2. ஸாரிபுத்தத்தே²ரமாதுபேதிவத்து²வண்ணனா

நக்³கா³ து³ப்³ப³ண்ணரூபாஸீதி இத³ம் ஸத்த²ரி வேளுவனே விஹரந்தே ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தத்தே²ரஸ்ஸ இதோ பஞ்சமாய ஜாதியா மாதுபூ⁴தம் பேதிம் ஆரப்³ப⁴ வுத்தம். ஏகதி³வஸம் ஆயஸ்மா ச ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மா ச மஹாமோக்³க³ல்லானோ ஆயஸ்மா ச அனுருத்³தோ⁴ ஆயஸ்மா ச கப்பினோ ராஜக³ஹஸ்ஸ அவிதூ³ரே அஞ்ஞதரஸ்மிம் அரஞ்ஞாயதனே விஹரந்தி. தேன ச ஸமயேன பா³ராணஸியம் அஞ்ஞதரோ ப்³ராஹ்மணோ அட்³டோ⁴ மஹத்³த⁴னோ மஹாபோ⁴கோ³ ஸமணப்³ராஹ்மணகபணத்³தி⁴கவனிப்³ப³கயாசகானம் ஓபானபூ⁴தோ அன்னபானவத்த²ஸயனாதீ³னி தே³தி. தே³ந்தோ ச ஆக³தாக³தானம் யதா²காலம் யதா²ரஹஞ்ச பாதோ³த³கபாத³ப்³ப⁴ஞ்ஜனாதி³தா³னானுபுப்³ப³கம் ஸப்³பா³பி⁴தே³ய்யம் படிபன்னோ ஹோதி, புரேப⁴த்தம் பி⁴க்கூ² அன்னபானாதி³னா ஸக்கச்சம் பரிவிஸதி. ஸோ தே³ஸந்தரம் க³ச்ச²ந்தோ ப⁴ரியம் ஆஹ – ‘‘போ⁴தி, யதா²பஞ்ஞத்தம் இமம் தா³னவிதி⁴ம் அபரிஹாபேந்தீ ஸக்கச்சம் அனுபதிட்டா²ஹீ’’தி. ஸா ‘‘ஸாதூ⁴’’தி படிஸ்ஸுணித்வா தஸ்மிம் பக்கந்தே ஏவ தாவ பி⁴க்கூ²னம் பஞ்ஞத்தம் தா³னவிதி⁴ம் பச்சி²ந்தி³, அத்³தி⁴கானம் பன நிவாஸத்தா²ய உபக³தானம் கே³ஹபிட்டி²தோ ச²ட்³டி³தம் ஜரஸாலம் த³ஸ்ஸேஸி ‘‘ஏத்த² வஸதா²’’தி. அன்னபானாதீ³னம் அத்தா²ய தத்த² அத்³தி⁴கேஸு ஆக³தேஸு ‘‘கூ³த²ம் கா²த³த², முத்தம் பிவத², லோஹிதம் பிவத², தும்ஹாகம் மாது மத்த²லுங்க³ம் கா²த³தா²’’தி யம் யம் அஸுசி ஜேகு³ச்ச²ம், தஸ்ஸ தஸ்ஸ நாமம் க³ஹேத்வா நிட்டு²ரம் வத³தி.

ஸா அபரேன ஸமயேன காலம் கத்வா கம்மானுபா⁴வுக்கி²த்தா பேதயோனியம் நிப்³ப³த்தித்வா அத்தனோ வசீது³ச்சரிதானுரூபம் து³க்க²ம் அனுப⁴வந்தீ புரிமஜாதிஸம்ப³ந்த⁴ம் அனுஸ்ஸரித்வா ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ ஸந்திகம் உபஸங்கமிதுகாமா தஸ்ஸ விஹாரத்³வாரம் ஸம்பாபுணி, தஸ்ஸ விஹாரத்³வாரதே³வதாயோ விஹாரப்பவேஸனம் நிவாரேஸும். ஸா கிர இதோ பஞ்சமாய ஜாதியா தே²ரஸ்ஸ மாதுபூ⁴தபுப்³பா³, தஸ்மா ஏவமாஹ – ‘‘அஹம் அய்யஸ்ஸ ஸாரிபுத்தத்தே²ரஸ்ஸ இதோ பஞ்சமாய ஜாதீயா மாதா, தே³த² மே த்³வாரப்பவேஸனம் தே²ரம் த³ட்டு²’’ந்தி. தம் ஸுத்வா தே³வதா தஸ்ஸா பவேஸனம் அனுஜானிம்ஸு. ஸா பவிஸித்வா சங்கமனகோடியம் ட²த்வா தே²ரஸ்ஸ அத்தானம் த³ஸ்ஸேஸி. தே²ரோ தம் தி³ஸ்வா கருணாய ஸஞ்சோதி³தமானஸோ ஹுத்வா –

116. ‘‘நக்³கா³ து³ப்³ப³ண்ணரூபாஸி, கிஸா த⁴மனிஸந்த²தா;

உப்பா²ஸுலிகே கிஸிகே, கா நு த்வம் இத⁴ திட்ட²ஸீ’’தி. –

கா³தா²ய புச்சி². ஸா தே²ரேன புட்டா² படிவசனம் தே³ந்தீ –

117. ‘‘அஹம் தே ஸகியா மாதா, புப்³பே³ அஞ்ஞாஸு ஜாதீஸு;

உபபன்னா பேத்திவிஸயம், கு²ப்பிபாஸஸமப்பிதா.

118. ‘‘ச²ட்³டி³தம் கி²பிதம் கே²ளம், ஸிங்கா⁴ணிகம் ஸிலேஸுமம்;

வஸஞ்ச ட³ய்ஹமானானம், விஜாதானஞ்ச லோஹிதம்.

119. ‘‘வணிகானஞ்ச யம் கா⁴ன-ஸீஸச்சி²ன்னான லோஹிதம்;

கு²தா³பரேதா பு⁴ஞ்ஜாமி, இச்சி²புரிஸனிஸ்ஸிதம்.

120. ‘‘புப்³ப³லோஹிதம் ப⁴க்கா²மி, பஸூனம் மானுஸான ச;

அலேணா அனகா³ரா ச, நீலமஞ்சபராயணா.

121. ‘‘தே³ஹி புத்தக மே தா³னம், த³த்வா அன்வாதி³ஸாஹி மே;

அப்பேவ நாம முச்சேய்யம், புப்³ப³லோஹிதபோ⁴ஜனா’’தி. – பஞ்சகா³தா² அபா⁴ஸி;

117. தத்த² அஹம் தே ஸகியா மாதாதி அஹம் துய்ஹம் ஜனனிபா⁴வதோ ஸகியா மாதா. புப்³பே³ அஞ்ஞாஸு ஜாதீஸூதி மாதா ஹோந்தீபி ந இமிஸ்ஸம் ஜாதியம், அத² கோ² புப்³பே³ அஞ்ஞாஸு ஜாதீஸு, இதோ பஞ்சமியந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். உபபன்னா பேத்திவிஸயந்தி படிஸந்தி⁴வஸேன பேதலோகம் உபக³தா. கு²ப்பிபாஸஸமப்பிதாதி கு²தா³ய ச பிபாஸாய ச அபி⁴பூ⁴தா, நிரந்தரம் ஜிக⁴ச்சா²பிபாஸாஹி அபி⁴பு⁴ய்யமானாதி அத்தோ².

118-119. ச²ட்³டி³தந்தி உச்சி²ட்ட²கம், வந்தந்தி அத்தோ². கி²பிதந்தி கி²பிதேன ஸத்³தி⁴ம் முக²தோ நிக்க²ந்தமலம். கே²ளந்தி நிட்டு²ப⁴ம். ஸிங்கா⁴ணிகந்தி மத்த²லுங்க³தோ விஸ்ஸந்தி³த்வா நாஸிகாய நிக்க²ந்தமலம். ஸிலேஸுமந்தி ஸேம்ஹம். வஸஞ்ச ட³ய்ஹமானானந்தி சிதகஸ்மிம் ட³ய்ஹமானானம் களேவரானம் வஸாதேலஞ்ச. விஜாதானஞ்ச லோஹிதந்தி பஸூதானம் இத்தீ²னம் லோஹிதம், க³ப்³ப⁴மலம் ச-ஸத்³தே³ன ஸங்க³ண்ஹாதி. வணிகானந்தி ஸஞ்ஜாதவணானம். யந்தி யம் லோஹிதந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. கா⁴னஸீஸச்சி²ன்னானந்தி கா⁴னச்சி²ன்னானம் ஸீஸச்சி²ன்னானஞ்ச யம் லோஹிதம், தம் பு⁴ஞ்ஜாமீதி யோஜனா. தே³ஸனாஸீஸமேதம் ‘‘கா⁴னஸீஸச்சி²ன்னான’’ந்தி, யஸ்மா ஹத்த²பாதா³தி³ச்சி²ன்னானம்பி லோஹிதம் பு⁴ஞ்ஜாமியேவ. ததா² ‘‘வணிகான’’ந்தி இமினா தேஸம்பி லோஹிதம் ஸங்க³ஹிதந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். கு²தா³பரேதாதி ஜிக⁴ச்சா²பி⁴பூ⁴தா ஹுத்வா. இத்தி²புரிஸனிஸ்ஸிதந்தி இத்தி²புரிஸஸரீரனிஸ்ஸிதம் யதா²வுத்தம் அஞ்ஞஞ்ச சம்மமம்ஸன்ஹாருபுப்³பா³தி³கம் பரிபு⁴ஞ்ஜாமீதி த³ஸ்ஸேதி.

120-121. பஸூனந்தி அஜகோ³மஹிம்ஸாதீ³னம். அலேணாதி அஸரணா. அனகா³ராதி அனாவாஸா. நீலமஞ்சபராயணாதி ஸுஸானே ச²ட்³டி³தமலமஞ்சஸயனா. அத² வா நீலாதி சா²ரிகங்கா³ரப³ஹுலா ஸுஸானபூ⁴மி அதி⁴ப்பேதா, தம்யேவ மஞ்சம் விய அதி⁴ஸயனாதி அத்தோ². அன்வாதி³ஸாஹி மேதி யதா² தி³ன்னம் த³க்கி²ணம் மய்ஹம் உபகப்பதி, ததா² உத்³தி³ஸ பத்திதா³னம் தே³ஹி. அப்பேவ நாம முச்சேய்யம், புப்³ப³லோஹிதபோ⁴ஜனாதி தவ உத்³தி³ஸனேன ஏதஸ்மா புப்³ப³லோஹிதபோ⁴ஜனா பேதஜீவிகா அபி நாம முச்சேய்யம்.

தம் ஸுத்வா ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தத்தே²ரோ து³தியதி³வஸே மஹாமோக்³க³ல்லானத்தே²ராதி³கே தயோ தே²ரே ஆமந்தேத்வா தேஹி ஸத்³தி⁴ம் ராஜக³ஹே பிண்டா³ய சரந்தோ ரஞ்ஞோ பி³ம்பி³ஸாரஸ்ஸ நிவேஸனம் அக³மாஸி. ராஜா தே²ரே தி³ஸ்வா வந்தி³த்வா ‘‘கிம், ப⁴ந்தே, ஆக³தத்தா²’’தி ஆக³மனகாரணம் புச்சி². ஆயஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ தம் பவத்திம் ரஞ்ஞோ ஆரோசேஸி. ராஜா ‘‘அஞ்ஞாதம், ப⁴ந்தே’’தி வத்வா தே²ரே விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா ஸப்³ப³கம்மிகம் அமச்சம் பக்கோஸாபேத்வா ஆணாபேஸி ‘‘நக³ரஸ்ஸ அவிதூ³ரே விவித்தே சா²யூத³கஸம்பன்னே டா²னே சதஸ்ஸோ குடியோ காரேஹீ’’தி. அந்தேபுரே ச பஹோனகவிஸேஸவஸேன திதா⁴ விப⁴ஜித்வா சதஸ்ஸோ குடியோ படிச்சா²பேஸி, ஸயஞ்ச தத்த² க³ந்த்வா காதப்³ப³யுத்தகம் அகாஸி. நிட்டி²தாஸு குடிகாஸு ஸப்³ப³ம் ப³லிகரணம் ஸஜ்ஜாபேத்வா அன்னபானவத்தா²தீ³னி பு³த்³த⁴ப்பமுக²ஸ்ஸ சாதுத்³தி³ஸஸ்ஸ பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ அனுச்ச²விகே ஸப்³ப³பரிக்கா²ரே ச உபட்டா²பேத்வா ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தத்தே²ரஸ்ஸ தம் ஸப்³ப³ம் நிய்யாதே³ஸி. அத² தே²ரோ தம் பேதிம் உத்³தி³ஸ்ஸ தம் ஸப்³ப³ம் பு³த்³த⁴ப்பமுக²ஸ்ஸ சாதுத்³தி³ஸஸ்ஸ பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ அதா³ஸி. ஸா பேதீ தம் அனுமோதி³த்வா தே³வலோகே நிப்³ப³த்தித்வா ஸப்³ப³காமஸமித்³தா⁴ ச ஹுத்வா அபரதி³வஸே ஆயஸ்மதோ மஹாமோக்³க³ல்லானத்தே²ரஸ்ஸ ஸந்திகம் உபக³ந்த்வா வந்தி³த்வா அட்டா²ஸி. தம் தே²ரோ படிபுச்சி², ஸா அத்தனோ பேதூபபத்திம் புன தே³வூபபத்திஞ்ச வித்தா²ரதோ கதே²ஸி. தேன வுத்தம் –

122. ‘‘மாதுயா வசனம் ஸுத்வா, உபதிஸ்ஸோனுகம்பகோ;

ஆமந்தயி மோக்³க³ல்லானம், அனுருத்³த⁴ஞ்ச கப்பினம்.

123. ‘‘சதஸ்ஸோ குடியோ கத்வா, ஸங்கே⁴ சாதுத்³தி³ஸே அதா³;

குடியோ அன்னபானஞ்ச, மாது த³க்கி²ணமாதி³ஸீ.

124. ‘‘ஸமனந்தரானுத்³தி³ட்டே², விபாகோ உத³பஜ்ஜத²;

போ⁴ஜனம் பானீயம் வத்த²ம், த³க்கி²ணாய இத³ம் ப²லம்.

125. ‘‘ததோ ஸுத்³தா⁴ ஸுசிவஸனா, காஸிகுத்தமதா⁴ரினீ;

விசித்தவத்தா²ப⁴ரணா, கோலிகம் உபஸங்கமீ’’தி.

123. தத்த² ஸங்கே⁴ சாதுத்³தி³ஸே அதா³தி சாதுத்³தி³ஸஸ்ஸ ஸங்க⁴ஸ்ஸ அதா³ஸி, நிய்யாதே³ஸீதி அத்தோ². ஸேஸம் வுத்தத்த²மேவ.

அதா²யஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ தம் பேதிம் –

126. ‘‘அபி⁴க்கந்தேன வண்ணேன, யா த்வம் திட்ட²ஸி தே³வதே;

ஓபா⁴ஸேந்தீ தி³ஸா ஸப்³பா³, ஓஸதீ⁴ விய தாரகா.

127. ‘‘கேன தேதாதி³ஸோ வண்ணோ, தேன தே இத⁴ மிஜ்ஜ²தி;

உப்பஜ்ஜந்தி ச தே போ⁴கா³, யே கேசி மனஸோ பியா.

128. ‘‘புச்சா²மி தம் தே³வி மஹானுபா⁴வே, மனுஸ்ஸபூ⁴தா கிமகாஸி புஞ்ஞம்;

கேனாஸி ஏவம் ஜலிதானுபா⁴வா,

வண்ணோ ச தே ஸப்³ப³தி³ஸா பபா⁴ஸதீ’’தி. – புச்சி²;

129-133. அத² ஸா ‘‘ஸாரிபுத்தஸ்ஸாஹம் மாதா’’திஆதி³னா விஸ்ஸஜ்ஜேஸி. ஸேஸம் வுத்தத்த²மேவ. அதா²யஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ தம் பவத்திம் ப⁴க³வதோ ஆரோசேஸி. ப⁴க³வா தமத்த²ம் அட்டு²ப்பத்திம் கத்வா ஸம்பத்தபரிஸாய த⁴ம்மம் தே³ஸேஸி, ஸா தே³ஸனா மஹாஜனஸ்ஸ ஸாத்தி²கா அஹோஸீதி.

ஸாரிபுத்தத்தே²ரமாதுபேதிவத்து²வண்ணனா நிட்டி²தா.