி, ந ஹோதீ’’தி? ஸா ஏவம் அட்ட²கதா²ஸு விஸ்ஸஜ்ஜிதா – புப்³ப³பா⁴கே³ ‘‘முஸா ப⁴ணிஸ்ஸ’’ந்தி ச ப⁴ணந்தஸ்ஸ ‘‘முஸா ப⁴ணாமீ’’தி ச ஜானதோ பச்சா²பா⁴கே³ ‘‘முஸா மயா ப⁴ணித’’ந்தி ந ஸக்கா ந ப⁴விதும். ஸசேபி ந ஹோதி பாராஜிகமேவ. புரிமமேவ ஹி அங்க³த்³வயம் பமாணம். யஸ்ஸாபி புப்³ப³பா⁴கே³ ‘‘முஸா ப⁴ணிஸ்ஸ’’ந்தி ஆபோ⁴கோ³ நத்தி², ப⁴ணந்தோ பன ‘‘முஸா ப⁴ணாமீ’’தி ஜானாதி, ப⁴ணிதேபி ‘‘முஸா மயா ப⁴ணித’’ந்தி ஜானாதி, ஸோ ஆபத்தியா ந காரேதப்³போ³. புப்³ப³பா⁴கோ³ ஹி பமாணதரோ. தஸ்மிம் அஸதி த³வா ப⁴ணிதம் வா ரவா ப⁴ணிதம் வா ஹோதீ’’தி.

ஏத்த² ச தம்ஞாணதா ச ஞாணஸமோதா⁴னஞ்ச பரிச்சஜிதப்³ப³ம். தம்ஞாணதா பரிச்சஜிதப்³பா³தி யேன சித்தேன ‘‘முஸா ப⁴ணிஸ்ஸ’’ந்தி ஜானாதி, தேனேவ ‘‘முஸா ப⁴ணாமீ’’தி ச ‘‘முஸா மயா ப⁴ணித’’ந்தி ச ஜானாதீதி ஏவம் ஏகசித்தேனேவ தீஸு க²ணேஸு ஜானாதீதி அயம் தம்ஞ்ஞணதா பரிச்சஜிதப்³பா³, ந ஹி ஸக்கா தேனேவ சித்தேன தம் சித்தம் ஜானிதும் யதா² ந ஸக்கா தேனேவ அஸினா ஸோ அஸி சி²ந்தி³துந்தி. புரிமம் புரிமம் பன சித்தம் பச்சி²மஸ்ஸ பச்சி²மஸ்ஸ சித்தஸ்ஸ ததா² உப்பத்தியா பச்சயோ ஹுத்வா நிருஜ்ஜ²தி. தேனேதம் வுச்சதி –

‘‘பமாணம் புப்³ப³பா⁴கோ³வ, தஸ்மிம் ஸதி ந ஹேஸ்ஸதி;

ஸேஸத்³வயந்தி நத்தே²த, மிதி வாசா திவங்கி³கா’’தி.

‘‘ஞாணஸமோதா⁴னம் பரிச்சஜிதப்³ப³’’ந்தி ஏதானி தீணி சித்தானி ஏகக்க²ணே உப்பஜ்ஜந்தீதி ந க³ஹேதப்³பா³னி. இத³ஞ்ஹி சித்தம் நாம –

அனிருத்³த⁴ம்ஹி பட²மே, ந உப்பஜ்ஜதி பச்சி²மம்;

நிரந்தருப்பஜ்ஜனதோ, ஏகம் விய பகாஸதி.

இதோ பரம் பன ய்வாயம் ‘‘பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜி’’ந்தி ஸம்பஜானமுஸா ப⁴ணதி, யஸ்மா ஸோ ‘‘நத்தி² மே பட²மம் ஜா²ன’’ந்தி ஏவம்தி³ட்டி²கோ ஹோதி, தஸ்ஸ ஹி அத்தே²வாயம் லத்³தி⁴. ததா² ‘‘நத்தி² மே பட²மம் ஜா²ன’’ந்தி ஏவமஸ்ஸ க²மதி சேவ ருச்சதி ச. ஏவம்ஸபா⁴வமேவ சஸ்ஸ சித்தம் ‘‘நத்தி² மே பட²மம் ஜா²ன’’ந்தி. யதா³ பன முஸா வத்துகாமோ ஹோதி, ததா³ தம் தி³ட்டி²ம் வா தி³ட்டி²யா ஸஹ க²ந்திம் வா தி³ட்டி²க²ந்தீஹி ஸத்³தி⁴ம் ருசிம் வா, தி³ட்டி²க²ந்திருசீஹி ஸத்³தி⁴ம் பா⁴வம் வா வினிதா⁴ய நிக்கி²பித்வா படிச்சா²தே³த்வா அபூ⁴தம் கத்வா ப⁴ணதி, தஸ்மா தேஸம்பி வஸேன அங்க³பே⁴த³ம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘சதூஹாகாரேஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். பரிவாரே ச ‘‘அட்ட²ங்கி³கோ முஸாவாதோ³’’தி (படி. 328) வுத்தத்தா தத்த² அதி⁴ப்பேதாய ஸஞ்ஞாய ஸத்³தி⁴ம் அஞ்ஞோபி இத⁴ ‘‘அட்ட²ஹாகாரேஹீ’’தி ஏகோ நயோ யோஜேதப்³போ³.

ஏத்த² ச வினிதா⁴ய தி³ட்டி²ந்தி ப³லவத⁴ம்மவினிதா⁴னவஸேனேதம் வுத்தம். வினிதா⁴ய க²ந்திந்திஆதீ³னி ததோ து³ப்³ப³லது³ப்³ப³லானம் வினிதா⁴னவஸேன. வினிதா⁴ய ஸஞ்ஞந்தி இத³ம் பனேத்த² ஸப்³ப³து³ப்³ப³லத⁴ம்மவினிதா⁴னம். ஸஞ்ஞாமத்தம்பி நாம அவினிதா⁴ய ஸம்பஜானமுஸா பா⁴ஸிஸ்ஸதீதி நேதம் டா²னம் விஜ்ஜதி. யஸ்மா பன ‘‘ஸமாபஜ்ஜிஸ்ஸாமீ’’திஆதி³னா அனாக³தவசனேன பாராஜிகம் ந ஹோதி, தஸ்மா ‘‘ஸமாபஜ்ஜி’’ந்திஆதீ³னி அதீதவத்தமானபதா³னேவ பாடே² வுத்தானீதி வேதி³தப்³பா³னி.

207. இதோ பரம் ஸப்³ப³ம்பி இமஸ்மிம் ஸுத்³தி⁴கமஹாவாரே உத்தானத்த²மேவ. ந ஹேத்த² தம் அத்தி² – யம் இமினா வினிச்ச²யேன ந ஸக்கா ப⁴வேய்ய விஞ்ஞாதும், ட²பேத்வா கிலேஸப்பஹானபத³ஸ்ஸ பத³பா⁴ஜனே ‘‘ராகோ³ மே சத்தோ வந்தோ’’திஆதீ³னம் பதா³னம் அத்த²ம். ஸ்வாயம் வுச்சதி – ஏத்த² ஹி சத்தோதி இத³ம் ஸகபா⁴வபரிச்சஜனவஸேன வுத்தம். வந்தோதி இத³ம் புன அனாதி³யனபா⁴வத³ஸ்ஸனவஸேன. முத்தோதி இத³ம் ஸந்ததிதோ விமோசனவஸேன. பஹீனோதி இத³ம் முத்தஸ்ஸாபி க்வசி அனவட்டா²னத³ஸ்ஸனவஸேன. படினிஸ்ஸட்டோ²தி இத³ம் புப்³பே³ ஆதி³ன்னபுப்³ப³ஸ்ஸ படினிஸ்ஸக்³க³த³ஸ்ஸனவஸேன. உக்கே²டிதோதி இத³ம் அரியமக்³கே³ன உத்தாஸிதத்தா புன அனல்லீயனபா⁴வத³ஸ்ஸனவஸேன. ஸ்வாயமத்தோ² ஸத்³த³ஸத்த²தோ பரியேஸிதப்³போ³. ஸமுக்கே²டிதோதி இத³ம் ஸுட்டு² உத்தாஸேத்வா அணுஸஹக³தஸ்ஸாபி புன அனல்லீயனபா⁴வத³ஸ்ஸனவஸேன வுத்தந்தி.

ஸுத்³தி⁴கவாரகதா² நிட்டி²தா.

வத்துகாமவாரகதா²

215. வத்துகாமவாரேபி ‘‘தீஹாகாரேஹீ’’திஆதீ³னம் அத்தோ², வாரபேய்யாலப்பபே⁴தோ³ ச ஸப்³போ³ இத⁴ வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³போ³. கேவலஞ்ஹி யம் ‘‘மயா விரஜ்ஜி²த்வா அஞ்ஞம் வத்துகாமேன அஞ்ஞம் வுத்தம், தஸ்மா நத்தி² மய்ஹம் ஆபத்தீ’’தி ஏவம் ஓகாஸக³வேஸகானம் பாபபுக்³க³லானம் ஓகாஸனிஸேத⁴னத்த²ம் வுத்தோ. யதே²வ ஹி ‘‘பு³த்³த⁴ம் பச்சக்கா²மீ’’தி வத்துகாமோ ‘‘த⁴ம்மம் பச்சக்கா²மீ’’திஆதீ³ஸு ஸிக்கா²பச்சக்கா²னபதே³ஸு யம் வா தம் வா வத³ந்தோபி கே²த்தே ஓதிண்ணத்தா ஸிக்கா²பச்சக்கா²தகோவ ஹோதி; ஏவம் பட²மஜ்ஜா²னாதீ³ஸு உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மபதே³ஸு யம்கிஞ்சி ஏகம் வத்துகாமோ ததோ அஞ்ஞம் யம் வா தம் வா வத³ந்தோபி கே²த்தே ஓதிண்ணத்தா பாராஜிகோவ ஹோதி. ஸசே யஸ்ஸ வத³தி, ஸோ தமத்த²ம் தங்க²ணஞ்ஞேவ ஜானாதி. ஜானனலக்க²ணஞ்சேத்த² ஸிக்கா²பச்சக்கா²னே வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³ப³ம்.

அயம் பன விஸேஸோ – ஸிக்கா²பச்சக்கா²னம் ஹத்த²முத்³தா³ய ஸீஸம் ந ஓதரதி. இத³ம் அபூ⁴தாரோசனம் ஹத்த²முத்³தா³யபி ஓதரதி. யோ ஹி ஹத்த²விகாராதீ³ஹிபி அங்க³பச்சங்க³சோபனேஹி அபூ⁴தம் உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மம் விஞ்ஞத்திபதே² டி²தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ஆரோசேதி, ஸோ ச தமத்த²ம் ஜானாதி, பாராஜிகோவ ஹோதி. அத² பன யஸ்ஸ ஆரோசேதி, ஸோ ந ஜானாதி ‘‘கி அயம் ப⁴ணதீ’’தி, ஸம்ஸயம் வா ஆபஜ்ஜதி, சிரம் வீமம்ஸித்வா வா பச்சா² ஜானாதி, அப்படிவிஜானந்தோ இச்சேவ ஸங்க்²யம் க³ச்ச²தி. ஏவம் அப்படிவிஜானந்தஸ்ஸ வுத்தே து²ல்லச்சயம் ஹோதி. யோ பன ஜா²னாதீ³னி அத்தனோ அதி⁴க³மவஸேன வா உக்³க³ஹபரிபுச்சா²தி³வஸேன வா ந ஜானாதி, கேவலம் ஜா²னந்தி வா விமோக்கோ²தி வா வசனமத்தமேவ ஸுதம் ஹோதி, ஸோபி தேன வுத்தே ‘‘ஜா²னம் கிர ஸமாபஜ்ஜிந்தி ஏஸ வத³தீ’’தி யதி³ ஏத்தகமத்தம்பி ஜானாதி, ஜானாதிச்சேவ ஸங்க்²யம் க³ச்ச²தி. தஸ்ஸ வுத்தே பாராஜிகமேவ. ஸேஸோ ஏகஸ்ஸ வா த்³வின்னம் வா ப³ஹூனம் வா நியமிதானியமிதவஸேன விஸேஸோ ஸப்³போ³ ஸிக்கா²பச்சக்கா²னகதா²யம் வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³போ³தி.

வத்துகாமவாரகதா² நிட்டி²தா.

பச்சயபடிஸம்யுத்தவாரகதா²

220. பச்சயபடிஸம்யுத்தவாரேபி – ஸப்³ப³ம் வாரபேய்யாலபே⁴த³ம் புப்³பே³ ஆக³தபதா³னஞ்ச அத்த²ம் வுத்தனயேனேவ ஞத்வா பாளிக்கமோ தாவ ஏவம் ஜானிதப்³போ³. ஏத்த² ஹி ‘‘யோ தே விஹாரே வஸி, யோ தே சீவரம் பரிபு⁴ஞ்ஜி, யோ தே பிண்ட³பாதம் பரிபு⁴ஞ்ஜி, யோ தே ஸேனாஸனம் பரிபு⁴ஞ்ஜி, யோ தே கி³லானபச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரம் பரிபு⁴ஞ்ஜீ’’தி இமே பஞ்ச பச்சத்தவசனவாரா, ‘‘யேன தே விஹாரோ பரிபு⁴த்தோ’’திஆத³யோ பஞ்ச கரணவசனவாரா, ‘‘யம் த்வம் ஆக³ம்ம விஹாரம் அதா³ஸீ’’திஆத³யோ பஞ்ச உபயோக³வசனவாரா வுத்தா, தேஸம் வஸேன இத⁴ வுத்தேன ஸுஞ்ஞாகா³ரபதே³ன ஸத்³தி⁴ம் புப்³பே³ வுத்தேஸு பட²மஜ்ஜா²னாதீ³ஸு ஸப்³ப³பதே³ஸு வாரபேய்யாலபே⁴தோ³ வேதி³தப்³போ³. ‘‘யோ தே விஹாரே, யேன தே விஹாரோ, யம் த்வம் ஆக³ம்ம விஹார’’ந்தி ஏவம் பரியாயேன வுத்தத்தா பன ‘‘அஹ’’ந்தி ச அவுத்தத்தா படிவிஜானந்தஸ்ஸ வுத்தேபி இத⁴ து²ல்லச்சயம், அபடிவிஜானந்தஸ்ஸ து³க்கடந்தி அயமேத்த² வினிச்ச²யோ.

அனாபத்திபே⁴த³கதா²

ஏவம் வித்தா²ரவஸேன ஆபத்திபே⁴த³ம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி அனாபத்திம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அனாபத்தி அதி⁴மானேனா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² அதி⁴மானேனாதி அதி⁴க³தமானேன ஸமுதா³சரந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. அனுல்லபனாதி⁴ப்பாயஸ்ஸாதி கோஹஞ்ஞே இச்சா²சாரே அட²த்வா அனுல்லபனாதி⁴ப்பாயஸ்ஸ ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் ஸந்திகே அஞ்ஞம் ப்³யாகரோந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. உம்மத்தகாத³யோ புப்³பே³ வுத்தனயாஏவ. இத⁴ பன ஆதி³கம்மிகா வக்³கு³முதா³தீரியா பி⁴க்கூ². தேஸம் அனாபத்தீதி.

பத³பா⁴ஜனீயவண்ணனா நிட்டி²தா.

ஸமுட்டா²னாதீ³ஸு இத³ம் ஸிக்கா²பத³ம் திஸமுட்டா²னம் – ஹத்த²முத்³தா³ய ஆரோசேந்தஸ்ஸ காயசித்ததோ, வசீபே⁴தே³ன ஆரோசேந்தஸ்ஸ வாசாசித்ததோ, உப⁴யம் கரோந்தஸ்ஸ காயவாசாசித்ததோ ஸமுட்டா²தி. கிரியம், ஸஞ்ஞாவிமோக்க²ம், ஸசித்தகம், லோகவஜ்ஜம், காயகம்மம், வசீகம்மம், அகுஸலசித்தம், திவேத³னம் ஹஸந்தோபி ஹி ஸோமனஸ்ஸிகோ உல்லபதி பா⁴யந்தோபி மஜ்ஜ²த்தோபீதி.

வினீதவத்து²வண்ணனா

223. வினீதவத்தூ²ஸு – அதி⁴மானவத்து² அனுபஞ்ஞத்தியம் வுத்தனயமேவ.

து³தியவத்து²ஸ்மிம் – பணிதா⁴யாதி பத்த²னம் கத்வா. ஏவம் மம் ஜனோ ஸம்பா⁴வேஸ்ஸதீதி ஏவம் அரஞ்ஞே வஸந்தம் மம் ஜனோ அரஹத்தே வா ஸேக்க²பூ⁴மியம் வா ஸம்பா⁴வேஸ்ஸதி, ததோ லோகஸ்ஸ ஸக்கதோ ப⁴விஸ்ஸாமி க³ருகதோ மானிதோ பூஜிதோதி. ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸாதி ஏவம் பணிதா⁴ய ‘‘அரஞ்ஞே வஸிஸ்ஸாமீ’’தி க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ பத³வாரே பத³வாரே து³க்கடம். ததா² அரஞ்ஞே குடிகரணசங்கமனனிஸீத³னனிவாஸனபாவுரணாதீ³ஸு ஸப்³ப³கிச்சேஸு பயோகே³ பயோகே³ து³க்கடம். தஸ்மா ஏவம் அரஞ்ஞே ந வஸிதப்³ப³ம். ஏவம் வஸந்தோ ஹி ஸம்பா⁴வனம் லப⁴து வா மா வா து³க்கடம் ஆபஜ்ஜதி. யோ பன ஸமாதி³ன்னது⁴தங்கோ³ ‘‘து⁴தங்க³ம் ரக்கி²ஸ்ஸாமீ’’தி வா ‘‘கா³மந்தே மே வஸதோ சித்தம் விக்கி²பதி, அரஞ்ஞம் ஸப்பாய’’ந்தி சிந்தேத்வா வா ‘‘அத்³தா⁴ அரஞ்ஞே திண்ணம் விவேகானம் அஞ்ஞதரம் பாபுணிஸ்ஸாமீ’’தி வா ‘‘அரஞ்ஞம் பவிஸித்வா அரஹத்தம் அபாபுணித்வா ந நிக்க²மிஸ்ஸாமீ’’தி வா ‘‘அரஞ்ஞவாஸோ நாம ப⁴க³வதா பஸத்தோ², மயி ச அரஞ்ஞே வஸந்தே ப³ஹூ ஸப்³ரஹ்மசாரினோ கா³மந்தம் ஹித்வா ஆரஞ்ஞகா ப⁴விஸ்ஸந்தீ’’தி வா ஏவம் அனவஜ்ஜவாஸம் வஸிதுகாமோ ஹோதி, தேன வஸிதப்³ப³ம்.

ததியவத்து²ஸ்மிம்பி – ‘‘அபி⁴க்கந்தாதீ³னி ஸண்ட²பேத்வா பிண்டா³ய சரிஸ்ஸாமீ’’தி நிவாஸனபாருபனகிச்சதோ பபு⁴தி யாவ போ⁴ஜனபரியோஸானம் தாவ பயோகே³ பயோகே³ து³க்கடம். ஸம்பா⁴வனம் லப⁴து வா மா வா து³க்கடமேவ. க²ந்த⁴கவத்தஸேகி²யவத்தபரிபூரணத்த²ம் பன ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் தி³ட்டா²னுக³திஆபஜ்ஜனத்த²ம் வா பாஸாதி³கேஹி அபி⁴க்கமபடிக்கமாதீ³ஹி பிண்டா³ய பவிஸந்தோ அனுபவஜ்ஜோ விஞ்ஞூனந்தி.

சதுத்த²பஞ்சமவத்தூ²ஸு – ‘‘யோ தே விஹாரே வஸீ’’தி ஏத்த² வுத்தனயேனேவ ‘‘அஹ’’ந்தி அவுத்தத்தா பாராஜிகம் நத்தி². அத்துபனாயிகமேவ ஹி ஸமுதா³சரந்தஸ்ஸ பாராஜிகம் வுத்தம்.

பணிதா⁴ய சங்கமீதிஆதீ³னி ஹேட்டா² வுத்தனயானேவ.

ஸம்யோஜனவத்து²ஸ்மிம் – ஸம்யோஜனா பஹீனாதிபி ‘‘த³ஸ ஸம்யோஜனா பஹீனா’’திபி ‘‘ஏகம் ஸம்யோஜனம் பஹீன’’ந்திபி வத³தோ கிலேஸப்பஹானமேவ ஆரோசிதம் ஹோதி, தஸ்மா பாராஜிகம்.

224. ரஹோவத்தூ²ஸு – ரஹோ உல்லபதீதி ‘‘ரஹோக³தோ அரஹா அஹ’’ந்தி வத³தி, ந மனஸா சிந்திதமேவ கரோதி. தேனேத்த² து³க்கடம் வுத்தம்.

விஹாரவத்து² உபட்டா²னவத்து² ச வுத்தனயமேவ.

225. ந து³க்கரவத்து²ஸ்மிம் – தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அயம் லத்³தி⁴ – ‘‘அரியபுக்³க³லாவ ப⁴க³வதோ ஸாவகா’’தி. தேனாஹ – ‘‘யே கோ² தே ப⁴க³வதோ ஸாவகா தே ஏவம் வதே³ய்யு’’ந்தி. யஸ்மா சஸ்ஸ அயமதி⁴ப்பாயோ – ‘‘ஸீலவதா ஆரத்³த⁴விபஸ்ஸகேன ந து³க்கரம் அஞ்ஞம் ப்³யாகாதும், படிப³லோ ஸோ அரஹத்தம் பாபுணிது’’ந்தி. தஸ்மா ‘‘அனுல்லபனாதி⁴ப்பாயோ அஹ’’ந்தி ஆஹ.

வீரியவத்து²ஸ்மிம் ஆராத⁴னீயோதி ஸக்கா ஆராதே⁴தும் ஸம்பாதே³தும் நிப்³ப³த்தேதுந்தி அத்தோ². ஸேஸம் வுத்தனயமேவ.

மச்சுவத்து²ஸ்மிம் ஸோ பி⁴க்கு² ‘‘யஸ்ஸ விப்படிஸாரோ உப்பஜ்ஜதி, ஸோ பா⁴யேய்ய. மய்ஹம் பன அவிப்படிஸாரவத்து²கானி பரிஸுத்³தா⁴னி ஸீலானி, ஸ்வாஹம் கிம் மரணஸ்ஸ பா⁴யிஸ்ஸாமீ’’தி ஏதமத்த²வஸம் படிச்ச ‘‘நாஹம் ஆவுஸோ மச்சுனோ பா⁴யாமீ’’தி ஆஹ. தேனஸ்ஸ அனாபத்தி.

விப்படிஸாரவத்து²ஸ்மிம்பி ஏஸேவ நயோ. ததோ பரானி தீணி வத்தூ²னி வீரியவத்து²ஸதி³ஸானேவ.

வேத³னாவத்தூ²ஸுபட²மஸ்மிம் தாவ ஸோ பி⁴க்கு² படிஸங்கா²னப³லேன அதி⁴வாஸனக²ந்தியம் ட²த்வா ‘‘நாவுஸோ ஸக்கா யேன வா தேன வா அதி⁴வாஸேது’’ந்தி ஆஹ. தேனஸ்ஸ அனாபத்தி.

து³தியே பன அத்துபனாயிகம் அகத்வா ‘‘நாவுஸோ ஸக்கா புது²ஜ்ஜனேனா’’தி பரியாயேன வுத்தத்தா து²ல்லச்சயம்.

226. ப்³ராஹ்மணவத்தூ²ஸுஸோ கிர ப்³ராஹ்மணோ ந கேவலம் ‘‘ஆயந்து போ⁴ந்தோ அரஹந்தோ’’தி ஆஹ. யம் யம் பனஸ்ஸ வசனம் முக²தோ நிக்³க³ச்ச²தி, ஸப்³ப³ம் ‘‘அரஹந்தானம் ஆஸனானி பஞ்ஞபேத², பாதோ³த³கம் தே³த², அரஹந்தோ பாதே³ தோ⁴வந்தூ’’தி அரஹந்தவாத³படிஸம்யுத்தம்யேவ. தம் பனஸ்ஸ பஸாத³ப⁴ஞ்ஞம் ஸத்³தா⁴சரிதத்தா அத்தனோ ஸத்³தா⁴ப³லேன ஸமுஸ்ஸாஹிதஸ்ஸ வசனம். தஸ்மா ப⁴க³வா ‘‘அனாபத்தி, பி⁴க்க²வே, பஸாத³ப⁴ஞ்ஞே’’தி ஆஹ. ஏவம் வுச்சமானேன பன பி⁴க்கு²னா ந ஹட்ட²துட்டே²னேவ பச்சயா பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³பா³, ‘‘அரஹத்தஸம்பாபிகம் படிபத³ம் பரிபூரேஸ்ஸாமீ’’தி ஏவம் யோகோ³ கரணீயோதி.

அஞ்ஞப்³யாகரணவத்தூ²னிஸம்யோஜனவத்து²ஸதி³ஸானேவ. அகா³ரவத்து²ஸ்மிம் ஸோ பி⁴க்கு² கி³ஹிபா⁴வே அனத்தி²கதாய அனபேக்க²தாய ‘‘அப⁴ப்³போ³ கோ² ஆவுஸோ மாதி³ஸோ’’தி ஆஹ, ந உல்லபனாதி⁴ப்பாயேன. தேனஸ்ஸ அனாபத்தி.

227. ஆவடகாமவத்து²ஸ்மிம் ஸோ பி⁴க்கு² வத்து²காமேஸு ச கிலேஸகாமேஸு ச லோகியேனேவ ஆதீ³னவத³ஸ்ஸனேன நிரபேக்கோ². தஸ்மா ‘‘ஆவடா மே ஆவுஸோ காமா’’தி ஆஹ. தேனஸ்ஸ அனாபத்தி. ஏத்த² ச ஆவடாதி ஆவாரிதா நிவாரிதா, படிக்கி²த்தாதி அத்தோ².

அபி⁴ரதிவத்து²ஸ்மிம் ஸோ பி⁴க்கு² ஸாஸனே அனுக்கண்டி²தபா⁴வேன உத்³தே³ஸபரிபுச்சா²தீ³ஸு ச அபி⁴ரதபா⁴வேன ‘‘அபி⁴ரதோ அஹம் ஆவுஸோ பரமாய அபி⁴ரதியா’’தி ஆஹ, ந உல்லபனாதி⁴ப்பாயேன. தேனஸ்ஸ அனாபத்தி.

பக்கமனவத்து²ஸ்மிம் யோ இமம்ஹா ஆவாஸா பட²மம் பக்கமிஸ்ஸதீதி ஏவம் ஆவாஸம் வா மண்ட³பம் வா ஸீமம் வா யம்கிஞ்சி டா²னம் பரிச்சி²ந்தி³த்வா கதாய கதிகாய யோ ‘‘மம் அரஹாதி ஜானந்தூ’’தி தம்ஹா டா²னா பட²மம் பக்கமதி, பாராஜிகோ ஹோதி. யோ பன ஆசரியுபஜ்ஜா²யானம் வா கிச்சேன மாதாபிதூனம் வா கேனசிதே³வ கரணீயேன பி⁴க்கா²சாரத்த²ம் வா உத்³தே³ஸபரிபுச்சா²னம் வா அத்தா²ய அஞ்ஞேன வா தாதி³ஸேன கரணீயேன தம் டா²னம் அதிக்கமித்வா க³ச்ச²தி, அனாபத்தி. ஸசேபிஸ்ஸ ஏவம் க³தஸ்ஸ பச்சா² இச்சா²சாரோ உப்பஜ்ஜதி ‘‘ந தா³னாஹம் தத்த² க³மிஸ்ஸாமி ஏவம் மம் அரஹாதி ஸம்பா⁴வேஸ்ஸந்தீ’’தி அனாபத்தியேவ.

யோபி கேனசிதே³வ கரணீயேன தம் டா²னம் பத்வா ஸஜ்ஜா²யமனஸிகாராதி³வஸேன அஞ்ஞவிஹிதோ வா ஹுத்வா சோராதீ³ஹி வா அனுப³த்³தோ⁴ மேக⁴ம் வா உட்டி²தம் தி³ஸ்வா அனோவஸ்ஸகம் பவிஸிதுகாமோ தம் டா²னம் அதிக்கமதி, அனாபத்தி. யானேன வா இத்³தி⁴யா வா க³ச்ச²ந்தோபி பாராஜிகம் நாபஜ்ஜதி, பத³க³மனேனேவ ஆபஜ்ஜதி. தம்பி யேஹி ஸஹ கதிகா கதா, தேஹி ஸத்³தி⁴ம் அபுப்³ப³ம்அசரிமம் க³ச்ச²ந்தோ நாபஜ்ஜதி. ஏவம் க³ச்ச²ந்தா ஹி ஸப்³பே³பி அஞ்ஞமஞ்ஞம் ரக்க²ந்தி. ஸசேபி மண்ட³பருக்க²மூலாதீ³ஸு கிஞ்சி டா²னம் பரிச்சி²ந்தி³த்வா ‘‘யோ ஏத்த² நிஸீத³தி வா சங்கமதி வா, தம் அரஹாதி ஜானிஸ்ஸாம’’ புப்பா²னி வா ட²பேத்வா ‘‘யோ இமானி க³ஹேத்வா பூஜம் கரிஸ்ஸதி, தம் அரஹாதி ஜானிஸ்ஸாமா’’திஆதி³னா நயேன கதிகா கதா ஹோதி, தத்ராபி இச்சா²சாரவஸேன ததா² கரோந்தஸ்ஸ பாராஜிகமேவ. ஸசேபி உபாஸகேன அந்தராமக்³கே³ விஹாரோ வா கதோ ஹோதி, சீவராதீ³னி வா ட²பிதானி ஹோந்தி, ‘‘யே அரஹந்தோ தே இமஸ்மிம் விஹாரே வஸந்து, சீவராதீ³னி ச க³ண்ஹந்தூ’’தி. தத்ராபி இச்சா²சாரவஸேன வஸந்தஸ்ஸ வா சீவராதீ³னி வா க³ண்ஹந்தஸ்ஸ பாராஜிகமேவ. ஏதம் பன அத⁴ம்மிககதிகவத்தம், தஸ்மா ந காதப்³ப³ம், அஞ்ஞம் வா ஏவரூபம் ‘‘இமஸ்மிம் தேமாஸப்³ப⁴ந்தரே ஸப்³பே³வ ஆரஞ்ஞகா ஹோந்து, பிண்ட³பாதிகங்கா³தி³அவஸேஸது⁴தங்க³த⁴ரா வா அத² வா ஸப்³பே³வ கீ²ணாஸவா ஹோந்தூ’’தி ஏவமாதி³. நானாவேரஜ்ஜகா ஹி பி⁴க்கூ² ஸன்னிபதந்தி. தத்த² கேசி து³ப்³ப³லா அப்பதா²மா ஏவரூபம் வத்தம் அனுபாலேதும் ந ஸக்கோந்தி. தஸ்மா ஏவரூபம்பி வத்தம் ந காதப்³ப³ம். ‘‘இமம் தேமாஸம் ஸப்³பே³ஹேவ ந உத்³தி³ஸிதப்³ப³ம், ந பரிபுச்சி²தப்³ப³ம், ந பப்³பா³ஜேதப்³ப³ம், மூக³ப்³ப³தம் க³ண்ஹிதப்³ப³ம், ப³ஹி ஸீமட்ட²ஸ்ஸாபி ஸங்க⁴லாபோ⁴ தா³தப்³போ³’’தி ஏவமாதி³கம் பன ந காதப்³ப³மேவ.

228. லக்க²ணஸம்யுத்தே ய்வாயம் ஆயஸ்மா ச லக்க²ணோதி லக்க²ணத்தே²ரோ வுத்தோ, ஏஸ ஜடிலஸஹஸ்ஸஸ்ஸ அப்³ப⁴ந்தரே ஏஹிபி⁴க்கூ²பஸம்பதா³ய உபஸம்பன்னோ ஆதி³த்தபரியாயாவஸானே அரஹத்தப்பத்தோ ஏகோ மஹாஸாவகோதி வேதி³தப்³போ³. யஸ்மா பனேஸ லக்க²ணஸம்பன்னேன ஸப்³பா³காரபரிபூரேன ப்³ரஹ்மஸமேன அத்தபா⁴வேன ஸமன்னாக³தோ, தஸ்மா லக்க²ணோதி ஸங்க²ம் க³தோ. மஹாமோக்³க³ல்லானத்தே²ரோ பன பப்³ப³ஜிததி³வஸதோ ஸத்தமே தி³வஸே அரஹத்தப்பத்தோ து³தியோ அக்³க³ஸாவகோ.

ஸிதம் பாத்வாகாஸீதி மந்த³ஹஸிதம் பாதுஅகாஸி, பகாஸயி த³ஸ்ஸேஸீதி வுத்தம் ஹோதி. கிம் பன தி³ஸ்வா தே²ரோ ஸிதம் பாத்வாகாஸீதி? உபரி பாளியம் ஆக³தம் அட்டி²கஸங்க²லிகம் ஏகம் பேதலோகே நிப்³ப³த்தம் ஸத்தம் தி³ஸ்வா, தஞ்ச கோ² தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா, ந பஸாத³சக்கு²னா. பஸாத³சக்கு²ஸ்ஸ ஹி ஏதே அத்தபா⁴வா ந ஆபாத²ம் ஆக³ச்ச²ந்தி. ஏவரூபம் பன அத்தபா⁴வம் தி³ஸ்வா காருஞ்ஞே காதப்³பே³ கஸ்மா ஸிதம் பாத்வாகாஸீதி? அத்தனோ ச பு³த்³த⁴ஞாணஸ்ஸ ச ஸம்பத்திஸமனுஸ்ஸரணதோ. தஞ்ஹி தி³ஸ்வா தே²ரோ ‘‘அதி³ட்ட²ஸச்சேன நாம புக்³க³லேன படிலபி⁴தப்³பா³ ஏவரூபா அத்தபா⁴வா முத்தோ அஹம், லாபா⁴ வத மே, ஸுலத்³த⁴ம் வத மே’’தி அத்தனோ ச ஸம்பத்திம் அனுஸ்ஸரித்வா ‘‘அஹோ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஞாணஸம்பத்தி, யோ ‘கம்மவிபாகோ, பி⁴க்க²வே, அசிந்தேய்யோ; ந சிந்தேதப்³போ³’தி (அ. நி. 4.77) தே³ஸேஸி, பச்சக்க²ம் வத கத்வா பு³த்³தா⁴ தே³ஸேந்தி, ஸுப்படிவித்³தா⁴ பு³த்³தா⁴னம் த⁴ம்மதா⁴தூ’’தி ஏவம் பு³த்³த⁴ஞாணஸம்பத்திஞ்ச ஸரித்வா ஸிதம் பாத்வாகாஸீதி. யஸ்மா பன கீ²ணாஸவா நாம ந அகாரணா ஸிதம் பாதுகரோந்தி, தஸ்மா தம் லக்க²ணத்தே²ரோ புச்சி² – ‘‘கோ நு கோ² ஆவுஸோ மோக்³க³ல்லான ஹேது, கோ பச்சயோ ஸிதஸ்ஸ பாதுகம்மாயா’’தி. தே²ரோ பன யஸ்மா யேஹி அயம் உபபத்தி ஸாமம் அதி³ட்டா², தே து³ஸ்ஸத்³தா⁴பயா ஹோந்தி, தஸ்மா ப⁴க³வந்தம் ஸக்கி²ம் கத்வா ப்³யாகாதுகாமதாய ‘‘அகாலோ கோ², ஆவுஸோ’’திஆதி³மாஹ. ததோ ப⁴க³வதோ ஸந்திகே புட்டோ² ‘‘இதா⁴ஹம் ஆவுஸோ’’திஆதி³னா நயேன ப்³யாகாஸி.

தத்த² அட்டி²கஸங்க²லிகந்தி ஸேதம் நிம்மம்ஸலோஹிதம் அட்டி²ஸங்கா⁴தம். கி³ஜ்ஜா²பி காகாபி குலலாபீதி ஏதேபி யக்க²கி³ஜ்ஜா² சேவ யக்க²காகா ச யக்க²குலலா ச பச்சேதப்³பா³. பாகதிகானம் பன கி³ஜ்ஜா²தீ³னம் ஆபாத²ம்பி ஏதம் ரூபம் நாக³ச்ச²தி. அனுபதித்வா அனுபதித்வாதி அனுப³ந்தி⁴த்வா அனுப³ந்தி⁴த்வா. விதுடே³ந்தீதி வினிவிஜ்ஜி²த்வா க³ச்ச²ந்தி. விதுதே³ந்தீதி வா பாடோ², அஸிதா⁴ரூபமேஹி திகி²ணேஹி லோஹதுண்டே³ஹி விஜ்ஜ²ந்தீதி அத்தோ². ஸா ஸுத³ம் அட்டஸ்ஸரம் கரோதீதி ஏத்த² ஸுத³ந்தி நிபாதோ, ஸா அட்டி²கஸங்க²லிகா அட்டஸ்ஸரம் ஆதுரஸ்ஸரம் கரோதீதி அத்தோ². அகுஸலவிபாகானுப⁴வனத்த²ம் கிர யோஜனப்பமாணாபி தாதி³ஸா அத்தபா⁴வா நிப்³ப³த்தந்தி, பஸாது³ஸ்ஸதா³ ச ஹோந்தி பக்கக³ண்ட³ஸதி³ஸா; தஸ்மா ஸா அட்டி²கஸங்க²லிகா ப³லவவேத³னாதுரா தாதி³ஸம் ஸரமகாஸீதி. ஏவஞ்ச பன வத்வா புன ஆயஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ ‘‘வட்டகா³மிகஸத்தா நாம ஏவரூபா அத்தபா⁴வா ந முச்சந்தீ’’தி ஸத்தேஸு காருஞ்ஞம் படிச்ச உப்பன்னம் த⁴ம்மஸம்வேக³ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம் ஆவுஸோ ஏதத³ஹோஸி; அச்ச²ரியம் வத போ⁴’’திஆதி³மாஹ.

பி⁴க்கூ² உஜ்ஜா²யந்தீதி யேஸம் ஸா பேதூபபத்தி அப்பச்சக்கா², தே உஜ்ஜா²யந்தி. ப⁴க³வா பன தே²ரஸ்ஸானுபா⁴வம் பகாஸேந்தோ ‘‘சக்கு²பூ⁴தா வத பி⁴க்க²வே ஸாவகா விஹரந்தீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² சக்கு² பூ⁴தம் ஜாதம் உப்பன்னம் தேஸந்தி சக்கு²பூ⁴தா; பூ⁴தசக்கு²கா உப்பன்னசக்கு²கா, சக்கு²ம் உப்பாதே³த்வா, விஹரந்தீதி அத்தோ². து³தியபதே³பி ஏஸேவ நயோ. யத்ர ஹி நாமாதி ஏத்த² யத்ராதி காரணவசனம். தத்ராயமத்த²யோஜனா; யஸ்மா நாம ஸாவகோபி ஏவரூபம் ஞஸ்ஸதி வா த³க்க²தி வா ஸக்கி²ம் வா கரிஸ்ஸதி, தஸ்மா அவோசும்ஹ – ‘‘சக்கு²பூ⁴தா வத பி⁴க்க²வே ஸாவகா விஹரந்தி, ஞாணபூ⁴தா வத பி⁴க்க²வே ஸாவகா விஹரந்தீ’’தி.

புப்³பே³வ மே ஸோ பி⁴க்க²வே ஸத்தோ தி³ட்டோ²தி போ³தி⁴மண்டே³ ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞாணப்படிவேதே⁴ன அப்பமாணேஸு சக்கவாளேஸு அப்பமாணே ஸத்தனிகாயே ப⁴வக³தியோனிடி²தினிவாஸே ச பச்சக்க²ம் கரோந்தேன மயா புப்³பே³வ ஸோ ஸத்தோ தி³ட்டோ²தி வத³தி.

கோ³கா⁴தகோதி கா³வோ வதி⁴த்வா வதி⁴த்வா அட்டி²தோ மம்ஸம் மோசேத்வா விக்கிணித்வா ஜீவிககப்பனகஸத்தோ. தஸ்ஸேவ கம்மஸ்ஸ விபாகாவஸேஸேனாதி தஸ்ஸ நானாசேதனாஹி ஆயூஹிதஸ்ஸ அபராபரியகம்மஸ்ஸ. தத்ர ஹி யாய சேதனாய நரகே படிஸந்தி⁴ ஜனிதா, தஸ்ஸா விபாகே பரிக்கீ²ணே அவஸேஸகம்மம் வா கம்மனிமித்தம் வா ஆரம்மணம் கத்வா புன பேதாதீ³ஸு படிஸந்தி⁴ நிப்³ப³த்ததி, தஸ்மா ஸா படிஸந்தி⁴ கம்மஸபா⁴க³தாய வா ஆரம்மணஸபா⁴க³தாய வா ‘‘தஸ்ஸேவ கம்மஸ்ஸ விபாகாவஸேஸோ’’தி வுச்சதி. அயஞ்ச ஸத்தோ ஏவம் உபபன்னோ. தேனாஹ – ‘‘தஸ்ஸேவ கம்மஸ்ஸ விபாகாவஸேஸேனா’’தி. தஸ்ஸ கிர நரகா சவனகாலே நிம்மம்ஸகதானம் கு³ன்னம் அட்டி²ராஸி ஏவ நிமித்தம் அஹோஸி. ஸோ படிச்ச²ன்னம்பி தம் கம்மம் விஞ்ஞூனம் பாகடம் விய கரோந்தோ அட்டி²ஸங்க²லிகபேதோ ஜாதோ.

229. மம்ஸபேஸிவத்து²ஸ்மிம் கோ³கா⁴தகோதி கோ³மம்ஸபேஸியோ கத்வா ஸுக்கா²பேத்வா வல்லூரவிக்கயேன அனேகானி வஸ்ஸானி ஜீவிகம் கப்பேஸி. தேனஸ்ஸ நரகா சவனகாலே மம்ஸபேஸியேவ நிமித்தம் அஹோஸி. ஸோ மம்ஸபேஸிபேதோ ஜாதோ.

மம்ஸபிண்ட³வத்து²ஸ்மிம் ஸோ ஸாகுணிகோ ஸகுணே க³ஹேத்வா விக்கிணனகாலே நிப்பக்க²சம்மே மம்ஸபிண்ட³மத்தே கத்வா விக்கிணந்தோ ஜீவிகம் கப்பேஸி. தேனஸ்ஸ நரகா சவனகாலே மம்ஸபிண்டோ³வ நிமித்தம் அஹோஸி. ஸோ மம்ஸபிண்ட³பேதோ ஜாதோ.

நிச்ச²விவத்து²ஸ்மிம் தஸ்ஸ ஓரப்³பி⁴கஸ்ஸ ஏளகே வதி⁴த்வா நிச்சம்மே கத்வா கப்பிதஜீவிகஸ்ஸ புரிமனயேனேவ நிச்சம்மம் ஏளகஸரீரம் நிமித்தமஹோஸி. ஸோ நிச்ச²விபேதோ ஜாதோ.

அஸிலோமவத்து²ஸ்மிம் ஸோ ஸூகரிகோ தீ³க⁴ரத்தம் நிவாபபுட்டே² ஸூகரே அஸினா வதி⁴த்வா வதி⁴த்வா தீ³க⁴ரத்தம் ஜீவிகம் கப்பேஸி. தேனஸ்ஸ உக்கி²த்தாஸிகபா⁴வோவ நிமித்தம் அஹோஸி. தஸ்மா அஸிலோமபேதோ ஜாதோ.

ஸத்திலோமவத்து²ஸ்மிம் ஸோ மாக³விகோ ஏகம் மிக³ஞ்ச ஸத்திஞ்ச க³ஹேத்வா வனம் க³ந்த்வா தஸ்ஸ மிக³ஸ்ஸ ஸமீபம் ஆக³தாக³தே மிகே³ ஸத்தியா விஜ்ஜி²த்வா மாரேஸி, தஸ்ஸ ஸத்தியா விஜ்ஜ²னகபா⁴வோயேவ நிமித்தம் அஹோஸி. தஸ்மா ஸத்திலோமபேதோ ஜாதோ.

உஸுலோமவத்து²ஸ்மிம் காரணிகோதி ராஜாபராதி⁴கே அனேகாஹி காரணாஹி பீளேத்வா அவஸானே கண்டே³ன விஜ்ஜி²த்வா மாரணகபுரிஸோ. ஸோ கிர அஸுகஸ்மிம் பதே³ஸே வித்³தோ⁴ மரதீதி ஞத்வாவ விஜ்ஜ²தி. தஸ்ஸேவம் ஜீவிகம் கப்பேத்வா நரகே உப்பன்னஸ்ஸ ததோ பக்காவஸேஸேன இதூ⁴பபத்திகாலே உஸுனா விஜ்ஜ²னபா⁴வோயேவ நிமித்தம் அஹோஸி. தஸ்மா உஸுலோமபேதோ ஜாதோ.

ஸூசிலோமவத்து²ஸ்மிம் ஸாரதீ²தி அஸ்ஸத³மகோ. கோ³த³மகோதிபி குருந்த³ட்ட²கதா²யம்வுத்தம். தஸ்ஸ பதோத³ஸூசியா விஜ்ஜ²னபா⁴வோயேவ நிமித்தம் அஹோஸி. தஸ்மா ஸூசிலோமபேதோ ஜாதோ.

து³தியஸூசிலோமவத்து²ஸ்மிம் ஸூசகோதி பேஸுஞ்ஞகாரகோ. ஸோ கிர மனுஸ்ஸே அஞ்ஞமஞ்ஞஞ்ச பி⁴ந்தி³. ராஜகுலே ச ‘‘இமஸ்ஸ இமம் நாம அத்தி², இமினா இத³ம் நாம கத’’ந்தி ஸூசேத்வா ஸூசேத்வா அனயப்³யஸனம் பாபேஸி. தஸ்மா யதா²னேன ஸூசேத்வா மனுஸ்ஸா பி⁴ன்னா, ததா² ஸூசீஹி பே⁴த³னது³க்க²ம் பச்சனுபோ⁴தும் கம்மமேவ நிமித்தம் கத்வா ஸூசிலோமபேதோ ஜாதோ.

அண்ட³பா⁴ரிதவத்து²ஸ்மிம் கா³மகூடோதி வினிச்ச²யாமச்சோ. தஸ்ஸ கம்மஸபா⁴க³தாய கும்ப⁴மத்தா மஹாக⁴டப்பமாணா அண்டா³ அஹேஸும். ஸோ ஹி யஸ்மா ரஹோ படிச்ச²ன்ன டா²னே லஞ்ஜம் க³ஹேத்வா கூடவினிச்ச²யேன பாகடம் தோ³ஸம் கரோந்தோ ஸாமிகே அஸ்ஸாமிகே அகாஸி. தஸ்மாஸ்ஸ ரஹஸ்ஸம் அங்க³ம் பாகடம் நிப்³ப³த்தம். யஸ்மா த³ண்ட³ம் பட்ட²பேந்தோ பரேஸம் அஸய்ஹம் பா⁴ரம் ஆரோபேஸி, தஸ்மாஸ்ஸ ரஹஸ்ஸங்க³ம் அஸய்ஹபா⁴ரோ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தம். யஸ்மா யஸ்மிம் டா²னே டி²தேன ஸமேன ப⁴விதப்³ப³ம், தஸ்மிம் ட²த்வா விஸமோ அஹோஸி, தஸ்மாஸ்ஸ ரஹஸ்ஸங்கே³ விஸமா நிஸஜ்ஜா அஹோஸீதி.

பாரதா³ரிகவத்து²ஸ்மிம் ஸோ ஸத்தோ பரஸ்ஸ ரக்கி²தம் கோ³பிதம் ஸஸ்ஸாமிகம் ப²ஸ்ஸம் பு²ஸந்தோ மீள்ஹஸுகே²ன காமஸுகே²ன சித்தம் ரமயித்வா கம்மஸபா⁴க³தாய கூ³த²ப²ஸ்ஸம் பு²ஸந்தோ து³க்க²மனுப⁴விதும் தத்த² நிப்³ப³த்தோ. து³ட்ட²ப்³ராஹ்மணவத்து² பாகடமேவ.

230. நிச்ச²வித்தி²வத்து²ஸ்மிம் யஸ்மா மாதுகா³மோ நாம அத்தனோ ப²ஸ்ஸே அனிஸ்ஸரோ, ஸா ச தம் ஸாமிகஸ்ஸ ஸந்தகம் ப²ஸ்ஸம் தே²னேத்வா பரேஸம் அபி⁴ரதிம் உப்பாதே³ஸி, தஸ்மா கம்மஸபா⁴க³தாய ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸா த⁴ம்ஸித்வா து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸம் அனுப⁴விதும் நிச்ச²வித்தீ² ஹுத்வா உபபன்னா.

மங்கு³லித்தி²வத்து²ஸ்மிம் மங்கு³லிந்தி விரூபம் து³த்³த³ஸிகம் பீ³ப⁴ச்ச²ம், ஸா கிர இக்க²ணிகாகம்மம் யக்க²தா³ஸிகம்மம் கரோந்தீ ‘‘இமினா ச இமினா ச ஏவம் ப³லிகம்மே கதே அயம் நாம தும்ஹாகம் வட்³டி⁴ ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி மஹாஜனஸ்ஸ க³ந்த⁴புப்பா²தீ³னி வஞ்சனாய க³ஹேத்வா மஹாஜனம் து³த்³தி³ட்டி²ம் மிச்சா²தி³ட்டி²ம் க³ண்ஹாபேஸி, தஸ்மா தாய கம்மஸபா⁴க³தாய க³ந்த⁴புப்பா²தீ³னம் தே²னிதத்தா து³க்³க³ந்தா⁴ து³த்³த³ஸ்ஸனஸ்ஸ கா³ஹிதத்தா து³த்³த³ஸிகா விரூபா பீ³ப⁴ச்சா² ஹுத்வா நிப்³ப³த்தா.

ஓகிலினிவத்து²ஸ்மிம் உப்பக்கம் ஓகிலினிம் ஓகிரினிந்தி ஸா கிர அங்கா³ரசிதகே நிபன்னா விப்ப²ந்த³மானா விபரிவத்தமானா பச்சதி, தஸ்மா உப்பக்கா சேவ ஹோதி க²ரேன அக்³கி³னா பக்கஸரீரா; ஓகிலினீ ச கிலின்னஸரீரா பி³ந்து³பி³ந்தூ³னி ஹிஸ்ஸா ஸரீரதோ பக்³க⁴ரந்தி. ஓகிரினீ ச அங்கா³ரஸம்பரிகிண்ணா, தஸ்ஸா ஹி ஹேட்ட²தோபி கிம்ஸுகபுப்ப²வண்ணா அங்கா³ரா, உப⁴யபஸ்ஸேஸுபி, ஆகாஸதோபிஸ்ஸா உபரி அங்கா³ரா பதந்தி, தேன வுத்தம் – ‘‘உப்பக்கம் ஓகிலினிம் ஓகிரினி’’ந்தி. ஸா இஸ்ஸாபகதா ஸபத்திம் அங்கா³ரகடாஹேன ஓகிரீதி தஸ்ஸா கிர கலிங்க³ரஞ்ஞோ ஏகா நாடகினீ அங்கா³ரகடாஹம் ஸமீபே ட²பேத்வா க³த்ததோ உத³கஞ்ச புஞ்ச²தி, பாணினா ச ஸேத³ம் கரோதி. ராஜாபி தாய ஸத்³தி⁴ம் கத²ஞ்ச கரோதி, பரிதுட்டா²காரஞ்ச த³ஸ்ஸேதி. அக்³க³மஹேஸீ தம் அஸஹமானா இஸ்ஸாபகதா ஹுத்வா அசிரபக்கந்தஸ்ஸ ரஞ்ஞோ தம் அங்கா³ரகடாஹம் க³ஹேத்வா தஸ்ஸா உபரி அங்கா³ரே ஓகிரி. ஸா தம் கம்மம் கத்வா தாதி³ஸம்யேவ விபாகம் பச்சனுப⁴விதும் பேதலோகே நிப்³ப³த்தா.

சோரகா⁴தகவத்து²ஸ்மிம் ஸோ ரஞ்ஞோ ஆணாய தீ³க⁴ரத்தம் சோரானம் ஸீஸானி சி²ந்தி³த்வா பேதலோகே நிப்³ப³த்தந்தோ அஸீஸகம் கப³ந்த⁴ம் ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி.

பி⁴க்கு²வத்து²ஸ்மிம் பாபபி⁴க்கூ²தி லாமகபி⁴க்கு². ஸோ கிர லோகஸ்ஸ ஸத்³தா⁴தே³ய்யே சத்தாரோ பச்சயே பரிபு⁴ஞ்ஜித்வா காயவசீத்³வாரேஹி அஸம் யதோ பி⁴ன்னாஜீவோ சித்தகேளிம் கீளந்தோ விசரி. ததோ ஏகம் பு³த்³த⁴ந்தரம் நிரயே பச்சித்வா பேதலோகே நிப்³ப³த்தந்தோ பி⁴க்கு²ஸதி³ஸேனேவ அத்தபா⁴வேன நிப்³ப³த்தி. பி⁴க்கு²னீ-ஸிக்க²மானா-ஸாமணேர-ஸாமணேரீவத்தூ²ஸுபி அயமேவ வினிச்ச²யோ.

231. தபோதா³வத்து²ஸ்மிம் அச்சோ²த³கோதி பஸன்னோத³கோ. ஸீதோத³கோதி ஸீதலஉத³கோ. ஸாதோத³கோதி மது⁴ரோத³கோ. ஸேதகோதி பரிஸுத்³தோ⁴ நிஸ்ஸேவாலபணககத்³த³மோ. ஸுப்பதித்தோ²தி ஸுந்த³ரேஹி தித்தே²ஹி உபபன்னோ. ரமணீயோதி ரதிஜனகோ. சக்கமத்தானீதி ரத²சக்கப்பமாணானி. குதி²தா ஸந்த³தீதி தத்ரா ஸந்தத்தா ஹுத்வா ஸந்த³தி. யதாயம் பி⁴க்க²வேதி யதோ அயம் பி⁴க்க²வே. ஸோ த³ஹோதி ஸோ ரஹதோ³. குதோ பனாயம் ஸந்த³தீதி? வேபா⁴ரபப்³ப³தஸ்ஸ கிர ஹேட்டா² பு⁴ம்மட்ட²கனாகா³னம் பஞ்சயோஜனஸதிகம் நாக³ப⁴வனம் தே³வலோகஸதி³ஸம் மணிமயேன தலேன ஆராமுய்யானேஹி ச ஸமன்னாக³தம்; தத்த² நாகா³னம் கீளனட்டா²னே ஸோ உத³கத³ஹோ, ததோ அயம் தபோதா³ ஸந்த³தி. த்³வின்னம் மஹானிரயானம் அந்தரிகாய ஆக³ச்ச²தீதி ராஜக³ஹனக³ரம் கிர ஆவிஞ்ஜேத்வா மஹாபேதலோகோ, தத்த² த்³வின்னம் மஹாலோஹகும்பி⁴னிரயானம் அந்தரேன அயம் தபோதா³ ஆக³ச்ச²தி, தஸ்மா குதி²தா ஸந்த³தீதி.

யுத்³த⁴வத்து²ஸ்மிம் நந்தீ³ சரதீதி விஜயபே⁴ரீ ஆஹிண்ட³தி. ராஜா ஆவுஸோ லிச்ச²வீஹீதி தே²ரோ கிர அத்தனோ தி³வாட்டா²னே ச ரத்திட்டா²னே ச நிஸீதி³த்வா ‘‘லிச்ச²வயோ கதஹத்தா² கதூபாஸனா, ராஜா ச தேஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்பஹாரம் தே³தீ’’தி ஆவஜ்ஜேந்தோ தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா ராஜானம் பராஜிதம் பலாயமானம் அத்³த³ஸ. ததோ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேத்வா ‘‘ராஜா ஆவுஸோ தும்ஹாகம் உபட்டா²கோ லிச்ச²வீஹி பப⁴க்³கோ³’’தி ஆஹ. ஸச்சம், பி⁴க்க²வே, மோக்³க³ல்லானோ ஆஹாதி பராஜிககாலே ஆவஜ்ஜித்வா யம் தி³ட்ட²ம் தம் ப⁴ணந்தோ ஸச்சம் ஆஹ.

232. நாகோ³கா³ஹவத்து²ஸ்மிம் ஸப்பினிகாயாதி ஏவம்னாமிகாய. ஆனேஞ்ஜம் ஸமாதி⁴ந்தி அனேஜம் அசலம் காயவாசாவிப்ப²ந்த³விரஹிதம் சதுத்த²ஜ்ஜா²னஸமாதி⁴ம். நாகா³னந்தி ஹத்தீ²னம். ஓக³ய்ஹ உத்தரந்தானந்தி ஓக³ய்ஹ ஓகா³ஹேத்வா புன உத்தரந்தானம். தே கிர க³ம்பீ⁴ரம் உத³கம் ஓதரித்வா தத்த² ந்ஹத்வா ச பிவித்வா ச ஸோண்டா³ய உத³கம் க³ஹேத்வா அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஆலோலேந்தா உத்தரந்தி, தேஸம் ஏவம் ஓக³ய்ஹ உத்தரந்தானந்தி வுத்தம் ஹோதி. கோஞ்சம் கரோந்தானந்தி நதீ³தீரே ட²த்வா ஸோண்ட³ம் முகே² பக்கி²பித்வா கோஞ்சனாத³ம் கரோந்தானம். ஸத்³த³ம் அஸ்ஸோஸிந்தி தம் கோஞ்சனாத³ஸத்³த³ம் அஸ்ஸோஸிம். அத்தே²ஸோ, பி⁴க்க²வே, ஸமாதி⁴ ஸோ ச கோ² அபரிஸுத்³தோ⁴தி அத்தி² ஏஸோ ஸமாதி⁴ மோக்³க³ல்லானஸ்ஸ, ஸோ ச கோ² பரிஸுத்³தோ⁴ ந ஹோதி. தே²ரோ கிர பப்³ப³ஜிததோ ஸத்தமே தி³வஸே தத³ஹுஅரஹத்தப்பத்தோ அட்ட²ஸு ஸமாபத்தீஸு பஞ்சஹாகாரேஹி அனாசிண்ணவஸீபா⁴வோ ஸமாதி⁴பரிபந்த²கே த⁴ம்மே ந ஸுட்டு² பரிஸோதே⁴த்வா ஆவஜ்ஜனஸமாபஜ்ஜனாதி⁴ட்டா²னவுட்டா²னபச்சவேக்க²ணானம் ஸஞ்ஞாமத்தகமேவ கத்வா சதுத்த²ஜ்ஜா²னம் அப்பேத்வா நிஸின்னோ, ஜா²னங்கே³ஹி வுட்டா²ய நாகா³னம் ஸத்³த³ம் ஸுத்வா ‘‘அந்தோஸமாபத்தியம் அஸ்ஸோஸி’’ந்தி ஏவம்ஸஞ்ஞீ அஹோஸி. தேன வுத்தம் – ‘‘அத்தே²ஸோ, பி⁴க்க²வே, ஸமாதி⁴; ஸோ ச கோ² அபரிஸுத்³தோ⁴’’தி.

ஸோபி⁴தவத்து²ஸ்மிம் அஹம், ஆவுஸோ, பஞ்ச கப்பஸதானி அனுஸ்ஸராமீதி ஏகாவஜ்ஜனேன அனுஸ்ஸராமீதி ஆஹ. இதரதா² ஹி அனச்ச²ரியம் அரியஸாவகானம் படிபாடியா நானாவஜ்ஜனேன தஸ்ஸ தஸ்ஸ அதீதே நிவாஸஸ்ஸ அனுஸ்ஸரணந்தி ந பி⁴க்கூ² உஜ்ஜா²யேய்யும். யஸ்மா பனேஸ ‘‘ஏகாவஜ்ஜனேன அனுஸ்ஸராமீ’’தி ஆஹ, தஸ்மா பி⁴க்கூ² உஜ்ஜா²யிம்ஸு. அத்தே²ஸா, பி⁴க்க²வே, ஸோபி⁴தஸ்ஸ, ஸா ச கோ² ஏகாயேவ ஜாதீதி யம் ஸோபி⁴தோ ஜாதிம் அனுஸ்ஸராமீதி ஆஹ, அத்தே²ஸா ஜாதி ஸோபி⁴தஸ்ஸ, ஸா ச கோ² ஏகாயேவ அனந்தரா ந உப்படிபாடியா அனுஸ்ஸரிதாதி அதி⁴ப்பாயோ.

கத²ம் பனாயம் ஏதம் அனுஸ்ஸரீதி? அயம் கிர பஞ்சன்னம் கப்பஸதானம் உபரி தித்தா²யதனே

பப்³ப³ஜித்வா அஸஞ்ஞஸமாபத்திம் நிப்³ப³த்தேத்வா அபரிஹீனஜ்ஜா²னோ காலம் கத்வா அஸஞ்ஞப⁴வே நிப்³ப³த்தி. தத்த² யாவதாயுகம் ட²த்வா அவஸானே மனுஸ்ஸலோகே உப்பன்னோ ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வா திஸ்ஸோ விஜ்ஜா ஸச்சா²காஸி. ஸோ புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரமானோ இமஸ்மிம் அத்தபா⁴வே படிஸந்தி⁴ம் தி³ஸ்வா ததோ பரம் ததியே அத்தபா⁴வே சுதிமேவ அத்³த³ஸ. அத² உபி⁴ன்னமந்தரா அசித்தகம் அத்தபா⁴வம் அனுஸ்ஸரிதும் அஸக்கோந்தோ நயதோ ஸல்லக்கே²ஸி – ‘‘அத்³தா⁴அஹம் அஸஞ்ஞப⁴வே நிப்³ப³த்தோ’’தி. ஏவம் ஸல்லக்கே²ந்தேன பனானேன து³க்கரம் கதம், ஸததா⁴ பி⁴ன்னஸ்ஸ வாலஸ்ஸ கோடியா கோடி படிவித்³தா⁴, ஆகாஸே பத³ம் த³ஸ்ஸிதம். தஸ்மா நம் ப⁴க³வா இமஸ்மிம்யேவ வத்து²ஸ்மிம் ஏதத³க்³கே³ ட²பேஸி – ‘‘ஏதத³க்³க³ம் பி⁴க்க²வே, மம ஸாவகானம் பி⁴க்கூ²னம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரந்தானம் யதி³த³ம் ஸோபி⁴தோ’’தி (அ. நி. 1.219, 227).

வினீதவத்து²வண்ணனா நிட்டி²தா.

நிக³மனவண்ணனா

233. உத்³தி³ட்டா² கோ² ஆயஸ்மந்தோ சத்தாரோ பாராஜிகா த⁴ம்மாதி இத³ம் இத⁴ உத்³தி³ட்ட²பாராஜிகபரிதீ³பனமேவ. ஸமோதா⁴னேத்வா பன ஸப்³பா³னேவ சதுவீஸதி பாராஜிகானி வேதி³தப்³பா³னி. கதமானி சதுவீஸதி? பாளியம் ஆக³தானி தாவ பி⁴க்கூ²னம் சத்தாரி, பி⁴க்கு²னீனம் அஸாதா⁴ரணானி சத்தாரீதி அட்ட². ஏகாத³ஸ அப⁴ப்³ப³புக்³க³லா, தேஸு பண்ட³கதிரச்சா²னக³தஉப⁴தோப்³யஞ்ஜனகா, தயோ வத்து²விபன்னா அஹேதுகபடிஸந்தி⁴கா, தேஸம் ஸக்³கோ³ அவாரிதோ மக்³கோ³ பன வாரிதோ, அப⁴ப்³பா³ ஹி தே மக்³க³ப்படிலாபா⁴ய வத்து²விபன்னத்தாதி. பப்³ப³ஜ்ஜாபி நேஸம் படிக்கி²த்தா, தஸ்மா தேபி பாராஜிகா. தே²ய்யஸம்வாஸகோ, தித்தி²யபக்கந்தகோ, மாதுகா⁴தகோ, பிதுகா⁴தகோ, அரஹந்தகா⁴தகோ, பி⁴க்கு²னீதூ³ஸகோ, லோஹிதுப்பாத³கோ, ஸங்க⁴பே⁴த³கோதி இமே அட்ட² அத்தனோ கிரியாய விபன்னத்தா அப⁴ப்³ப³ட்டா²னம் பத்தாதி பாராஜிகாவ. தேஸு தே²ய்யஸம்வாஸகோ, தித்தி²யபக்கந்தகோ, பி⁴க்கு²னீதூ³ஸகோதி இமேஸம் திண்ணம் ஸக்³கோ³ அவாரிதோ மக்³கோ³ பன வாரிதோவ. இதரேஸம் பஞ்சன்னம் உப⁴யம்பி வாரிதம். தே ஹி அனந்தரப⁴வே நரகே நிப்³ப³த்தனகஸத்தா. இதி இமே ச ஏகாத³ஸ, புரிமா ச அட்டா²தி ஏகூனவீஸதி. தே கி³ஹிலிங்கே³ ருசிம் உப்பாதே³த்வா கி³ஹினிவாஸனனிவத்தா²ய பி⁴க்கு²னியா ஸத்³தி⁴ம் வீஸதி. ஸா ஹி அஜ்ஜா²சாரவீதிக்கமம் அகத்வாபி ஏத்தாவதாவ அஸ்ஸமணீதி இமானி தாவ வீஸதி பாராஜிகானி.

அபரானிபி – லம்பீ³, முது³பிட்டி²கோ, பரஸ்ஸ அங்க³ஜாதம் முகே²ன க³ண்ஹாதி, பரஸ்ஸ அங்க³ஜாதே அபி⁴னிஸீத³தீதி இமேஸம் சதுன்னம் வஸேன சத்தாரி அனுலோமபாராஜிகானீதி வத³ந்தி. ஏதானி ஹி யஸ்மா உபி⁴ன்னம் ராக³வஸேன ஸதி³ஸபா⁴வூபக³தானம் த⁴ம்மோ ‘‘மேது²னத⁴ம்மோ’’தி வுச்சதி. தஸ்மா ஏதேன பரியாயேன மேது²னத⁴ம்மம் அப்படிஸேவித்வாயேவ கேவலம் மக்³கே³ன மக்³க³ப்பவேஸனவஸேன ஆபஜ்ஜிதப்³ப³த்தா மேது²னத⁴ம்மபாராஜிகஸ்ஸ அனுலோமேந்தீதி அனுலோமபாராஜிகானீதி வுச்சந்தி. இதி இமானி ச சத்தாரி புரிமானி ச வீஸதீதி ஸமோதா⁴னேத்வா ஸப்³பா³னேவ சதுவீஸதி பாராஜிகானி வேதி³தப்³பா³னி.

ந லப⁴தி பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்வாஸந்தி உபோஸத²-பவாரண-பாதிமோக்கு²த்³தே³ஸ-ஸங்க⁴கம்மப்பபே⁴த³ம் பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்வாஸம் ந லப⁴தி. யதா² புரே ததா² பச்சா²தி யதா² புப்³பே³ கி³ஹிகாலே அனுபஸம்பன்னகாலே ச பச்சா² பாராஜிகம் ஆபன்னோபி ததே²வ அஸம்வாஸோ ஹோதி. நத்தி² தஸ்ஸ பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் உபோஸத²பவாரணபாதிமோக்கு²த்³தே³ஸஸங்க⁴கம்மப்பபே⁴தோ³ ஸம்வாஸோதி பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்வாஸம் ந லப⁴தி. தத்தா²யஸ்மந்தே புச்சா²மீதி தேஸு சதூஸு பாராஜிகேஸு ஆயஸ்மந்தே ‘‘கச்சித்த² பரிஸுத்³தா⁴’’தி புச்சா²மி. கச்சித்தா²தி கச்சி ஏத்த²; ஏதேஸு சதூஸு பாராஜிகேஸு கச்சி பரிஸுத்³தா⁴தி அத்தோ². அத² வா கச்சித்த² பரிஸுத்³தா⁴தி கச்சி பரிஸுத்³தா⁴ அத்த², ப⁴வதா²தி அத்தோ². ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானத்த²மேவாதி.

ஸமந்தபாஸாதி³காய வினயஸம்வண்ணனாய

சதுத்த²பாராஜிகவண்ணனா நிட்டி²தா.