2. உப்³ப³ரிவக்³கோ³

1. ஸம்ஸாரமோசகபேதிவத்து²வண்ணனா

நக்³கா³ து³ப்³ப³ண்ணரூபாஸீதி இத³ம் ஸத்த²ரி வேளுவனே விஹரந்தே மக³த⁴ரட்டே² இட்ட²கவதீனாமகே கா³மே அஞ்ஞதரம் பேதிம் ஆரப்³ப⁴ வுத்தம். மக³த⁴ரட்டே² கிர இட்ட²கவதீ ச தீ³க⁴ராஜி சாதி த்³வே கா³மகா அஹேஸும், தத்த² ப³ஹூ ஸம்ஸாரமோசகா மிச்சா²தி³ட்டி²கா படிவஸந்தி. அதீதே ச காலே பஞ்சன்னம் வஸ்ஸஸதானம் மத்த²கே அஞ்ஞதரா இத்தீ² தத்தே²வ இட்ட²கவதியம் அஞ்ஞதரஸ்மிம் ஸம்ஸாரமோசககுலே நிப்³ப³த்தித்வா மிச்சா²தி³ட்டி²வஸேன ப³ஹூ கீடபடங்கே³ ஜீவிதா வோரோபேத்வா பேதேஸு நிப்³ப³த்தி.

ஸா பஞ்ச வஸ்ஸஸதானி கு²ப்பிபாஸாதி³து³க்க²ம் அனுப⁴வித்வா அம்ஹாகம் ப⁴க³வதி லோகே உப்பஜ்ஜித்வா பவத்திதவரத⁴ம்மசக்கே அனுக்கமேன ராஜக³ஹம் உபனிஸ்ஸாய வேளுவனே விஹரந்தே புனபி இட்ட²கவதியம்யேவ அஞ்ஞதரஸ்மிம் ஸம்ஸாரமோசககுலேயேவ நிப்³ப³த்தித்வா யதா³ ஸத்தட்ட²வஸ்ஸுத்³தே³ஸிககாலே அஞ்ஞாஹி தா³ரிகாஹி ஸத்³தி⁴ம் ரதி²காய கீளனஸமத்தா² அஹோஸி, ததா³ ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தத்தே²ரோ தமேவ கா³மம் உபனிஸ்ஸாய அருணவதீவிஹாரே விஹரந்தோ ஏகதி³வஸம் த்³வாத³ஸஹி பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் தஸ்ஸ கா³மஸ்ஸ த்³வாரஸமீபேன மக்³கே³ன அதிக்கமதி. தஸ்மிம் க²ணே ப³ஹூ கா³மதா³ரிகா கா³மதோ நிக்க²மித்வா த்³வாரஸமீபே கீளந்தியோ பஸன்னமானஸா மாதாபிதூனம் படிபத்தித³ஸ்ஸனேன வேகே³னாக³ந்த்வா தே²ரம் அஞ்ஞே ச பி⁴க்கூ² பஞ்சபதிட்டி²தேன வந்தி³ம்ஸு. ஸா பனேஸா அஸ்ஸத்³த⁴குலஸ்ஸ தீ⁴தா சிரகாலம் அபரிசிதகுஸலதாய ஸாது⁴ஜனாசாரவிரஹிதா அனாத³ரா அலக்கி²கா விய அட்டா²ஸி. தே²ரோ தஸ்ஸா புப்³ப³சரிதம் இதா³னி ச ஸம்ஸாரமோசககுலே நிப்³ப³த்தனம் ஆயதிஞ்ச நிரயே நிப்³ப³த்தனாரஹதம் தி³ஸ்வா ‘‘ஸசாயம் மம் வந்தி³ஸ்ஸதி, நிரயே ந உப்பஜ்ஜிஸ்ஸதி, பேதேஸு நிப்³ப³த்தித்வாபி மமம்யேவ நிஸ்ஸாய ஸம்பத்திம் படிலபி⁴ஸ்ஸதீ’’தி ஞத்வா கருணாஸஞ்சோதி³தமானஸோ தா தா³ரிகாயோ ஆஹ – ‘‘தும்ஹே பி⁴க்கூ² வந்த³த², அயம் பன தா³ரிகா அலக்கி²கா விய டி²தா’’தி. அத² நம் தா தா³ரிகா ஹத்தே²ஸு பரிக்³க³ஹேத்வா ஆகட்³டி⁴த்வா ப³லக்காரேன தே²ரஸ்ஸ பாதே³ வந்தா³பேஸும்.

ஸா அபரேன ஸமயேன வயப்பத்தா தீ³க⁴ராஜியம் ஸம்ஸாரமோசககுலே அஞ்ஞதரஸ்ஸ குமாரஸ்ஸ தி³ன்னா பரிபுண்ணக³ப்³பா⁴ ஹுத்வா காலகதா பேதேஸு உப்பஜ்ஜித்வா நக்³கா³ து³ப்³ப³ண்ணரூபா கு²ப்பிபாஸாபி⁴பூ⁴தா அதிவிய பீ³ப⁴ச்ச²த³ஸ்ஸனா விசரந்தீ ரத்தியம் ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தத்தே²ரஸ்ஸ அத்தானம் த³ஸ்ஸேத்வா ஏகமந்தம் அட்டா²ஸி. தம் தி³ஸ்வா தே²ரோ –

95. ‘‘நக்³கா³ து³ப்³ப³ண்ணரூபாஸி, கிஸா த⁴மனிஸந்த²தா;

உப்பா²ஸுலிகே கிஸிகே, கா நு த்வம் இத⁴ திட்ட²ஸீ’’தி. –

கா³தா²ய புச்சி². தத்த² த⁴மனிஸந்த²தாதி நிம்மம்ஸலோஹிததாய ஸிராஜாலேஹி பத்த²தக³த்தா. உப்பா²ஸுலிகேதி உக்³க³தபா²ஸுலிகே. கிஸிகேதி கிஸஸரீரே. புப்³பே³பி ‘‘கிஸா’’தி வத்வா புன ‘‘கிஸிகே’’தி வசனம் அட்டி²சம்மன்ஹாருமத்தஸரீரதாய அதிவிய கிஸபா⁴வத³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தம். தம் ஸுத்வா பேதீ அத்தானம் பவேதே³ந்தீ –

96. ‘‘அஹம் ப⁴த³ந்தே பேதீம்ஹி, து³க்³க³தா யமலோகிகா;

பாபகம்மம் கரித்வான, பேதலோகம் இதோ க³தா’’தி. – கா³த²ம் வத்வா புன தே²ரேன –

97. ‘‘கிம் நு காயேன வாசாய, மனஸா து³க்கடம் கதம்;

கிஸ்ஸகம்மவிபாகேன, பேதலோகம் இதோ க³தா’’தி. –

கதகம்மம் புட்டா² ‘‘அதா³னஸீலா மச்ச²ரினீ ஹுத்வா பேதயோனியம் நிப்³ப³த்தித்வா ஏவம் மஹாது³க்க²ம் அனுப⁴வாமீ’’தி த³ஸ்ஸேந்தீ திஸ்ஸோ கா³தா² அபா⁴ஸி –

98. ‘‘அனுகம்பகா மய்ஹம் நாஹேஸும் ப⁴ந்தே, பிதா ச மாதா அத²வாபி ஞாதகா;

யே மம் நியோஜேய்யும் த³தா³ஹி தா³னம், பஸன்னசித்தா ஸமணப்³ராஹ்மணானம்.

99. ‘‘இதோ அஹம் வஸ்ஸஸதானி பஞ்ச, யம் ஏவரூபா விசராமி நக்³கா³;

கு²தா³ய தண்ஹாய ச க²ஜ்ஜமானா, பாபஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ ப²லம் மமேத³ம்.

100. ‘‘வந்தா³மி தம் அய்ய பஸன்னசித்தா, அனுகம்ப மம் வீர மஹானுபா⁴வ;

த³த்வா ச மே ஆதி³ஸ யஞ்ஹி கிஞ்சி, மோசேஹி மம் து³க்³க³தியா ப⁴த³ந்தே’’தி.

98. தத்த² அனுகம்பகாதி ஸம்பராயிகேன அத்தே²ன அனுக்³க³ண்ஹகா. ப⁴ந்தேதி தே²ரம் ஆலபதி. யே மம் நியோஜேய்யுந்தி மாதா வா பிதா வா அத² வா ஞாதகா ஏதி³ஸா பஸன்னசித்தா ஹுத்வா ‘‘ஸமணப்³ராஹ்மணானம் த³தா³ஹி தா³ன’’ந்தி யே மம் நியோஜேய்யும், தாதி³ஸா அனுகம்பகா மய்ஹம் நாஹேஸுந்தி யோஜனா.

99. இதோ அஹம் வஸ்ஸஸதானி பஞ்ச, யம் ஏவரூபா விசராமி நக்³கா³தி இத³ம் ஸா பேதீ இதோ ததியாய ஜாதியா அத்தனோ பேதத்தபா⁴வம் அனுஸ்ஸரித்வா இதா³னிபி ததா² பஞ்சவஸ்ஸஸதானி விசராமீதி அதி⁴ப்பாயேனாஹ. தத்த² யந்தி யஸ்மா, தா³னாதீ³னம் புஞ்ஞானம் அகதத்தா ஏவரூபா நக்³கா³ பேதீ ஹுத்வா இதோ பட்டா²ய வஸ்ஸஸதானி பஞ்ச விசராமீதி யோஜனா. தண்ஹாயாதி பிபாஸாய. க²ஜ்ஜமானாதி கா²தி³யமானா, பா³தி⁴யமானாதி அத்தோ².

100. வந்தா³மி தம் அய்ய பஸன்னசித்தாதி அய்ய, தமஹம் பஸன்னசித்தா ஹுத்வா வந்தா³மி, ஏத்தகமேவ புஞ்ஞம் இதா³னி மயா காதும் ஸக்காதி த³ஸ்ஸேதி. அனுகம்ப மந்தி அனுக்³க³ண்ஹ மமம் உத்³தி³ஸ்ஸ அனுத்³த³யம் கரோஹி. த³த்வா ச மே ஆதி³ஸ யஞ்ஹி கிஞ்சீதி கிஞ்சிதே³வ தே³ய்யத⁴ம்மம் ஸமணப்³ராஹ்மணானம் த³த்வா தம் த³க்கி²ணம் மய்ஹம் ஆதி³ஸ, தேன மே இதோ பேதயோனிதோ மோக்கோ² ப⁴விஸ்ஸதீதி அதி⁴ப்பாயேன வத³தி. தேனேவாஹ ‘‘மோசேஹி மம் து³க்³க³தியா ப⁴த³ந்தே’’தி.

ஏவம் பேதியா வுத்தே யதா² ஸோ தே²ரோ படிபஜ்ஜி, தம் த³ஸ்ஸேதும் ஸங்கீ³திகாரேஹி திஸ்ஸோ கா³தா² வுத்தா –

101. ‘‘ஸாதூ⁴தி ஸோ படிஸ்ஸுத்வா, ஸாரிபுத்தோனுகம்பகோ;

பி⁴க்கூ²னம் ஆலோபம் த³த்வா, பாணிமத்தஞ்ச சோளகம்;

தா²லகஸ்ஸ ச பானீயம், தஸ்ஸா த³க்கி²ணமாதி³ஸி.

102. ‘‘ஸமனந்தரானுத்³தி³ட்டே², விபாகோ உத³பஜ்ஜத²;

போ⁴ஜனச்சா²த³னபானீயம், த³க்கி²ணாய இத³ம் ப²லம்.

103. ‘‘ததோ ஸுத்³தா⁴ ஸுசிவஸனா, காஸிகுத்தமதா⁴ரினீ;

விசித்தவத்தா²ப⁴ரணா, ஸாரிபுத்தம் உபஸங்கமீ’’தி.

101-103. தத்த² பி⁴க்கூ²னந்தி பி⁴க்கு²னோ, வசனவிபல்லாஸேன ஹேதம் வுத்தம். ‘‘ஆலோபம் பி⁴க்கு²னோ த³த்வா’’தி கேசி பட²ந்தி. ஆலோபந்தி கப³ளம், ஏகாலோபமத்தம் போ⁴ஜனந்தி அத்தோ². பாணிமத்தஞ்ச சோளகந்தி ஏகஹத்த²ப்பமாணம் சோளக²ண்ட³ந்தி அத்தோ². தா²லகஸ்ஸ ச பானீயந்தி ஏகதா²லகபூரணமத்தம் உத³கம். ஸேஸம் க²ல்லாடியபேதவத்து²ஸ்மிம் வுத்தனயமேவ.

அதா²யஸ்மா ஸாரிபுத்தோ தம் பேதிம் பீணிந்த்³ரியம் பரிஸுத்³த⁴ச²விவண்ணம் தி³ப்³ப³வத்தா²ப⁴ரணாலங்காரம் ஸமந்ததோ அத்தனோ பபா⁴ய ஓபா⁴ஸேந்திம் அத்தனோ ஸந்திகம் உபக³ந்த்வா டி²தம் தி³ஸ்வா பச்சக்க²தோ கம்மப²லம் தாய விபா⁴வேதுகாமோ ஹுத்வா திஸ்ஸோ கா³தா² அபா⁴ஸி –

104. ‘‘அபி⁴க்கந்தேன வண்ணேன, யா த்வம் திட்ட²ஸி தே³வதே;

ஓபா⁴ஸேந்தீ தி³ஸா ஸப்³பா³, ஓஸதீ⁴ விய தாரகா.

105. ‘‘கேன தேதாதி³ஸோ வண்ணோ, கேன தே இத⁴ மிஜ்ஜ²தி;

உப்பஜ்ஜந்தி ச தே போ⁴கா³, யே கேசி மனஸோ பியா.

106. ‘‘புச்சா²மி தம் தே³வி மஹானுபா⁴வே, மனுஸ்ஸபூ⁴தா கிமகாஸி புஞ்ஞம்;

கேனாஸி ஏவம் ஜலிதானுபா⁴வா, வண்ணோ ச தே ஸப்³ப³தி³ஸா பபா⁴ஸதீ’’தி.

104. தத்த² அபி⁴க்கந்தேனாதி அதிமனாபேன, அபி⁴ரூபேனாதி அத்தோ². வண்ணேனாதி ச²விவண்ணேன. ஓபா⁴ஸேந்தீ தி³ஸா ஸப்³பா³தி ஸப்³பா³பி த³ஸ தி³ஸா ஜோதேந்தீ ஏகாலோகம் கரோந்தீ. யதா² கிந்தி ஆஹ ‘‘ஓஸதீ⁴ விய தாரகா’’தி. உஸ்ஸன்னா பபா⁴ ஏதாய தீ⁴யதி, ஓஸதா⁴னம் வா அனுப³லப்பதா³யிகாதி கத்வா ‘‘ஓஸதீ⁴’’தி லத்³த⁴னாமா தாரகா யதா² ஸமந்ததோ ஆலோகம் குருமானா திட்ட²தி, ஏவமேவ த்வம் ஸப்³ப³தி³ஸா ஓபா⁴ஸேந்தீதி அத்தோ².

105. கேனாதி கிம்-ஸத்³தோ³ புச்சா²யம். ஹேதுஅத்தே² சேதம் கரணவசனம், கேன ஹேதுனாதி அத்தோ². தேதி தவ. ஏதாதி³ஸோதி ஏதி³ஸோ, ஏதரஹி யதா²தி³ஸ்ஸமானோதி வுத்தம் ஹோதி. கேன தே இத⁴ மிஜ்ஜ²தீதி கேன புஞ்ஞவிஸேஸேன இத⁴ இமஸ்மிம் டா²னே இதா³னி தயா லப்³ப⁴மானம் ஸுசரிதப²லம் இஜ்ஜ²தி நிப்ப²ஜ்ஜதி. உப்பஜ்ஜந்தீதி நிப்³ப³த்தந்தி. போ⁴கா³தி பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³ப³ட்டே²ன ‘‘போ⁴கா³’’தி லத்³த⁴னாமா வத்தா²ப⁴ரணாதி³வித்தூபகரணவிஸேஸா. யே கேசீதி போ⁴கே³ அனவஸேஸதோ ப்³யாபேத்வா ஸங்க³ண்ஹாதி. அனவஸேஸப்³யாபகோ ஹி அயம் நித்³தே³ஸோ யதா² ‘‘யே கேசி ஸங்கா²ரா’’தி. மனஸோ பியாதி மனஸா பியாயிதப்³பா³, மனாபியாதி அத்தோ².

106. புச்சா²மீதி புச்ச²ம் கரோமி, ஞாதும் இச்சா²மீதி அத்தோ². தந்தி த்வம். தே³வீதி தி³ப்³பா³னபா⁴வஸமங்கி³தாய, தே³வி. தேனாஹ ‘‘மஹானுபா⁴வே’’தி. மனுஸ்ஸபூ⁴தாதி மனுஸ்ஸேஸு ஜாதா மனுஸ்ஸபா⁴வம் பத்தா. இத³ம் யேபு⁴ய்யேன ஸத்தா மனுஸ்ஸத்தபா⁴வே டி²தா புஞ்ஞானி கரோந்தீதி கத்வா வுத்தம். அயமேதாயம் கா³தா²னம் ஸங்கே²பதோ அத்தோ², வித்தா²ரதோ பன பரமத்த²தீ³பனியம் விமானவத்து²அட்ட²கதா²யம் வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³போ³.

ஏவம் புன தே²ரேன புட்டா² பேதீ தஸ்ஸா ஸம்பத்தியா லத்³த⁴காரணம் பகாஸேந்தீ ஸேஸகா³தா² அபா⁴ஸி –

107. ‘‘உப்பண்டு³கிம் கிஸம் சா²தம், நக்³க³ம் ஸம்பதிதச்ச²விம்;

முனி காருணிகோ லோகே, தம் மம் அத்³த³க்கி² து³க்³க³தம்.

108. ‘‘பி⁴க்கூ²னம் ஆலோபம் த³த்வா, பாணிமத்தஞ்ச சோளகம்;

தா²லகஸ்ஸ ச பானீயம், மம த³க்கி²ணமாதி³ஸி.

109. ‘‘ஆலோபஸ்ஸ ப²லம் பஸ்ஸ, ப⁴த்தம் வஸ்ஸஸதம் த³ஸ;

பு⁴ஞ்ஜாமி காமகாமினீ, அனேகரஸப்³யஞ்ஜனம்.

110. ‘‘பாணிமத்தஸ்ஸ சோளஸ்ஸ, விபாகம் பஸ்ஸ யாதி³ஸம்;

யாவதா நந்த³ராஜஸ்ஸ, விஜிதஸ்மிம் படிச்ச²தா³.

111. ‘‘ததோ ப³ஹுதரா ப⁴ந்தே, வத்தா²னச்சா²த³னானி மே;

கோஸேய்யகம்ப³லீயானி, கோ²மகப்பாஸிகானி ச.

112. ‘‘விபுலா ச மஹக்³கா⁴ ச, தேபாகாஸேவலம்ப³ரே;

ஸாஹம் தம் பரித³ஹாமி, யம் யஞ்ஹி மனஸோ பியம்.

113. ‘‘தா²லகஸ்ஸ ச பானீயம், விபாகம் பஸ்ஸ யாதி³ஸம்;

க³ம்பீ⁴ரா சதுரஸ்ஸா ச, போக்க²ரஞ்ஞோ ஸுனிம்மிதா.

114. ‘‘ஸேதோத³கா ஸுப்பதித்தா², ஸீதா அப்படிக³ந்தி⁴யா;

பது³முப்பலஸஞ்ச²ன்னா, வாரிகிஞ்ஜக்க²பூரிதா.

115. ‘‘ஸாஹம் ரமாமி கீளாமி, மோதா³மி அகுதோப⁴யா;

முனிம் காருணிகம் லோகே, ப⁴ந்தே வந்தி³துமாக³தா’’தி.

107. தத்த² உப்பண்டு³கிந்தி உப்பண்டு³கஜாதம். சா²தந்தி பு³பு⁴க்கி²தம் கு²தா³ய அபி⁴பூ⁴தம். ஸம்பதிதச்ச²விந்தி சி²ன்னபி⁴ன்னஸரீரச்ச²விம். லோகேதி இத³ம் ‘‘காருணிகோ’’தி ஏத்த² வுத்தகருணாய விஸயத³ஸ்ஸனம். தம் மந்தி தாதி³ஸம் மமம், வுத்தனயேன ஏகந்ததோ கருணட்டா²னியம் மம். து³க்³க³தந்தி து³க்³க³திம் க³தம்.

108-109. பி⁴க்கூ²னம் ஆலோபம் த³த்வாதிஆதி³ தே²ரேன அத்தனோ கருணாய கதாகாரத³ஸ்ஸனம். தத்த² ப⁴த்தந்தி ஓத³னம், தி³ப்³ப³போ⁴ஜனந்தி அத்தோ². வஸ்ஸஸதம் த³ஸாதி த³ஸ வஸ்ஸஸதானி, வஸ்ஸஸஹஸ்ஸந்தி வுத்தம் ஹோதி. அச்சந்தஸம்யோகே³ சேதம் உபயோக³வசனம். பு⁴ஞ்ஜாமி காமகாமினீ, அனேகரஸப்³யஞ்ஜனந்தி அஞ்ஞேஹிபி காமேதப்³ப³காமேஹி ஸமன்னாக³தா அனேகரஸப்³யஞ்ஜனம் ப⁴த்தம் பு⁴ஞ்ஜாமீதி யோஜனா.

110. சோளஸ்ஸாதி தே³ய்யத⁴ம்மஸீஸேன தப்³பி³ஸயம் தா³னமயம் புஞ்ஞமேவ த³ஸ்ஸேதி. விபாகம் பஸ்ஸ யாதி³ஸந்தி தஸ்ஸ சோளதா³னஸ்ஸ விபாகஸங்கா²தம் ப²லம் பஸ்ஸ, ப⁴ந்தே. தம் பன யாதி³ஸம் யதா²ரூபம், கிந்தி சேதி ஆஹ ‘‘யாவதா நந்த³ராஜஸ்ஸா’’திஆதி³.

தத்த² கோயம் நந்த³ராஜா நாம? அதீதே கிர த³ஸவஸ்ஸஸஹஸ்ஸாயுகேஸு மனுஸ்ஸேஸு பா³ராணஸிவாஸீ ஏகோ குடும்பி³கோ அரஞ்ஞே ஜங்கா⁴விஹாரம் விசரந்தோ அரஞ்ஞட்டா²னே அஞ்ஞதரம் பச்சேகபு³த்³த⁴ம் அத்³த³ஸ. ஸோ பச்சேகபு³த்³தோ⁴ தத்த² சீவரகம்மம் கரோந்தோ அனுவாதே அப்பஹோந்தே ஸம்ஹரித்வாவ ட²பேதும் ஆரத்³தோ⁴. ஸோ குடும்பி³கோ தம் தி³ஸ்வா, ‘‘ப⁴ந்தே, கிம் கரோதா²’’தி வத்வா தேன அப்பிச்ச²தாய கிஞ்சி அவுத்தேபி ‘‘சீவரது³ஸ்ஸம் நப்பஹோதீ’’தி ஞத்வா அத்தனோ உத்தராஸங்க³ம் பச்சேகபு³த்³த⁴ஸ்ஸ பாத³மூலே ட²பேத்வா அக³மாஸி. பச்சேகபு³த்³தோ⁴ தம் க³ஹேத்வா அனுவாதம் ஆரோபேந்தோ சீவரம் கத்வா பாருபி. ஸோ குடும்பி³கா ஜீவிதபரியோஸானே காலம் கத்வா தாவதிம்ஸப⁴வனே நிப்³ப³த்தித்வா தத்த² யாவதாயுகம் தி³ப்³ப³ஸம்பத்திம் அனுப⁴வித்வா ததோ சவித்வா பா³ராணஸிதோ யோஜனமத்தே டா²னே அஞ்ஞதரஸ்மிம் கா³மே அமச்சகுலே நிப்³ப³த்தி.

தஸ்ஸ வயப்பத்தகாலே தஸ்மிம் கா³மே நக்க²த்தம் ஸங்கு⁴ட்ட²ம் அஹோஸி. ஸோ மாதரம் ஆஹ – ‘‘அம்ம, ஸாடகம் மே தே³ஹி, நக்க²த்தம் கீளிஸ்ஸாமீ’’தி. ஸா ஸுதோ⁴தவத்த²ம் நீஹரித்வா அதா³ஸி. ‘‘அம்ம, தூ²லம் இத³’’ந்தி. அஞ்ஞம் நீஹரித்வா அதா³ஸி, தம்பி படிக்கி²பி. அத² நம் மாதா ஆஹ – ‘‘தாத, யாதி³ஸே கே³ஹே மயம் ஜாதா, நத்தி² நோ இதோ ஸுகு²மதரஸ்ஸ வத்த²ஸ்ஸ படிலாபா⁴ய புஞ்ஞ’’ந்தி. ‘‘லப⁴னட்டா²னம் க³ச்சா²மி, அம்மா’’தி. ‘‘க³ச்ச², புத்த, அஹம் அஜ்ஜேவ துய்ஹம் பா³ராணஸினக³ரே ரஜ்ஜபடிலாப⁴ம் இச்சா²மீ’’தி. ஸோ ‘‘ஸாது⁴, அம்மா’’தி மாதரம் வந்தி³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா ஆஹ – ‘‘க³ச்சா²மி, அம்மா’’தி. ‘‘க³ச்ச², தாதா’’தி. ஏவம் கிரஸ்ஸா சித்தம் அஹோஸி – ‘‘கஹம் க³மிஸ்ஸதி, இத⁴ வா ஏத்த² வா கே³ஹே நிஸீதி³ஸ்ஸதீ’’தி. ஸோ பன புஞ்ஞனியாமேன சோதி³யமானோ கா³மதோ நிக்க²மித்வா பா³ராணஸிம் க³ந்த்வா மங்க³லஸிலாபட்டே ஸஸீஸம் பாருபித்வா நிபஜ்ஜி. ஸோ ச பா³ராணஸிரஞ்ஞோ காலகதஸ்ஸ ஸத்தமோ தி³வஸோ ஹோதி.

அமச்சா ச புரோஹிதோ ச ரஞ்ஞோ ஸரீரகிச்சம் கத்வா ராஜங்க³ணே நிஸீதி³த்வா மந்தயிம்ஸு – ‘‘ரஞ்ஞோ ஏகா தீ⁴தா அத்தி², புத்தோ நத்தி², அராஜகம் ரஜ்ஜம் ந திட்ட²தி, பு²ஸ்ஸரத²ம் விஸ்ஸஜ்ஜேமா’’தி. தே குமுத³வண்ணே சத்தாரோ ஸிந்த⁴வே யோஜேத்வா ஸேதச்ச²த்தப்பமுக²ம் பஞ்சவித⁴ம் ராஜககுத⁴ப⁴ண்ட³ம் ரத²ஸ்மிம்யேவ ட²பேத்வா ரத²ம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா பச்ச²தோ தூரியானி பக்³க³ண்ஹாபேஸும். ரதோ² பாசீனத்³வாரேன நிக்க²மித்வா உய்யானாபி⁴முக்கோ² அஹோஸி. ‘‘பரிசயேன உய்யானாபி⁴முகோ² க³ச்ச²தி, நிவத்தேமா’’தி கேசி ஆஹம்ஸு. புரோஹிதோ ‘‘மா நிவத்தயித்தா²’’தி ஆஹ. ரதோ² குமாரம் பத³க்கி²ணம் கத்வா ஆரோஹனஸஜ்ஜோ ஹுத்வா அட்டா²ஸி, புரோஹிதோ பாருபனகண்ணம் அபனேத்வா பாத³தலானி ஓலோகேந்தோ ‘‘திட்ட²து அயம் தீ³போ, த்³விஸஹஸ்ஸதீ³பபரிவாரேஸு சதூஸு மஹாதீ³பேஸு ஏகரஜ்ஜம் காரேதும் யுத்தோ’’தி வத்வா ‘‘தூரியானி பக்³க³ண்ஹத², புனபி பக்³க³ண்ஹதா²’’தி திக்க²த்தும் தூரியானி பக்³க³ண்ஹாபேஸி.

அத² குமாரோ முக²ம் விவரித்வா ஓலோகேத்வா ‘‘கேன கம்மேன ஆக³தத்த², தாதா’’தி ஆஹ. ‘‘தே³வ, தும்ஹாகம் ரஜ்ஜம் பாபுணாதீ’’தி. ‘‘தும்ஹாகம் ராஜா கஹ’’ந்தி? ‘‘தி³வங்க³தோ, ஸாமீ’’தி. ‘‘கதி தி³வஸா அதிக்கந்தா’’தி? ‘‘அஜ்ஜ ஸத்தமோ தி³வஸோ’’தி. ‘‘புத்தோ வா தீ⁴தா வா நத்தீ²’’தி? ‘‘தீ⁴தா அத்தி², தே³வ, புத்தோ நத்தீ²’’தி. ‘‘தேன ஹி கரிஸ்ஸாமி ரஜ்ஜ’’ந்தி. தே தாவதே³வ அபி⁴ஸேகமண்ட³பம் கத்வா ராஜதீ⁴தரம் ஸப்³பா³லங்காரேஹி அலங்கரித்வா உய்யானம் ஆனேத்வா குமாரஸ்ஸ அபி⁴ஸேகம் அகம்ஸு.

அத²ஸ்ஸ கதாபி⁴ஸேகஸ்ஸ ஸதஸஹஸ்ஸக்³க⁴னிகம் வத்த²ம் உபனேஸும். ஸோ ‘‘கிமித³ம், தாதா’’தி ஆஹ. ‘‘நிவாஸனவத்த²ம், தே³வா’’தி. ‘‘நனு, தாதா, தூ²ல’’ந்தி? ‘‘மனுஸ்ஸானம் பரிபோ⁴க³வத்தே²ஸு இதோ ஸுகு²மதரம் நத்தி², தே³வா’’தி. ‘‘தும்ஹாகம் ராஜா ஏவரூபம் நிவாஸேஸீ’’தி? ‘‘ஆம, தே³வா’’தி. ‘‘ந மஞ்ஞே புஞ்ஞவா தும்ஹாகம் ராஜா (அ. நி. அட்ட². 1.1.191) ஸுவண்ணபி⁴ங்காரம் ஆஹரத², லபி⁴ஸ்ஸாமி வத்த²’’ந்தி. ஸுவண்ணபி⁴ங்காரம் ஆஹரிம்ஸு. ஸோ உட்டா²ய ஹத்தே² தோ⁴வித்வா முக²ம் விக்கா²லேத்வா ஹத்தே²ன உத³கம் ஆதா³ய புரத்தி²மதி³ஸாயம் அப்³பு⁴க்கிரி. ததா³ க⁴னபத²விம் பி⁴ந்தி³த்வா அட்ட² கப்பருக்கா² உட்ட²ஹிம்ஸு. புன உத³கம் க³ஹேத்வா த³க்கி²ணாய பச்சி²மாய உத்தராயாதி ஏவம் சதூஸு தி³ஸாஸு அப்³பு⁴க்கிரி. ஸப்³ப³தி³ஸாஸு அட்ட² அட்ட² கத்வா த்³வத்திம்ஸ கப்பருக்கா² உட்ட²ஹிம்ஸு. ஏகேகாய தி³ஸாய ஸோளஸ ஸோளஸ கத்வா சதுஸட்டி² கம்மருக்கா²தி கேசி வத³ந்தி. ஸோ ஏகம் தி³ப்³ப³து³ஸ்ஸம் நிவாஸேத்வா ஏகம் பாருபித்வா ‘‘நந்த³ரஞ்ஞோ விஜிதே ஸுத்தகந்திகா இத்தி²யோ மா ஸுத்தம் கந்திம்ஸூதி பே⁴ரிம் சராபேதா²’’தி வத்வா ச²த்தம் உஸ்ஸாபேத்வா அலங்கதபடியத்தோ ஹத்தி²க்க²ந்த⁴வரக³தோ நக³ரம் பவிஸித்வா பாஸாத³ம் ஆருய்ஹ மஹாஸம்பத்திம் அனுப⁴வி.

ஏவம் க³ச்ச²ந்தே காலே ஏகதி³வஸம் தே³வீ ரஞ்ஞோ ஸம்பத்திம் தி³ஸ்வா ‘‘அஹோ தபஸ்ஸீ’’தி காருஞ்ஞாகாரம் த³ஸ்ஸேஸி. ‘‘கிமித³ம், தே³வீ’’தி ச புட்டா² ‘‘அதிமஹதீ தே, தே³வ, ஸம்பத்தி. அதீதே அத்³த⁴னி கல்யாணம் அகத்த², இதா³னி அனாக³தஸ்ஸ அத்தா²ய குஸலம் ந கரோதா²’’தி ஆஹ. ‘‘கஸ்ஸ தே³ம? ஸீலவந்தோ நத்தீ²’’தி. ‘‘அஸுஞ்ஞோ, தே³வ, ஜம்பு³தீ³போ அரஹந்தேஹி, தும்ஹே தா³னமேவ ஸஜ்ஜேத², அஹம் அரஹந்தே லச்சா²மீ’’தி ஆஹ. புனதி³வஸே ராஜா மஹாரஹம் தா³னம் ஸஜ்ஜாபேஸி. தே³வீ ‘‘ஸசே இமிஸ்ஸாய தி³ஸாய அரஹந்தோ அத்தி², இதா⁴க³ந்த்வா அம்ஹாகம் பி⁴க்க²ம் க³ண்ஹந்தூ’’தி அதி⁴ட்ட²ஹித்வா உத்தரதி³ஸாபி⁴முகா² உரேன நிபஜ்ஜி. நிபன்னமத்தாய ஏவ தே³வியா ஹிமவந்தே வஸந்தானம் பது³மவதியா புத்தானம் பஞ்சஸதானம் பச்சேகபு³த்³தா⁴னம் ஜேட்ட²கோ மஹாபது³மபச்சேகபு³த்³தோ⁴ பா⁴திகே ஆமந்தேஸி – ‘‘மாரிஸா நந்த³ராஜா தும்ஹே நிமந்தேதி, அதி⁴வாஸேத² தஸ்ஸா’’தி. தே அதி⁴வாஸேத்வா தாவதே³வ ஆகாஸேனாக³ந்த்வா உத்தரத்³வாரே ஓதரிம்ஸு. மனுஸ்ஸா ‘‘பஞ்சஸதா, தே³வ, பச்சேகபு³த்³தா⁴ ஆக³தா’’தி ரஞ்ஞோ ஆரோசேஸும். ராஜா ஸத்³தி⁴ம் தே³வியா ஆக³ந்த்வா வந்தி³த்வா பத்தம் க³ஹேத்வா பச்சேகபு³த்³தே⁴ பாஸாத³ம் ஆரோபேத்வா தத்த² தேஸம் தா³னம் த³த்வா ப⁴த்தகிச்சாவஸானே ராஜா ஸங்க⁴த்தே²ரஸ்ஸ, தே³வீ ஸங்க⁴னவகஸ்ஸ பாத³மூலே நிபஜ்ஜித்வா ‘‘அய்யா, பச்சயேஹி ந கிலமிஸ்ஸந்தி, மயம் புஞ்ஞேன ந ஹாயிஸ்ஸாம, அம்ஹாகம் இத⁴ நிவாஸாய படிஞ்ஞம் தே³தா²’’தி படிஞ்ஞம் காரேத்வா உய்யானே நிவாஸட்டா²னானி காரேத்வா யாவஜீவம் பச்சேகபு³த்³தே⁴ உபட்ட²ஹித்வா தேஸு பரினிப்³பு³தேஸு ஸாது⁴கீளிதம் காரேத்வா க³ந்த⁴தா³ருஆதீ³ஹி ஸரீரகிச்சம் காரேத்வா தா⁴துயோ க³ஹேத்வா சேதியம் பதிட்டா²பேத்வா ‘‘ஏவரூபானம்பி நாம மஹானுபா⁴வானம் மஹேஸீனம் மரணம் ப⁴விஸ்ஸதி, கிமங்க³ம் பன மாதி³ஸான’’ந்தி ஸம்வேக³ஜாதோ ஜேட்ட²புத்தம் ரஜ்ஜே பதிட்டா²பேத்வா ஸயம் தாபஸபப்³ப³ஜ்ஜம் பப்³ப³ஜி. தே³வீபி ‘‘ரஞ்ஞே பப்³ப³ஜிதே அஹம் கிம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி பப்³ப³ஜி. த்³வேபி உய்யானே வஸந்தா ஜா²னானி நிப்³ப³த்தேத்வா ஜா²னஸுகே²ன வீதினாமேத்வா ஆயுபரியோஸானே ப்³ரஹ்மலோகே நிப்³ப³த்திம்ஸு. ஸோ கிர நந்த³ராஜா அம்ஹாகம் ஸத்து² மஹாஸாவகோ மஹாகஸ்ஸபத்தே²ரோ அஹோஸீ, தஸ்ஸ அக்³க³மஹேஸீ ப⁴த்³தா³ காபிலானீ நாம.

அயம் பன நந்த³ராஜா த³ஸ வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி ஸயம் தி³ப்³ப³வத்தா²னி பரித³ஹந்தோ ஸப்³ப³மேவ அத்தனோ விஜிதம் உத்தரகுருஸதி³ஸம் கரோந்தோ ஆக³தாக³தானம் மனுஸ்ஸானம் தி³ப்³ப³து³ஸ்ஸானி அதா³ஸி. தயித³ம் தி³ப்³ப³வத்த²ஸமித்³தி⁴ம் ஸந்தா⁴ய ஸா பேதீ ஆஹ ‘‘யாவதா நந்த³ராஜஸ்ஸ, விஜிதஸ்மிம் படிச்ச²தா³’’தி. தத்த² விஜிதஸ்மிந்தி ரட்டே². படிச்ச²தா³தி வத்தா²னி. தானி ஹி படிச்சா²தே³ந்தி ஏதேஹீதி ‘‘படிச்ச²தா³’’தி வுச்சந்தி.

111. இதா³னி ஸா பேதீ ‘‘நந்த³ராஜஸமித்³தி⁴தோபி ஏதரஹி மய்ஹம் ஸமித்³தி⁴ விபுலதரா’’தி த³ஸ்ஸேந்தீ ‘‘ததோ ப³ஹுதரா, ப⁴ந்தே, வத்தா²னச்சா²த³னானி மே’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ததோதி நந்த³ராஜஸ்ஸ பரிக்³க³ஹபூ⁴தவத்த²தோபி ப³ஹுதரானி மய்ஹம் வத்த²ச்சா²த³னானீதி அத்தோ². வத்தா²னச்சா²த³னானீதி நிவாஸனவத்தா²னி சேவ பாருபனவத்தா²னி ச. கோஸேய்யகம்ப³லீயானீதி கோஸேய்யானி சேவ கம்ப³லானி ச. கோ²மகப்பாஸிகானீதி கோ²மவத்தா²னி சேவ கப்பாஸமயவத்தா²னி ச.

112. விபுலாதி ஆயாமதோ ச வித்தா²ரதோ ச விபுலா. மஹக்³கா⁴தி மஹக்³க⁴வஸேன மஹந்தா மஹாரஹா. ஆகாஸேவலம்ப³ரேதி ஆகாஸேயேவ ஓலம்ப³மானா திட்ட²ந்தி. யம் யஞ்ஹி மனஸோ பியந்தி யம் யம் மய்ஹம் மனஸோ பியம், தம் தம் க³ஹேத்வா பரித³ஹாமி பாருபாமி சாதி யோஜனா.

113. தா²லகஸ்ஸ ச பானீயம், விபாகம் பஸ்ஸ யாதி³ஸந்தி தா²லகபூரணமத்தம் பானீயம் தி³ன்னம் அனுமோதி³தம், தஸ்ஸ பன விபாகம் யாதி³ஸம் யாவ மஹந்தம் பஸ்ஸாதி த³ஸ்ஸேந்தீ ‘‘க³ம்பீ⁴ரா சதுரஸ்ஸா சா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² க³ம்பீ⁴ராதி அகா³தா⁴. சதுரஸ்ஸாதி சதுரஸ்ஸஸண்டா²னா. போக்க²ரஞ்ஞோதி போக்க²ரணியோ. ஸுனிம்மிதாதி கம்மானுபா⁴வேனேவ ஸுட்டு² நிம்மிதா.

114. ஸேதோத³காதி ஸேதஉத³கா ஸேதவாலுகஸம்பரிகிண்ணா. ஸுப்பதித்தா²தி ஸுந்த³ரதித்தா². ஸீதாதி ஸீதலோத³கா. அப்படிக³ந்தி⁴யாதி படிகூலக³ந்த⁴ரஹிதா ஸுரபி⁴க³ந்தா⁴. வாரிகிஞ்ஜக்க²பூரிதாதி கமலகுவலயாதீ³னம் கேஸரஸஞ்ச²ன்னேன வாரினா பரிபுண்ணா.

115. ஸாஹந்தி ஸா அஹம். ரமாமீதி ரதிம் விந்தா³மி. கீளாமீதி இந்த்³ரியானி பரிசாரேமி. மோதா³மீதி போ⁴க³ஸம்பத்தியா பமுதி³தா ஹோமி. அகுதோப⁴யாதி குதோசிபி அஸஞ்ஜாதப⁴யா, ஸேரீ ஸுக²விஹாரினீ ஹோமி. ப⁴ந்தே, வந்தி³துமாக³தாதி, ப⁴ந்தே, இமிஸ்ஸா தி³ப்³ப³ஸம்பத்தியா படிலாப⁴ஸ்ஸ காரணபூ⁴தம் த்வம் வந்தி³தும் ஆக³தா உபக³தாதி அத்தோ². யம் பனேத்த² அத்த²தோ அவிப⁴த்தம், தம் தத்த² தத்த² வுத்தமேவ.

ஏவம் தாய பேதியா வுத்தே ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ இட்ட²கவதியம் தீ³க⁴ராஜியந்தி கா³மத்³வயவாஸிகேஸு அத்தனோ ஸந்திகம் உபக³தேஸு மனுஸ்ஸேஸு இமமத்த²ம் வித்தா²ரதோ கதே²ந்தோ ஸம்வேஜேத்வா ஸம்ஸாரமோசனபாபகம்மதோ மோசேத்வா உபாஸகபா⁴வே பதிட்டா²பேஸி. ஸா பவத்தி பி⁴க்கூ²ஸு பாகடா ஜாதா. தம் பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ ஆரோசேஸும். ப⁴க³வா தமத்த²ம் அட்டு²ப்பத்திம் கத்வா ஸம்பத்தபரிஸாய த⁴ம்மம் தே³ஸேஸி, ஸா தே³ஸனா மஹாஜனஸ்ஸ ஸாத்தி²கா அஹோஸீதி.

ஸம்ஸாரமோசகபேதிவத்து²வண்ணனா நிட்டி²தா.

2. ஸாரிபுத்தத்தே²ரமாதுபேதிவத்து²வண்ணனா

நக்³கா³ து³ப்³ப³ண்ணரூபாஸீதி இத³ம் ஸத்த²ரி வேளுவனே விஹரந்தே ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தத்தே²ரஸ்ஸ இதோ பஞ்சமாய ஜாதியா மாதுபூ⁴தம் பேதிம் ஆரப்³ப⁴ வுத்தம். ஏகதி³வஸம் ஆயஸ்மா ச ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மா ச மஹாமோக்³க³ல்லானோ ஆயஸ்மா ச அனுருத்³தோ⁴ ஆயஸ்மா ச கப்பினோ ராஜக³ஹஸ்ஸ அவிதூ³ரே அஞ்ஞதரஸ்மிம் அரஞ்ஞாயதனே விஹரந்தி. தேன ச ஸமயேன பா³ராணஸியம் அஞ்ஞதரோ ப்³ராஹ்மணோ அட்³டோ⁴ மஹத்³த⁴னோ மஹாபோ⁴கோ³ ஸமணப்³ராஹ்மணகபணத்³தி⁴கவனிப்³ப³கயாசகானம் ஓபானபூ⁴தோ அன்னபானவத்த²ஸயனாதீ³னி தே³தி. தே³ந்தோ ச ஆக³தாக³தானம் யதா²காலம் யதா²ரஹஞ்ச பாதோ³த³கபாத³ப்³ப⁴ஞ்ஜனாதி³தா³னானுபுப்³ப³கம் ஸப்³பா³பி⁴தே³ய்யம் படிபன்னோ ஹோதி, புரேப⁴த்தம் பி⁴க்கூ² அன்னபானாதி³னா ஸக்கச்சம் பரிவிஸதி. ஸோ தே³ஸந்தரம் க³ச்ச²ந்தோ ப⁴ரியம் ஆஹ – ‘‘போ⁴தி, யதா²பஞ்ஞத்தம் இமம் தா³னவிதி⁴ம் அபரிஹாபேந்தீ ஸக்கச்சம் அனுபதிட்டா²ஹீ’’தி. ஸா ‘‘ஸாதூ⁴’’தி படிஸ்ஸுணித்வா தஸ்மிம் பக்கந்தே ஏவ தாவ பி⁴க்கூ²னம் பஞ்ஞத்தம் தா³னவிதி⁴ம் பச்சி²ந்தி³, அத்³தி⁴கானம் பன நிவாஸத்தா²ய உபக³தானம் கே³ஹபிட்டி²தோ ச²ட்³டி³தம் ஜரஸாலம் த³ஸ்ஸேஸி ‘‘ஏத்த² வஸதா²’’தி. அன்னபானாதீ³னம் அத்தா²ய தத்த² அத்³தி⁴கேஸு ஆக³தேஸு ‘‘கூ³த²ம் கா²த³த², முத்தம் பிவத², லோஹிதம் பிவத², தும்ஹாகம் மாது மத்த²லுங்க³ம் கா²த³தா²’’தி யம் யம் அஸுசி ஜேகு³ச்ச²ம், தஸ்ஸ தஸ்ஸ நாமம் க³ஹேத்வா நிட்டு²ரம் வத³தி.

ஸா அபரேன ஸமயேன காலம் கத்வா கம்மானுபா⁴வுக்கி²த்தா பேதயோனியம் நிப்³ப³த்தித்வா அத்தனோ வசீது³ச்சரிதானுரூபம் து³க்க²ம் அனுப⁴வந்தீ புரிமஜாதிஸம்ப³ந்த⁴ம் அனுஸ்ஸரித்வா ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ ஸந்திகம் உபஸங்கமிதுகாமா தஸ்ஸ விஹாரத்³வாரம் ஸம்பாபுணி, தஸ்ஸ விஹாரத்³வாரதே³வதாயோ விஹாரப்பவேஸனம் நிவாரேஸும். ஸா கிர இதோ பஞ்சமாய ஜாதியா தே²ரஸ்ஸ மாதுபூ⁴தபுப்³பா³, தஸ்மா ஏவமாஹ – ‘‘அஹம் அய்யஸ்ஸ ஸாரிபுத்தத்தே²ரஸ்ஸ இதோ பஞ்சமாய ஜாதீயா மாதா, தே³த² மே த்³வாரப்பவேஸனம் தே²ரம் த³ட்டு²’’ந்தி. தம் ஸுத்வா தே³வதா தஸ்ஸா பவேஸனம் அனுஜானிம்ஸு. ஸா பவிஸித்வா சங்கமனகோடியம் ட²த்வா தே²ரஸ்ஸ அத்தானம் த³ஸ்ஸேஸி. தே²ரோ தம் தி³ஸ்வா கருணாய ஸஞ்சோதி³தமானஸோ ஹுத்வா –

116. ‘‘நக்³கா³ து³ப்³ப³ண்ணரூபாஸி, கிஸா த⁴மனிஸந்த²தா;

உப்பா²ஸுலிகே கிஸிகே, கா நு த்வம் இத⁴ திட்ட²ஸீ’’தி. –

கா³தா²ய புச்சி². ஸா தே²ரேன புட்டா² படிவசனம் தே³ந்தீ –

117. ‘‘அஹம் தே ஸகியா மாதா, புப்³பே³ அஞ்ஞாஸு ஜாதீஸு;

உபபன்னா பேத்திவிஸயம், கு²ப்பிபாஸஸமப்பிதா.

118. ‘‘ச²ட்³டி³தம் கி²பிதம் கே²ளம், ஸிங்கா⁴ணிகம் ஸிலேஸுமம்;

வஸஞ்ச ட³ய்ஹமானானம், விஜாதானஞ்ச லோஹிதம்.

119. ‘‘வணிகானஞ்ச யம் கா⁴ன-ஸீஸச்சி²ன்னான லோஹிதம்;

கு²தா³பரேதா பு⁴ஞ்ஜாமி, இச்சி²புரிஸனிஸ்ஸிதம்.

120. ‘‘புப்³ப³லோஹிதம் ப⁴க்கா²மி, பஸூனம் மானுஸான ச;

அலேணா அனகா³ரா ச, நீலமஞ்சபராயணா.

121. ‘‘தே³ஹி புத்தக மே தா³னம், த³த்வா அன்வாதி³ஸாஹி மே;

அப்பேவ நாம முச்சேய்யம், புப்³ப³லோஹிதபோ⁴ஜனா’’தி. – பஞ்சகா³தா² அபா⁴ஸி;

117. தத்த² அஹம் தே ஸகியா மாதாதி அஹம் துய்ஹம் ஜனனிபா⁴வதோ ஸகியா மாதா. புப்³பே³ அஞ்ஞாஸு ஜாதீஸூதி மாதா ஹோந்தீபி ந இமிஸ்ஸம் ஜாதியம், அத² கோ² புப்³பே³ அஞ்ஞாஸு ஜாதீஸு, இதோ பஞ்சமியந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். உபபன்னா பேத்திவிஸயந்தி படிஸந்தி⁴வஸேன பேதலோகம் உபக³தா. கு²ப்பிபாஸஸமப்பிதாதி கு²தா³ய ச பிபாஸாய ச அபி⁴பூ⁴தா, நிரந்தரம் ஜிக⁴ச்சா²பிபாஸாஹி அபி⁴பு⁴ய்யமானாதி அத்தோ².

118-119. ச²ட்³டி³தந்தி உச்சி²ட்ட²கம், வந்தந்தி அத்தோ². கி²பிதந்தி கி²பிதேன ஸத்³தி⁴ம் முக²தோ நிக்க²ந்தமலம். கே²ளந்தி நிட்டு²ப⁴ம். ஸிங்கா⁴ணிகந்தி மத்த²லுங்க³தோ விஸ்ஸந்தி³த்வா நாஸிகாய நிக்க²ந்தமலம். ஸிலேஸுமந்தி ஸேம்ஹம். வஸஞ்ச ட³ய்ஹமானானந்தி சிதகஸ்மிம் ட³ய்ஹமானானம் களேவரானம் வஸாதேலஞ்ச. விஜாதானஞ்ச லோஹிதந்தி பஸூதானம் இத்தீ²னம் லோஹிதம், க³ப்³ப⁴மலம் ச-ஸத்³தே³ன ஸங்க³ண்ஹாதி. வணிகானந்தி ஸஞ்ஜாதவணானம். யந்தி யம் லோஹிதந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. கா⁴னஸீஸச்சி²ன்னானந்தி கா⁴னச்சி²ன்னானம் ஸீஸச்சி²ன்னானஞ்ச யம் லோஹிதம், தம் பு⁴ஞ்ஜாமீதி யோஜனா. தே³ஸனாஸீஸமேதம் ‘‘கா⁴னஸீஸச்சி²ன்னான’’ந்தி, யஸ்மா ஹத்த²பாதா³தி³ச்சி²ன்னானம்பி லோஹிதம் பு⁴ஞ்ஜாமியேவ. ததா² ‘‘வணிகான’’ந்தி இமினா தேஸம்பி லோஹிதம் ஸங்க³ஹிதந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். கு²தா³பரேதாதி ஜிக⁴ச்சா²பி⁴பூ⁴தா ஹுத்வா. இத்தி²புரிஸனிஸ்ஸிதந்தி இத்தி²புரிஸஸரீரனிஸ்ஸிதம் யதா²வுத்தம் அஞ்ஞஞ்ச சம்மமம்ஸன்ஹாருபுப்³பா³தி³கம் பரிபு⁴ஞ்ஜாமீதி த³ஸ்ஸேதி.

120-121. பஸூனந்தி அஜகோ³மஹிம்ஸாதீ³னம். அலேணாதி அஸரணா. அனகா³ராதி அனாவாஸா. நீலமஞ்சபராயணாதி ஸுஸானே ச²ட்³டி³தமலமஞ்சஸயனா. அத² வா நீலாதி சா²ரிகங்கா³ரப³ஹுலா ஸுஸானபூ⁴மி அதி⁴ப்பேதா, தம்யேவ மஞ்சம் விய அதி⁴ஸயனாதி அத்தோ². அன்வாதி³ஸாஹி மேதி யதா² தி³ன்னம் த³க்கி²ணம் மய்ஹம் உபகப்பதி, ததா² உத்³தி³ஸ பத்திதா³னம் தே³ஹி. அப்பேவ நாம முச்சேய்யம், புப்³ப³லோஹிதபோ⁴ஜனாதி தவ உத்³தி³ஸனேன ஏதஸ்மா புப்³ப³லோஹிதபோ⁴ஜனா பேதஜீவிகா அபி நாம முச்சேய்யம்.

தம் ஸுத்வா ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தத்தே²ரோ து³தியதி³வஸே மஹாமோக்³க³ல்லானத்தே²ராதி³கே தயோ தே²ரே ஆமந்தேத்வா தேஹி ஸத்³தி⁴ம் ராஜக³ஹே பிண்டா³ய சரந்தோ ரஞ்ஞோ பி³ம்பி³ஸாரஸ்ஸ நிவேஸனம் அக³மாஸி. ராஜா தே²ரே தி³ஸ்வா வந்தி³த்வா ‘‘கிம், ப⁴ந்தே, ஆக³தத்தா²’’தி ஆக³மனகாரணம் புச்சி². ஆயஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ தம் பவத்திம் ரஞ்ஞோ ஆரோசேஸி. ராஜா ‘‘அஞ்ஞாதம், ப⁴ந்தே’’தி வத்வா தே²ரே விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா ஸப்³ப³கம்மிகம் அமச்சம் பக்கோஸாபேத்வா ஆணாபேஸி ‘‘நக³ரஸ்ஸ அவிதூ³ரே விவித்தே சா²யூத³கஸம்பன்னே டா²னே சதஸ்ஸோ குடியோ காரேஹீ’’தி. அந்தேபுரே ச பஹோனகவிஸேஸவஸேன திதா⁴ விப⁴ஜித்வா சதஸ்ஸோ குடியோ படிச்சா²பேஸி, ஸயஞ்ச தத்த² க³ந்த்வா காதப்³ப³யுத்தகம் அகாஸி. நிட்டி²தாஸு குடிகாஸு ஸப்³ப³ம் ப³லிகரணம் ஸஜ்ஜாபேத்வா அன்னபானவத்தா²தீ³னி பு³த்³த⁴ப்பமுக²ஸ்ஸ சாதுத்³தி³ஸஸ்ஸ பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ அனுச்ச²விகே ஸப்³ப³பரிக்கா²ரே ச உபட்டா²பேத்வா ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தத்தே²ரஸ்ஸ தம் ஸப்³ப³ம் நிய்யாதே³ஸி. அத² தே²ரோ தம் பேதிம் உத்³தி³ஸ்ஸ தம் ஸப்³ப³ம் பு³த்³த⁴ப்பமுக²ஸ்ஸ சாதுத்³தி³ஸஸ்ஸ பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ அதா³ஸி. ஸா பேதீ தம் அனுமோதி³த்வா தே³வலோகே நிப்³ப³த்தித்வா ஸப்³ப³காமஸமித்³தா⁴ ச ஹுத்வா அபரதி³வஸே ஆயஸ்மதோ மஹாமோக்³க³ல்லானத்தே²ரஸ்ஸ ஸந்திகம் உபக³ந்த்வா வந்தி³த்வா அட்டா²ஸி. தம் தே²ரோ படிபுச்சி², ஸா அத்தனோ பேதூபபத்திம் புன தே³வூபபத்திஞ்ச வித்தா²ரதோ கதே²ஸி. தேன வுத்தம் –

122. ‘‘மாதுயா வசனம் ஸுத்வா, உபதிஸ்ஸோனுகம்பகோ;

ஆமந்தயி மோக்³க³ல்லானம், அனுருத்³த⁴ஞ்ச கப்பினம்.

123. ‘‘சதஸ்ஸோ குடியோ கத்வா, ஸங்கே⁴ சாதுத்³தி³ஸே அதா³;

குடியோ அன்னபானஞ்ச, மாது த³க்கி²ணமாதி³ஸீ.

124. ‘‘ஸமனந்தரானுத்³தி³ட்டே², விபாகோ உத³பஜ்ஜத²;

போ⁴ஜனம் பானீயம் வத்த²ம், த³க்கி²ணாய இத³ம் ப²லம்.

125. ‘‘ததோ ஸுத்³தா⁴ ஸுசிவஸனா, காஸிகுத்தமதா⁴ரினீ;

விசித்தவத்தா²ப⁴ரணா, கோலிகம் உபஸங்கமீ’’தி.

123. தத்த² ஸங்கே⁴ சாதுத்³தி³ஸே அதா³தி சாதுத்³தி³ஸஸ்ஸ ஸங்க⁴ஸ்ஸ அதா³ஸி, நிய்யாதே³ஸீதி அத்தோ². ஸேஸம் வுத்தத்த²மேவ.

அதா²யஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ தம் பேதிம் –

126. ‘‘அபி⁴க்கந்தேன வண்ணேன, யா த்வம் திட்ட²ஸி தே³வதே;

ஓபா⁴ஸேந்தீ தி³ஸா ஸப்³பா³, ஓஸதீ⁴ விய தாரகா.

127. ‘‘கேன தேதாதி³ஸோ வண்ணோ, தேன தே இத⁴ மிஜ்ஜ²தி;

உப்பஜ்ஜந்தி ச தே போ⁴கா³, யே கேசி மனஸோ பியா.

128. ‘‘புச்சா²மி தம் தே³வி மஹானுபா⁴வே, மனுஸ்ஸபூ⁴தா கிமகாஸி புஞ்ஞம்;

கேனாஸி ஏவம் ஜலிதானுபா⁴வா,

வண்ணோ ச தே ஸப்³ப³தி³ஸா பபா⁴ஸதீ’’தி. – புச்சி²;

129-133. அத² ஸா ‘‘ஸாரிபுத்தஸ்ஸாஹம் மாதா’’திஆதி³னா விஸ்ஸஜ்ஜேஸி. ஸேஸம் வுத்தத்த²மேவ. அதா²யஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ தம் பவத்திம் ப⁴க³வதோ ஆரோசேஸி. ப⁴க³வா தமத்த²ம் அட்டு²ப்பத்திம் கத்வா ஸம்பத்தபரிஸாய த⁴ம்மம் தே³ஸேஸி, ஸா தே³ஸனா மஹாஜனஸ்ஸ ஸாத்தி²கா அஹோஸீதி.

ஸாரிபுத்தத்தே²ரமாதுபேதிவத்து²வண்ணனா நிட்டி²தா.

3. மத்தாபேதிவத்து²வண்ணனா

நக்³கா³ து³ப்³ப³ண்ணரூபாஸீதி இத³ம் ஸத்த²ரி ஜேதவனே விஹரந்தே மத்தம் நாம பேதிம் ஆரப்³ப⁴ வுத்தம். ஸாவத்தி²யம் கிர அஞ்ஞதரோ குடும்பி³கோ ஸத்³தோ⁴ பஸன்னோ அஹோஸி. தஸ்ஸ ப⁴ரியா அஸ்ஸத்³தா⁴ அப்பஸன்னா கோத⁴னா வஞ்ஜா² ச அஹோஸி நாமேன மத்தா நாம. அத² ஸோ குடும்பி³கோ குலவம்ஸூபச்சே²த³னப⁴யேன ஸதி³ஸகுலதோ திஸ்ஸம் நாம அஞ்ஞம் கஞ்ஞம் ஆனேஸி. ஸா அஹோஸி ஸத்³தா⁴ பஸன்னா ஸாமினோ ச பியா மனாபா, ஸா நசிரஸ்ஸேவ க³ப்³பி⁴னீ ஹுத்வா த³ஸமாஸச்சயேன புத்தம் விஜாயி, ‘‘பூ⁴தோ’’திஸ்ஸ நாமம் அஹோஸி. ஸா கே³ஹஸ்ஸாமினீ ஹுத்வா சத்தாரோ பி⁴க்கூ² ஸக்கச்சம் உபட்ட²ஹி, வஞ்ஜா² பன தம் உஸூயதி.

தா உபோ⁴பி ஏகஸ்மிம் தி³வஸே ஸீஸம் ந்ஹத்வா அல்லகேஸா அட்ட²ம்ஸு, குடும்பி³கோ கு³ணவஸேன திஸ்ஸாய ஆப³த்³த⁴ஸினேஹோ மனுஞ்ஞேன ஹத³யேன தாய ஸத்³தி⁴ம் ப³ஹும் ஸல்லபந்தோ அட்டா²ஸி. தம் அஸஹமானா மத்தா இஸ்ஸாபகதா கே³ஹே ஸம்மஜ்ஜித்வா ட²பிதம் ஸங்காரம் திஸ்ஸாய மத்த²கே ஓகிரி. ஸா அபரேன ஸமயேன காலம் கத்வா பேதயோனியம் நிப்³ப³த்தித்வா அத்தனோ கம்மப³லேன பஞ்சவித⁴ம் து³க்க²ம் அனுப⁴வதி. தம் பன து³க்க²ம் பாளிதோ ஏவ விஞ்ஞாயதி. அதே²கதி³வஸம் ஸா பேதீ ஸஞ்ஜா²ய வீதிவத்தாய கே³ஹஸ்ஸ பிட்டி²பஸ்ஸே ந்ஹாயந்தியா திஸ்ஸாய அத்தானம் த³ஸ்ஸேஸி. தம் தி³ஸ்வா திஸ்ஸா –

134. ‘‘நக்³கா³ து³ப்³ப³ண்ணரூபாஸி, கிஸா த⁴மனிஸந்த²தா;

உப்பா²ஸுலிகே கிஸிகே, கா நு த்வம் இத⁴ திட்ட²ஸீ’’தி. –

கா³தா²ய படிபுச்சி². இதரா –

135. ‘‘அஹம் மத்தா துவம் திஸ்ஸா, ஸபத்தீ தே புரே அஹும்;

பாபகம்மம் கரித்வான, பேதலோகம் இதோ க³தா’’தி. –

கா³தா²ய படிவசனம் அதா³ஸி. தத்த² அஹம் மத்தா துவம் திஸ்ஸாதி அஹம் மத்தா நாம, துவம் திஸ்ஸா நாம. புரேதி புரிமத்தபா⁴வே. தேதி துய்ஹம் ஸபத்தீ அஹும், அஹோஸிந்தி அத்தோ². புன திஸ்ஸா –

136. ‘‘கிம் நு காயேன வாசாய, மனஸா து³க்கடம் கதம்;

கிஸ்ஸகம்மவிபாகேன, பேதலோகம் இதோ க³தா’’தி. –

கா³தா²ய கதகம்மம் புச்சி². புன இதரா –

137. ‘‘சண்டீ³ ச ப²ருஸா சாஸிம், இஸ்ஸுகீ மச்ச²ரீ ஸடா²;

தாஹம் து³ருத்தம் வத்வான, பேதலோகம் இதோ க³தா’’தி. –

கா³தா²ய அத்தனா கதகம்மம் ஆசிக்கி². தத்த² சண்டீ³தி கோத⁴னா. ப²ருஸாதி ப²ருஸவசனா. ஆஸிந்தி அஹோஸிம். தாஹந்தி தம் அஹம். து³ருத்தந்தி து³ப்³பா⁴ஸிதம் நிரத்த²கவசனம். இதோ பரம்பி தாஸம் வசனபடிவசனவஸேனேவ கா³தா² பவத்தா –

138. ‘‘ஸப்³ப³ம் அஹம்பி ஜானாமி, யதா² த்வம் சண்டி³கா அஹு;

அஞ்ஞஞ்ச கோ² தம் புச்சா²மி, கேனாஸி பம்ஸுகுந்தி²தா.

139. ‘‘ஸீஸம்ன்ஹாதா துவம் ஆஸி, ஸுசிவத்தா² அலங்கதா;

அஹஞ்ச கோ² அதி⁴மத்தம், ஸமலங்கததரா தயா.

140. ‘‘தஸ்ஸா மே பேக்க²மானாய, ஸாமிகேன ஸமந்தயி;

ததோ மே இஸ்ஸா விபுலா, கோதோ⁴ மே ஸமஜாயத².

141. ‘‘ததோ பம்ஸும் க³ஹேத்வான, பம்ஸுனா தஞ்ஹி ஓகிரிம்;

தஸ்ஸகம்மவிபாகேன, தேனம்ஹி பம்ஸுகுந்தி²தா.

142. ‘‘ஸப்³ப³ம் அஹம்பி ஜானாமி, பம்ஸுனா மம் த்வமோகிரி;

அஞ்ஞஞ்ச கோ² தம் புச்சா²மி, கேன க²ஜ்ஜஸி கச்சு²யா.

143. ‘‘பே⁴ஸஜ்ஜஹாரீ உப⁴யோ, வனந்தம் அக³மிம்ஹஸே;

த்வஞ்ச பே⁴ஸஜ்ஜமாஹரி, அஹஞ்ச கபிகச்சு²னோ.

144. ‘‘தஸ்ஸா த்யாஜானமானாய, ஸேய்யம் த்யாஹம் ஸமோகிரிம்;

தஸ்ஸகம்மவிபாகேன, தேன க²ஜ்ஜாமி கச்சு²யா.

145. ‘‘ஸப்³ப³ம் அஹம்பி ஜானாமி, ஸேய்யம் மே த்வம் ஸமோகிரி;

அஞ்ஞஞ்ச கோ² தம் புச்சா²மி, கேனாஸி நக்³கி³யா துவம்.

146. ‘‘ஸஹாயானம் ஸமயோ ஆஸி, ஞாதீனம் ஸமிதீ அஹு;

த்வஞ்ச ஆமந்திதா ஆஸி, ஸஸாமினீ நோ ச கோ²ஹம்.

147. ‘‘தஸ்ஸா த்யாஜானமானாய, து³ஸ்ஸம் த்யாஹம் அபானுதி³ம்;