3. ச²ந்த³ஸமாதி⁴ஸுத்தவண்ணனா
825. ததியே ச²ந்த³ந்தி கத்துகம்யதாச²ந்த³ம். நிஸ்ஸாயாதி நிஸ்ஸயம் கத்வா, அதி⁴பதிம் கத்வாதி அத்தோ². பதா⁴னஸங்கா²ராதி பதா⁴னபூ⁴தா ஸங்கா²ரா, சதுகிச்சஸாத⁴கஸம்மப்பதா⁴னவீரியஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம். இதி அயஞ்ச ச²ந்தோ³திஆதீ³ஸு ச²ந்தோ³ ச²ந்த³ஸமாதி⁴னா சேவ பதா⁴னஸங்கா²ரேஹி ச, ச²ந்த³ஸமாதி⁴ ச²ந்தே³ன சேவ பதா⁴னஸங்கா²ரேஹி ச, பதா⁴னஸங்கா²ராபி ச²ந்தே³ன சேவ ச²ந்த³ஸமாதி⁴னா ச ஸமன்னாக³தா. தஸ்மா ஸப்³பே³ தே த⁴ம்மே ஏகதோ கத்வா அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ச²ந்த³ஸமாதி⁴ப்பதா⁴னஸங்கா²ரஸமன்னாக³தோ இத்³தி⁴பாதோ³தி வுத்தம். இத்³தி⁴பாத³விப⁴ங்கே³ (விப⁴. 437) பன ‘‘யோ ததா²பூ⁴தஸ்ஸ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴ திஆதி³னா நயேன இமேஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தா ஸேஸஅரூபினோ த⁴ம்மா இத்³தி⁴பாதா³தி வுத்தா.
அபிச இமேபி தயோ த⁴ம்மா இத்³தீ⁴பி ஹோந்தி இத்³தி⁴பாதா³பி. கத²ம்? ச²ந்த³ஞ்ஹி பா⁴வயதோ ச²ந்தோ³ இத்³தி⁴ நாம ஹோதி, ஸமாதி⁴ப்பதா⁴னஸங்கா²ரா ச²ந்தி³த்³தி⁴பாதோ³ நாம. ஸமாதி⁴ம் பா⁴வேந்தஸ்ஸ ஸமாதி⁴ இத்³தி⁴ நாம ஹோதி, ச²ந்த³ப்பதா⁴னஸங்கா²ரா ஸமாதி⁴த்³தி⁴யா பாதோ³ நாம. பதா⁴னஸங்கா²ரே பா⁴வேந்தஸ்ஸ பதா⁴னஸங்கா²ரா இத்³தி⁴ நாம ஹோதி, ச²ந்த³ஸமாதி⁴ பதா⁴னஸங்கா²ரித்³தி⁴யா பாதோ³ நாம, ஸம்பயுத்தத⁴ம்மேஸு ஹி ஏகஸ்மிம் இஜ்ஜ²மானே ஸேஸாபி இஜ்ஜ²ந்தியேவ.
அபிச தேஸம் தேஸம் த⁴ம்மானம் புப்³ப³பா⁴க³வஸேனாபி ஏதேஸம் இத்³தி⁴பாத³தா வேதி³தப்³பா³. பட²மஜ்ஜா²னஞ்ஹி இத்³தி⁴ நாம, பட²மஜ்ஜா²னஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴க³பரிகம்மஸம்பயுத்தா ச²ந்தா³த³யோ இத்³தி⁴பாதோ³ நாம. ஏதேனுபாயேன யாவ நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனா, இத்³தி⁴வித⁴ம் ஆதி³ம் கத்வா யாவ தி³ப்³ப³சக்கு²அபி⁴ஞ்ஞா, ஸோதாபத்திமக்³க³ம் ஆதி³ம் கத்வா யாவ அரஹத்தமக்³கா³ நயோ நேதப்³போ³. ஸேஸித்³தி⁴பாதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ.
கேசி பன ‘‘அனிப்³ப³த்தோ ச²ந்தோ³ இத்³தி⁴பாதோ³’’தி வத³ந்தி. இத⁴ தேஸம் வாத³மத்³த³னத்தா²ய அபி⁴த⁴ம்மே உத்தரசூளவாரோ நாம ஆக³தோ –
‘‘சத்தாரோ இத்³தி⁴பாதா³ – ச²ந்தி³த்³தி⁴பாதோ³, வீரியித்³தி⁴பாதோ³, சித்தித்³தி⁴பாதோ³, வீமம்ஸித்³தி⁴பாதோ³. தத்த² கதமோ ச²ந்தி³த்³தி⁴பாதோ³? இத⁴, பி⁴க்கு², யஸ்மிம் ஸமயே லோகுத்தரம் ஜா²னம் பா⁴வேதி நிய்யானிகம் அபசயகா³மிம் தி³ட்டி²க³தானம் பஹானாய பட²மாய பூ⁴மியா பத்தியா விவிச்சேவ காமேஹி…பே… பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி து³க்கா²படிபத³ம் த³ந்தா⁴பி⁴ஞ்ஞம், யோ தஸ்மிம் ஸமயே ச²ந்தோ³ ச²ந்தி³கதா கத்துகம்யதா குஸலோ த⁴ம்மச்ச²ந்தோ³, அயம் வுச்சதி ச²ந்தி³த்³தி⁴பாதோ³. அவஸேஸா த⁴ம்மா ச²ந்தி³த்³தி⁴பாத³ஸம்பயுத்தா’’தி (விப⁴. 457-458).
இமே பன லோகுத்தரவஸேனேவ ஆக³தா.
தத்த² ரட்ட²பாலத்தே²ரோ ச²ந்த³ம் து⁴ரம் கத்வா லோகுத்தரத⁴ம்மம் நிப்³ப³த்தேஸி. ஸோணத்தே²ரோ வீரியம் து⁴ரம் கத்வா; ஸம்பு⁴தத்தே²ரோ சித்தம் து⁴ரம் கத்வா, ஆயஸ்மா மோக⁴ராஜா வீமம்ஸம் து⁴ரம் கத்வாதி. தத்த² யதா² சதூஸு அமச்சபுத்தேஸு டா²னந்தரம் பத்தே²த்வா ராஜானம் உபனிஸ்ஸாய விஹரந்தேஸு ஏகோ உபட்டா²னே ச²ந்த³ஜாதோ ரஞ்ஞோ அஜ்ஜா²ஸயஞ்ச ருசிஞ்ச ஞத்வா தி³வா ச ரத்தோ ச உபட்ட²ஹந்தோ ராஜானம் ஆராதே⁴த்வா டா²னந்தரம் பாபுணி. ஏவம் ச²ந்த³து⁴ரேன லோகுத்தரத⁴ம்மனிப்³ப³த்தகோ வேதி³தப்³போ³.
ஏகோ பன – ‘‘தி³வஸே தி³வஸே உபட்டா²தும் ந ஸக்கோமி, உப்பன்னே கிச்சே பரக்கமேன ஆராதே⁴ஸ்ஸாமீ’’தி குபிதே பச்சந்தே ரஞ்ஞா பஹிதோ பரக்கமேன ஸத்துமத்³த³னம் கத்வா பாபுணி. யதா² ஸோ, ஏவம் வீரியது⁴ரேன லோகுத்தரத⁴ம்மனிப்³ப³த்தகோ வேதி³தப்³போ³. ஏகோ ‘‘தி³வஸே தி³வஸே உபட்டா²னம்பி உரேன ஸத்திஸரஸம்படிச்ச²னம்பி பா⁴ரோயேவ, மந்தப³லேன ஆராதே⁴ஸ்ஸாமீ’’தி க²த்தவிஜ்ஜாய கதபரிசயத்தா மந்தஸம்விதா⁴னேன ராஜானம் ஆராதே⁴த்வா பாபுணி. யதா² ஸோ, ஏவம் சித்தது⁴ரேன லோகுத்தரத⁴ம்மனிப்³ப³த்தகோ வேதி³தப்³போ³.
அபரோ – ‘‘கிம் இமேஹி உபட்டா²னாதீ³ஹி, ராஜானோ நாம ஜாதிஸம்பன்னஸ்ஸ டா²னந்தரம் தே³ந்தி, தாதி³ஸஸ்ஸ தே³ந்தோ மய்ஹம் த³ஸ்ஸதீ’’தி ஜாதிஸம்பத்திமேவ நிஸ்ஸாய டா²னந்தரம் பாபுணி. யதா² ஸோ, ஏவம் ஸுபரிஸுத்³த⁴ம் வீமம்ஸம் நிஸ்ஸாய வீமம்ஸது⁴ரேன லோகுத்தரத⁴ம்மனிப்³ப³த்தகோ வேதி³தப்³போ³தி. இமஸ்மிம் ஸுத்தே விவட்டபாத³கஇத்³தி⁴ கதி²தா.