2. பதா⁴னஸுத்தவண்ணனா
428. தம் மம் பதா⁴னபஹிதத்தந்தி பதா⁴னஸுத்தம். கா உப்பத்தி? ‘‘பதா⁴னாய க³மிஸ்ஸாமி, ஏத்த² மே ரஞ்ஜதீ மனோ’’தி ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ பப்³ப³ஜ்ஜாஸுத்தம் நிட்டா²பேஸி. ப⁴க³வா க³ந்த⁴குடியம் நிஸின்னோ சிந்தேஸி – ‘‘மயா ச²ப்³ப³ஸ்ஸானி பதா⁴னம் பத்த²யமானேன து³க்கரகாரிகா கதா, தம் அஜ்ஜ பி⁴க்கூ²னம் கதே²ஸ்ஸாமீ’’தி. அத² க³ந்த⁴குடிதோ நிக்க²மித்வா பு³த்³தா⁴ஸனே நிஸின்னோ ‘‘தம் மம் பதா⁴னபஹிதத்த’’ந்தி ஆரபி⁴த்வா இமம் ஸுத்தமபா⁴ஸி.
தத்த² தம் மந்தி த்³வீஹிபி வசனேஹி அத்தானமேவ நித்³தி³ஸதி. பதா⁴னபஹிதத்தந்தி நிப்³பா³னத்தா²ய பேஸிதசித்தம் பரிச்சத்தஅத்தபா⁴வம் வா. நதி³ம் நேரஞ்ஜரம் பதீதி லக்க²ணம் நித்³தி³ஸதி. லக்க²ணஞ்ஹி பதா⁴னபஹிதத்தாய நேரஞ்ஜரா நதீ³. தேனேவ சேத்த² உபயோக³வசனம். அயம் பனத்தோ² ‘‘நதி³யா நேரஞ்ஜராயா’’தி, நேரஞ்ஜராய தீரேதி வுத்தம் ஹோதி. விபரக்கம்மாதி அதீவ பரக்கமித்வா. ஜா²யந்தந்தி அப்பாணகஜ்ஜா²னமனுயுஞ்ஜந்தம். யோக³க்கே²மஸ்ஸ பத்தியாதி சதூஹி யோகே³ஹி கே²மஸ்ஸ நிப்³பா³னஸ்ஸ அதி⁴க³மத்த²ம்.
429. நமுசீதி மாரோ. ஸோ ஹி அத்தனோ விஸயா நிக்க²மிதுகாமே தே³வமனுஸ்ஸே ந முஞ்சதி, அந்தராயம் நேஸம் கரோதி, தஸ்மா ‘‘நமுசீ’’தி வுச்சதி. கருணம் வாசந்தி அனுத்³த³யாயுத்தம் வாசம். பா⁴ஸமானோ உபாக³மீதி இத³ம் உத்தானமேவ. கஸ்மா பன உபாக³தோ? மஹாபுரிஸோ கிர ஏகதி³வஸம் சிந்தேஸி – ‘‘ஸப்³ப³தா³ ஆஹாரம் பரியேஸமானோ ஜீவிதே ஸாபேக்கோ² ஹோதி, ந ச ஸக்கா ஜீவிதே ஸாபேக்கே²ன அமதம் அதி⁴க³ந்து’’ந்தி. ததோ ஆஹாருபச்சே²தா³ய படிபஜ்ஜி, தேன கிஸோ து³ப்³ப³ண்ணோ ச அஹோஸி. அத² மாரோ ‘‘அயம் ஸம்போ³தா⁴ய மக்³கோ³ ஹோதி, ந ஹோதீதி அஜானந்தோ அதிகோ⁴ரம் தபம் கரோதி, கதா³சி மம விஸயம் அதிக்கமேய்யா’’தி பீ⁴தோ ‘‘இத³ஞ்சித³ஞ்ச வத்வா வாரேஸ்ஸாமீ’’தி ஆக³தோ. தேனேவாஹ – ‘‘கிஸோ த்வமஸி து³ப்³ப³ண்ணோ, ஸந்திகே மரணம் தவா’’தி.
430. ஏவஞ்ச பன வத்வா அத²ஸ்ஸ மரணஸந்திகபா⁴வம் ஸாவேந்தோ ஆஹ – ‘‘ஸஹஸ்ஸபா⁴கோ³ மரணஸ்ஸ, ஏகம்ஸோ தவ ஜீவித’’ந்தி. தஸ்ஸத்தோ² – ஸஹஸ்ஸம் பா⁴கா³னம் அஸ்ஸாதி ஸஹஸ்ஸபா⁴கோ³. கோ ஸோ? மரணஸ்ஸ பச்சயோதி பாட²ஸேஸோ. ஏகோ அம்ஸோதி ஏகம்ஸோ. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – அயம் அப்பாணகஜ்ஜா²னாதி³ஸஹஸ்ஸபா⁴கோ³ தவ மரணஸ்ஸ பச்சயோ, ததோ பன தே ஏகோ ஏவ பா⁴கோ³ ஜீவிதம், ஏவம் ஸந்திகே மரணம் தவாதி. ஏவம் மரணஸ்ஸ ஸந்திகபா⁴வம் ஸாவேத்வா அத² நம் ஜீவிதே ஸமுஸ்ஸாஹேந்தோ ஆஹ ‘‘ஜீவ போ⁴ ஜீவிதம் ஸேய்யோ’’தி. கத²ம் ஸேய்யோதி சே. ஜீவம் புஞ்ஞானி காஹஸீதி.
431. அத² அத்தனா ஸம்மதானி புஞ்ஞானி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ – ‘‘சரதோ ச தே ப்³ரஹ்மசரிய’’ந்தி. தத்த² ப்³ரஹ்மசரியந்தி காலேன காலம் மேது²னவிரதிம் ஸந்தா⁴யாஹ, யம் தாபஸா கரோந்தி. ஜூஹதோதி ஜுஹந்தஸ்ஸ. ஸேஸமேத்த² பாகடமேவ.
432. து³க்³கோ³ மக்³கோ³தி இமம் பன அட்³ட⁴கா³த²ம் பதா⁴னவிச்ச²ந்த³ம் ஜனேந்தோ ஆஹ. தத்த² அப்பாணகஜ்ஜா²னாதி³க³ஹனத்தா து³க்கே²ன க³ந்தப்³போ³தி து³க்³கோ³, து³க்கி²தகாயசித்தேன கத்தப்³ப³த்தா து³க்கரோ, ஸந்திகமரணேன தாதி³ஸேனாபி பாபுணிதும் அஸக்குணேய்யதோ து³ரபி⁴ஸம்ப⁴வோதி ஏவமத்தோ² வேதி³தப்³போ³. இதோ பரம் இமா கா³தா² ப⁴ணம் மாரோ, அட்டா² பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸந்திகேதி அயமுபட்³ட⁴கா³தா² ஸங்கீ³திகாரேஹி வுத்தா. ஸகலகா³தா²பீதி ஏகே. ப⁴க³வதா ஏவ பன பரம் விய அத்தானம் நித்³தி³ஸந்தேன ஸப்³ப³மேத்த² ஏவம்ஜாதிகம் வுத்தந்தி அயமம்ஹாகம் க²ந்தி. தத்த² அட்டா²தி அட்டா²ஸி. ஸேஸம் உத்தானமேவ.
433. ச²ட்ட²கா³தா²ய யேனத்தே²னாதி ஏத்த² பரேஸம் அந்தராயகரணேன அத்தனோ அத்தே²ன த்வம், பாபிம, ஆக³தோஸீதி அயமதி⁴ப்பாயோ. ஸேஸம் உத்தானமேவ.
434. ‘‘ஜீவம் புஞ்ஞானி காஹஸீ’’தி இத³ம் பன வசனம் படிக்கி²பந்தோ ‘‘அணுமத்தோபீ’’தி இமம் கா³த²மாஹ. தத்த² புஞ்ஞேனாதி வட்டகா³மிம் மாரேன வுத்தம் புஞ்ஞம் ஸந்தா⁴ய ப⁴ணதி. ஸேஸம் உத்தானமேவ.
435. இதா³னி ‘‘ஏகம்ஸோ தவ ஜீவித’’ந்தி இத³ம் வசனம் ஆரப்³ப⁴ மாரம் ஸந்தஜ்ஜேந்தோ ‘‘அத்தி² ஸத்³தா⁴’’தி இமம் கா³த²மாஹ. தத்ராயமதி⁴ப்பாயோ – அரே, மார, யோ அனுத்தரே ஸந்திவரபதே³ அஸ்ஸத்³தோ⁴ ப⁴வேய்ய, ஸத்³தோ⁴பி வா குஸீதோ, ஸத்³தோ⁴ ஆரத்³த⁴வீரியோ ஸமானோபி வா து³ப்பஞ்ஞோ, தம் த்வம் ஜீவிதமனுபுச்ச²மானோ ஸோபே⁴ய்யாஸி, மய்ஹம் பன அனுத்தரே ஸந்திவரபதே³ ஓகப்பனஸத்³தா⁴ அத்தி², ததா² காயிகசேதஸிகமஸிதி²லபரக்கமதாஸங்கா²தம் வீரியம், வஜிரூபமா பஞ்ஞா ச மம விஜ்ஜதி, ஸோ த்வம் ஏவம் மம் பஹிதத்தம் உத்தமஜ்ஜா²ஸயம் கிம் ஜீவமனுபுச்ச²ஸி, கஸ்மா ஜீவிதம் புச்ச²ஸி. பஞ்ஞா ச மமாதி ஏத்த² ச ஸத்³தே³ன ஸதி ஸமாதி⁴ ச. ஏவம் ஸந்தே யேஹி பஞ்சஹி இந்த்³ரியேஹி ஸமன்னாக³தா நிப்³பா³னம் பாபுணந்தி, தேஸு ஏகேனாபி அவிரஹிதம் ஏவம் மம் பஹிதத்தம் கிம் ஜீவமனுபுச்ச²ஸி? நனு – ஏகாஹம் ஜீவிதம் ஸேய்யோ, வீரியமாரப⁴தோ த³ள்ஹம் (த⁴. ப. 112). பஞ்ஞவந்தஸ்ஸ ஜா²யினோ, பஸ்ஸதோ உத³யப்³ப³யந்தி (த⁴. ப. 111, 113).
436-8. ஏவம் மாரம் ஸந்தஜ்ஜேத்வா அத்தனோ தே³ஹசித்தப்பவத்திம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘நதீ³னமபீ’’பி கா³தா²த்தயமாஹ. தமத்த²தோ பாகடமேவ. அயம் பன அதி⁴ப்பாயவண்ணனா – ய்வாயம் மம ஸரீரே அப்பாணகஜ்ஜா²னவீரியவேக³ஸமுட்டி²தோ வாதோ வத்ததி, லோகே க³ங்கா³யமுனாதீ³னம் நதீ³னம்பி ஸோதானி அயம் விஸோஸயே, கிஞ்ச மே ஏவம் பஹிதத்தஸ்ஸ சதுனாளிமத்தம் லோஹிதம் ந உபஸோஸேய்ய. ந கேவலஞ்ச மே லோஹிதமேவ ஸுஸ்ஸதி, அபிச கோ² பன தம்ஹி லோஹிதே ஸுஸ்ஸமானம்ஹி ப³த்³தா⁴ப³த்³த⁴பே⁴த³ம் ஸரீரானுக³தம் பித்தம், அஸிதபீதாதி³படிச்சா²த³கம் சதுனாளிமத்தமேவ ஸேம்ஹஞ்ச, கிஞ்சாபரம் தத்தகமேவ முத்தஞ்ச ஓஜஞ்ச ஸுஸ்ஸதி, தேஸு ச ஸுஸ்ஸமானேஸு மம்ஸானிபி கீ²யந்தி, தஸ்ஸ மே ஏவம் அனுபுப்³பே³ன மம்ஸேஸு கீ²யமானேஸு பி⁴ய்யோ சித்தம் பஸீத³தி, ந த்வேவ தப்பச்சயா ஸம்ஸீத³தி. ஸோ த்வம் ஈதி³ஸம் சித்தமஜானந்தோ ஸரீரமத்தமேவ தி³ஸ்வா ப⁴ணஸி ‘‘கிஸோ த்வமஸி து³ப்³ப³ண்ணோ, ஸந்திகே மரணம் தவா’’தி. ந கேவலஞ்ச மே சித்தமேவ பஸீத³தி, அபிச கோ² பன பி⁴ய்யோ ஸதி ச பஞ்ஞா ச ஸமாதி⁴ மம திட்ட²தி, அணுமத்தோபி பமாதோ³ வா ஸம்மோஹோ வா சித்தவிக்கே²போ வா நத்தி², தஸ்ஸ மய்ஹம் ஏவம் விஹரதோ யே கேசி ஸமணப்³ராஹ்மணா அதீதம் வா அத்³தா⁴னம் அனாக³தம் வா ஏதரஹி வா ஓபக்கமிகா வேத³னா வேத³யந்தி, தாஸம் நித³ஸ்ஸனபூ⁴தம் பத்தஸ்ஸ உத்தமவேத³னம். யதா² அஞ்ஞேஸம் து³க்கே²ன பு²ட்டா²னம் ஸுக²ம், ஸீதேன உண்ஹம், உண்ஹேன ஸீதம், கு²தா³ய போ⁴ஜனம், பிபாஸாய பு²ட்டா²னம் உத³கம் அபேக்க²தே சித்தம், ஏவம் பஞ்சஸு காமகு³ணேஸு ஏககாமம்பி நாபேக்க²கே சித்தம். ‘‘அஹோ வதாஹம் ஸுபோ⁴ஜனம் பு⁴ஞ்ஜித்வா ஸுக²ஸேய்யம் ஸயேய்ய’’ந்தி ஈதி³ஸேனாகாரேன மம சித்தம் ந உப்பன்னம், பஸ்ஸ, த்வம் மார, ஸத்தஸ்ஸ ஸுத்³த⁴தந்தி.
439-41. ஏவம் அத்தனோ ஸுத்³த⁴தம் த³ஸ்ஸேத்வா ‘‘நிவாரேஸ்ஸாமி த’’ந்தி ஆக³தஸ்ஸ மாரஸ்ஸ மனோரத²ப⁴ஞ்ஜனத்த²ம் மாரஸேனம் கித்தேத்வா தாய அபராஜிதபா⁴வம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘காமா தே பட²மா ஸேனா’’திஆதி³கா ச² கா³தா²யோ ஆஹ.
தத்த² யஸ்மா ஆதி³தோவ அகா³ரியபூ⁴தே ஸத்தே வத்து²காமேஸு கிலேஸகாமா மோஹயந்தி, தே அபி⁴பு⁴ய்ய அனகா³ரியபா⁴வம் உபக³தானம் பந்தேஸு வா ஸேனாஸனேஸு அஞ்ஞதரஞ்ஞதரேஸு வா அதி⁴குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு அரதி உப்பஜ்ஜதி. வுத்தஞ்சேதம் ‘‘பப்³ப³ஜிதேன கோ², ஆவுஸோ, அபி⁴ரதி து³க்கரா’’தி (ஸம். நி. 4.331). ததோ தே பரபடிப³த்³த⁴ஜீவிகத்தா கு²ப்பிபாஸா பா³தே⁴தி, தாய பா³தி⁴தானம் பரியேஸனதண்ஹா சித்தம் கிலமயதி, அத² நேஸம் கிலந்தசித்தானம் தி²னமித்³த⁴ம் ஓக்கமதி. ததோ விஸேஸமனதி⁴க³ச்ச²ந்தானம் து³ரபி⁴ஸம்ப⁴வேஸு அரஞ்ஞவனபத்தே²ஸு ஸேனாஸனேஸு விஹரதம் உத்ராஸஸஞ்ஞிதா பீ⁴ரு ஜாயதி, தேஸம் உஸ்ஸங்கிதபரிஸங்கிதானம் தீ³க⁴ரத்தம் விவேகரஸமனஸ்ஸாத³யமானானம் விஹரதம் ‘‘ந ஸியா நு கோ² ஏஸ மக்³கோ³’’தி படிபத்தியம் விசிகிச்சா² உப்பஜ்ஜதி, தம் வினோதே³த்வா விஹரதம் அப்பமத்தகேன விஸேஸாதி⁴க³மேன மானமக்க²த²ம்பா⁴ ஜாயந்தி, தேபி வினோதே³த்வா விஹரதம் ததோ அதி⁴கதரம் விஸேஸாதி⁴க³மம் நிஸ்ஸாய லாப⁴ஸக்காரஸிலோகா உப்பஜ்ஜந்தி, லாபா⁴தி³முச்சி²தா த⁴ம்மபதிரூபகானி பகாஸேந்தா மிச்சா²யஸம் அதி⁴க³ந்த்வா தத்த² டி²தா ஜாதிஆதீ³ஹி அத்தானம் உக்கம்ஸேந்தி, பரம் வம்பே⁴ந்தி, தஸ்மா காமாதீ³னம் பட²மஸேனாதி³பா⁴வோ வேதி³தப்³போ³.
442-3. ஏவமேதம் த³ஸவித⁴ம் ஸேனம் உத்³தி³ஸித்வா யஸ்மா ஸா கண்ஹத⁴ம்மஸமன்னாக³தத்தா கண்ஹஸ்ஸ நமுசினோ உபகாராய ஸம்வத்ததி, தஸ்மா நம் தவ ஸேனாதி நித்³தி³ஸந்தோ ஆஹ – ‘‘ஏஸா நமுசி தே ஸேனா, கண்ஹஸ்ஸாபி⁴ப்பஹாரினீ’’தி. தத்த² அபி⁴ப்பஹாரினீதி ஸமணப்³ராஹ்மணானம் கா⁴தனீ நிப்போத²னீ, அந்தராயகரீதி அத்தோ². ந நம் அஸூரோ ஜினாதி, ஜேத்வா ச லப⁴தே ஸுக²ந்தி ஏவம் தவ ஸேனம் அஸூரோ காயே ச ஜீவிதே ச ஸாபேக்கோ² புரிஸோ ந ஜினாதி, ஸூரோ பன ஜினாதி, ஜேத்வா ச மக்³க³ஸுக²ம் ப²லஸுக²ஞ்ச அதி⁴க³ச்ச²தி. யஸ்மா ச லப⁴தே ஸுக²ம், தஸ்மா ஸுக²ம் பத்த²யமானோ அஹம்பி ஏஸ முஞ்ஜம் பரிஹரேதி. ஸங்கா³மாவசரா அனிவத்தினோ புரிஸா அத்தனோ அனிவத்தனகபா⁴வவிஞ்ஞாபனத்த²ம் ஸீஸே வா த⁴ஜே வா ஆவுதே⁴ வா முஞ்ஜதிணம் ப³ந்த⁴ந்தி, தம் அயம்பி பரிஹரதிச்சேவ மம் தா⁴ரேஹி. தவ ஸேனாய பராஜிதஸ்ஸ தி⁴ரத்து² மம ஜீவிதம், தஸ்மா ஏவம் தா⁴ரேஹி – ஸங்கா³மே மே மதம் ஸேய்யோ, யஞ்சே ஜீவே பராஜிதோ, யேன ஜீவிதேன பராஜிதோ ஜீவே, தஸ்மா ஜீவிதா தயா ஸம்மாபடிபன்னானம் அந்தராயகரேன ஸத்³தி⁴ம் ஸங்கா³மே மதம் மம ஸேய்யோதி அத்தோ².
444. கஸ்மா மதம் ஸேய்யோதி சே? யஸ்மா பகா³ள்ஹேத்த²…பே… ஸுப்³ப³தா, ஏத்த² காமாதி³காய அத்துக்கம்ஸனபரவம்ப⁴னபரியோஸானாய தவ ஸேனாய பகா³ள்ஹா நிமுக்³கா³ அனுபவிட்டா² ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா ந தி³ஸ்ஸந்தி, ஸீலாதீ³ஹி கு³ணேஹி நப்பகாஸந்தி, அந்த⁴காரம் பவிட்டா² விய ஹோந்தி. ஏதே ஏவம் பகா³ள்ஹா ஸமானா ஸசேபி கதா³சி உம்முஜ்ஜித்வா நிமுஜ்ஜனபுரிஸோ விய ‘‘ஸாஹு ஸத்³தா⁴’’திஆதி³னா நயேன உம்முஜ்ஜந்தி, ததா²பி தாய ஸேனாய அஜ்ஜோ²த்த²டத்தா தஞ்ச மக்³க³ம் ந ஜானந்தி கே²மம் நிப்³பா³னகா³மீனம், ஸப்³பே³பி பு³த்³த⁴பச்சேகபு³த்³தா⁴த³யோ யேன க³ச்ச²ந்தி ஸுப்³ப³தாதி. இமம் பன கா³த²ம் ஸுத்வா மாரோ புன கிஞ்சி அவத்வா ஏவ பக்காமி.
445-6. பக்கந்தே பன தஸ்மிம் மஹாஸத்தோ தாய து³க்கரகாரிகாய கிஞ்சிபி விஸேஸம் அனதி⁴க³ச்ச²ந்தோ அனுக்கமேன ‘‘ஸியா நு கோ² அஞ்ஞோ மக்³கோ³ போ³தா⁴யா’’திஆதீ³னி சிந்தேத்வா ஓளாரிகாஹாரம் ஆஹாரேத்வா, ப³லம் க³ஹேத்வா, விஸாக²புண்ணமதி³வஸே பகே³வ ஸுஜாதாய பாயாஸம் பரிபு⁴ஞ்ஜித்வா, ப⁴த்³ரவனஸண்டே³ தி³வாவிஹாரம் நிஸீதி³த்வா, தத்த² அட்ட² ஸமாபத்தியோ நிப்³ப³த்தேந்தோ தி³வஸம் வீதினாமேத்வா ஸாயன்ஹஸமயே மஹாபோ³தி⁴மண்டா³பி⁴முகோ² க³ந்த்வா ஸோத்தி²யேன தி³ன்னா அட்ட² திணமுட்டி²யோ போ³தி⁴மூலே விகிரித்வா த³ஸஸஹஸ்ஸலோகதா⁴துதே³வதாஹி கதஸக்காரப³ஹுமானோ –
‘‘காமம் தசோ ச ந்ஹாரு ச, அட்டி² ச அவஸிஸ்ஸது;
உபஸுஸ்ஸது நிஸ்ஸேஸம், ஸரீரே மம்ஸலோஹித’’ந்தி. –
சதுரங்க³வீரியம் அதி⁴ட்ட²ஹித்வா ‘‘ந தா³னி பு³த்³த⁴த்தம் அபாபுணித்வா பல்லங்கம் பி⁴ந்தி³ஸ்ஸாமீ’’தி படிஞ்ஞம் கத்வா அபராஜிதபல்லங்கே நிஸீதி³. தம் ஞத்வா மாரோ பாபிமா ‘‘அஜ்ஜ ஸித்³த⁴த்தோ² படிஞ்ஞம் கத்வா நிஸின்னோ, அஜ்ஜேவ தா³னிஸ்ஸ ஸா படிஞ்ஞா படிபா³ஹிதப்³பா³’’தி போ³தி⁴மண்ட³தோ யாவ சக்கவாளமாயதம் த்³வாத³ஸயோஜனவித்தா²ரம் உத்³த⁴ம் நவயோஜனமுக்³க³தம் மாரஸேனம் ஸமுட்டா²பேத்வா தி³யட்³ட⁴யோஜனஸதப்பமாணம் கி³ரிமேக²லம் ஹத்தி²ராஜானம் ஆருய்ஹ பா³ஹுஸஹஸ்ஸம் மாபேத்வா நானாவுதா⁴னி க³ஹேத்வா ‘‘க³ண்ஹத², ஹனத², பஹரதா²’’தி ப⁴ணந்தோ ஆளவகஸுத்தே வுத்தப்பகாரா வுட்டி²யோ மாபேஸி, தா மஹாபுரிஸம் பத்வா தத்த² வுத்தப்பகாரா ஏவ ஸம்பஜ்ஜிம்ஸு. ததோ வஜிரங்குஸேன ஹத்தி²ம் கும்பே⁴ பஹரித்வா மஹாபுரிஸஸ்ஸ ஸமீபம் நேத்வா ‘‘உட்டே²ஹி, போ⁴ ஸித்³த⁴த்த², பல்லங்கா’’தி ஆஹ. மஹாபுரிஸோ ‘‘ந உட்ட²ஹாமி மாரா’’தி வத்வா தம் த⁴ஜினிம் ஸமந்தா விலோகேந்தோ இமா கா³தா²யோ அபா⁴ஸி ‘‘ஸமந்தா த⁴ஜினி’’ந்தி.
தத்த² த⁴ஜினிந்தி ஸேனம். யுத்தந்தி உய்யுத்தம். ஸவாஹனந்தி கி³ரிமேக²லனாக³ராஜஸஹிதம். பச்சுக்³க³ச்சா²மீதி அபி⁴முகோ² உபரி க³மிஸ்ஸாமி, ஸோ ச கோ² தேஜேனேவ, ந காயேன. கஸ்மா? மா மம் டா²னா அசாவயி, மம் ஏதஸ்மா டா²னா அபராஜிதபல்லங்கா மாரோ மா சாலேஸீதி வுத்தம் ஹோதி. நப்பஸஹதீதி ஸஹிதும் ந ஸக்கோதி, நாபி⁴ப⁴வதி வா. ஆமம் பத்தந்தி காசஜாதம் மத்திகாபா⁴ஜனம். அஸ்மனாதி பாஸாணேன. ஸேஸமேத்த² பாகடமேவ.
447-8. இதா³னி ‘‘ஏதம் தே மாரஸேனம் பி⁴ந்தி³த்வா ததோ பரம் விஜிதஸங்கா³மோ ஸம்பத்தத⁴ம்மராஜாபி⁴ஸேகோ இத³ம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘வஸீகரித்வா’’தி. தத்த² வஸீகரித்வா ஸங்கப்பந்தி மக்³க³பா⁴வனாய ஸப்³ப³ம் மிச்சா²ஸங்கப்பம் பஹாய ஸம்மாஸங்கப்பஸ்ஸேவ பவத்தனேன வஸீகரித்வா ஸங்கப்பம். ஸதிஞ்ச ஸூபதிட்டி²தந்தி காயாதீ³ஸு சதூஸு டா²னேஸு அத்தனோ ஸதிஞ்ச ஸுட்டு² உபட்டி²தம் கரித்வா ஏவம் வஸீகதஸங்கப்போ ஸுப்பதிட்டி²தஸ்ஸதி ரட்டா² ரட்ட²ம் விசரிஸ்ஸாமி தே³வமனுஸ்ஸபே⁴தே³ புதூ² ஸாவகே வினயந்தோ. அத² மயா வினீயமானா தே அப்பமத்தா…பே… ந ஸோசரே, தம் நிப்³பா³னாமதமேவாதி அதி⁴ப்பாயோ.
449-51. அத² மாரோ இமா கா³தா²யோ ஸுத்வா ஆஹ – ‘‘ஏவரூபம் பக்க²ம் தி³ஸ்வா ந பா⁴யஸி பி⁴க்கூ²’’தி? ‘‘ஆம, மார, ந பா⁴யாமீ’’தி. ‘‘கஸ்மா ந பா⁴யஸீ’’தி? ‘‘தா³னாதீ³னம் பாரமிபுஞ்ஞானம் கதத்தா’’தி. ‘‘கோ ஏதம் ஜானாதி தா³னாதீ³னி த்வமகாஸீ’’தி? ‘‘கிம் ஏத்த² பாபிம ஸக்கி²கிச்சேன, அபிச ஏகஸ்மிம்யேவ ப⁴வே வேஸ்ஸந்தரோ ஹுத்வா யம் தா³னமதா³ஸிம், தஸ்ஸானுபா⁴வேன ஸத்தக்க²த்தும் ச²ஹி பகாரேஹி ஸஞ்ஜாதகம்பா அயம் மஹாபத²வீயேவ ஸக்கீ²’’தி. ஏவம் வுத்தே உத³கபரியந்தம் கத்வா மஹாபத²வீ கம்பி பே⁴ரவஸத்³த³ம் முஞ்சமானா, யம் ஸுத்வா மாரோ அஸனிஹதோ விய பீ⁴தோ த⁴ஜம் பணாமேத்வா பலாயி ஸத்³தி⁴ம் பரிஸாய. அத² மஹாபுரிஸோ தீஹி யாமேஹி திஸ்ஸோ விஜ்ஜா ஸச்சி²கத்வா அருணுக்³க³மனே ‘‘அனேகஜாதிஸம்ஸாரம்…பே… தண்ஹானம் க²யமஜ்ஜ²கா³’’தி இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி. மாரோ உதா³னஸத்³தே³ன ஆக³ந்த்வா ‘‘அயம்‘பு³த்³தோ⁴ அஹ’ந்தி படிஜானாதி, ஹந்த³ நம் அனுப³ந்தா⁴மி ஆபி⁴ஸமாசாரிகம் பஸ்ஸிதும். ஸசஸ்ஸ கிஞ்சி காயேன வா வாசாய வா க²லிதம் ப⁴விஸ்ஸதி, விஹேடே²ஸ்ஸாமி ந’’ந்தி புப்³பே³ போ³தி⁴ஸத்தபூ⁴மியம் ச²ப்³ப³ஸ்ஸானி அனுப³ந்தி⁴த்வா பு³த்³த⁴த்தம் பத்தம் ஏகம் வஸ்ஸம் அனுப³ந்தி⁴. ததோ ப⁴க³வதோ கிஞ்சி க²லிதம் அபஸ்ஸந்தோ ‘‘ஸத்த வஸ்ஸானீ’’தி இமா நிப்³பே³ஜனீயகா³தா²யோ அபா⁴ஸி.
தத்த² ஓதாரந்தி ரந்த⁴ம் விவரம். நாதி⁴க³ச்சி²ஸ்ஸந்தி நாதி⁴க³மிம். மேத³வண்ணந்தி மேத³பிண்ட³ஸதி³ஸம். அனுபரியகா³தி பரிதோ பரிதோ அக³மாஸி. முது³ந்தி முது³கம். விந்தே³மாதி அதி⁴க³ச்சே²ய்யாம. அஸ்ஸாத³னாதி ஸாது³பா⁴வோ. வாயஸேத்தோதி வாயஸோ ஏத்தோ. ஸேஸமேத்த² பாகடமேவ.
அயம் பன யோஜனா – ஸத்த வஸ்ஸானி ப⁴க³வந்தம் ஓதாராபேக்கோ² அனுப³ந்தி⁴ம் கத்த²சி அவிஜஹந்தோ பதா³பத³ம், ஏவம் அனுப³ந்தி⁴த்வாபி ச ஓதாரம் நாதி⁴க³மிம். ஸோஹம் யதா² நாம மேத³வண்ணம் பாஸாணம் மேத³ஸஞ்ஞீ வாயஸோ ஏகஸ்மிம் பஸ்ஸே முக²துண்ட³கேன விஜ்ஜி²த்வா அஸ்ஸாத³ம் அவிந்த³மானோ ‘‘அப்பேவ நாம ஏத்த² முது³ விந்தே³ம, அபி இதோ அஸ்ஸாத³னா ஸியா’’தி ஸமந்தா ததே²வ விஜ்ஜ²ந்தோ அனுபரியாயித்வா கத்த²சி அஸ்ஸாத³ம் அலத்³தா⁴ ‘‘பாஸாணோவாய’’ந்தி நிப்³பி³ஜ்ஜ பக்கமேய்ய, ஏவமேவாஹம் ப⁴க³வந்தம் காயகம்மாதீ³ஸு அத்தனோ பரித்தபஞ்ஞாமுக²துண்ட³கேன விஜ்ஜ²ந்தோ ஸமந்தா அனுபரியகா³ ‘‘அப்பேவ நாம கத்த²சி அபரிஸுத்³த⁴காயஸமாசாராதி³முது³பா⁴வம் விந்தே³ம, குதோசி அஸ்ஸாத³னா ஸியா’’தி, தே தா³னி மயம் அஸ்ஸாத³ம் அலப⁴மானா காகோவ ஸேலமாஸஜ்ஜ நிப்³பி³ஜ்ஜாபேம கோ³தமம் ஆஸஜ்ஜ ததோ கோ³தமா நிப்³பி³ஜ்ஜ அபேமாதி. ஏவம் வத³தோ கிர மாரஸ்ஸ ஸத்த வஸ்ஸானி நிப்ப²லபரிஸ்ஸமம் நிஸ்ஸாய ப³லவஸோகோ உத³பாதி³. தேனஸ்ஸ விஸீத³மானங்க³பச்சங்க³ஸ்ஸ பே³லுவபண்டு³ நாம வீணா கச்ச²தோ பதிதா. யா ஸகிம் குஸலேஹி வாதி³தா சத்தாரோ மாஸே மது⁴ரஸ்ஸரம் முஞ்சதி, யம் க³ஹேத்வா ஸக்கோ பஞ்சஸிக²ஸ்ஸ அதா³ஸி. தம் ஸோ பதமானம்பி ந பு³ஜ்ஜி². தேனாஹ ப⁴க³வா –
452. ‘‘தஸ்ஸ ஸோகபரேதஸ்ஸ, வீணா கச்சா² அப⁴ஸ்ஸத²;
ததோ ஸோ து³ம்மனோ யக்கோ², தத்தே²வந்தரதா⁴யதா²’’தி.
ஸங்கீ³திகாரகா ஆஹம்ஸூதி ஏகே, அம்ஹாகம் பனேதம் நக்க²மதீதி.
பரமத்த²ஜோதிகாய கு²த்³த³க-அட்ட²கதா²ய
ஸுத்தனிபாத-அட்ட²கதா²ய பதா⁴னஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.