10. தா⁴துவிப⁴ங்க³ஸுத்தவண்ணனா
342. ஏவம் மே ஸுதந்தி தா⁴துவிப⁴ங்க³ஸுத்தம். தத்த² சாரிகந்தி துரிதக³மனசாரிகம். ஸசே தே ப⁴க்³க³வ அக³ரூதி ஸசே துய்ஹம் பா⁴ரியம் அபா²ஸுகம் கிஞ்சி நத்தி². ஸசே ஸோ அனுஜானாதீதி ப⁴க்³க³வஸ்ஸ கிர ஏதத³ஹோஸி – ‘‘பப்³ப³ஜிதா நாம நானாஅஜ்ஜா²ஸயா, ஏகோ க³ணாபி⁴ரதோ ஹோதி, ஏகோ ஏகாபி⁴ரதோ. ஸசே ஸோ ஏகாபி⁴ரதோ ப⁴விஸ்ஸதி, ‘ஆவுஸோ, மா பாவிஸி, மயா ஸாலா லத்³தா⁴’தி வக்க²தி. ஸசே அயம் ஏகாபி⁴ரதோ ப⁴விஸ்ஸதி, ‘ஆவுஸோ, நிக்க²ம, மயா ஸாலா லத்³தா⁴’தி வக்க²தி. ஏவம் ஸந்தே அஹம் உபி⁴ன்னம் விவாத³காரேதா நாம ப⁴விஸ்ஸாமி, தி³ன்னம் நாம தி³ன்னமேவ வட்டதி, கதம் கதமேவா’’தி. தஸ்மா ஏவமாஹ.
குலபுத்தோதி ஜாதிகுலபுத்தோபி ஆசாரகுலபுத்தோபி. வாஸூபக³தோதி வாஸம் உபக³தோ. குதோ ஆக³ந்த்வாதி? தக்கஸீலனக³ரதோ.
தத்ராயம் அனுபுப்³பி³கதா² – மஜ்ஜி²மப்பதே³ஸே கிர ராஜக³ஹனக³ரே பி³ம்பி³ஸாரே ரஜ்ஜம் காரேந்தே பச்சந்தே தக்கஸீலனக³ரே புக்குஸாதி ராஜா ரஜ்ஜம் காரேஸி. அத² தக்கஸீலதோ ப⁴ண்ட³ம் க³ஹேத்வா வாணிஜா ராஜக³ஹம் ஆக³தா பண்ணாகாரம் க³ஹேத்வா ராஜானம் அத்³த³ஸம்ஸு. ராஜா தே வந்தி³த்வா டி²தே ‘‘கத்த²வாஸினோ தும்ஹே’’தி புச்சி². தக்கஸீலவாஸினோ தே³வாதி. அத² நே ராஜா ஜனபத³ஸ்ஸ கே²மஸுபி⁴க்க²தாதீ³னி நக³ரஸ்ஸ ச பவத்திம் புச்சி²த்வா ‘‘கோ நாம தும்ஹாகம் ராஜா’’தி புச்சி². புக்குஸாதி நாம தே³வாதி. த⁴ம்மிகோதி? ஆம தே³வ த⁴ம்மிகோ. சதூஹி ஸங்க³ஹவத்தூ²ஹி ஜனம் ஸங்க³ண்ஹாதி, லோகஸ்ஸ மாதாபிதிட்டா²னே டி²தோ, அங்கே³ நிபன்னதா³ரகம் விய ஜனம் தோஸேதீதி. கதரஸ்மிம் வயே வத்ததீதி? அத²ஸ்ஸ வயம் ஆசிக்கி²ம்ஸு. வயேஸுபி பி³ம்பி³ஸாரேன ஸமவயோ ஜாதோ. அத² தே ராஜா ஆஹ – ‘‘தாதா தும்ஹாகம் ராஜா த⁴ம்மிகோ, வயேன ச மே ஸமானோ, ஸக்குணேய்யாத² தும்ஹாகம் ராஜானம் மம மித்தம் காது’’ந்தி. ஸக்கோம தே³வாதி. ராஜா தேஸம் ஸுங்கம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா கே³ஹஞ்ச தா³பேத்வா – ‘‘க³ச்ச²த² ப⁴ண்ட³ம் விக்கிணித்வா க³மனகாலே மம் தி³ஸ்வா க³ச்சே²ய்யாதா²’’தி ஆஹ. தே ததா² கத்வா க³மனகாலே ராஜானம் அத்³த³ஸம்ஸு. ‘‘க³ச்ச²த² தும்ஹாகம் ராஜானம் மம வசனேன புனப்புனம் ஆரோக்³யம் புச்சி²த்வா ‘ராஜா தும்ஹேஹி ஸத்³தி⁴ம் மித்தபா⁴வம் இச்ச²தீ’தி வத³தா²’’தி ஆஹ.
தே ஸாதூ⁴தி படிஸ்ஸுணித்வா க³ந்த்வா ப⁴ண்ட³ம் படிஸாமேத்வா பு⁴த்தபாதராஸா ராஜானம் உபஸங்கமித்வா வந்தி³ம்ஸு. ராஜா ‘‘கஹம் ப⁴ணே தும்ஹே ஏத்தகே இமே தி³வஸே ந தி³ஸ்ஸதா²’’தி புச்சி². தே ஸப்³ப³ம் பவத்திம் ஆரோசேஸும். ராஜா – ‘‘ஸாது⁴, தாதா, தும்ஹே நிஸ்ஸாய மயா மஜ்ஜி²மப்பதே³ஸே ராஜா மித்தோ லத்³தோ⁴’’தி அத்தமனோ அஹோஸி. அபரபா⁴கே³ ராஜக³ஹவாஸினோபி வாணிஜா தக்கஸீலம் அக³மம்ஸு. தே பண்ணாகாரம் க³ஹேத்வா ஆக³தே புக்குஸாதி ராஜா ‘‘குதோ ஆக³தத்தா²’’தி புச்சி²த்வா ‘‘ராஜக³ஹதோ’’தி ஸுத்வா ‘‘மய்ஹம் ஸஹாயஸ்ஸ நக³ரதோ ஆக³தா தும்ஹே’’தி. ஆம தே³வாதி. ஆரோக்³யம் மே ஸஹாயஸ்ஸாதி ஆரோக்³யம் புச்சி²த்வா ‘‘அஜ்ஜ பட்டா²ய யே மய்ஹம் ஸஹாயஸ்ஸ நக³ரதோ ஜங்க⁴ஸத்தே²ன வா ஸகடஸத்தே²ன வா வாணிஜா ஆக³ச்ச²ந்தி, ஸப்³பே³ஸம் மம விஸயம் பவிட்ட²காலதோ பட்டா²ய வஸனகே³ஹானி, ராஜகோட்டா²கா³ரதோ நிவாபஞ்ச தே³ந்து, ஸுங்கம் விஸ்ஸஜ்ஜேந்து, கிஞ்சி உபத்³த³வம் மா கரோந்தூ’’தி பே⁴ரிம் சராபேஸி. பி³ம்பி³ஸாரோபி அத்தனோ நக³ரே ததே²வ பே⁴ரிம் சராபேஸி.
அத² பி³ம்பி³ஸாரோ புக்குஸாதிஸ்ஸ பண்ணம் பஹிணி – ‘‘பச்சந்ததே³ஸே நாம மணிமுத்தாதீ³னி ரதனானி உப்பஜ்ஜந்தி, யம் மய்ஹம் ஸஹாயஸ்ஸ ரஜ்ஜே த³ஸ்ஸனீயம் வா ஸவனீயம் வா ரதனம் உப்பஜ்ஜதி, தத்த² மே மா மச்ச²ராயதூ’’தி. புக்குஸாதிபி – ‘‘மஜ்ஜி²மதே³ஸோ நாம மஹாஜனபதோ³, யம் தத்த² ஏவரூபம் ரதனம் உப்பஜ்ஜதி, தத்த² மே ஸஹாயோ மா மச்ச²ராயதூ’’தி படிபண்ணம் பஹிணி. ஏவம் தே க³ச்ச²ந்தே க³ச்ச²ந்தே காலே அஞ்ஞமஞ்ஞம் அதி³ஸ்வாபி த³ள்ஹமித்தா அஹேஸும்.
ஏவம் தேஸம் கதிகம் கத்வா வஸந்தானம் பட²மதரம் புக்குஸாதிஸ்ஸ பண்ணாகாரோ உப்பஜ்ஜி. ராஜா கிர அட்ட² பஞ்சவண்ணே அனக்³க⁴கம்ப³லே லபி⁴. ஸோ – ‘‘அதிஸுந்த³ரா இமே கம்ப³லா, அஹம் ஸஹாயஸ்ஸ பேஸிஸ்ஸாமீ’’தி லாகா²கு³ளமத்தே அட்ட² ஸாரகரண்ட³கே லிகா²பேத்வா தேஸு தே கம்ப³லே பக்கி²பித்வா லாகா²ய வட்டாபேத்வா ஸேதவத்தே²ன வேடே²த்வா ஸமுக்³கே³ பக்கி²பித்வா வத்தே²ன வேடே²த்வா ராஜமுத்³தி³காய லஞ்சே²த்வா ‘‘மய்ஹம் ஸஹாயஸ்ஸ தே³தா²’’தி அமச்சே பேஸேஸி. ஸாஸனஞ்ச அதா³ஸி – ‘‘அயம் பண்ணாகாரோ நக³ரமஜ்ஜே² அமச்சாதி³பரிவுதேன த³ட்ட²ப்³போ³’’தி. தே க³ந்த்வா பி³ம்பி³ஸாரஸ்ஸ அத³ம்ஸு.
ஸோ ஸாஸனம் ஸுத்வா அமச்சாத³யோ ஸன்னிபதந்தூதி பே⁴ரிம் சராபேத்வா நக³ரமஜ்ஜே² அமச்சாதி³பரிவுதோ ஸேதச்ச²த்தேன தா⁴ரியமானேன பல்லங்கவரே நிஸின்னோ லஞ்ச²னம் பி⁴ந்தி³த்வா வத்த²ம் அபனேத்வா ஸமுக்³க³ம் விவரித்வா அந்தோ ப⁴ண்டி³கம் முஞ்சித்வா லாகா²கு³ளே தி³ஸ்வா ‘‘மய்ஹம் ஸஹாயோ புக்குஸாதி ‘ஜுதவித்தகோ மே ஸஹாயோ’தி மஞ்ஞமானோ மஞ்ஞே இமம் பண்ணாகாரம் பஹிணீ’’தி ஏகம் கு³ளம் க³ஹேத்வா ஹத்தே²ன வட்டேத்வா துலயந்தோவ அந்தோ து³ஸ்ஸப⁴ண்டி³கம் அத்தீ²தி அஞ்ஞாஸி. அத² நம் பல்லங்கபாதே³ பஹரித்வா தாவதே³வ லாகா² பரிபதி, ஸோ நகே²ன கரண்ட³கம் விவரித்வா அந்தோ கம்ப³லரதனம் தி³ஸ்வா இதரேபி விவராபேஸி, ஸப்³பே³பி கம்ப³லா அஹேஸும். அத² நே பத்த²ராபேஸி, தே வண்ணஸம்பன்னா ப²ஸ்ஸஸம்பன்னா தீ³க⁴தோ ஸோளஸஹத்தா² திரியம் அட்ட²ஹத்தா² அஹேஸும். மஹாஜனோ தி³ஸ்வா அங்கு³லியோ போடே²ஸி, சேலுக்கே²பம் அகாஸி, – ‘‘அம்ஹாகம் ரஞ்ஞோ அதி³ட்ட²ஸஹாயோ புக்குஸாதி அதி³ஸ்வாவ ஏவரூபம் பண்ணாகாரம் பேஸேஸி, யுத்தம் ஏவரூபம் மித்தம் காது’’ந்தி அத்தமனோ அஹோஸி. ராஜா ஏகமேகம் கம்ப³லம் அக்³கா⁴பேஸி, ஸப்³பே³ அனக்³கா⁴ அஹேஸும். தேஸு சத்தாரோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ பேஸேஸி, சத்தாரோ அத்தனோ க⁴ரே அகாஸி. ததோ சிந்தேஸி – ‘‘பச்சா² பேஸேந்தேன பட²மம் பேஸிதபண்ணாகாரதோ அதிரேகம் பேஸேதும் வட்டதி, ஸஹாயேன ச மே அனக்³கோ⁴ பண்ணாகாரோ பேஸிதோ, கிம் நு கோ² பேஸேமீ’’தி?
கிம் பன ராஜக³ஹே ததோ அதி⁴கம் ரதனம் நத்தீ²தி? நோ நத்தி², மஹாபுஞ்ஞோ ராஜா, அபிச கோ² பனஸ்ஸ ஸோதாபன்னகாலதோ பட்டா²ய ட²பேத்வா தீணி ரதனானி அஞ்ஞம் ரதனம் ஸோமனஸ்ஸம் ஜனேதும் ஸமத்த²ம் நாம நத்தி². ஸோ ரதனம் விசினிதும் ஆரத்³தோ⁴ – ரதனம் நாம ஸவிஞ்ஞாணகம் அவிஞ்ஞாணகந்தி து³வித⁴ம். தத்த² அவிஞ்ஞாணகம் ஸுவண்ணரஜதாதி³, ஸவிஞ்ஞாணகம் இந்த்³ரியப³த்³த⁴ம். அவிஞ்ஞாணகம் ஸவிஞ்ஞாணகஸ்ஸேவ அலங்காராதி³வஸேன பரிபோ⁴க³ம் ஹோதி, இதி இமேஸு த்³வீஸு ரதனேஸு ஸவிஞ்ஞாணகம் ஸேட்ட²ம். ஸவிஞ்ஞாணகம்பி து³வித⁴ம் திரச்சா²னரதனம் மனுஸ்ஸரதனந்தி. தத்த² திரச்சா²னரதனம் ஹத்தி²அஸ்ஸரதனம், தம்பி மனுஸ்ஸானம் உபபோ⁴க³த்த²மேவ நிப்³ப³த்ததி, இதி இமேஸுபி த்³வீஸு மனுஸ்ஸரதனம் ஸேட்ட²ம். மனுஸ்ஸரதனம்பி து³வித⁴ம் இத்தி²ரதனம் புரிஸரதனந்தி. தத்த² சக்கவத்தினோ ரஞ்ஞோ உப்பன்னம் இத்தி²ரதனம்பி புரிஸஸ்ஸேவ உபபோ⁴க³ம். இதி இமேஸுபி த்³வீஸு புரிஸரதனமேவ ஸேட்ட²ம்.
புரிஸரதனம்பி து³வித⁴ம் அகா³ரியரதனம் அனகா³ரியரதனஞ்ச. தத்த² அகா³ரியரதனேஸுபி சக்கவத்திராஜா அஜ்ஜ பப்³ப³ஜிதஸாமணேரம் பஞ்சபதிட்டி²தேன வந்த³தி, இதி இமேஸுபி த்³வீஸு அனகா³ரியரதனமேவ ஸேட்ட²ம். அனகா³ரியரதனம்பி து³வித⁴ம் ஸேக்க²ரதனஞ்ச அஸேக்க²ரதனஞ்ச. தத்த² ஸதஸஹஸ்ஸம்பி ஸேக்கா²னம் அஸேக்க²ஸ்ஸ பதே³ஸம் ந பாபுணாதி, இதி இமேஸுபி த்³வீஸு அஸேக்க²ரதனமேவ ஸேட்ட²ம். தம்பி து³வித⁴ம் பு³த்³த⁴ரதனம் ஸாவகரதனந்தி. தத்த² ஸதஸஹஸ்ஸம்பி ஸாவகரதனானம் பு³த்³த⁴ரதனஸ்ஸ பதே³ஸம் ந பாபுணாதி, இதி இமேஸுபி த்³வீஸூ பு³த்³த⁴ரதனமேவ ஸேட்ட²ம்.
பு³த்³த⁴ரதனம்பி து³வித⁴ம் பச்சேகபு³த்³த⁴ரதனம் ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³த⁴ரதனந்தி. தத்த² ஸதஸஹஸ்ஸம்பி பச்சேகபு³த்³தா⁴னம் ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³த⁴ஸ்ஸ பதே³ஸம் ந பாபுணாதி, இதி இமேஸுபி த்³வீஸு ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³த⁴ரதனம்யேவ ஸேட்ட²ம். ஸதே³வகஸ்மிஞ்ஹி லோகே பு³த்³த⁴ரதனஸமம் ரதனம் நாம நத்தி². தஸ்மா அஸதி³ஸமேவ ரதனம் மய்ஹம் ஸஹாயஸ்ஸ பேஸேஸ்ஸாமீதி சிந்தேத்வா தக்கஸீலவாஸினோ புச்சி² – ‘‘தாதா தும்ஹாகம் ஜனபதே³ பு³த்³தோ⁴ த⁴ம்மோ ஸங்கோ⁴தி இமானி தீணி ரதனானி தி³ஸ்ஸந்தீ’’தி. கோ⁴ஸோபி ஸோ மஹாராஜ தாவ தத்த² நத்தி², த³ஸ்ஸனம் பன குதோதி.
‘‘ஸுந்த³ரம் தாதா’’தி ராஜா துட்டோ² சிந்தேஸி – ‘‘ஸக்கா ப⁴வேய்ய ஜனஸங்க³ஹத்தா²ய மய்ஹம் ஸஹாயஸ்ஸ வஸனட்டா²னம் ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ம் பேஸேதும், பு³த்³தா⁴ பன பச்சந்திமேஸு ஜனபதே³ஸு ந அருணம் உட்ட²பேந்தி. தஸ்மா ஸத்தா²ரா க³ந்தும் ந ஸக்கா. ஸாரிபுத்தமோக்³க³ல்லானாத³யோ மஹாஸாவகே பேஸேதும் ஸக்கா ப⁴வேய்ய. மயா பன ‘தே²ரா பச்சந்தே வஸந்தீ’தி ஸுத்வாபி மனுஸ்ஸே பேஸேத்வா தே அத்தனோ ஸமீபம் ஆணாபேத்வா உபட்டா²துமேவ யுத்தம். தஸ்மா ந தே²ரேஹிபி ஸக்கா க³ந்தும். யேன பனாகாரேன ஸாஸனே பேஸிதே ஸத்தா² ச மஹாஸாவகா ச க³தா விய ஹோந்தி, தேனாகாரேன ஸாஸனம் பஹிணிஸ்ஸாமீ’’தி. சிந்தேத்வா சதுரதனாயாமம் வித³த்தி²மத்தபுது²லம் நாதிதனும் நாதிப³ஹலம் ஸுவண்ணபட்டம் காராபேத்வா ‘‘தத்த² அஜ்ஜ அக்க²ரானி லிகி²ஸ்ஸாமீ’’தி. பாதோவ ஸீஸம் ந்ஹாயித்வா உபோஸத²ங்கா³னி அதி⁴ட்டா²ய பு⁴த்தபாதராஸோ அபனீதக³ந்த⁴மாலாப⁴ரணோ ஸுவண்ணஸரகேன ஜாதிஹிங்கு³லிகம் ஆதா³ய ஹேட்ட²தோ பட்டா²ய த்³வாரானி பித³ஹந்தோ பாஸாத³மாருய்ஹ புப்³ப³தி³ஸாமுக²ம் ஸீஹபஞ்ஜரம் விவரித்வா ஆகாஸதலே நிஸீதி³த்வா ஸுவண்ணபட்டே அக்க²ரானி லிக²ந்தோ – ‘‘இத⁴ ததா²க³தோ லோகே உப்பன்னோ அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ விஜ்ஜாசரணஸம்பன்னோ ஸுக³தோ லோகவிதூ³ அனுத்தரோ புரிஸத³ம்மஸாரதி² ஸத்தா² தே³வமனுஸ்ஸானம் பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா’’தி. பு³த்³த⁴கு³ணே தாவ ஏகதே³ஸேன லிகி².
ததோ ‘‘ஏவம் த³ஸ பாரமியோ பூரேத்வா துஸிதப⁴வனதோ சவித்வா மாதுகுச்சி²ம்ஹி படிஸந்தி⁴ம் க³ண்ஹி, ஏவம் லோகவிவரணம் அஹோஸி, மாதுகுச்சி²யம் வஸமானே இத³ம் நாம அஹோஸி, அகா³ரமஜ்ஜே² வஸமானே இத³ம் நாம அஹோஸி, ஏவம் மஹாபி⁴னிக்க²மனம் நிக்க²ந்தோ ஏவம் மஹாபதா⁴னம் பத³ஹி. ஏவம் து³க்கரகாரிகம் கத்வா மஹாபோ³தி⁴மண்ட³ம் ஆருய்ஹ அபராஜிதபல்லங்கே நிஸின்னோ ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணம் படிவிஜ்ஜி², ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணம் படிவிஜ்ஜ²ந்தஸ்ஸ ஏவம் லோகவிவரணம் அஹோஸி. ஸதே³வகே லோகே அஞ்ஞம் ஏவரூபம் ரதனம் நாம நத்தீ²தி.
யம்கிஞ்சி வித்தம் இத⁴ வா ஹுரம் வா,
ஸக்³கே³ஸு வா யம் ரதனம் பணீதம்;
ந நோ ஸமம் அத்தி² ததா²க³தேன,
இத³ம்பி பு³த்³தே⁴ ரதனம் பணீதம்;
ஏதேன ஸச்சேன ஸுவத்தி² ஹோதூ’’தி. (கு². பா. 6.3; ஸு. நி. 226) –
ஏவம் ஏகதே³ஸேன பு³த்³த⁴கு³ணேபி லிகி²த்வா து³தியம் த⁴ம்மரதனம் தோ²மேந்தோ – ‘‘ஸ்வாக்கா²தோ ப⁴க³வதா த⁴ம்மோ…பே… பச்சத்தம் வேதி³தப்³போ³ விஞ்ஞூஹீ’’தி. ‘‘சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னா…பே… அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³’’தி. ‘‘ஸத்தா²ரா தே³ஸிதத⁴ம்மோ நாம ஏவரூபோ ச ஏவரூபோ சா’’தி ஸத்ததிம்ஸ போ³தி⁴பக்கி²யே ஏகதே³ஸேன லிகி²த்வா –
‘‘யம் பு³த்³த⁴ஸேட்டோ² பரிவண்ணயீ ஸுசிம்,
ஸமாதி⁴மானந்தரிகஞ்ஞமாஹு;
ஸமாதி⁴னா தேன ஸமோ ந விஜ்ஜதி,
இத³ம்பி த⁴ம்மே ரதனம் பணீதம்;
ஏதேன ஸச்சேன ஸுவத்தி² ஹோதூ’’தி. (கு². பா. 6.5; ஸு. நி. 228) –
ஏவம் ஏகதே³ஸேன த⁴ம்மகு³ணே லிகி²த்வா ததியம் ஸங்க⁴ரதனம் தோ²மேந்தோ – ‘‘ஸுப்படிபன்னோ ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴…பே… புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸா’’தி. ‘‘குலபுத்தா நாம ஸத்து² த⁴ம்மகத²ம் ஸுத்வா ஏவம் நிக்க²மித்வா பப்³ப³ஜந்தி, கேசி ஸேதச்ச²த்தம் பஹாய பப்³ப³ஜந்தி, கேசி உபரஜ்ஜம், கேசி ஸேனாபதிட்டா²னாதீ³னி பஹாய பப்³ப³ஜந்தி. பப்³ப³ஜித்வா ச பன இமஞ்ச படிபத்திம் பூரேந்தீ’’தி சூளஸீலமஜ்ஜி²மஸீலமஹாஸீலாதீ³னி ஏகதே³ஸேன லிகி²த்வா ச²த்³வாரஸம்வரம் ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம் சதுபச்சயஸந்தோஸம் நவவித⁴ம் ஸேனாஸனம், நீவரணப்பஹானம் பரிகம்மம் ஜா²னாபி⁴ஞ்ஞா அட்ட²திம்ஸ கம்மட்டா²னானி யாவ ஆஸவக்க²யா ஏகதே³ஸேன லிகி², ஸோளஸவித⁴ம் ஆனாபானஸ்ஸதிகம்மட்டா²னம் வித்தா²ரேனேவ லிகி²த்வா ‘‘ஸத்து² ஸாவகஸங்கோ⁴ நாம ஏவரூபேஹி ச கு³ணேஹி ஸமன்னாக³தோ.
யே புக்³க³லா அட்ட²ஸதம் பஸட்டா²,
சத்தாரி ஏதானி யுகா³னி ஹோந்தி;
தே த³க்கி²ணேய்யா ஸுக³தஸ்ஸ ஸாவகா,
ஏதேஸு தி³ன்னானி மஹப்ப²லானி;
இத³ம்பி ஸங்கே⁴ ரதனம் பணீதம்,
ஏதேன ஸச்சேன ஸுவத்தி² ஹோதூ’’தி. (கு². பா. 6.6; ஸு. நி. 229) –
ஏவம் ஏகதே³ஸேன ஸங்க⁴கு³ணே லிகி²த்வா – ‘‘ப⁴க³வதோ ஸாஸனம் ஸ்வாக்கா²தம் நிய்யானிகம், ஸசே மய்ஹம் ஸஹாயோ ஸக்கோதி, நிக்க²மித்வா பப்³ப³ஜதூ’’தி லிகி²த்வா ஸுவண்ணபட்டம் ஸம்ஹரித்வா ஸுகு²மகம்ப³லேன வேடே²த்வா ஸாரஸமுக்³கே³ பக்கி²பித்வா தம் ஸமுக்³க³ம் ஸுவண்ணமயே, ஸுவண்ணமயம், ரஜதமயே ரஜதமயம் மணிமயே, மணிமயம் பவாளமயே, பவாளமயம் லோஹிதங்கமயே, லோஹிதங்கமயம் மஸாரக³ல்லமயே, மஸாரக³ல்லமயம் ப²லிகமயே, ப²லிகமயம் த³ந்தமயே, த³ந்தமயம் ஸப்³ப³ரதனமயே, ஸப்³ப³ரதனமயம் கிலஞ்ஜமயே, கிலஞ்ஜமயம் ஸமுக்³க³ம் ஸாரகரண்ட³கே ட²பேஸி.
புன ஸாரகரண்ட³கம் ஸுவண்ணகரண்ட³கேதி புரிமனயேனேவ ஹரித்வா ஸப்³ப³ரதனமயம் கரண்ட³கம் கிலஞ்ஜமயே கரண்ட³கே ட²பேஸி. ததோ கிலஞ்ஜமயம் கரண்ட³கம் ஸாரமயபேளாயாதி புன வுத்தனயேனேவ ஹரித்வா ஸப்³ப³ரதனமயம் பேளம் கிலஞ்ஜமயபேளாய ட²பேத்வா ப³ஹி வத்தே²ன வேடே²த்வா ராஜமுத்³தி³காய லஞ்சே²த்வா அமச்சே ஆணாபேஸி – ‘‘மம ஆணாபவத்திட்டா²னே மக்³க³ம் அலங்காராபேத² மக்³கோ³ அட்டு²ஸப⁴வித்த²தோ ஹோது, சதுஉஸப⁴ட்டா²னம் ஸோதி⁴தமத்தகமேவ ஹோது, மஜ்ஜே² சதுஉஸப⁴ம் ராஜானுபா⁴வேன படியாதே³தா²’’தி. ததோ மங்க³லஹத்தி²ம் அலங்காராபேத்வா தஸ்ஸ உபரி பல்லங்கம் பஞ்ஞபேத்வா ஸேதச்ச²த்தம் உஸ்ஸாபேத்வா நக³ரவீதி²யோ ஸித்தஸம்மட்டா² ஸமுஸ்ஸிதத்³த⁴ஜபடாகா கத³லிபுண்ணக⁴டக³ந்த⁴தூ⁴மபுப்பா²தீ³ஹி ஸுப்படிமண்டி³தா காரேத்வா ‘‘அத்தனோ அத்தனோ விஸயப்பதே³ஸே ஏவரூபம் பூஜம் காரேந்தூ’’தி அந்தரபோ⁴கி³கானம் ஜவனதூ³தே பேஸேத்வா ஸயம் ஸப்³பா³லங்காரேன அலங்கரித்வா – ‘‘ஸப்³ப³தாளாவசரஸம்மிஸ்ஸப³லகாயபரிவுதோ பண்ணாகாரம் பேஸேமீ’’தி அத்தனோ விஸயபரியந்தம் க³ந்த்வா அமச்சஸ்ஸ முக²ஸாஸனம் அதா³ஸி – ‘‘தாத மய்ஹம் ஸஹாயோ புக்குஸாதி இமம் பண்ணாகாரம் படிச்ச²ந்தோ ஓரோத⁴மஜ்ஜே² அபடிச்சி²த்வா பாஸாத³ம் ஆருய்ஹ படிச்ச²தூ’’தி. ஏவம் ஸாஸனம் த³த்வா பச்சந்ததே³ஸம் ஸத்தா² க³ச்ச²தீதி பஞ்சபதிட்டி²தேன வந்தி³த்வா நிவத்தி. அந்தரபோ⁴கி³கா தேனேவ நியாமேன மக்³க³ம் படியாதே³த்வா பண்ணாகாரம் நயிம்ஸு.
புக்குஸாதிபி அத்தனோ ரஜ்ஜஸீமதோ பட்டா²ய தேனேவ நியாமேன மக்³க³ம் படியாதே³த்வா நக³ரம் அலங்காராபேத்வா பண்ணாகாரஸ்ஸ பச்சுக்³க³மனம் அகாஸி. பண்ணாகாரோ தக்கஸீலம் பாபுணந்தோ உபோஸத²தி³வஸே பாபுணி, பண்ணாகாரம் க³ஹேத்வா க³தஅமச்சோபி ரஞ்ஞோ வுத்தஸாஸனம் ஆரோசேஸி. ராஜா தம் ஸுத்வா பண்ணாகாரேன ஸத்³தி⁴ம் ஆக³தானம் கத்தப்³ப³கிச்சம் விசாரேத்வா பண்ணாகாரம் ஆதா³ய பாஸாத³ம் ஆருய்ஹ ‘‘மா இத⁴ கோசி பவிஸதூ’’தி த்³வாரே ஆரக்க²ம் காரேத்வா ஸீஹபஞ்ஜரம் விவரித்வா பண்ணாகாரம் உச்சாஸனே ட²பேத்வா ஸயம் நீசாஸனே நிஸின்னோ லஞ்ச²னம் பி⁴ந்தி³த்வா நிவாஸனம் அபனேத்வா கிலஞ்ஜபேளதோ பட்டா²ய அனுபுப்³பே³ன விவரந்தோ ஸாரமயம் ஸமுக்³க³ம் தி³ஸ்வா சிந்தேஸி – ‘‘மஹாபரிஹாரோ நாயம் அஞ்ஞஸ்ஸ ரதனஸ்ஸ ப⁴விஸ்ஸதி, அத்³தா⁴ மஜ்ஜி²மதே³ஸே ஸோதப்³ப³யுத்தகம் ரதனம் உப்பன்ன’’ந்தி. அத² தம் ஸமுக்³க³ம் விவரித்வா ராஜலஞ்ச²னம் பி⁴ந்தி³த்வா ஸுகு²மகம்ப³லம் உப⁴தோ வியூஹித்வா ஸுவண்ணபட்டம் அத்³த³ஸ.
ஸோ தம் பஸாரேத்வா – ‘‘மனாபானி வத அக்க²ரானி ஸமஸீஸானி ஸமபந்தீனி சதுரஸ்ஸானீ’’திஆதி³தோ பட்டா²ய வாசேதும் ஆரபி⁴. தஸ்ஸ – ‘‘இத⁴ ததா²க³தோ லோகே உப்பன்னோ’’தி பு³த்³த⁴கு³ணே வாசேந்தஸ்ஸ ப³லவஸோமனஸ்ஸம் உப்பஜ்ஜி, நவனவுதிலோமகூபஸஹஸ்ஸானி உத்³த⁴க்³க³லோமானி அஹேஸும். அத்தனோ டி²தபா⁴வம் வா நிஸின்னபா⁴வம் வா ந ஜானாதி. அத²ஸ்ஸ – ‘‘கப்பகோடிஸதஸஹஸ்ஸேஹிபி ஏதம் து³ல்லப⁴ஸாஸனம் ஸஹாயம் நிஸ்ஸாய ஸோதும் லபா⁴மீ’’தி பி⁴ய்யோ ப³லவபீதி உத³பாதி³. ஸோ ஹி உபரி வாசேதும் அஸக்கோந்தோ யாவ பீதிவேக³பஸ்ஸத்³தி⁴யா நிஸீதி³த்வா பரதோ – ‘‘ஸ்வாக்கா²தோ ப⁴க³வதா த⁴ம்மோ’’தி த⁴ம்மகு³ணே ஆரபி⁴. தத்ராபிஸ்ஸ ததே²வ அஹோஸி. ஸோ புன யாவ பீதிவேக³பஸ்ஸத்³தி⁴யா நிஸீதி³த்வா பரதோ ‘‘ஸுப்படிபன்னோ’’தி ஸங்க⁴கு³ணே ஆரபி⁴. தத்ராபிஸ்ஸ ததே²வ அஹோஸி. அத² ஸப்³ப³பரியந்தே ஆனாபானஸ்ஸதிகம்மட்டா²னம் வாசேத்வா சதுக்கபஞ்சகஜ்ஜா²னானி நிப்³ப³த்தேஸி, ஸோ ஜா²னஸுகே²னேவ வீதினாமேஸி. அஞ்ஞோ கோசி த³ட்டு²ம் ந லப⁴தி, ஏகோவ சூளுபட்டா²கோ பவிஸதி. ஏவம் அத்³த⁴மாஸமத்தம் வீதினாமேஸி.
நாக³ரா ராஜங்க³ணே ஸன்னிபதித்வா உக்குட்டி²ம் அகம்ஸு ‘‘பண்ணாகாரம் படிச்சி²ததி³வஸதோ பட்டா²ய ப³லத³ஸ்ஸனம் வா நாடகத³ஸ்ஸனம் வா நத்தி², வினிச்ச²யதா³னம் நத்தி², ராஜா ஸஹாயேன பஹிதம் பண்ணாகாரம் யஸ்ஸிச்ச²தி தஸ்ஸ த³ஸ்ஸேது, ராஜானோ நாம ஏகச்சஸ்ஸ பண்ணாகாரவஸேனபி வஞ்சேத்வா ரஜ்ஜம் அத்தனோ காதும் வாயமந்தி. கிம் நாம அம்ஹாகம் ராஜா கரோதீ’’தி? ராஜா உக்குட்டி²ஸத்³த³ம் ஸுத்வா – ‘‘ரஜ்ஜம் நு கோ² தா⁴ரேமி, உதா³ஹு ஸத்தா²ர’’ந்தி சிந்தேஸி. அத²ஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸி – ‘‘ரஜ்ஜகாரிதஅத்தபா⁴வோ நாம நேவ க³ணகேன, ந க³ணகமஹாமத்தேன க³ணேதும் ஸக்கோ. ஸத்து²ஸாஸனம் தா⁴ரேஸ்ஸாமீ’’தி ஸயனே ட²பிதம் அஸிம் க³ஹேத்வா கேஸே சி²ந்தி³த்வா ஸீஹபஞ்ஜரம் விவரித்வா – ‘‘ஏதம் க³ஹேத்வா ரஜ்ஜம் காரேதா²’’தி ஸத்³தி⁴ம் சூளாமணினா கேஸகலாபம் பரிஸமஜ்ஜே² பாதேஸி, மஹாஜனோ தம் உக்கி²பித்வா – ‘‘ஸஹாயகஸந்திகா லத்³த⁴பண்ணாகாரா நாம ராஜானோ தும்ஹாதி³ஸா ஹோந்தி தே³வா’’தி ஏகப்பஹாரேனேவ விரவி. ரஞ்ஞோபி த்³வங்கு³லமத்தம் கேஸமஸ்ஸு அஹோஸி. போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸ பப்³ப³ஜ்ஜாஸதி³ஸமேவ கிர ஜாதம்.
ததோ சூளுபட்டா²கம் பேஸேத்வா அந்தராபணா த்³வே காஸாயவத்தா²னி மத்திகாபத்தஞ்ச ஆஹராபேத்வா – ‘‘யே லோகே அரஹந்தோ, தே உத்³தி³ஸ்ஸ மய்ஹம் பப்³ப³ஜ்ஜா’’தி ஸத்தா²ரம் உத்³தி³ஸ்ஸ ஏகம் காஸாவம் நிவாஸேத்வா ஏகம் பாருபித்வா பத்தம் வாமஅம்ஸகூடே கத்வா கத்தரத³ண்ட³ம் க³ஹேத்வா – ‘‘ஸோப⁴தி நு கோ² மே பப்³ப³ஜ்ஜா நோ வா’’தி மஹாதலே கதிபயவாரே அபராபரம் சங்கமித்வா – ‘‘ஸோப⁴தி மே பப்³ப³ஜ்ஜா’’தி த்³வாரம் விவரித்வா பாஸாதா³ ஓதரி. ஓதரந்தம் பன நம் தீஸு த்³வாரேஸு டி²தனாடகாதீ³னி தி³ஸ்வாபி ந ஸஞ்ஜானிம்ஸு. ‘‘ஏகோ பச்சேகபு³த்³தோ⁴ அம்ஹாகம் ரஞ்ஞோ த⁴ம்மகத²ம் கதே²தும் ஆக³தோ’’தி கிர சிந்தயிம்ஸு. உபரிபாஸாத³ம் பன ஆருய்ஹ ரஞ்ஞோ டி²தனிஸின்னட்டா²னானி தி³ஸ்வா ராஜா க³தோதி ஞத்வா ஸமுத்³த³மஜ்ஜே² ஓஸீத³மானாய நாவாய ஜனோ விய ஏகப்பஹாரேனேவ விரவிம்ஸு. குலபுத்தம் பூ⁴மிதலம் ஓதிண்ணமத்தம் அட்டா²ரஸஸேனியோ ஸப்³பே³ நாக³ரா ப³லகாயா ச பரிவாரேத்வா மஹாவிரவம் விரவிம்ஸு. அமச்சாபி தம் ஏதத³வோசும் – ‘‘தே³வ மஜ்ஜி²மதே³ஸராஜானோ நாம ப³ஹுமாயா, ஸாஸனம் பேஸேத்வா பு³த்³த⁴ரதனம் நாம லோகே உப்பன்னம் வா நோ வாதி ஞத்வா க³மிஸ்ஸத², நிவத்தத² தே³வா’’தி. ஸத்³த³ஹாமஹம் மய்ஹம் ஸஹாயகஸ்ஸ, தஸ்ஸ மயா ஸத்³தி⁴ம் த்³வேஜ்ஜ²வசனம் நாம நத்தி², திட்ட²த² தும்ஹேதி. தே அனுக³ச்ச²ந்தியேவ.
குலபுத்தோ கத்தரத³ண்டே³ன லேக²ம் கத்வா – ‘‘இத³ம் ரஜ்ஜம் கஸ்ஸா’’தி ஆஹ? தும்ஹாகம் தே³வாதி. யோ இமம் லேக²ம் அந்தரம் கரோதி, ராஜாணாய காரேதப்³போ³தி. மஹாஜனகஜாதகே போ³தி⁴ஸத்தேன கதலேக²ம் ஸீவலிதே³வீ அந்தரம் காதும் அவிஸஹந்தீ விவத்தமானா அக³மாஸி. தஸ்ஸா க³தமக்³கே³ன மஹாஜனோ அக³மாஸி. தம் பன லேக²ம் மஹாஜனோ அந்தரம் காதும் ந விஸஹி, லேக²ம் உஸ்ஸீஸகம் கத்வா விவத்தமானா விரவிம்ஸு. குலபுத்தோ ‘‘அயம் மே க³தட்டா²னே த³ந்தகட்ட²ம் வா முகோ²த³கம் வா த³ஸ்ஸதீ’’தி அந்தமஸோ ஏகசேடகம்பி அக்³க³ஹேத்வா பக்காமி. ஏவம் கிரஸ்ஸ அஹோஸி ‘‘மம ஸத்தா² ச மஹாபி⁴னிக்க²மனம் நிக்க²மித்வா ஏககோவ பப்³ப³ஜிதோ’’தி ஏககோவ அக³மாஸி. ‘‘ஸத்து² லஜ்ஜாமீ’’தி ச – ‘‘ஸத்தா² கிர மே பப்³ப³ஜித்வா யானம் நாருள்ஹோ’’தி ச அந்தமஸோ ஏகபடலிகம்பி உபாஹனம் நாருஹி, பண்ணச்ச²த்தகம்பி ந தா⁴ரேஸி. மஹாஜனோ ருக்க²பாகாரட்டாலகாதீ³னி ஆருய்ஹ ஏஸ அம்ஹாகம் ராஜா க³ச்ச²தீதி ஓலோகேஸி. குலபுத்தோ – ‘‘தூ³ரம் க³ந்தப்³ப³ம், ந ஸக்கா ஏகேன மக்³கோ³ நித்த²ரிது’’ந்தி ஏகம் ஸத்த²வாஹம் அனுப³ந்தி⁴. ஸுகு²மாலஸ்ஸ குலபுத்தஸ்ஸ கடி²னதத்தாய பத²வியா க³ச²ந்தஸ்ஸ பாத³தலேஸு போ²டா உட்ட²ஹித்வா பி⁴ஜ்ஜந்தி, து³க்கா² வேத³னா உப்பஜ்ஜந்தி. ஸத்த²வாஹே க²ந்தா⁴வாரம் ப³ந்தி⁴த்வா நிஸின்னே குலபுத்தோ மக்³கா³ ஓக்கம்ம ஏகஸ்மிம் ருக்க²மூலே நிஸீத³தி. நிஸின்னட்டா²னே பாத³பரிகம்மம் வா பிட்டி²பரிகம்மம் வா கத்தா நாம நத்தி², குலபுத்தோ ஆனாபானசதுத்த²ஜ்ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜித்வா மக்³க³த³ரத²கிலமத²பரிளாஹம் விக்க²ம்பே⁴த்வா ஜா²னரதியா வீதினாமேதி.
புனதி³வஸே உட்டி²தே அருணே ஸரீரபடிஜக்³க³னம் கத்வா புன ஸத்த²வாஹம் அனுப³ந்த⁴தி. பாதராஸகாலே குலபுத்தஸ்ஸ பத்தம் க³ஹேத்வா கா²த³னீயம் போ⁴ஜனீயம் பத்தே பக்கி²பித்வா தே³ந்தி. தம் உத்தண்டு³லம்பி ஹோதி கிலின்னம்பி ஸமஸக்க²ரம்பி அலோணாதிலோணம்பி, குலபுத்தோ பவிஸனட்டா²னம் பச்சவேக்கி²த்வா அமதம் விய பரிபு⁴ஞ்ஜித்வா ஏதேன நியாமேன அட்ட²ஹி ஊனகானி த்³வே யோஜனஸதானி க³தோ. ஜேதவனத்³வாரகோட்ட²கஸ்ஸ பன ஸமீபேன க³ச்ச²ந்தோபி – ‘‘கஹம் ஸத்தா² வஸதீ’’தி நாபுச்சி². கஸ்மா? ஸத்து²கா³ரவேன சேவ ரஞ்ஞோ பேஸிதஸாஸனவஸேன ச. ரஞ்ஞோ ஹி – ‘‘இத⁴ ததா²க³தோ லோகே உப்பஜ்ஜதீ’’தி ஸத்தா²ரம் ராஜக³ஹே உப்பன்னம் விய கத்வா ஸாஸனம் பேஸிதம், தஸ்மா நம் அபுச்சி²த்வாவ பஞ்சசத்தாலீஸயோஜனமத்தம் மக்³க³ம் அதிக்கந்தோ. ஸோ ஸூரியத்த²ங்க³மனவேலாய ராஜக³ஹம் பத்வா ஸத்தா² கஹம் வஸதீதி புச்சி². குதோ நு, ப⁴ந்தே, ஆக³தோதி? இதோ உத்தரதோதி. ஸத்தா² துய்ஹம் ஆக³தமக்³கே³ இதோ பஞ்சசத்தாலீஸயோஜனமத்தே ஸாவத்தி² நாம அத்தி², தத்த² வஸதீதி. குலபுத்தோ சிந்தேஸி – ‘‘இதா³னி அகாலோ ந ஸக்கா க³ந்தும், அஜ்ஜ இதே⁴வ வஸித்வா ஸ்வே ஸத்து² ஸந்திகம் க³மிஸ்ஸாமீ’’தி. ததோ – ‘‘விகாலே ஸம்பத்தபப்³ப³ஜிதா கஹம் வஸந்தீ’’தி புச்சி². இமாய கும்ப⁴காரஸாலாய, ப⁴ந்தேதி. அத² ஸோ தம் கும்ப⁴காரம் யாசித்வா தத்த² வாஸத்தா²ய பவிஸித்வா நிஸீதி³.
ப⁴க³வாபி தம்தி³வஸம் பச்சூஸகாலே லோகம் வோலோகேந்தோ புக்குஸாதிம் தி³ஸ்வா சிந்தேஸி – ‘‘அயம் குலபுத்தோ ஸஹாயேன பேஸிதம் ஸாஸனமத்தகம் வாசேத்வா அதிரேகதியோஜனஸதிகம் மஹாரஜ்ஜம் பஹாய மம் உத்³தி³ஸ்ஸ பப்³ப³ஜித்வா அட்ட²ஹி ஊனகானி த்³வே யோஜனஸதானி அதிக்கம்ம ராஜக³ஹம் பாபுணிஸ்ஸதி, மயி அக³ச்ச²ந்தே பன தீணி ஸாமஞ்ஞப²லானி அப்படிவிஜ்ஜி²த்வா ஏகரத்திவாஸேன அனாத²காலகிரியம் கரிஸ்ஸதி, மயி பன க³தே தீணி ஸாமஞ்ஞப²லானி படிவிஜ்ஜி²ஸ்ஸதி. ஜனஸங்க³ஹத்தா²யேவ பன மயா ஸதஸஹஸ்ஸகப்பாதி⁴கானி சத்தாரி அஸங்க்²யேய்யானி பாரமியோ பூரிதா, கரிஸ்ஸாமி தஸ்ஸ ஸங்க³ஹ’’ந்தி பாதோவ ஸரீரபடிஜக்³க³னம் கத்வா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவுதோ ஸாவத்தி²யம் பிண்டா³ய சரித்வா பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதப்படிக்கந்தோ க³ந்த⁴குடிம் பவிஸித்வா முஹுத்தம் அத்தத³ரத²கிலமத²ம் படிபஸ்ஸம்பே⁴த்வா – ‘‘குலபுத்தோ மயி கா³ரவேன து³க்கரம் அகாஸி, அதிரேகயோஜனஸதம் ரஜ்ஜம் பஹாய அந்தமஸோ முக²தோ⁴வனதா³யகம்பி சேடகம் அக்³க³ஹேத்வா ஏககோவ நிக்க²ந்தோ’’தி ஸாரிபுத்தமஹாமோக்³க³ல்லானாதீ³ஸு கஞ்சி அனாமந்தேத்வா ஸயமேவ அத்தனோ பத்தசீவரம் க³ஹேத்வா ஏககோவ நிக்க²ந்தோ. க³ச்ச²ந்தோ ச நேவ ஆகாஸே உப்பதி, ந பத²விம் ஸம்கி²பி, – ‘‘குலபுத்தோ மம லஜ்ஜமானோ ஹத்தி²அஸ்ஸரத²ஸுவண்ணஸிவிகாதீ³ஸு ஏகயானேபி அனிஸீதி³த்வா அந்தமஸோ ஏகபடலிகம் உபாஹனம்பி அனாருய்ஹ பண்ணச்ச²த்தகம்பி அக்³க³ஹேத்வா நிக்க²ந்தோ, மயாபி பத³ஸாவ க³ந்தும் வட்டதீ’’தி பன சிந்தேத்வா பத³ஸாவ அக³மாஸி.
ஸோ அஸீதி அனுப்³யஞ்ஜனானி ப்³யாமப்பபா⁴ பா³த்திம்ஸ மஹாபுரிஸலக்க²ணானீதி இமம் பு³த்³த⁴ஸிரிம் படிச்சா²தே³த்வா வலாஹகபடிச்ச²ன்னோ புண்ணசந்தோ³ விய அஞ்ஞதரபி⁴க்கு²வேஸேன க³ச்ச²ந்தோ ஏகபச்சா²ப⁴த்தேனேவ பஞ்சசத்தாலீஸ யோஜனானி அதிக்கம்ம ஸூரியத்த²ங்க³மலீவேலாய குலபுத்தே பவிட்ட²மத்தேயேவ தம் கும்ப⁴காரஸாலம் பாபுணி. தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் – ‘‘தேன கோ² பன ஸமயேன, புக்குஸாதி, நாம குலபுத்தோ ப⁴க³வந்தம் உத்³தி³ஸ்ஸ ஸத்³தா⁴ய அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜிதோ, ஸோ தஸ்மிம் கும்ப⁴காராவேஸனே பட²மம் வாஸூபக³தோ ஹோதீ’’தி.
ஏவம் க³ந்த்வாபி பன ப⁴க³வா – ‘‘அஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴’’தி பஸய்ஹ கும்ப⁴காரஸாலம் அபவிஸித்வா த்³வாரே டி²தோவ குலபுத்தம் ஓகாஸம் காரேந்தோ ஸசே தே பி⁴க்கூ²திஆதி³மாஹ. உருந்த³ந்தி விவித்தம் அஸம்பா³த⁴ம். விஹரதாயஸ்மா யதா²ஸுக²ந்தி யேன யேன இரியாபதே²ன பா²ஸு ஹோதி, தேன தேன யதா²ஸுக²ம் ஆயஸ்மா விஹரதூதி ஓகாஸம் அகாஸி. அதிரேகதியோஜனஸதஞ்ஹி ரஜ்ஜம் பஹாய பப்³ப³ஜிதோ குலபுத்தோ பரஸ்ஸ ச²ட்³டி³தபதிதம் கும்ப⁴காரஸாலம் கிம் அஞ்ஞஸ்ஸ ஸப்³ரஹ்மசாரினோ மச்ச²ராயிஸ்ஸதி. ஏகச்சே பன மோக⁴புரிஸா ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வா ஆவாஸமச்ச²ரியாதீ³ஹி அபி⁴பூ⁴தா அத்தனோ வஸனட்டா²னே மய்ஹம் குடி மய்ஹம் பரிவேணந்தி அஞ்ஞேஸம் அவாஸாய பரக்கமந்தி. நிஸீதீ³தி அச்சந்தஸுகு²மாலோ லோகனாதோ² தே³வவிமானஸதி³ஸம் க³ந்த⁴குடிம் பஹாய தத்த² தத்த² விப்பகிண்ணசா²ரிகாய பி⁴ன்னபா⁴ஜனதிணபலாஸகுக்குடஸூகரவச்சாதி³ஸம்கிலிட்டா²ய ஸங்காரட்டா²னஸதி³ஸாய கும்ப⁴காரஸாலாய திணஸந்தா²ரம் ஸந்த²ரித்வா பம்ஸுகூலசீவரம் பஞ்ஞபேத்வா தே³வவிமானஸதி³ஸம் தி³ப்³ப³க³ந்த⁴ஸுக³ந்த⁴ம் க³ந்த⁴குடிம் பவிஸித்வா நிஸீத³ந்தோ விய நிஸீதி³.
இதி ப⁴க³வாபி அஸம்பி⁴ன்னமஹாஸம்மதவம்ஸே உப்பன்னோ, குலபுத்தோபி க²த்தியக³ப்³பே⁴ வட்³டி⁴தோ. ப⁴க³வாபி அபி⁴னீஹாரஸம்பன்னோ, குலபுத்தோபி அபி⁴னீஹாரஸம்பன்னோ. ப⁴க³வாபி ரஜ்ஜம் பஹாய பப்³ப³ஜிதோ, குலபுத்தோபி. ப⁴க³வாபி ஸுவண்ணவண்ணோ, குலபுத்தோபி. ப⁴க³வாபி ஸமாபத்திலாபீ⁴, குலபுத்தோபி. இதி த்³வேபி க²த்தியா த்³வேபி அபி⁴னீஹாரஸம்பன்னா த்³வேபி ராஜபப்³ப³ஜிதா த்³வேபி ஸுவண்ணவண்ணா த்³வேபி ஸமாபத்திலாபி⁴னோ கும்ப⁴காரஸாலம் பவிஸித்வா நிஸின்னாதி தேஹி கும்ப⁴காரஸாலா அதிவிய ஸோப⁴தி, த்³வீஹி ஸீஹாதீ³ஹி பவிட்ட²கு³ஹாதீ³ஹி ஆஹரித்வா தீ³பேதப்³ப³ம். தேஸு பன த்³வீஸு ப⁴க³வா – ‘‘ஸுகு²மாலோ அஹம் பரமஸுகு²மாலோ ஏகபச்சா²ப⁴த்தேன பஞ்சசத்தாலீஸ யோஜனானி ஆக³தோ, முஹுத்தம் தாவ ஸீஹஸேய்யம் கப்பேத்வா மக்³க³த³ரத²ம் படிபஸ்ஸம்பே⁴மீ’’தி சித்தம்பி அனுப்பாதே³த்வா நிஸீத³ந்தோவ ப²லஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜி. குலபுத்தோபி – ‘‘த்³வானவுதியோஜனஸதம் ஆக³தோம்ஹி, முஹுத்தம் தாவ நிபஜ்ஜித்வா மக்³க³த³ரத²ம் வினோதே³மீ’’தி சித்தம் அனுப்பாதே³த்வா நிஸீத³மானோவ ஆனாபானசதுத்த²ஜ்ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜி. இத³ம் ஸந்தா⁴ய அத² கோ² ப⁴க³வா ப³ஹுதே³வ ரத்திந்திஆதி³ வுத்தம்.
நனு ச ப⁴க³வா குலபுத்தஸ்ஸ த⁴ம்மம் தே³ஸேஸ்ஸாமீதி ஆக³தோ, கஸ்மா ந தே³ஸேஸீதி? குலபுத்தஸ்ஸ மக்³க³த³ரதோ² அப்படிபஸ்ஸத்³தோ⁴, ந ஸக்கி²ஸ்ஸதி த⁴ம்மதே³ஸனம் ஸம்படிச்சி²தும், ஸோ தாவஸ்ஸ படிபஸ்ஸம்ப⁴தூதி ந தே³ஸேஸி. அபரே – ‘‘ராஜக³ஹம் நாம ஆகிண்ணமனுஸ்ஸம் அவிவித்தம் த³ஸஹி ஸத்³தே³ஹி, ஸோ ஸத்³தோ³ தி³யட்³ட⁴யாமமத்தேன ஸன்னிஸீத³தி, தம் ஆக³மேந்தோ ந தே³ஸேஸீ’’தி வத³ந்தி. தம் அகாரணம், ப்³ரஹ்மலோகப்பமாணம்பி ஹி ஸத்³த³ம் ப⁴க³வா அத்தனோ ஆனுபா⁴வேன வூபஸமேதும் ஸக்கோதி, மக்³க³த³ரத²வூபஸமம் ஆக³மேந்தோயேவ பன ந தே³ஸேஸி.
தத்த² ப³ஹுதே³வ ரத்திந்தி தி³யட்³ட⁴யாமமத்தம். ஏதத³ஹோஸீதி ப⁴க³வா ப²லஸமாபத்திதோ வுட்டா²ய ஸுவண்ணவிமானே மணிஸீஹபஞ்ஜரம் விவரந்தோ விய பஞ்சபஸாத³ப்படிமண்டி³தானி அக்கீ²னி உம்மீலேத்வா ஓலோகேஸி, அத²ஸ்ஸ ஹத்த²குக்குச்சபாத³குக்குச்சஸீஸகம்பனவிரஹிதம் ஸுனிகா²தஇந்த³கீ²லம் விய நிச்சலம் அவிப்³ப⁴ந்தம் ஸுவண்ணபடிமம் விய நிஸின்னம் குலபுத்தம் தி³ஸ்வா ஏதம் – ‘‘பாஸாதி³கம் கோ²’’திஆதி³ அஹோஸி. தத்த² பாஸாதி³கந்தி பஸாதா³வஹம். பா⁴வனபும்ஸகம் பனேதம், பாஸாதி³கேன இரியாபதே²ன இரியதி. யதா² இரியதோ இரியாபதோ² பாஸாதி³கோ ஹோதி, ஏவம் இரியதீதி அயமேத்த² அத்தோ². சதூஸு ஹி இரியாபதே²ஸு தயோ இரியாபதா² ந ஸோப⁴ந்தி. க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ ஹி பி⁴க்கு²னோ ஹத்தா² சலந்தி, பாதா³ சலந்தி, ஸீஸம் சலதி, டி²தஸ்ஸ காயோ த²த்³தோ⁴ ஹோதி, நிபன்னஸ்ஸாபி இரியாபதோ² அமனாபோ ஹோதி, பச்சா²ப⁴த்தே பன தி³வாட்டா²னம் ஸம்மஜ்ஜித்வா சம்மக²ண்ட³ம் பஞ்ஞபேத்வா ஸுதோ⁴தஹத்த²பாத³ஸ்ஸ சதுஸந்தி⁴கபல்லங்கம் ஆபு⁴ஜித்வா நிபன்னஸ்ஸேவ இரியாபதோ² ஸோப⁴தி. அயஞ்ச குலபுத்தோ பல்லங்கம் ஆபு⁴ஜித்வா ஆனாபானசதுத்த²ஜ்ஜா²னம் அப்பேத்வா நிஸீதி³. இதிஸ்ஸ இரியாபதே²னேவ பஸன்னோ ப⁴க³வா – ‘‘பாஸாதி³கம் கோ²’’தி பரிவிதக்கேஸி.
யம்னூனாஹம் புச்சே²ய்யந்தி கஸ்மா புச்ச²தி? கிம் ப⁴க³வா அத்தானம் உத்³தி³ஸ்ஸ பப்³ப³ஜிதபா⁴வம் ந ஜானாதீதி? நோ ந ஜானாதி, அபுச்சி²தே பன கதா² ந பதிட்டா²தி, அபதிட்டி²தாய கதா²ய கதா² ந ஸஞ்ஜாயதீதி கதா²பதிட்டா²பனத்த²ம் புச்சி².
தி³ஸ்வா ச பன ஜானேய்யாஸீதி ததா²க³தம் பு³த்³த⁴ஸிரியா விரோசந்தம் அயம் பு³த்³தோ⁴தி ஸப்³பே³ ஜானந்தி. அனச்ச²ரியமேதம் ஜானனம், பு³த்³த⁴ஸிரிம் பன படிச்சா²தே³த்வா அஞ்ஞதரபிண்ட³பாதிகவேஸேன சரந்தோ து³ஜ்ஜானோ ஹோதி. இச்சாயஸ்மா, புக்குஸாதி, ‘‘ந ஜானேய்ய’’ந்தி ஸபா⁴வமேவ கதே²தி. ததா² ஹி நம் ஏககும்ப⁴காரஸாலாய நிஸின்னம்பி ந ஜானாதி.
ஏதத³ஹோஸீதி மக்³க³த³ரத²ஸ்ஸ வூபஸமபா⁴வம் ஞத்வா அஹோஸி. ஏவமாவுஸோதி குலபுத்தோ ஸஹாயேன பேஸிதம் ஸாஸனமத்தம் வாசேத்வா ரஜ்ஜம் பஹாய பப்³ப³ஜமானோ – ‘‘த³ஸப³லஸ்ஸ மது⁴ரத⁴ம்மதே³ஸனம் ஸோதும் லபி⁴ஸ்ஸாமீ’’தி. பப்³ப³ஜிதோ, பப்³ப³ஜித்வா ஏத்தகம் அத்³தா⁴னம் ஆக³ச்ச²ந்தோ – ‘‘த⁴ம்மம் தே பி⁴க்கு² தே³ஸேஸ்ஸாமீ’’தி பத³மத்தஸ்ஸ வத்தாரம் நாலத்த², ஸோ ‘‘த⁴ம்மம் தே பி⁴க்கு² தே³ஸேஸ்ஸாமீ’’தி வுத்தம் கிம் ஸக்கச்சம் ந ஸுணிஸ்ஸதி. பிபாஸிதஸோண்டோ³ விய ஹி பிபாஸிதஹத்தீ² விய சாயம், தஸ்மா ஸக்கச்சம் ஸவனம் படிஜானந்தோ ‘‘ஏவமாவுஸோ’’தி ஆஹ.
343. ச²தா⁴துரோ அயந்தி ப⁴க³வா குலபுத்தஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴க³படிபத³ம் அகதே²த்வா ஆதி³தோவ அரஹத்தஸ்ஸ பத³ட்டா²னபூ⁴தம் அச்சந்தஸுஞ்ஞதம் விபஸ்ஸனாலக்க²ணமேவ ஆசிக்கி²தும் ஆரத்³தோ⁴. யஸ்ஸ ஹி புப்³ப³பா⁴க³படிபதா³ அபரிஸுத்³தா⁴ ஹோதி, தஸ்ஸ பட²மமேவ ஸீலஸம்வரம் இந்த்³ரியேஸு கு³த்தத்³வாரதம் போ⁴ஜனே மத்தஞ்ஞுதம் ஜாக³ரியானுயோக³ம் ஸத்த ஸத்³த⁴ம்மே சத்தாரி ஜா²னானீதி இமம் புப்³ப³பா⁴க³படிபத³ம் ஆசிக்க²தி. யஸ்ஸ பனேஸா பரிஸுத்³தா⁴, தஸ்ஸ தம் அகதே²த்வா அரஹத்தஸ்ஸ பத³ட்டா²னபூ⁴தம் விபஸ்ஸனமேவ ஆசிக்க²தி. குலபுத்தஸ்ஸ ச புப்³ப³பா⁴க³படிபதா³ பரிஸுத்³தா⁴. ததா² ஹி அனேன ஸாஸனம் வாசேத்வா பாஸாத³வரக³தேனேவ ஆனாபானசதுத்த²ஜ்ஜா²னம் நிப்³ப³த்திதம், யத³ஸ்ஸ த்³வானவுதியோஜனஸப⁴ம் ஆக³ச்ச²ந்தஸ்ஸ யானகிச்சம் ஸாதே⁴ஸி, ஸாமணேரஸீலம்பிஸ்ஸ பரிபுண்ணம். தஸ்மா புப்³ப³பா⁴க³படிபத³ம் அகதே²த்வா அரஹத்தஸ்ஸ பத³ட்டா²னபூ⁴தம் அச்சந்தஸுஞ்ஞதம் விபஸ்ஸனாலக்க²ணமேவஸ்ஸ ஆசிக்கி²தும் ஆரத்³தோ⁴.
தத்த² ச²தா⁴துரோதி தா⁴துயோ விஜ்ஜமானா, புரிஸோ அவிஜ்ஜமானோ. ப⁴க³வா ஹி கத்த²சி விஜ்ஜமானேன அவிஜ்ஜமானம் த³ஸ்ஸேதி, கத்த²சி அவிஜ்ஜமானேன விஜ்ஜமானம், கத்த²சி விஜ்ஜமானேன விஜ்ஜமானம், கத்த²சி அவிஜ்ஜமானேன அவிஜ்ஜமானந்தி ஸப்³பா³ஸவே வுத்தனயேனேவ வித்தா²ரேதப்³ப³ம். இத⁴ பன விஜ்ஜமானேன அவிஜ்ஜமானம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஏவமாஹ. ஸசே ஹி ப⁴க³வா புரிஸோதி பண்ணத்திம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா தா⁴துயோ இச்சேவ வத்வா சித்தம் உபட்டா²பேய்ய, குலபுத்தோ ஸந்தே³ஹம் கரேய்ய, ஸம்மோஹம் ஆபஜ்ஜேய்ய, தே³ஸனம் ஸம்படிச்சி²தும் ந ஸக்குணேய்ய. தஸ்மா ததா²க³தோ அனுபுப்³பே³ன புரிஸோதி பண்ணத்திம் பஹாய ‘‘ஸத்தோதி வா புரிஸோதி வா புக்³க³லோதி வா பண்ணத்திமத்தமேவ, பரமத்த²தோ ஸத்தோ நாம நத்தி², தா⁴துமத்தேயேவ சித்தம் ட²பாபேத்வா தீணி ப²லானி படிவிஜ்ஜா²பேஸ்ஸாமீ’’தி அனங்க³ணஸுத்தே (ம. நி. 1.57 ஆத³யோ) வுத்தபா⁴ஸந்தரகுஸலோ தாய தாய பா⁴ஸாய ஸிப்பம் உக்³க³ண்ஹாபேந்தோ ஆசரியோ விய ஏவமாஹ.
தத்த² ச² தா⁴துயோ அஸ்ஸாதி ச²தா⁴துரோ. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – யம் த்வம் புரிஸோதி ஸஞ்ஜானாஸி, ஸோ ச²தா⁴துகோ, ந சேத்த² பரமத்த²தோ புரிஸோ அத்தி², புரிஸோதி பன பண்ணத்திமத்தமேவாதி. ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. சதுராதி⁴ட்டா²னோதி ஏத்த² அதி⁴ட்டா²னம் வுச்சதி பதிட்டா², சதுபதிட்டா²னோதி அத்தோ². இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – ஸ்வாயம் பி⁴க்கு² புரிஸோ ச²தா⁴துரோ ச²ப²ஸ்ஸாயதனோ அட்டா²ரஸமனோபவிசாரோ, ஸோ ஏத்தோவ விவட்டித்வா உத்தமஸித்³தி⁴பூ⁴தம் அரஹத்தம் க³ண்ஹமானோ இமேஸு சதூஸு டா²னேஸு பதிட்டா²ய க³ண்ஹாதீதி சதுராதி⁴ட்டா²னோதி. யத்த² டி²தந்தி யேஸு அதி⁴ட்டா²னேஸு பதிட்டி²தம். மஞ்ஞஸ்ஸ வா நப்பவத்தந்தீதி மஞ்ஞஸ்ஸ வா மானஸ்ஸ வா நப்பவத்தந்தி. முனி ஸந்தோதி வுச்சதீதி கீ²ணாஸவமுனி உபஸந்தோ நிப்³பு³தோதி வுச்சதி. பஞ்ஞம் நப்பமஜ்ஜேய்யாதி அரஹத்தப²லபஞ்ஞாய படிவிஜ்ஜ²னத்த²ம் ஆதி³தோவ ஸமாதி⁴விபஸ்ஸனாபஞ்ஞம் நப்பமஜ்ஜேய்ய. ஸச்சமனுரக்கே²ய்யாதி பரமத்த²ஸச்சஸ்ஸ நிப்³பா³னஸ்ஸ ஸச்சி²கிரியத்த²ம் ஆதி³தோவ வசீஸச்சம் ரக்கே²ய்ய. சாக³மனுப்³ரூஹேய்யாதி அரஹத்தமக்³கே³ன ஸப்³ப³கிலேஸபரிச்சாக³கரணத்த²ம் ஆதி³தோவ கிலேஸபரிச்சாக³ம் ப்³ரூஹேய்ய. ஸந்திமேவ ஸோ ஸிக்கே²ய்யாதி அரஹத்தமக்³கே³ன ஸப்³ப³கிலேஸவூபஸமனத்த²ம் ஆதி³தோவ கிலேஸவூபஸமனம் ஸிக்கே²ய்ய. இதி பஞ்ஞாதி⁴ட்டா²னாதீ³னம் அதி⁴க³மத்தா²ய இமானி ஸமத²விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாதீ³னி புப்³ப³பா⁴கா³தி⁴ட்டா²னானி வுத்தானி.
345. ப²ஸ்ஸாயதனந்தி ப²ஸ்ஸஸ்ஸ ஆயதனம், ஆகரோதி அத்தோ². பஞ்ஞாதி⁴ட்டா²னந்திஆதீ³னி புப்³பே³ வுத்தானம் அரஹத்தப²லபஞ்ஞாதீ³னம் வஸேன வேதி³தப்³பா³னி.
348. இதா³னி நிக்கி²த்தமாதிகாவஸேன ‘‘யத்த² டி²தம் மஞ்ஞஸ்ஸ வா நப்பவத்தந்தீ’’தி வத்தப்³ப³ம் ப⁴வேய்ய, அரஹத்தே பன பத்தே புன ‘‘பஞ்ஞம் நப்பமஜ்ஜேய்யா’’திஆதீ³ஹி கிச்சம் நத்தி². இதி ப⁴க³வா மாதிகம் உப்படிபாடிதா⁴துகம் ட²பேத்வாபி யதா²த⁴ம்மவஸேனேவ விப⁴ங்க³ம் விப⁴ஜந்தோ பஞ்ஞம் நப்பமஜ்ஜேய்யாதிஆதி³மாஹ. தத்த² கோ பஞ்ஞம் பமஜ்ஜதி, கோ நப்பமஜ்ஜதி? யோ தாவ இமஸ்மிம் ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வா வேஜ்ஜகம்மாதி³வஸேன ஏகவீஸதிவிதா⁴ய அனேஸனாய ஜீவிகம் கப்பேந்தோ பப்³ப³ஜ்ஜானுரூபேன சித்துப்பாத³ம் ட²பேதும் ந ஸக்கோதி, அயம் பஞ்ஞம் பமஜ்ஜதி நாம. யோ பன ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வா ஸீலே பதிட்டா²ய பு³த்³த⁴வசனம் உக்³க³ண்ஹித்வா ஸப்பாயம் து⁴தங்க³ம் ஸமாதா³ய சித்தருசிதம் கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வா விவித்தம் ஸேனாஸனம் நிஸ்ஸாய கஸிணபரிகம்மம் கத்வா ஸமாபத்திம் பத்வா அஜ்ஜேவ அரஹத்தந்தி விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா விசரதி, அயம் பஞ்ஞம் நப்பமஜ்ஜதி நாம. இமஸ்மிம் பன ஸுத்தே தா⁴துகம்மட்டா²னவஸேன ஏஸ பஞ்ஞாய அப்பமாதோ³ வுத்தோ. தா⁴துகம்மட்டா²னே பனேத்த² யம் வத்தப்³ப³ம், தம் ஹேட்டா² ஹத்தி²பதோ³பமஸுத்தாதீ³ஸு வுத்தமேவ.
354. அதா²பரம் விஞ்ஞாணம்யேவ அவஸிஸ்ஸதீதி அயம்பேத்த² பாடியேக்கோ அனுஸந்தி⁴. ஹேட்ட²தோ ஹி ரூபகம்மட்டா²னம் கதி²தம், இதா³னி அரூபகம்மட்டா²னம் வேத³னாவஸேன நிப்³ப³த்தேத்வா த³ஸ்ஸேதும் அயம் தே³ஸனா ஆரத்³தா⁴. யம் வா பனேதம் இமஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ பத²வீதா⁴துஆதீ³ஸு ஆக³மனியவிபஸ்ஸனாவஸேன கம்மகாரகவிஞ்ஞாணம், தம் விஞ்ஞாணதா⁴துவஸேன பா⁴ஜேத்வா த³ஸ்ஸேந்தோபி இமம் தே³ஸனம் ஆரபி⁴. தத்த² அவஸிஸ்ஸதீதி கிமத்தா²ய அவஸிஸ்ஸதி? ஸத்து² கத²னத்தா²ய குலபுத்தஸ்ஸ ச படிவிஜ்ஜ²னத்தா²ய அவஸிஸ்ஸதி. பரிஸுத்³த⁴ந்தி நிருபக்கிலேஸம். பரியோதா³தந்தி பப⁴ஸ்ஸரம். ஸுக²ந்திபி விஜானாதீதி ஸுக²வேத³னம் வேத³யமானோ ஸுக²வேத³னம் வேத³யாமீதி பஜானாதி. ஸேஸபத³த்³வயேஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஸசே பனாயம் வேத³னாகதா² ஹேட்டா² ந கதி²தா ப⁴வேய்ய, இத⁴ ட²த்வா கதே²தும் வட்டேய்ய. ஸதிபட்டா²னே பனேஸா கதி²தாவாதி தத்த² கதி²தனயேனேவ வேதி³தப்³பா³. ஸுக²வேத³னியந்தி ஏவமாதி³ பச்சயவஸேன உத³யத்த²ங்க³மனத³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தம். தத்த² ஸுக²வேத³னியந்தி ஸுக²வேத³னாய பச்சயபூ⁴தம். ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ.
360. உபேக்கா²யேவ அவஸிஸ்ஸதீதி ஏத்தாவதா ஹி யதா² நாம சே²கேன மணிகாராசரியேன வஜிரஸூசியா விஜ்ஜி²த்வா சம்மக²ண்டே³ பாதேத்வா பாதேத்வா தி³ன்னமுத்தம் அந்தேவாஸிகோ க³ஹேத்வா க³ஹேத்வா ஸுத்தக³தம் கரோந்தோ முத்தோலம்ப³கமுத்தஜாலாதீ³னி கரோதி, ஏவமேவ ப⁴க³வதா கதே²த்வா கதே²த்வா தி³ன்னம் கம்மட்டா²னம் அயம் குலபுத்தோ மனஸிகரோந்தோ மனஸிகரோந்தோ பகு³ணம் அகாஸீதி ரூபகம்மட்டா²னம்பிஸ்ஸ அரூபகம்மட்டா²னம்பி பகு³ணம் ஜாதம், அத² ப⁴க³வா ‘‘அதா²பரம் உபேக்கா²யேவ அவஸிஸ்ஸதீ’’தி ஆஹ.
கிமத்த²ம் பன அவஸிஸ்ஸதீதி? ஸத்து² கத²னத்த²ம். குலபுத்தஸ்ஸ படிவிஜ்ஜ²னத்த²ந்திபி வத³ந்தி, தம் ந க³ஹேதப்³ப³ம். குலபுத்தேன ஹி ஸஹாயஸ்ஸ ஸாஸனம் வாசேத்வா பாஸாத³தலே டி²தேனேவ ஆனாபானசதுத்த²ஜ்ஜா²னம் நிப்³ப³த்திதம், யத³ஸ்ஸ ஏத்தகம் மக்³க³ம் ஆக³ச்ச²ந்தஸ்ஸ யானகிச்சம் ஸாதே⁴தி. ஸத்து² கத²னத்த²ம்யேவ அவஸிஸ்ஸதி. இமஸ்மிஞ்ஹி டா²னே ஸத்தா² குலபுத்தஸ்ஸ ரூபாவசரஜ்ஜா²னே வண்ணம் கதே²ஸி. இத³ஞ்ஹி வுத்தம் ஹோதி ‘‘பி⁴க்கு² பகு³ணம் தவ இத³ம் ரூபாவசரசதுத்த²ஜ்ஜா²ன’’ந்தி. பரிஸுத்³தா⁴திஆதி³ தஸ்ஸாயேவ உபேக்கா²ய வண்ணப⁴ணனம். உக்கம் ப³ந்தே⁴ய்யாதி அங்கா³ரகபல்லம் ஸஜ்ஜேய்ய. ஆலிம்பேய்யாதி தத்த² அங்கா³ரே பக்கி²பித்வா அக்³கி³ம் த³த்வா நாளிகாய த⁴மேந்தோ அக்³கி³ம் ஜாலேய்ய. உக்காமுகே² பக்கி²பேய்யாதி அங்கா³ரே வியூஹித்வா அங்கா³ரமத்த²கே வா ட²பேய்ய, தத்தகே வா பக்கி²பேய்ய. நீஹடந்தி நீஹடதோ³ஸம். நின்னீதகஸாவந்தி அபனீதகஸாவம். ஏவமேவ கோ²தி யதா² தம் ஸுவண்ணம் இச்சி²திச்சி²தாய பிளந்த⁴னவிகதியா ஸம்வத்ததி, ஏவமேவ அயம் தாவ சதுத்த²ஜ்ஜா²னுபேக்கா² விபஸ்ஸனா அபி⁴ஞ்ஞா நிரோதோ⁴ ப⁴வோக்கந்தீதி இமேஸு யம் இச்ச²தி, தஸ்ஸத்தா²ய ஹோதீதி வண்ணம் கதே²ஸி.
கஸ்மா பன ப⁴க³வா இமஸ்மிம் ரூபாவசரசதுத்த²ஜ்ஜா²னே நிகந்திபரியாதா³னத்த²ம் அவண்ணம் அகதே²த்வா வண்ணம் கதே²ஸீதி. குலபுத்தஸ்ஸ ஹி சதுத்த²ஜ்ஜா²னே நிகந்திபரியுட்டா²னம் ப³லவம். ஸசே அவண்ணம் கதே²ய்ய, – ‘‘மய்ஹம் பப்³ப³ஜித்வா த்³வானவுதியோஜனஸதம் ஆக³ச்ச²ந்தஸ்ஸ இமம் சதுத்த²ஜ்ஜா²னம் யானகிச்சம் ஸாதே⁴ஸி, அஹம் ஏத்தகம் மக்³க³ம் ஆக³ச்ச²ந்தோ ஜா²னஸுகே²ன ஜா²னரதியா ஆக³தோ, ஏவரூபஸ்ஸ நாம பணீதத⁴ம்மஸ்ஸ அவண்ணம் கதே²தி, ஜானம் நு கோ² கதே²தி அஜான’’ந்தி குலபுத்தோ ஸம்ஸயம் ஸம்மோஹம் ஆபஜ்ஜேய்ய, தஸ்மா ப⁴க³வா வண்ணம் கதே²ஸி.
361. தத³னுத⁴ம்மந்தி ஏத்த² அரூபாவசரஜ்ஜா²னம் த⁴ம்மோ நாம, தம் அனுக³தத்தா ரூபாவசரஜ்ஜா²னம் அனுத⁴ம்மோதி வுத்தம். விபாகஜ்ஜா²னம் வா த⁴ம்மோ, குஸலஜ்ஜா²னம் அனுத⁴ம்மோ. தது³பாதா³னாதி தக்³க³ஹணா. சிரம் தீ³க⁴மத்³தா⁴னந்தி வீஸதிகப்பஸஹஸ்ஸானி. விபாகவஸேன ஹேதம் வுத்தம். இதோ உத்தரிம்பி ஏஸேவ நயோ.
362. ஏவம் சதூஹி வாரேஹி அரூபாவசரஜ்ஜா²னஸ்ஸ வண்ணம் கதே²த்வா இதா³னி தஸ்ஸேவ ஆதீ³னவம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஸோ ஏவம் பஜானாதீதிஆதி³மாஹ. தத்த² ஸங்க²தமேதந்தி கிஞ்சாபி ஏத்த² வீஸதிகப்பஸஹஸ்ஸானி ஆயு அத்தி², ஏதம் பன ஸங்க²தம் பகப்பிதம் ஆயூஹிதம், கரோந்தேன கரீயதி, அனிச்சம் அது⁴வம் அஸஸ்ஸதம் தாவகாலிகம், சவனபரிபே⁴த³னவித்³த⁴ம்ஸனத⁴ம்மம், ஜாதியா அனுக³தம், ஜராய அனுஸடம், மரணேன அப்³பா⁴ஹதம், து³க்கே² பதிட்டி²தம், அதாணம் அலேணம் அஸரணம் அஸரணீபூ⁴தந்தி. விஞ்ஞாணஞ்சாயதனாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ.
இதா³னி அரஹத்தனிகூடேன தே³ஸனம் க³ண்ஹந்தோ ஸோ நேவ தம் அபி⁴ஸங்க²ரோதீதிஆதி³மாஹ. யதா² ஹி சே²கோ பி⁴ஸக்கோ விஸவிகாரம் தி³ஸ்வா வமனம் காரேத்வா விஸம் டா²னதோ சாவேத்வா உபரி ஆரோபேத்வா க²ந்த⁴ம் வா ஸீஸம் வா க³ஹேதும் அத³த்வா விஸம் ஓதாரேத்வா பத²வியம் பாதேய்ய, ஏவமேவ ப⁴க³வா குலபுத்தஸ்ஸ அரூபாவசரஜ்ஜா²னே வண்ணம் கதே²ஸி. தம் ஸுத்வா குலபுத்தோ ரூபாவசரஜ்ஜா²னே நிகந்திம் பரியாதா³ய அரூபாவசரஜ்ஜா²னே பத்த²னம் ட²பேஸி.
ப⁴க³வா தம் ஞத்வா தம் அஸம்பத்தஸ்ஸ அப்படிலத்³த⁴ஸ்ஸேவ பி⁴க்கு²னோ ‘‘அத்தே²ஸா ஆகாஸானஞ்சாயதனாதீ³ஸு ஸம்பத்தி நாம. தேஸஞ்ஹி பட²மப்³ரஹ்மலோகே வீஸதிகப்பஸஹஸ்ஸானி ஆயு, து³தியே சத்தாலீஸம், ததியே ஸட்டி², சதுத்தே² சதுராஸீதி கப்பஸஹஸ்ஸானி ஆயு. தம் பன அனிச்சம் அது⁴வம் அஸஸ்ஸதம் தாவகாலிகம், சவனபரிபே⁴த³னவித்³த⁴ம்ஸனத⁴ம்மம், ஜாதியா அனுக³தம், ஜராய அனுஸடம், மரணேன அப்³பா⁴ஹதம், து³க்கே² பதிட்டி²தம், அதாணம் அலேணம் அஸரணம் அஸரணீபூ⁴தம், ஏத்தகம் காலம் தத்த² ஸம்பத்திம் அனுப⁴வித்வாபி புது²ஜ்ஜனகாலகிரியம் கத்வா புன சதூஸு அபாயேஸு பதிதப்³ப³’’ந்தி ஸப்³ப³மேதம் ஆதீ³னவம் ஏகபதே³னேவ ‘‘ஸங்க²தமேத’’ந்தி கதே²ஸி. குலபுத்தோ தம் ஸுத்வா அரூபாவசரஜ்ஜா²னே நிகந்திம் பரியாதி³யி, ப⁴க³வா தஸ்ஸ ரூபாவசராரூபாவசரேஸு நிகந்தியா பரியாதி³ன்னபா⁴வம் ஞத்வா அரஹத்தனிகூடம் க³ண்ஹந்தோ ‘‘ஸோ நேவ தம் அபி⁴ஸங்க²ரோதீ’’திஆதி³மாஹ.
யதா² வா பனேகோ மஹாயோதோ⁴ ஏகம் ராஜானம் ஆராதே⁴த்வா ஸதஸஹஸ்ஸுட்டா²னகம் கா³மவரம் லபே⁴ய்ய, புன ராஜா தஸ்ஸானுபா⁴வம் ஸரித்வா – ‘‘மஹானுபா⁴வோ யோதோ⁴, அப்பகம் தேன லத்³த⁴’’ந்தி – ‘‘நாயம் தாத கா³மோ துய்ஹம் அனுச்ச²விகோ, அஞ்ஞம் சதுஸதஸஹஸ்ஸுட்டா²னகம் க³ண்ஹாஹீ’’தி த³தே³ய்ய ஸோ ஸாது⁴ தே³வாதி தம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா இதரம் கா³மம் க³ண்ஹேய்ய. ராஜா அஸம்பத்தமேவ ச நம் பக்கோஸாபேத்வா – ‘‘கிம் தே தேன, அஹிவாதரோகோ³ ஏத்த² உப்பஜ்ஜதி? அஸுகஸ்மிம் பன டா²னே மஹந்தம் நக³ரம் அத்தி², தத்த² ச²த்தம் உஸ்ஸாபேத்வா ரஜ்ஜம் காரேஹீ’’தி பஹிணேய்ய, ஸோ ததா² கரேய்ய.
தத்த² ராஜா விய ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ த³ட்ட²ப்³போ³, மஹாயோதோ⁴ விய புக்குஸாதி குலபுத்தோ, பட²மலத்³த⁴கா³மோ விய ஆனாபானசதுத்த²ஜ்ஜா²னம், தம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா இதரம் கா³மம் க³ண்ஹாஹீதி வுத்தகாலோ விய ஆனாபானசதுத்த²ஜ்ஜா²னே நிகந்திபரியாதா³னம் கத்வா ஆருப்பகத²னம், தம் கா³மம் அஸம்பத்தமேவ பக்கோஸாபேத்வா ‘‘கிம் தே தேன, அஹிவாதரோகோ³ ஏத்த² உப்பஜ்ஜதி? அஸுகஸ்மிம் டா²னே நக³ரம் அத்தி², தத்த² ச²த்தம் உஸ்ஸாபேத்வா ரஜ்ஜம் காரேஹீ’’தி வுத்தகாலோ விய அரூபே ஸங்க²தமேதந்தி ஆதீ³னவகத²னேன அப்பத்தாஸுயேவ தாஸு ஸமாபத்தீஸு பத்த²னம் நிவத்தா²பேத்வா உபரி அரஹத்தனிகூடேன தே³ஸனாக³ஹணம்.
தத்த² நேவ அபி⁴ஸங்க²ரோதீதி நாயூஹதி ந ராஸிம் கரோதி. ந அபி⁴ஸஞ்சேதயதீதி ந கப்பேதி. ப⁴வாய வா விப⁴வாய வாதி வுத்³தி⁴யா வா பரிஹானியா வா, ஸஸ்ஸதுச்சே²த³வஸேனபி யோஜேதப்³ப³ம். ந கிஞ்சி லோகே உபாதி³யதீதி லோகே ரூபாதீ³ஸு கிஞ்சி ஏகத⁴ம்மம்பி தண்ஹாய ந க³ண்ஹாதி, ந பராமஸதி. நாபரம் இத்த²த்தாயாதி பஜானாதீதி ப⁴க³வா அத்தனோ பு³த்³த⁴விஸயே ட²த்வா தே³ஸனாய அரஹத்தனிகூடம் க³ண்ஹி. குலபுத்தோ பன அத்தனோ யதோ²பனிஸ்ஸயேன தீணி ஸாமஞ்ஞப²லானி படிவிஜ்ஜி². யதா² நாம ராஜா ஸுவண்ணபா⁴ஜனேன நானாரஸபோ⁴ஜனம் பு⁴ஞ்ஜந்தோ அத்தனோ பமாணேன பிண்ட³ம் வட்டேத்வா அங்கே நிஸின்னேன ராஜகுமாரேன பிண்ட³ம்ஹி ஆலயே த³ஸ்ஸிதே தம் பிண்ட³ம் உபனாமேய்ய, குமாரோ அத்தனோ முக²ப்பமாணேனேவ கப³ளம் கரேய்ய, ஸேஸம் ராஜா ஸயம் வா பு⁴ஞ்ஜேய்ய, பாதியம் வா பக்கி²பேய்ய, ஏவம் த⁴ம்மராஜா ததா²க³தோ அத்தனோ பமாணேன அரஹத்தனிகூடம் க³ண்ஹந்தோ தே³ஸனம் தே³ஸேஸி, குலபுத்தோ அத்தனோ யதோ²பனிஸ்ஸயேன தீணி ஸாமஞ்ஞப²லானி படிவிஜ்ஜி².
இதோ புப்³பே³ பனஸ்ஸ க²ந்தா⁴ தா⁴துயோ ஆயதனானீதி ஏவரூபம் அச்சந்தஸுஞ்ஞதம் திலக்க²ணாஹதம் கத²ம் கதே²ந்தஸ்ஸ நேவ கங்கா², ந விமதி, நாபி – ‘‘ஏவம் கிர தம், ஏவம் மே ஆசரியேன வுத்த’’ந்தி இதி கிர ந த³ந்தா⁴யிதத்தம் ந வித்தா²யிதத்தம் அத்தி². ஏகச்சேஸு ச கிர டா²னேஸு பு³த்³தா⁴ அஞ்ஞாதகவேஸேன விசரந்தி, ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ நு கோ² ஏஸோதி அஹுதே³வ ஸம்ஸயோ, அஹு விமதி. யதோ அனேன அனாகா³மிப²லம் படிவித்³த⁴ம், அத² அயம் மே ஸத்தா²தி நிட்ட²ம் க³தோ. யதி³ ஏவம் கஸ்மா அச்சயம் ந தே³ஸேஸீதி. ஓகாஸாபா⁴வதோ. ப⁴க³வா ஹி யதா²னிக்கி²த்தாய மாதிகாய அச்சி²ன்னதா⁴ரம் கத்வா ஆகாஸக³ங்க³ம் ஓதாரேந்தோ விய தே³ஸனம் தே³ஸேஸியேவ.
363. ஸோதி அரஹா. அனஜ்ஜோ²ஸிதாதி கி³லித்வா பரினிட்டா²பேத்வா க³ஹேதும் ந யுத்தா²தி பஜானாதி. அனபி⁴னந்தி³தாதி தண்ஹாதி³ட்டி²வஸேன அபி⁴னந்தி³தும் ந யுத்தாதி பஜானாதி.
364. விஸம்யுத்தோ நம் வேதே³தீதி ஸசே ஹிஸ்ஸ ஸுக²வேத³னம் ஆரப்³ப⁴ ராகா³னுஸயோ, து³க்க²வேத³னம் ஆரப்³ப⁴ படிகா⁴னுஸயோ, இதரம் ஆரப்³ப⁴ அவிஜ்ஜானுஸயோ உப்பஜ்ஜேய்ய, ஸம்யுத்தோ வேதி³யேய்ய நாம. அனுப்பஜ்ஜனதோ பன விஸம்யுத்தோ நம் வேதே³தி நிஸ்ஸடோ விப்பமுத்தோ. காயபரியந்திகந்தி காயகோடிகம். யாவ காயபவத்தா உப்பஜ்ஜித்வா ததோ பரம் அனுப்பஜ்ஜனவேத³னந்தி அத்தோ². து³தியபதே³பி ஏஸேவ நயோ. அனபி⁴னந்தி³தானி ஸீதீப⁴விஸ்ஸந்தீதி த்³வாத³ஸஸு ஆயதனேஸு கிலேஸானம் விஸேவனஸ்ஸ நத்தி²தாய அனபி⁴னந்தி³தானி ஹுத்வா இத⁴ த்³வாத³ஸஸுயேவ ஆயதனேஸு நிருஜ்ஜி²ஸ்ஸந்தி. கிலேஸா ஹி நிப்³பா³னம் ஆக³ம்ம நிருத்³தா⁴பி யத்த² நத்தி², தத்த² நிருத்³தா⁴தி வுச்சந்தி. ஸ்வாயமத்தோ² – ‘‘ஏத்தே²ஸா தண்ஹா நிருஜ்ஜ²மானா நிருஜ்ஜ²தீ’’தி ஸமுத³யபஞ்ஹேன தீ³பேதப்³போ³. தஸ்மா ப⁴க³வா நிப்³பா³னம் ஆக³ம்ம ஸீதிபூ⁴தானிபி இதே⁴வ ஸீதீப⁴விஸ்ஸந்தீதி ஆஹ. நனு ச இத⁴ வேத³யிதானி வுத்தானி, ந கிலேஸாதி. வேத³யிதானிபி கிலேஸாபா⁴வேனேவ ஸீதீப⁴வந்தி. இதரதா² நேஸம் ஸீதிபா⁴வோ நாம நத்தீ²தி ஸுவுத்தமேதம்.
365. ஏவமேவ கோ²தி ஏத்த² இத³ம் ஓபம்மஸம்ஸந்த³னம் – யதா² ஹி ஏகோ புரிஸோ தேலபதீ³பஸ்ஸ ஜா²யதோ தேலே கீ²ணே தேலம் ஆஸிஞ்சதி, வட்டியா கீ²ணாய வட்டிம் பக்கி²பதி, ஏவம் தீ³பஸிகா²ய அனுபச்சே²தோ³வ ஹோதி, ஏவமேவ புது²ஜ்ஜனோ ஏகஸ்மிம் ப⁴வே டி²தோ குஸலாகுஸலம் கரோதி, ஸோ தேன ஸுக³தியஞ்ச அபாயேஸு ச நிப்³ப³த்ததியேவ, ஏவம் வேத³னானம் அனுபச்சே²தோ³வ ஹோதி. யதா² பனேகோ தீ³பஸிகா²ய உக்கண்டி²தோ – ‘‘இமம் புரிஸம் ஆக³ம்ம தீ³பஸிகா² ந உபச்சி²ஜ்ஜதீ’’தி நிலீனோ தஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ ஸீஸம் சி²ந்தே³ய்ய, ஏவம் வட்டியா ச தேலஸ்ஸ ச அனுபஹாரா தீ³பஸிகா² அனாஹாரா நிப்³பா³யதி, ஏவமேவ வட்டே உக்கண்டி²தோ யோகா³வசரோ அரஹத்தமக்³கே³ன குஸலாகுஸலம் ஸமுச்சி²ந்த³தி, தஸ்ஸ ஸமுச்சி²ன்னத்தா கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ புன வேத³யிதானி ந உப்பஜ்ஜந்தீதி.
தஸ்மாதி யஸ்மா ஆதி³ம்ஹி ஸமாதி⁴விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாஹி அரஹத்தப²லபஞ்ஞா உத்தரிதரா, தஸ்மா. ஏவம் ஸமன்னாக³தோதி இமினா உத்தமேன அரஹத்தப²லபஞ்ஞாதி⁴ட்டா²னேன ஸமன்னாக³தோ. ஸப்³ப³து³க்க²க்க²யே ஞாணம் நாம அரஹத்தமக்³கே³ ஞாணம், இமஸ்மிம் பன ஸுத்தே அரஹத்தப²லே ஞாணம் அதி⁴ப்பேதம். தேனேவாஹ தஸ்ஸ ஸா விமுத்தி ஸச்சே டி²தா அகுப்பா ஹோதீதி.
366. ஏத்த² ஹி விமுத்தீதி அரஹத்தப²லவிமுத்தி, ஸச்சந்தி பரமத்த²ஸச்சம் நிப்³பா³னம். இதி அகுப்பாரம்மணகரணேன அகுப்பாதி வுத்தா. முஸாதி விதத²ம். மோஸத⁴ம்மந்தி நஸ்ஸனஸபா⁴வம். தம் ஸச்சந்தி தம் அவிதத²ம் ஸபா⁴வோ. அமோஸத⁴ம்மந்தி அனஸ்ஸனஸபா⁴வம்.
தஸ்மாதி யஸ்மா ஆதி³தோ ஸமத²விபஸ்ஸனாவஸேன வசீஸச்சதோ து³க்க²ஸச்சஸமுத³யஸச்சேஹி ச பரமத்த²ஸச்சம் நிப்³பா³னமேவ உத்தரிதரம், தஸ்மா. ஏவம் ஸமன்னாக³தோதி இமினா உத்தமேன பரமத்த²ஸச்சாதி⁴ட்டா²னேன ஸமன்னாக³தோ.
367. புப்³பே³தி புது²ஜ்ஜனகாலே. உபதீ⁴ ஹோந்தீதி க²ந்தூ⁴பதி⁴ கிலேஸூபதி⁴ அபி⁴ஸங்கா²ரூபதி⁴ பஞ்சகாமகு³ணூபதீ⁴தி இமே உபத⁴யோ ஹோந்தி. ஸமத்தா ஸமாதி³ன்னாதி பரிபூரா க³ஹிதா பரமட்டா². தஸ்மாதி யஸ்மா ஆதி³தோ ஸமத²விபஸ்ஸனாவஸேன கிலேஸபரிச்சாக³தோ, ஸோதாபத்திமக்³கா³தீ³ஹி ச கிலேஸபரிச்சாக³தோ அரஹத்தமக்³கே³னேவ கிலேஸபரிச்சாகோ³ உத்தரிதரோ, தஸ்மா. ஏவம் ஸமன்னாக³தோதி இமினா உத்தமேன சாகா³தி⁴ட்டா²னேன ஸமன்னாக³தோ.
368. ஆகா⁴தோதிஆதீ³ஸு ஆகா⁴தகரணவஸேன ஆகா⁴தோ, ப்³யாபஜ்ஜனவஸேன ப்³யாபாதோ³, ஸம்பது³ஸ்ஸனவஸேன ஸம்பதோ³ஸோதி தீஹி பதே³ஹி தோ³ஸாகுஸலமூலமேவ வுத்தம். தஸ்மாதி யஸ்மா ஆதி³தோ ஸமத²விபஸ்ஸனாவஸேன கிலேஸவூபஸமதோ, ஸோதாபத்திமக்³கா³தீ³ஹி கிலேஸவூபஸமதோ ச அரஹத்தமக்³கே³னேவ கிலேஸவூபஸமோ உத்தரிதரோ, தஸ்மா. ஏவம் ஸமன்னாக³தோதி இமினா உத்தமேன உபஸமாதி⁴ட்டா²னேன ஸமன்னாக³தோ.
369. மஞ்ஞிதமேதந்தி தண்ஹாமஞ்ஞிதம் மானமஞ்ஞிதம் தி³ட்டி²மஞ்ஞிதந்தி திவித⁴ம்பி வட்டதி. அயமஹமஸ்மீதி ஏத்த² பன அயமஹந்தி ஏகம் தண்ஹாமஞ்ஞிதமேவ வட்டதி. ரோகோ³திஆதீ³ஸு ஆபா³த⁴ட்டே²ன ரோகோ³, அந்தோதோ³ஸட்டே²ன க³ண்டோ³, அனுபவிட்ட²ட்டே²ன ஸல்லம். முனி ஸந்தோதி வுச்சதீதி கீ²ணாஸவமுனி ஸந்தோ நிப்³பு³தோதி வுச்சதி. யத்த² டி²தந்தி யஸ்மிம் டா²னே டி²தம். ஸம்கி²த்தேனாதி பு³த்³தா⁴னம் கிர ஸப்³பா³பி த⁴ம்மதே³ஸனா ஸம்கி²த்தாவ, வித்தா²ரதே³ஸனா நாம நத்தி², ஸமந்தபட்டா²னகதா²பி ஸம்கி²த்தாயேவ. இதி ப⁴க³வா தே³ஸனம் யதா²னுஸந்தி⁴ம் பாபேஸி. உக்³கா⁴டிதஞ்ஞூதிஆதீ³ஸு பன சதூஸு புக்³க³லேஸு புக்குஸாதி குலபுத்தோ விபஞ்சிதஞ்ஞூ, இதி விபஞ்சிதஞ்ஞுவஸேன ப⁴க³வா இமம் தா⁴துவிப⁴ங்க³ஸுத்தம் கதே²ஸி.
370. ந கோ² மே, ப⁴ந்தே, பரிபுண்ணம் பத்தசீவரந்தி கஸ்மா குலபுத்தஸ்ஸ இத்³தி⁴மயபத்தசீவரம் ந நிப்³ப³த்தந்தி. புப்³பே³ அட்ட²ன்னம் பரிக்கா²ரானம் அதி³ன்னத்தா. குலபுத்தோ ஹி தி³ன்னதா³னோ கதாபி⁴னீஹாரோ, ந தி³ன்னத்தாதி ந வத்தப்³ப³ம். இத்³தி⁴மயபத்தசீவரம் பன பச்சி²மப⁴விகானம்யேவ நிப்³ப³த்ததி, அயஞ்ச புனபடிஸந்தி⁴கோ, தஸ்மா ந நிப்³ப³த்தந்தி. அத² ப⁴க³வா ஸயம் பரியேஸித்வா கஸ்மா ந உபஸம்பாதே³ஸீதி. ஓகாஸாபா⁴வதோ. குலபுத்தஸ்ஸ ஆயு பரிக்கீ²ணம், ஸுத்³தா⁴வாஸிகோ அனாகா³மீ மஹாப்³ரஹ்மா கும்ப⁴காரஸாலம் ஆக³ந்த்வா நிஸின்னோ விய அஹோஸி. தஸ்மா ஸயம் ந பரியேஸி.
பத்தசீவரபரியேஸனம் பக்காமீதி காய வேலாய பக்காமி? உட்டி²தே அருணே. ப⁴க³வதோ கிர த⁴ம்மதே³ஸனாபரினிட்டா²னஞ்ச அருணுட்டா²னஞ்ச ரஸ்மிவிஸ்ஸஜ்ஜனஞ்ச ஏகக்க²ணே அஹோஸி. ப⁴க³வா கிர தே³ஸனம் நிட்ட²பேத்வாவ ச²ப்³ப³ண்ணரஸ்மியோ விஸ்ஸஜ்ஜி, ஸகலகும்ப⁴காரனிவேஸனம் ஏகபஜ்ஜோதம் அஹோஸி, ச²ப்³ப³ண்ணரஸ்மியோ ஜாலஜாலா புஞ்ஜபுஞ்ஜா ஹுத்வா விதா⁴வந்தியோ ஸப்³ப³தி³ஸாபா⁴கே³ ஸுவண்ணபடபரியோனத்³தே⁴ விய ச நானாவண்ணகுஸுமரதனவிஸரஸமுஜ்ஜலே விய ச அகம்ஸு. ப⁴க³வா ‘‘நக³ரவாஸினோ மம் பஸ்ஸந்தூ’’தி அதி⁴ட்டா²ஸி. நக³ரவாஸினோ ப⁴க³வந்தம் தி³ஸ்வாவ ‘‘ஸத்தா² கிர ஆக³தோ, கும்ப⁴காரஸாலாய கிர நிஸின்னோ’’தி அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ ஆரோசேத்வா ரஞ்ஞோ ஆரோசேஸும்.
ராஜா ஆக³ந்த்வா ஸத்தா²ரம் வந்தி³த்வா, ‘‘ப⁴ந்தே, காய வேலாய ஆக³தத்தா²’’தி புச்சி². ஹிய்யோ ஸூரியத்த²ங்க³மனவேலாய மஹாராஜாதி. கேன கம்மேன ப⁴க³வாதி? தும்ஹாகம் ஸஹாயோ புக்குஸாதி ராஜா தும்ஹேஹி பஹிதம் ஸாஸனம் ஸுத்வா நிக்க²மித்வா பப்³ப³ஜித்வா மம் உத்³தி³ஸ்ஸ ஆக³ச்ச²ந்தோ ஸாவத்தி²ம் அதிக்கம்ம பஞ்சசத்தாலீஸ யோஜனானி ஆக³ந்த்வா இமம் கும்ப⁴காரஸாலம் பவிஸித்வா நிஸீதி³, அஹம் தஸ்ஸ ஸங்க³ஹத்த²ம் ஆக³ந்த்வா த⁴ம்மகத²ம் கதே²ஸிம், குலபுத்தோ தீணி ப²லானி படிவிஜ்ஜி² மஹாராஜாதி. இதா³னி கஹம், ப⁴ந்தேதி? உபஸம்பத³ம் யாசித்வா அபரிபுண்ணபத்தசீவரதாய பத்தசீவரபரியேஸனத்த²ம் க³தோ மஹாராஜாதி. ராஜா குலபுத்தஸ்ஸ க³ததி³ஸாபா⁴கே³ன அக³மாஸி. ப⁴க³வாபி ஆகாஸேனாக³ந்த்வா ஜேதவனக³ந்த⁴குடிம்ஹியேவ பாதுரஹோஸி.
குலபுத்தோபி பத்தசீவரம் பரியேஸமானோ நேவ பி³ம்பி³ஸாரரஞ்ஞோ ந தக்கஸீலகானம் ஜங்க⁴வாணிஜானம் ஸந்திகம் அக³மாஸி. ஏவம் கிரஸ்ஸ அஹோஸி – ‘‘ந கோ² மே குக்குடஸ்ஸ விய தத்த² தத்த² மனாபாமனாபமேவ விசினித்வா பத்தசீவரம் பரியேஸிதும் யுத்தம், மஹந்தம் நக³ரம் வஜ்ஜித்வா உத³கதித்த²ஸுஸானஸங்காரட்டா²னஅந்தரவீதீ²ஸு பரியேஸிஸ்ஸாமீ’’தி அந்தரவீதி²யம் ஸங்காரகூடேஸு தாவ பிலோதிகம் பரியேஸிதும் ஆரத்³தோ⁴.
ஜீவிதா வோரோபேஸீதி ஏதஸ்மிம் ஸங்காரகூடே பிலோதிகம் ஓலோகேந்தம் விப்³ப⁴ந்தா தருணவச்சா² கா³வீ உபதா⁴வித்வா ஸிங்கே³ன விஜ்ஜி²த்வா கா⁴தேஸி. சா²தகஜ்ஜ²த்தோ குலபுத்தோ ஆகாஸேயேவ ஆயுக்க²யம் பத்வா பதிதோ. ஸங்காரட்டா²னே அதோ⁴முக²ட்ட²பிதா ஸுவண்ணபடிமா விய அஹோஸி, காலங்கதோ ச பன அவிஹாப்³ரஹ்மலோகே நிப்³ப³த்தி, நிப்³ப³த்தமத்தோவ அரஹத்தம் பாபுணி. அவிஹாப்³ரஹ்மலோகே கிர நிப்³ப³த்தமத்தாவ ஸத்த ஜனா அரஹத்தம் பாபுணிம்ஸு. வுத்தஞ்ஹேதம் –
‘‘அவிஹம் உபபன்னாஸே, விமுத்தா ஸத்த பி⁴க்க²வோ;
ராக³தோ³ஸபரிக்கீ²ணா, திண்ணா லோகே விஸத்திகம்.
கே ச தே அதரும் பங்கம், மச்சுதே⁴ய்யம் ஸுது³த்தரம்;
கே ஹித்வா மானுஸம் தே³ஹம், தி³ப்³ப³யோக³ம் உபச்சகு³ம்.
உபகோ பலக³ண்டோ³ ச, புக்குஸாதி ச தே தயோ;
ப⁴த்³தி³யோ க²ண்ட³தே³வோ ச, பா³ஹுரக்³கி³ ச ஸிங்கி³யோ;
தே ஹித்வா மானுஸம் தே³ஹம், தி³ப்³ப³யோக³ம் உபச்சகு³’’ந்தி. (ஸம். நி. 1.50, 105);
பி³ம்பி³ஸாரோபி ‘‘மய்ஹம் ஸஹாயோ மயா பேஸிதஸாஸனமத்தம் வாசேத்வா ஹத்த²க³தம் ரஜ்ஜம் பஹாய ஏத்தகம் அத்³தா⁴னம் ஆக³தோ, து³க்கரம் கதம் குலபுத்தேன, பப்³ப³ஜிதஸக்காரேன தம் ஸக்கரிஸ்ஸாமீ’’தி ‘‘பரியேஸத² மே ஸஹாயக’’ந்தி தத்த² தத்த² பேஸேஸி. பேஸிதா தம் அத்³த³ஸம்ஸு ஸங்காரட்டா²னே பதிதம், தி³ஸ்வா ஆக³ம்ம ரஞ்ஞோ ஆரோசேஸும். ராஜா க³ந்த்வா குலபுத்தம் தி³ஸ்வா – ‘‘ந வத, போ⁴, லபி⁴ம்ஹா ஸஹாயகஸ்ஸ ஸக்காரம் காதும், அனாதோ² மே ஜாதோ ஸஹாயகோ’’தி. பரிதே³வித்வா குலபுத்தம் மஞ்சகேன க³ண்ஹாபேத்வா யுத்தோகாஸே ட²பேத்வா அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ ஸக்காரம் காதும் ஜானனாபா⁴வேன ந்ஹாபககப்பகாத³யோ பக்கோஸாபேத்வா குலபுத்தம் ஸீஸம் ந்ஹாபேத்வா ஸுத்³த⁴வத்தா²னி நிவாஸாபேத்வா ராஜவேஸேன அலங்காராபேத்வா ஸோவண்ணஸிவிகம் ஆரோபேத்வா ஸப்³ப³தாளாவசரக³ந்த⁴மாலாதீ³ஹி பூஜம் கரோந்தோ நக³ரா நீஹரித்வா ப³ஹூஹி க³ந்த⁴கட்டே²ஹி மஹாசிதகம் காரேத்வா குலபுத்தஸ்ஸ ஸரீரகிச்சம் கத்வா தா⁴துயோ ஆதா³ய சேதியம் பதிட்ட²பேஸி. ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானமேவாதி.
பபஞ்சஸூத³னியா மஜ்ஜி²மனிகாயட்ட²கதா²ய
தா⁴துவிப⁴ங்க³ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.