1. ஜேந்தத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

து³ப்பப்³ப³ஜ்ஜம் வே து³ரதி⁴வாஸா கே³ஹாதி ஆயஸ்மதோ ஜேந்தத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம்பி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² ப⁴வே விவட்டூபனிஸ்ஸயம் குஸலம் உபசினந்தோ ஸிகி²ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே தே³வபுத்தோ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி. ஸோ ஏகதி³வஸம் ஸத்தா²ரம் தி³ஸ்வா பஸன்னசித்தோ கிம்கிராதபுப்பே²ஹி பூஜம் அகாஸி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ மக³த⁴ரட்டே² ஜேந்தகா³மே ஏகஸ்ஸ மண்ட³லிகராஜஸ்ஸ புத்தோ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி, ஜேந்தோதிஸ்ஸ நாமம் அஹோஸி. ஸோ விஞ்ஞுதம் பத்தோ த³ஹரகாலேயேவ ஹேதுஸம்பத்தியா சோதி³யமானோ பப்³ப³ஜ்ஜானின்னமானஸோ ஹுத்வா புன சிந்தேஸி – ‘‘பப்³ப³ஜ்ஜா நாம து³க்கரா, க⁴ராபி து³ராவாஸா, த⁴ம்மோ ச க³ம்பீ⁴ரோ, போ⁴கா³ ச து³ரதி⁴க³மா, கிம் நு கோ² கத்தப்³ப³’’ந்தி ஏவம் பன சிந்தாப³ஹுலோ ஹுத்வா விசரந்தோ ஏகதி³வஸம் ஸத்து² ஸந்திகம் க³ந்த்வா த⁴ம்மம் ஸுணி. ஸுதகாலதோ பட்டா²ய பப்³ப³ஜ்ஜாபி⁴ரதோ ஹுத்வா ஸத்து² ஸந்திகே பப்³ப³ஜித்வா கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வா விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா ஸுகா²ய படிபதா³ய கி²ப்பாபி⁴ஞ்ஞாய அரஹத்தம் ஸச்சா²காஸி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.16.21-24) –

‘‘தே³வபுத்தோ அஹம் ஸந்தோ, பூஜயிம் ஸிகி²னாயகம்;

கக்காருபுப்ப²ம் பக்³க³ய்ஹ, பு³த்³த⁴ஸ்ஸ அபி⁴ரோபயிம்.

‘‘ஏகதிம்ஸே இதோ கப்பே, யம் புப்ப²மபி⁴ரோபயிம்;

து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, பு³த்³த⁴பூஜாயித³ம் ப²லம்.

‘‘இதோ ச நவமே கப்பே, ராஜா ஸத்துத்தமோ அஹும்;

ஸத்தரதனஸம்பன்னோ, சக்கவத்தீ மஹப்³ப³லோ.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

அரஹத்தம் பன பத்வா அத்தனோ படிபத்திம் பச்சவேக்க²ந்தோ, ‘‘அஸக்கி²ம் வதாஹம் ஆதி³தோ மய்ஹம் உப்பன்னவிதக்கம் சி²ந்தி³து’’ந்தி ஸோமனஸ்ஸஜாதோ விதக்கஸ்ஸ உப்பன்னாகாரம் தஸ்ஸ ச ஸம்மதே³வ சி²ன்னதம் த³ஸ்ஸேந்தோ –

111. ‘‘து³ப்பப்³ப³ஜ்ஜம் வே து³ரதி⁴வாஸா கே³ஹா, த⁴ம்மோ க³ம்பீ⁴ரோ து³ரதி⁴க³மா போ⁴கா³;

கிச்சா² வுத்தி நோ இதரீதரேனேவ, யுத்தம் சிந்தேதும் ஸததமனிச்சத’’ந்தி. –

கா³த²ம் அபா⁴ஸி.

தத்த² து³ப்பப்³ப³ஜ்ஜந்தி அப்பம் வா மஹந்தம் வா போ⁴க³க்க²ந்த⁴ஞ்சேவ ஞாதிபரிவட்டஞ்ச பஹாய இமஸ்மிம் ஸாஸனே உரம் த³த்வா பப்³ப³ஜனஸ்ஸ து³க்கரத்தா து³க்க²ம் பப்³ப³ஜனம், து³க்கரா பப்³ப³ஜ்ஜாதி து³ப்பப்³ப³ஜ்ஜம். வேதி நிபாதமத்தம், த³ள்ஹத்தோ² வா ‘‘பப்³ப³ஜ்ஜா து³க்கா²’’தி. கே³ஹஞ்சே ஆவஸேய்யம், து³ரதி⁴வாஸா கே³ஹா, யஸ்மா கே³ஹம் அதி⁴வஸந்தேன ரஞ்ஞா ராஜகிச்சம், இஸ்ஸரேன இஸ்ஸரகிச்சம், க³ஹபதினா க³ஹபதிகிச்சம் கத்தப்³ப³ம் ஹோதி, பரிஜனோ சேவ ஸமணப்³ராஹ்மணா ச ஸங்க³ஹேதப்³பா³, தஸ்மிம் தஸ்மிஞ்ச கத்தப்³பே³ கரியமானேபி க⁴ராவாஸோ சி²த்³த³க⁴டோ விய மஹாஸமுத்³தோ³ விய ச து³ப்பூரோ, தஸ்மா கே³ஹா நாமேதே அதி⁴வஸிதும் ஆவஸிதும் து³க்கா² து³க்கராதி கத்வா து³ரதி⁴வாஸா து³ராவாஸாதி. பப்³ப³ஜ்ஜஞ்சே அனுதிட்டே²ய்யம் த⁴ம்மோ க³ம்பீ⁴ரோ, யத³த்தா² பப்³ப³ஜ்ஜா, ஸோ பப்³ப³ஜிதேன அதி⁴க³ந்தப்³போ³ படிவேத⁴ஸத்³த⁴ம்மோ க³ம்பீ⁴ரோ, க³ம்பீ⁴ரஞாணகோ³சரத்தா து³த்³த³ஸோ, து³ப்படிவிஜ்ஜோ² த⁴ம்மஸ்ஸ க³ம்பீ⁴ரபா⁴வேன து³ப்படிவிஜ்ஜ²த்தா. கே³ஹஞ்சே ஆவஸேய்யம், து³ரதி⁴க³மா போ⁴கா³ யேஹி வினா ந ஸக்கா கே³ஹம் ஆவஸிதும், தே போ⁴கா³ து³க்கே²ன கஸிரேன அதி⁴க³ந்தப்³ப³தாய து³ரதி⁴க³மா. ஏவம் ஸந்தே க⁴ராவாஸம் பஹாய பப்³ப³ஜ்ஜம்யேவ அனுதிட்டே²ய்யம், ஏவம்பி கிச்சா² வுத்தி நோ இதரீதரேன இத⁴ இமஸ்மிம் பு³த்³த⁴ஸாஸனே இதரீதரேன யதா²லத்³தே⁴ன பச்சயேன அம்ஹாகம் வுத்தி ஜீவிகா கிச்சா² து³க்கா², க⁴ராவாஸானம் து³ரதி⁴வாஸதாய போ⁴கா³னஞ்ச து³ரதி⁴க³மதாய கே³ஹே இதரீதரேன பச்சயேன யாபேதப்³ப³தாய கிச்சா² கஸிரா வுத்தி அம்ஹாகம், தத்த² கிம் காதும் வட்டதீதி? யுத்தம் சிந்தேதும் ஸததமனிச்சதம் ஸகலம் தி³வஸம் புப்³ப³ரத்தாபரரத்தஞ்ச தேபூ⁴மகத⁴ம்மஜாதம் அனிச்சதந்தி, ததோ உப்பாத³வயவந்ததோ ஆதி³அந்தவந்ததோ தாவகாலிகதோ ச ந நிச்சந்தி ‘‘அனிச்ச’’ந்தி சிந்தேதும் விபஸ்ஸிதும் யுத்தம். அனிச்சானுபஸ்ஸனாய ஸித்³தா⁴ய இதரானுபஸ்ஸனா ஸுகே²னேவ ஸிஜ்ஜ²ந்தீதி அனிச்சானுபஸ்ஸனாவ ஏத்த² வுத்தா, அனிச்சஸ்ஸ து³க்கா²னத்ததானம் அப்³யபி⁴சரணதோ ஸாஸனிகஸ்ஸ ஸுக²க்³க³ஹணதோ ச. தேனாஹ – ‘‘யத³னிச்சம் தம் து³க்க²ம், யம் து³க்க²ம் தத³னத்தா’’தி (ஸம். நி. 3.15), ‘‘யம் கிஞ்சி ஸமுத³யத⁴ம்மம், ஸப்³ப³ம் தம் நிரோத⁴த⁴ம்மம்’’ (மஹாவ. 16; தீ³. நி. 2.371; ஸம். நி. 5.1081), ‘‘வயத⁴ம்மா ஸங்கா²ரா’’தி (தீ³. நி. 2.218) ச தத³மினா ஏவம் அஞ்ஞமஞ்ஞம் படிபக்க²வஸேன அபராபரம் உப்பன்னே விதக்கே நிக்³க³ஹேத்வா அனிச்சதாமுகே²ன விபஸ்ஸனம் ஆரபி⁴த்வா இதா³னி கதகிச்சோ ஜாதோதி த³ஸ்ஸேதி. தேன வுத்தம் ‘‘அத்தனோ படிபத்தி’’ந்திஆதி³. இத³மேவ தே²ரஸ்ஸ அஞ்ஞாப்³யாகரணம் அஹோஸி.

ஜேந்தத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.