8. நிதி⁴கண்ட³ஸுத்தவண்ணனா
நிக்கே²பகாரணம்
இதா³னி யதி³த³ம் திரோகுட்டானந்தரம் ‘‘நிதி⁴ம் நிதே⁴தி புரிஸோ’’திஆதி³னா நிதி⁴கண்ட³ம் நிக்கி²த்தம், தஸ்ஸ –
‘‘பா⁴ஸித்வா நிதி⁴கண்ட³ஸ்ஸ, இத⁴ நிக்கே²பகாரணம்;
அட்டு²ப்பத்திஞ்ச தீ³பேத்வா, கரிஸ்ஸாமத்த²வண்ணனம்’’.
தத்த² இத⁴ நிக்கே²பகாரணம் தாவஸ்ஸ ஏவம் வேதி³தப்³ப³ம். இத³ஞ்ஹி நிதி⁴கண்ட³ம் ப⁴க³வதா இமினா அனுக்கமேன அவுத்தம்பி யஸ்மா அனுமோத³னவஸேன வுத்தஸ்ஸ திரோகுட்டஸ்ஸ மிது²னபூ⁴தம், தஸ்மா இத⁴ நிக்கி²த்தம். திரோகுட்டேன வா புஞ்ஞவிரஹிதானம் விபத்திம் த³ஸ்ஸேத்வா இமினா கதபுஞ்ஞானம் ஸம்பத்தித³ஸ்ஸனத்த²ம்பி இத³ம் இத⁴ நிக்கி²த்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம். இத³மஸ்ஸ இத⁴ நிக்கே²பகாரணம்.
ஸுத்தட்டு²ப்பத்தி
அட்டு²ப்பத்தி பனஸ்ஸ – ஸாவத்தி²யம் கிர அஞ்ஞதரோ குடும்பி³கோ அட்³டோ⁴ மஹத்³த⁴னோ மஹாபோ⁴கோ³. ஸோ ச ஸத்³தோ⁴ ஹோதி பஸன்னோ, விக³தமலமச்சே²ரேன சேதஸா அகா³ரம் அஜ்ஜா²வஸதி. ஸோ ஏகஸ்மிம் தி³வஸே பு³த்³த⁴ப்பமுக²ஸ்ஸ பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ தா³னம் தே³தி. தேன ச ஸமயேன ராஜா த⁴னத்தி²கோ ஹோதி, ஸோ தஸ்ஸ ஸந்திகே புரிஸம் பேஸேஸி ‘‘க³ச்ச², ப⁴ணே, இத்த²ன்னாமம் குடும்பி³கம் ஆனேஹீ’’தி. ஸோ க³ந்த்வா தம் குடும்பி³கம் ஆஹ ‘‘ராஜா தம் க³ஹபதி ஆமந்தேதீ’’தி. குடும்பி³கோ ஸத்³தா⁴தி³கு³ணஸமன்னாக³தேன சேதஸா பு³த்³த⁴ப்பமுக²ம் பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் பரிவிஸந்தோ ஆஹ ‘‘க³ச்ச², போ⁴ புரிஸ, பச்சா² ஆக³மிஸ்ஸாமி, இதா³னி தாவம்ஹி நிதி⁴ம் நிதே⁴ந்தோ டி²தோ’’தி. அத² ப⁴க³வா பு⁴த்தாவீ பவாரிதோ தமேவ புஞ்ஞஸம்பத³ம் பரமத்த²தோ நிதீ⁴தி த³ஸ்ஸேதும் தஸ்ஸ குடும்பி³கஸ்ஸ அனுமோத³னத்த²ம் ‘‘நிதி⁴ம் நிதே⁴தி புரிஸோ’’தி இமா கா³தா²யோ அபா⁴ஸி. அயமஸ்ஸ அட்டு²ப்பத்தி.
ஏவமஸ்ஸ –
‘‘பா⁴ஸித்வா நிதி⁴கண்ட³ஸ்ஸ, இத⁴ நிக்கே²பகாரணம்;
அட்டு²ப்பத்திஞ்ச தீ³பேத்வா, கரிஸ்ஸாமத்த²வண்ணனம்’’.
பட²மகா³தா²வண்ணனா
1. தத்த² நிதி⁴ம் நிதே⁴தி புரிஸோதி நிதீ⁴யதீதி நிதி⁴, ட²பீயதி ரக்கீ²யதி கோ³பீயதீதி அத்தோ². ஸோ சதுப்³பி³தோ⁴ தா²வரோ, ஜங்க³மோ, அங்க³ஸமோ, அனுகா³மிகோதி. தத்த² தா²வரோ நாம பூ⁴மிக³தம் வா வேஹாஸட்ட²ம் வா ஹிரஞ்ஞம் வா ஸுவண்ணம் வா கே²த்தம் வா வத்து² வா, யம் வா பனஞ்ஞம்பி ஏவரூபம் இரியாபத²விரஹிதம், அயம் தா²வரோ நிதி⁴. ஜங்க³மோ நாம தா³ஸிதா³ஸம் ஹத்தி²க³வஸ்ஸவளவம் அஜேளகம் குக்குடஸூகரம் யம் வா பனஞ்ஞம்பி ஏவரூபம் இரியாபத²படிஸம்யுத்தம். அயம் ஜங்க³மோ நிதி⁴ அங்க³ஸமோ நாம கம்மாயதனம், ஸிப்பாயதனம், விஜ்ஜாட்டா²னம், பா³ஹுஸச்சம், யம் வா பனஞ்ஞம்பி ஏவரூபம் ஸிக்கி²த்வா க³ஹிதம் அங்க³பச்சங்க³மிவ அத்தபா⁴வப்படிப³த்³த⁴ம், அயம் அங்க³ஸமோ நிதி⁴. அனுகா³மிகோ நாம தா³னமயம் புஞ்ஞம் ஸீலமயம் பா⁴வனாமயம் த⁴ம்மஸ்ஸவனமயம் த⁴ம்மதே³ஸனாமயம், யம் வா பனஞ்ஞம்பி ஏவரூபம் புஞ்ஞம் தத்த² தத்த² அனுக³ந்த்வா விய இட்ட²ப²லமனுப்பதே³தி, அயம் அனுகா³மிகோ நிதி⁴. இமஸ்மிம் பன டா²னே தா²வரோ அதி⁴ப்பேதோ.
நிதே⁴தீதி ட²பேதி படிஸாமேதி கோ³பேதி. புரிஸோதி மனுஸ்ஸோ. காமஞ்ச புரிஸோபி இத்தீ²பி பண்ட³கோபி நிதி⁴ம் நிதே⁴தி, இத⁴ பன புரிஸஸீஸேன தே³ஸனா கதா, அத்த²தோ பன தேஸம்பி இத⁴ ஸமோதா⁴னம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். க³ம்பீ⁴ரே ஓத³கந்திகேதி ஓகா³ஹேதப்³ப³ட்டே²ன க³ம்பீ⁴ரம், உத³கஸ்ஸ அந்திகபா⁴வேன ஓத³கந்திகம். அத்தி² க³ம்பீ⁴ரம் ந ஓத³கந்திகம் ஜங்க³லே பூ⁴மிபா⁴கே³ ஸதிகபோரிஸோ ஆவாடோ விய, அத்தி² ஓத³கந்திகம் ந க³ம்பீ⁴ரம் நின்னே பல்லலே ஏகத்³விவித³த்தி²கோ ஆவாடோ விய, அத்தி² க³ம்பீ⁴ரஞ்சேவ ஓத³கந்திகஞ்ச ஜங்க³லே பூ⁴மிபா⁴கே³ யாவ இதா³னி உத³கம் ஆக³மிஸ்ஸதீதி, தாவ க²தோ ஆவாடோ விய. தம் ஸந்தா⁴ய இத³ம் வுத்தம் ‘‘க³ம்பீ⁴ரே ஓத³கந்திகே’’தி. அத்தே² கிச்சே ஸமுப்பன்னேதி அத்தா² அனபேதந்தி அத்த²ம், அத்தா²வஹம் ஹிதாவஹந்தி வுத்தம் ஹோதி. காதப்³ப³ந்தி கிச்சம், கிஞ்சிதே³வ கரணீயந்தி வுத்தம் ஹோதி. உப்பன்னம் ஏவ ஸமுப்பன்னம், கத்தப்³ப³பா⁴வேன உபட்டி²தந்தி வுத்தம் ஹோதி. தஸ்மிம் அத்தே² கிச்சே ஸமுப்பன்னே. அத்தா²ய மே ப⁴விஸ்ஸதீதி நிதா⁴னப்பயோஜனனித³ஸ்ஸனமேதம். ஏதத³த்த²ஞ்ஹி ஸோ நிதே⁴தி ‘‘அத்தா²வஹே கிஸ்மிஞ்சிதே³வ கரணீயே ஸமுப்பன்னே அத்தா²ய மே ப⁴விஸ்ஸதி, தஸ்ஸ மே கிச்சஸ்ஸ நிப்ப²த்தியா ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி. கிச்சனிப்ப²த்தியேவ ஹி தஸ்ஸ கிச்சே ஸமுப்பன்னே அத்தோ²தி வேதி³தப்³போ³.
து³தியகா³தா²வண்ணனா
ஏவம் நிதா⁴னப்பயோஜனம் த³ஸ்ஸேந்தோ அத்தா²தி⁴க³மாதி⁴ப்பாயம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி அனத்தா²பக³மாதி⁴ப்பாயம் த³ஸ்ஸேதுமாஹ –
2. ‘‘ராஜதோ வா து³ருத்தஸ்ஸ, சோரதோ பீளிதஸ்ஸ வா.
இணஸ்ஸ வா பமோக்கா²ய, து³ப்³பி⁴க்கே² ஆபதா³ஸு வா’’தி.
தஸ்ஸத்தோ² ‘‘அத்தா²ய மே ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ச ‘‘இணஸ்ஸ வா பமோக்கா²யா’’தி ச ஏத்த² வுத்தேஹி த்³வீஹி ப⁴விஸ்ஸதிபமோக்கா²ய-பதே³ஹி ஸத்³தி⁴ம் யதா²ஸம்ப⁴வம் யோஜேத்வா வேதி³தப்³போ³.
தத்தா²யம் யோஜனா – ந கேவலம் அத்தா²ய மே ப⁴விஸ்ஸதீதி ஏவ புரிஸோ நிதி⁴ம் நிதே⁴தி, கிந்து ‘‘அயம் சோரோ’’தி வா ‘‘பாரதா³ரிகோ’’தி வா ‘‘ஸுங்ககா⁴தகோ’’தி வா ஏவமாதி³னா நயேன பச்சத்தி²கேஹி பச்சாமித்தேஹி து³ருத்தஸ்ஸ மே ஸதோ ராஜதோ வா பமோக்கா²ய ப⁴விஸ்ஸதி, ஸந்தி⁴ச்சே²தா³தீ³ஹி த⁴னஹரணேன வா, ‘‘ஏத்தகம் ஹிரஞ்ஞஸுவண்ணம் தே³ஹீ’’தி ஜீவக்³கா³ஹேன வா சோரேஹி மே பீளிதஸ்ஸ ஸதோ சோரதோ வா பமோக்கா²ய ப⁴விஸ்ஸதி. ஸந்தி மே இணாயிகா, தே மம் ‘‘இணம் தே³ஹீ’’தி சோதே³ஸ்ஸந்தி, தேஹி மே சோதி³யமானஸ்ஸ இணஸ்ஸ வா பமோக்கா²ய ப⁴விஸ்ஸதி. ஹோதி ஸோ ஸமயோ, யம் து³ப்³பி⁴க்க²ம் ஹோதி து³ஸ்ஸஸ்ஸம் து³ல்லப⁴பிண்ட³ம், தத்த² ந ஸுகரம் அப்பத⁴னேன யாபேதும், ததா²விதே⁴ ஆக³தே து³ப்³பி⁴க்கே² வா மே ப⁴விஸ்ஸதி. யதா²ரூபா ஆபதா³ உப்பஜ்ஜந்தி அக்³கி³தோ வா உத³கதோ வா அப்பியதா³யாத³தோ வா, ததா²ரூபாஸு வா உப்பன்னாஸு ஆபதா³ஸு மே ப⁴விஸ்ஸதீதிபி புரிஸோ நிதி⁴ம் நிதே⁴தீதி.
ஏவம் அத்தா²தி⁴க³மாதி⁴ப்பாயம் அனத்தா²பக³மாதி⁴ப்பாயஞ்சாதி த்³வீஹி கா³தா²ஹி து³வித⁴ம் நிதா⁴னப்பயோஜனம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி தமேவ து³வித⁴ம் பயோஜனம் நிக³மேந்தோ ஆஹ –
‘‘ஏதத³த்தா²ய லோகஸ்மிம், நிதி⁴ நாம நிதீ⁴யதீ’’தி.
தஸ்ஸத்தோ² – ய்வாயம் ‘‘அத்தா²ய மே ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ச ‘‘ராஜதோ வா து³ருத்தஸ்ஸா’’தி ஏவமாதீ³ஹி ச அத்தா²தி⁴க³மோ அனத்தா²பக³மோ ச த³ஸ்ஸிதோ. ஏதத³த்தா²ய ஏதேஸம் நிப்பா²த³னத்தா²ய இமஸ்மிம் ஓகாஸலோகே யோ கோசி ஹிரஞ்ஞஸுவண்ணாதி³பே⁴தோ³ நிதி⁴ நாம நிதீ⁴யதி ட²பீயதி படிஸாமீயதீதி.
ததியகா³தா²வண்ணனா
இதா³னி யஸ்மா ஏவம் நிஹிதோபி ஸோ நிதி⁴ புஞ்ஞவதம்யேவ அதி⁴ப்பேதத்த²ஸாத⁴கோ ஹோதி, ந அஞ்ஞேஸம், தஸ்மா தமத்த²ம் தீ³பேந்தோ ஆஹ –
3. ‘‘தாவஸ்ஸுனிஹிதோ ஸந்தோ, க³ம்பீ⁴ரே ஓத³கந்திகே.
ந ஸப்³போ³ ஸப்³ப³தா³ ஏவ, தஸ்ஸ தம் உபகப்பதீ’’தி.
தஸ்ஸத்தோ² – ஸோ நிதி⁴ தாவ ஸுனிஹிதோ ஸந்தோ, தாவ ஸுட்டு² நிக²ணித்வா ட²பிதோ ஸமானோதி வுத்தம் ஹோதி. கீவ ஸுட்டூ²தி? க³ம்பீ⁴ரே ஓத³கந்திகே, யாவ க³ம்பீ⁴ரே ஓத³கந்திகே நிஹிதோதி ஸங்க²ம் க³ச்ச²தி, தாவ ஸுட்டூ²தி வுத்தம் ஹோதி. ந ஸப்³போ³ ஸப்³ப³தா³ ஏவ, தஸ்ஸ தம் உபகப்பதீதி யேன புரிஸேன நிஹிதோ, தஸ்ஸ ஸப்³போ³பி ஸப்³ப³காலம் ந உபகப்பதி ந ஸம்பஜ்ஜதி, யதா²வுத்தகிச்சகரணஸமத்தோ² ந ஹோதீதி வுத்தம் ஹோதி. கிந்து கோசிதே³வ கதா³சிதே³வ உபகப்பதி, நேவ வா உபகப்பதீதி. ஏத்த² ச ந்தி பத³பூரணமத்தே நிபாதோ த³ட்ட²ப்³போ³ ‘‘யதா² தம் அப்பமத்தஸ்ஸ ஆதாபினோ’’தி ஏவமாதீ³ஸு (ம. நி. 2.18-19; 3.154) விய. லிங்க³பே⁴த³ம் வா கத்வா ‘‘ஸோ’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘த’’ந்தி வுத்தம். ஏவம் ஹி வுச்சமானே ஸோ அத்தோ² ஸுக²ம் பு³ஜ்ஜ²தீதி.
சதுத்த²பஞ்சமகா³தா²வண்ணனா
ஏவம் ‘‘ந ஸப்³போ³ ஸப்³ப³தா³ ஏவ, தஸ்ஸ தம் உபகப்பதீ’’தி வத்வா இதா³னி யேஹி காரணேஹி ந உபகப்பதி, தானி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ –
4. ‘‘நிதி⁴ வா டா²னா சவதி, ஸஞ்ஞா வாஸ்ஸ விமுய்ஹதி.
நாகா³ வா அபனாமேந்தி, யஸ்மா வாபி ஹரந்தி நம்.
5. ‘‘அப்பியா வாபி தா³யாதா³, உத்³த⁴ரந்தி அபஸ்ஸதோ’’தி.
தஸ்ஸத்தோ² – யஸ்மிம் டா²னே ஸுனிஹிதோ ஹோதி நிதி⁴, ஸோ வா நிதி⁴ தம்ஹா டா²னா சவதி அபேதி விக³ச்ச²தி, அசேதனோபி ஸமானோ புஞ்ஞக்க²யவஸேன அஞ்ஞம் டா²னம் க³ச்ச²தி. ஸஞ்ஞா வா அஸ்ஸ விமுய்ஹதி, யஸ்மிம் டா²னே நிஹிதோ நிதி⁴, தம் ந ஜானாதி, அஸ்ஸ புஞ்ஞக்க²யசோதி³தா நாகா³ வா தம் நிதி⁴ம் அபனாமேந்தி அஞ்ஞம் டா²னம் க³மேந்தி. யக்கா² வாபி ஹரந்தி யேனிச்ச²கம் ஆதா³ய க³ச்ச²ந்தி. அபஸ்ஸதோ வா அஸ்ஸ அப்பியா வா தா³யாதா³ பூ⁴மிம் க²ணித்வா தம் நிதி⁴ம் உத்³த⁴ரந்தி. ஏவமஸ்ஸ ஏதேஹி டா²னா சவனாதீ³ஹி காரணேஹி ஸோ நிதி⁴ ந உபகப்பதீதி.
ஏவம் டா²னா சவனாதீ³னி லோகஸம்மதானி அனுபகப்பனகாரணானி வத்வா இதா³னி யம் தம் ஏதேஸம்பி காரணானம் மூலபூ⁴தம் ஏகஞ்ஞேவ புஞ்ஞக்க²யஸஞ்ஞிதம் காரணம், தம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ –
‘‘யதா³ புஞ்ஞக்க²யோ ஹோதி, ஸப்³ப³மேதம் வினஸ்ஸதீ’’தி.
தஸ்ஸத்தோ² – யஸ்மிம் ஸமயே போ⁴க³ஸம்பத்தினிப்பா²த³கஸ்ஸ புஞ்ஞஸ்ஸ க²யோ ஹோதி, போ⁴க³பாரிஜுஞ்ஞஸம்வத்தனிகமபுஞ்ஞமோகாஸம் கத்வா டி²தம் ஹோதி, அத² யம் நிதி⁴ம் நிதே⁴ந்தேன நிஹிதம் ஹிரஞ்ஞஸுவண்ணாதி³த⁴னஜாதம், ஸப்³ப³மேதம் வினஸ்ஸதீதி.
ச²ட்ட²கா³தா²வண்ணனா
ஏவம் ப⁴க³வா தேன தேன அதி⁴ப்பாயேன நிஹிதம்பி யதா²தி⁴ப்பாயம் அனுபகப்பந்தம் நானப்பகாரேஹி நஸ்ஸனத⁴ம்மம் லோகஸம்மதம் நிதி⁴ம் வத்வா இதா³னி யம் புஞ்ஞஸம்பத³ம் பரமத்த²தோ நிதீ⁴தி த³ஸ்ஸேதும் தஸ்ஸ குடும்பி³கஸ்ஸ அனுமோத³னத்த²மித³ம் நிதி⁴கண்ட³மாரத்³த⁴ம், தம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ –
6. ‘‘யஸ்ஸ தா³னேன ஸீலேன, ஸம்யமேன த³மேன ச.
நிதீ⁴ ஸுனிஹிதோ ஹோதி, இத்தி²யா புரிஸஸ்ஸ வா’’தி.
தத்த² தா³னந்தி ‘‘தா³னஞ்ச த⁴ம்மசரியா சா’’தி ஏத்த² வுத்தனயேனேவ க³ஹேதப்³ப³ம். ஸீலந்தி காயிகவாசஸிகோ அவீதிக்கமோ. பஞ்சங்க³த³ஸங்க³பாதிமோக்க²ஸம்வராதி³ வா ஸப்³ப³ம்பி ஸீலம் இத⁴ ஸீலந்தி அதி⁴ப்பேதம். ஸம்யமோதி ஸம்யமனம் ஸம்யமோ, சேதஸோ நானாரம்மணக³தினிவாரணந்தி வுத்தம் ஹோதி, ஸமாதி⁴ஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம். யேன ஸம்யமேன ஸமன்னாக³தோ ‘‘ஹத்த²ஸம்யதோ, பாத³ஸம்யதோ, வாசாஸம்யதோ, ஸம்யதுத்தமோ’’தி ஏத்த² ஸம்யதுத்தமோதி வுத்தோ. அபரே ஆஹு ‘‘ஸம்யமனம் ஸம்யமோ, ஸம்வரணந்தி வுத்தம் ஹோதி, இந்த்³ரியஸம்வரஸ்ஸேதம் அதி⁴வசன’’ந்தி. த³மோதி த³மனம், கிலேஸூபஸமனந்தி வுத்தம் ஹோதி, பஞ்ஞாயேதம் அதி⁴வசனம். பஞ்ஞா ஹி கத்த²சி பஞ்ஞாத்வேவ வுச்சதி ‘‘ஸுஸ்ஸூஸா லப⁴தே பஞ்ஞ’’ந்தி ஏவமாதீ³ஸு (ஸம். நி. 1.246; ஸு. நி. 188). கத்த²சி த⁴ம்மோதி ‘‘ஸச்சம் த⁴ம்மோ தி⁴தி சாகோ³’’தி ஏவமாதீ³ஸு. கத்த²சி த³மோதி ‘‘யதி³ ஸச்சா த³மா சாகா³, க²ந்த்யா பி⁴ய்யோ ந விஜ்ஜதீ’’திஆதீ³ஸு.
ஏவம் தா³னாதீ³னி ஞத்வா இதா³னி ஏவம் இமிஸ்ஸா கா³தா²ய ஸம்பிண்டே³த்வா அத்தோ² வேதி³தப்³போ³ – யஸ்ஸ இத்தி²யா வா புரிஸஸ்ஸ வா தா³னேன ஸீலேன ஸம்யமேன த³மேன சாதி இமேஹி சதூஹி த⁴ம்மேஹி யதா² ஹிரஞ்ஞேன ஸுவண்ணேன முத்தாய மணினா வா த⁴னமயோ நிதி⁴ தேஸம் ஸுவண்ணாதீ³னம் ஏகத்த² பக்கி²பனேன நிதீ⁴யதி, ஏவம் புஞ்ஞமயோ நிதி⁴ தேஸம் தா³னாதீ³னம் ஏகசித்தஸந்தானே சேதியாதி³ம்ஹி வா வத்து²ம்ஹி ஸுட்டு² கரணேன ஸுனிஹிதோ ஹோதீதி.
ஸத்தமகா³தா²வண்ணனா
ஏவம் ப⁴க³வா ‘‘யஸ்ஸ தா³னேனா’’தி இமாய கா³தா²ய புஞ்ஞஸம்பதா³ய பரமத்த²தோ நிதி⁴பா⁴வம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி யத்த² நிஹிதோ, ஸோ நிதி⁴ ஸுனிஹிதோ ஹோதி, தம் வத்து²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ –
7. ‘‘சேதியம்ஹி ச ஸங்கே⁴ வா, புக்³க³லே அதிதீ²ஸு வா.
மாதரி பிதரி சாபி, அதோ² ஜேட்ட²ம்ஹி பா⁴தரீ’’தி.
தத்த² சயிதப்³ப³ந்தி சேதியம், பூஜேதப்³ப³ந்தி வுத்தம் ஹோதி, சிதத்தா வா சேதியம். தம் பனேதம் சேதியம் திவித⁴ம் ஹோதி பரிபோ⁴க³சேதியம், உத்³தி³ஸ்ஸகசேதியம், தா⁴துகசேதியந்தி. தத்த² போ³தி⁴ருக்கோ² பரிபோ⁴க³சேதியம், பு³த்³த⁴படிமா உத்³தி³ஸ்ஸகசேதியம், தா⁴துக³ப்³ப⁴தூ²பா ஸதா⁴துகா தா⁴துகசேதியம். ஸங்கோ⁴தி பு³த்³த⁴ப்பமுகா²தீ³ஸு யோ கோசி. புக்³க³லோதி க³ஹட்ட²பப்³ப³ஜிதேஸு யோ கோசி. நத்தி² அஸ்ஸ திதி², யம்ஹி வா தம்ஹி தி³வஸே ஆக³ச்ச²தீதி அதிதி². தங்க²ணே ஆக³தபாஹுனகஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம். ஸேஸம் வுத்தனயமேவ.
ஏவம் சேதியாதீ³னி ஞத்வா இதா³னி ஏவம் இமிஸ்ஸா கா³தா²ய ஸம்பிண்டே³த்வா அத்தோ² வேதி³தப்³போ³ – யோ ஸோ நிதி⁴ ‘‘ஸுனிஹிதோ ஹோதீ’’தி வுத்தோ, ஸோ இமேஸு வத்தூ²ஸு ஸுனிஹிதோ ஹோதி. கஸ்மா? தீ³க⁴ரத்தம் இட்ட²ப²லானுப்பதா³னஸமத்த²தாய. ததா² ஹி அப்பகம்பி சேதியம்ஹி த³த்வா தீ³க⁴ரத்தம் இட்ட²ப²லலாபி⁴னோ ஹோந்தி. யதா²ஹ –
‘‘ஏகபுப்ப²ம் யஜித்வான, அஸீதிகப்பகோடியோ;
து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, புப்ப²தா³னஸ்ஸித³ம் ப²ல’’ந்தி ச.
‘‘மத்தாஸுக²பரிச்சாகா³, பஸ்ஸே சே விபுலம் ஸுக²’’ந்தி ச. (த⁴. ப. 290);
ஏவம் த³க்கி²ணாவிஸுத்³தி⁴வேலாமஸுத்தாதீ³ஸு வுத்தனயேன ஸங்கா⁴தி³வத்தூ²ஸுபி தா³னப²லவிபா⁴கோ³ வேதி³தப்³போ³. யதா² ச சேதியாதீ³ஸு தா³னஸ்ஸ பவத்தி ப²லவிபூ⁴தி ச த³ஸ்ஸிதா, ஏவம் யதா²யோக³ம் ஸப்³ப³த்த² தம் தம் ஆரபி⁴த்வா சாரித்தவாரித்தவஸேன ஸீலஸ்ஸ, பு³த்³தா⁴னுஸ்ஸதிவஸேன ஸம்யமஸ்ஸ, தப்³ப³த்து²கவிபஸ்ஸனாமனஸிகாரபச்சவேக்க²ணவஸேன த³மஸ்ஸ ச பவத்தி தஸ்ஸ தஸ்ஸ ப²லவிபூ⁴தி ச வேதி³தப்³பா³.
அட்ட²மகா³தா²வண்ணனா
ஏவம் ப⁴க³வா தா³னாதீ³ஹி நிதீ⁴யமானஸ்ஸ புஞ்ஞமயனிதி⁴னோ சேதியாதி³பே⁴த³ம் வத்து²ம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி ஏதேஸு வத்தூ²ஸு ஸுனிஹிதஸ்ஸ தஸ்ஸ நிதி⁴னோ க³ம்பீ⁴ரே ஓத³கந்திகே நிஹிதனிதி⁴தோ விஸேஸம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ –
8. ‘‘ஏஸோ நிதி⁴ ஸுனிஹிதோ, அஜேய்யோ அனுகா³மிகோ.
பஹாய க³மனீயேஸு, ஏதம் ஆதா³ய க³ச்ச²தீ’’தி.
தத்த² புப்³ப³பதே³ன தம் தா³னாதீ³ஹி ஸுனிஹிதனிதி⁴ம் நித்³தி³ஸதி ‘‘ஏஸோ நிதி⁴ ஸுனிஹிதோ’’தி. அஜேய்யோதி பரேஹி ஜேத்வா க³ஹேதும் ந ஸக்கா, அச்சேய்யோதிபி பாடோ², தஸ்ஸ அச்சிதப்³போ³ அச்சனாரஹோ ஹிதஸுக²த்தி²கேன உபசிதப்³போ³தி அத்தோ². ஏதஸ்மிஞ்ச பாடே² ஏஸோ நிதி⁴ அச்சேய்யோதி ஸம்ப³ந்தி⁴த்வா புன ‘‘கஸ்மா’’தி அனுயோக³ம் த³ஸ்ஸேத்வா ‘‘யஸ்மா ஸுனிஹிதோ அனுகா³மிகோ’’தி ஸம்ப³ந்தி⁴தப்³ப³ம். இதரதா² ஹி ஸுனிஹிதஸ்ஸ அச்சேய்யத்தம் வுத்தம் ப⁴வேய்ய, ந ச ஸுனிஹிதோ அச்சனீயோ. அச்சிதோ ஏவ ஹி ஸோதி. அனுக³ச்ச²தீதி அனுகா³மிகோ, பரலோகம் க³ச்ச²ந்தம்பி தத்த² தத்த² ப²லதா³னேன ந விஜஹதீதி அத்தோ².
பஹாய க³மனீயேஸு ஏதம் ஆதா³ய க³ச்ச²தீதி மரணகாலே பச்சுபட்டி²தே ஸப்³ப³போ⁴கே³ஸு பஹாய க³மனீயேஸு ஏதம் நிதி⁴ம் ஆதா³ய பரலோகம் க³ச்ச²தீதி அயம் கிர ஏதஸ்ஸ அத்தோ². ஸோ பன ந யுஜ்ஜதி. கஸ்மா? போ⁴கா³னம் அக³மனீயதோ. பஹாதப்³பா³ ஏவ ஹி தே தே போ⁴கா³, ந க³மனீயா, க³மனீயா பன தே தே க³திவிஸேஸா. யதோ யதி³ ஏஸ அத்தோ² ஸியா, பஹாய போ⁴கே³ க³மனீயேஸு க³திவிஸேஸேஸு இதி வதே³ய்ய. தஸ்மா ஏவமேத்த² அத்தோ² வேதி³தப்³போ³ – ‘‘நிதி⁴ வா டா²னா சவதீ’’தி ஏவமாதி³னா பகாரேன பஹாய மச்சம் போ⁴கே³ஸு க³ச்ச²ந்தேஸு ஏதம் ஆதா³ய க³ச்ச²தீதி. ஏஸோ ஹி அனுகா³மிகத்தா தம் நப்பஜஹதீதி.
தத்த² ஸியா ‘‘க³மனீயேஸூதி ஏத்த² க³ந்தப்³பே³ஸூதி அத்தோ², ந க³ச்ச²ந்தேஸூ’’தி. தம் ந ஏகம்ஸதோ க³ஹேதப்³ப³ம். யதா² ஹி ‘‘அரியா நிய்யானிகா’’தி (தீ³. நி. 2.141) ஏத்த² நிய்யந்தாதி அத்தோ², ந நிய்யாதப்³பா³தி, ஏவமிதா⁴பி க³ச்ச²ந்தேஸூதி அத்தோ², ந க³ந்தப்³பே³ஸூதி.
அத² வா யஸ்மா ஏஸ மரணகாலே கஸ்ஸசி தா³துகாமோ போ⁴கே³ ஆமஸிதும்பி ந லப⁴தி, தஸ்மா தேன தே போ⁴கா³ புப்³ப³ம் காயேன பஹாதப்³பா³, பச்சா² விஹதாஸேன சேதஸா க³ந்தப்³பா³, அதிக்கமிதப்³பா³தி வுத்தம் ஹோதி. தஸ்மா புப்³ப³ம் காயேன பஹாய பச்சா² சேதஸா க³மனீயேஸு போ⁴கே³ஸூதி ஏவமேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. புரிமஸ்மிம் அத்தே² நித்³தா⁴ரணே பு⁴ம்மவசனம், பஹாய க³மனீயேஸு போ⁴கே³ஸு ஏகமேவேதம் புஞ்ஞனிதி⁴விப⁴வம் ததோ நீஹரித்வா ஆதா³ய க³ச்ச²தீதி. பச்சி²மே அத்தே² பா⁴வேனபா⁴வலக்க²ணே பு⁴ம்மவசனம். போ⁴கா³னஞ்ஹி க³மனீயபா⁴வேன ஏதஸ்ஸ நிதி⁴ஸ்ஸ ஆதா³ய க³மனீயபா⁴வோ லக்கீ²யதீதி.
நவமகா³தா²வண்ணனா
ஏவம் ப⁴க³வா இமஸ்ஸ புஞ்ஞனிதி⁴னோ க³ம்பீ⁴ரே ஓத³கந்திகே நிஹிதனிதி⁴தோ விஸேஸம் த³ஸ்ஸேத்வா புன அத்தனோ ப⁴ண்ட³கு³ணஸம்வண்ணனேன கயஜனஸ்ஸ உஸ்ஸாஹம் ஜனேந்தோ உளாரப⁴ண்ட³வாணிஜோ விய அத்தனா தே³ஸிதபுஞ்ஞனிதி⁴கு³ணஸம்வண்ணனேன தஸ்மிம் புஞ்ஞனிதி⁴ம்ஹி தே³வமனுஸ்ஸானம் உஸ்ஸாஹம் ஜனேந்தோ ஆஹ –
9. ‘‘அஸாதா⁴ரணமஞ்ஞேஸம், அசோராஹரணோ நிதி⁴.
கயிராத² தீ⁴ரோ புஞ்ஞானி, யோ நிதி⁴ அனுகா³மிகோ’’தி.
தத்த² அஸாதா⁴ரணமஞ்ஞேஸந்தி அஸாதா⁴ரணோ அஞ்ஞேஸம், மகாரோ பத³ஸந்தி⁴கரோ ‘‘அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய ஸம்பயுத்தா’’திஆதீ³ஸு விய. ந சோரேஹி ஆஹரணோ அசோராஹரணோ, சோரேஹி ஆதா³தப்³போ³ ந ஹோதீதி அத்தோ². நிதா⁴தப்³போ³தி நிதி⁴. ஏவம் த்³வீஹி பதே³ஹி புஞ்ஞனிதி⁴கு³ணம் ஸம்வண்ணேத்வா ததோ த்³வீஹி தத்த² உஸ்ஸாஹம் ஜனேதி ‘‘கயிராத² தீ⁴ரோ புஞ்ஞானி, யோ நிதி⁴ அனுகா³மிகோ’’தி. தஸ்ஸத்தோ² – யஸ்மா புஞ்ஞானி நாம அஸாதா⁴ரணோ அஞ்ஞேஸம், அசோராஹரணோ ச நிதி⁴ ஹோதி. ந கேவலஞ்ச அஸாதா⁴ரணோ அசோராஹரணோ ச நிதி⁴, அத² கோ² பன ‘‘ஏஸோ நிதி⁴ ஸுனிஹிதோ, அஜேய்யோ அனுகா³மிகோ’’தி ஏத்த² வுத்தோ யோ நிதி⁴ அனுகா³மிகோ. ஸோ ச யஸ்மா புஞ்ஞானியேவ, தஸ்மா கயிராத² கரேய்ய தீ⁴ரோ பு³த்³தி⁴ஸம்பன்னோ தி⁴திஸம்பன்னோ ச புக்³க³லோ புஞ்ஞானீதி.
த³ஸமகா³தா²வண்ணனா
ஏவம் ப⁴க³வா கு³ணஸம்வண்ணனேன புஞ்ஞனிதி⁴ம்ஹி தே³வமனுஸ்ஸானம் உஸ்ஸாஹம் ஜனேத்வா இதா³னி யே உஸ்ஸஹித்வா புஞ்ஞனிதி⁴கிரியாய ஸம்பாதே³ந்தி, தேஸம் ஸோ யம் ப²லம் தே³தி, தம் ஸங்கே²பதோ த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ –
10. ‘‘ஏஸ தே³வமனுஸ்ஸானம், ஸப்³ப³காமத³தோ³ நிதீ⁴’’தி.
இதா³னி யஸ்மா பத்த²னாய படிப³ந்தி⁴தஸ்ஸ ஸப்³ப³காமத³த³த்தம், ந வினா பத்த²னம் ஹோதி. யதா²ஹ –
‘‘ஆகங்கே²ய்ய சே க³ஹபதயோ த⁴ம்மசாரீ ஸமசாரீ ‘அஹோ வதாஹம் காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா க²த்தியமஹாஸாலானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய’ந்தி, டா²னம் கோ² பனேதம் விஜ்ஜதி யம் ஸோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா க²த்தியமஹாஸாலானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? ததா² ஹி ஸோ த⁴ம்மசாரீ ஸமசாரீ’’ (ம. நி. 1.442).
ஏவம் ‘‘அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? ததா² ஹி ஸோ த⁴ம்மசாரீ ஸமசாரீ’’தி (ம. நி. 1.442).
ததா² சாஹ –
‘‘இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸத்³தா⁴ய ஸமன்னாக³தோ ஹோதி, ஸீலேன, ஸுதேன, சாகே³ன, பஞ்ஞாய ஸமன்னாக³தோ ஹோதி, தஸ்ஸ ஏவம் ஹோதி ‘அஹோ வதாஹம் காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா க²த்தியமஹாஸாலானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய’ந்தி. ஸோ தம் சித்தம் பத³ஹதி, தம் சித்தம் அதி⁴ட்டா²தி, தம் சித்தம் பா⁴வேதி. தஸ்ஸ தே ஸங்கா²ரா ச விஹாரா ச ஏவம் பா⁴விதா ஏவம் ப³ஹுலீகதா தத்ரூபபத்தியா ஸம்வத்தந்தீ’’தி (ம. நி. 3.161) ஏவமாதி³.
தஸ்மா தம் ததா² ததா² ஆகங்க²பரியாயம் சித்தபத³ஹனாதி⁴ட்டா²னபா⁴வனாபரிக்கா²ரம் பத்த²னம் தஸ்ஸ ஸப்³ப³காமத³த³த்தே ஹேதும் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ –
‘‘யம் யதே³வாபி⁴பத்தே²ந்தி, ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீ’’தி.
ஏகாத³ஸமகா³தா²வண்ணனா
11. இதா³னி யம் தம் ஸப்³ப³ம் ஏதேன லப்³ப⁴தி, தம் ஓதி⁴ஸோ ஓதி⁴ஸோ த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஸுவண்ணதா ஸுஸரதா’’தி ஏவமாதி³கா³தா²யோ ஆஹ.
தத்த² பட²மகா³தா²ய தாவ ஸுவண்ணதா நாம ஸுந்த³ரச்ச²விவண்ணதா கஞ்சனஸன்னிப⁴த்தசதா, ஸாபி ஏதேன புஞ்ஞனிதி⁴னா லப்³ப⁴தி. யதா²ஹ –
‘‘யம்பி, பி⁴க்க²வே, ததா²க³தோ புரிமம் ஜாதிம்…பே… புப்³பே³ மனுஸ்ஸபூ⁴தோ ஸமானோ அக்கோத⁴னோ அஹோஸி அனுபாயாஸப³ஹுலோ, ப³ஹும்பி வுத்தோ ஸமானோ நாபி⁴ஸஜ்ஜி ந குப்பி ந ப்³யாபஜ்ஜி ந பதித்தீ²யி, ந கோபஞ்ச தோ³ஸஞ்ச அப்பச்சயஞ்ச பாத்வாகாஸி, தா³தா ச அஹோஸி ஸுகு²மானம் முது³கானம் அத்த²ரணானம் பாவுரணானம் கோ²மஸுகு²மானம் கப்பாஸிக…பே… கோஸேய்ய…பே… கம்ப³லஸுகு²மானம். ஸோ தஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ கதத்தா உபசிதத்தா…பே… இத்த²த்தம் ஆக³தோ ஸமானோ இமம் மஹாபுரிஸலக்க²ணம் படிலப⁴தி. ஸுவண்ணவண்ணோ ஹோதி கஞ்சனஸன்னிப⁴த்தசோ’’தி (தீ³. நி. 3.218).
ஸுஸரதா நாம ப்³ரஹ்மஸ்ஸரதா கரவீகபா⁴ணிதா, ஸாபி ஏதேன லப்³ப⁴தி. யதா²ஹ –
‘‘யம்பி, பி⁴க்க²வே, ததா²க³தோ புரிமம் ஜாதிம்…பே… ப²ருஸம் வாசம் பஹாய ப²ருஸாய வாசாய படிவிரதோ அஹோஸி, யா ஸா வாசா நேலா கண்ணஸுகா²…பே… ததா²ரூபிம் வாசம் பா⁴ஸிதா அஹோஸி. ஸோ தஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ கதத்தா உபசிதத்தா…பே… இத்த²த்தம் ஆக³தோ ஸமானோ இமானி த்³வே மஹாபுரிஸலக்க²ணானி படிலப⁴தி. பஹுதஜிவ்ஹோ ச ஹோதி ப்³ரஹ்மஸ்ஸரோ ச கரவீகபா⁴ணீ’’தி (தீ³. நி. 3.236).
ஸுஸண்டா²னாதி ஸுட்டு² ஸண்டா²னதா, ஸமசிதவட்டிதயுத்தட்டா²னேஸு அங்க³பச்சங்கா³னம் ஸமசிதவட்டிதபா⁴வேன ஸன்னிவேஸோதி வுத்தம் ஹோதி. ஸாபி ஏதேன லப்³ப⁴தி. யதா²ஹ –
‘‘யம்பி, பி⁴க்க²வே, ததா²க³தோ புரிமம் ஜாதிம்…பே… புப்³பே³ மனுஸ்ஸபூ⁴தோ ஸமானோ ப³ஹுஜனஸ்ஸ அத்த²காமோ அஹோஸி ஹிதகாமோ பா²ஸுகாமோ யோக³க்கே²மகாமோ ‘கிந்தி மே ஸத்³தா⁴ய வட்³டே⁴ய்யும், ஸீலேன ஸுதேன சாகே³ன பஞ்ஞாய த⁴னத⁴ஞ்ஞேன கே²த்தவத்து²னா த்³விபத³சதுப்பதே³ஹி புத்ததா³ரேஹி தா³ஸகம்மகரபோரிஸேஹி ஞாதீஹி மித்தேஹி ப³ந்த⁴வேஹி வட்³டே⁴ய்யு’ந்தி, ஸோ தஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ…பே… ஸமானோ இமானி தீணி மஹாபுரிஸலக்க²ணானி படிலப⁴தி, ஸீஹபுப்³ப³ட்³ட⁴காயோ ச ஹோதி சிதந்தரம்ஸோ ச ஸமவட்டக்க²ந்தோ⁴ சா’’தி (தீ³. நி. 3.224) ஏவமாதி³.
இமினா நயேன இதோ பரேஸம்பி இமினா புஞ்ஞனிதி⁴னா படிலாப⁴ஸாத⁴கானி ஸுத்தபதா³னி ததோ ததோ ஆனேத்வா வத்தப்³பா³னி. அதிவித்தா²ரப⁴யேன து ஸம்கி²த்தம், இதா³னி அவஸேஸபதா³னம் வண்ணனம் கரிஸ்ஸாமி.
ஸுரூபதாதி ஏத்த² ஸகலஸரீரம் ரூபந்தி வேதி³தப்³ப³ம் ‘‘ஆகாஸோ பரிவாரிதோ ரூபம்த்வேவ ஸங்க²ம் க³ச்ச²தீ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.306) விய, தஸ்ஸ ரூபஸ்ஸ ஸுந்த³ரதா ஸுரூபதா நாதிதீ³க⁴தா நாதிரஸ்ஸதா நாதிகிஸதா நாதிதூ²லதா நாதிகாளதா நச்சோதா³ததாதி வுத்தம் ஹோதி. ஆதி⁴பச்சந்தி அதி⁴பதிபா⁴வோ, க²த்தியமஹாஸாலாதி³பா⁴வேன ஸாமிகபா⁴வோதி அத்தோ². பரிவாரோதி அகா³ரிகானம் ஸஜனபரிஜனஸம்பத்தி, அனகா³ரிகானம் பரிஸஸம்பத்தி, ஆதி⁴பச்சஞ்ச பரிவாரோ ச ஆதி⁴பச்சபரிவாரோ. ஏத்த² ச ஸுவண்ணதாதீ³ஹி ஸரீரஸம்பத்தி, ஆதி⁴பச்சேன போ⁴க³ஸம்பத்தி, பரிவாரேன ஸஜனபரிஜனஸம்பத்தி வுத்தாதி வேதி³தப்³பா³. ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீதி யம் தம் ‘‘யம் யதே³வாபி⁴பத்தே²ந்தி, ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீ’’தி வுத்தம், தத்த² இத³ம்பி தாவ பட²மம் ஓதி⁴ஸோ வுத்தஸுவண்ணதாதி³ ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீதி வேதி³தப்³ப³ந்தி த³ஸ்ஸேதி.
த்³வாத³ஸமகா³தா²வண்ணனா
12. ஏவமிமாய கா³தா²ய புஞ்ஞானுபா⁴வேன லபி⁴தப்³ப³ம் ரஜ்ஜஸம்பத்திதோ ஓரம் தே³வமனுஸ்ஸஸம்பத்திம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி தது³ப⁴யரஜ்ஜஸம்பத்திம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘பதே³ஸரஜ்ஜ’’ந்தி இமம் கா³த²மாஹ.
தத்த² பதே³ஸரஜ்ஜந்தி ஏகதீ³பம்பி ஸகலம் அபாபுணித்வா பத²வியா ஏகமேகஸ்மிம் பதே³ஸே ரஜ்ஜம். இஸ்ஸரபா⁴வோ இஸ்ஸரியம், இமினா தீ³பசக்கவத்திரஜ்ஜம் த³ஸ்ஸேதி. சக்கவத்திஸுக²ம் பியந்தி இட்ட²ம் கந்தம் மனாபம் சக்கவத்திஸுக²ம். இமினா சாதுரந்தசக்கவத்திரஜ்ஜம் த³ஸ்ஸேதி. தே³வேஸு ரஜ்ஜம் தே³வரஜ்ஜம், ஏதேன மந்தா⁴தாதீ³னம்பி மனுஸ்ஸானம் தே³வரஜ்ஜம் த³ஸ்ஸிதம் ஹோதி. அபி தி³ப்³பே³ஸூதி இமினா யே தே தி³வி ப⁴வத்தா ‘‘தி³ப்³பா³’’தி வுச்சந்தி, தேஸு தி³ப்³பே³ஸு காயேஸு உப்பன்னானம்பி தே³வரஜ்ஜம் த³ஸ்ஸேதி. ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீதி யம் தம் ‘‘யம் யதே³வாபி⁴பத்தே²ந்தி, ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீ’’தி வுத்தம், தத்த² இத³ம்பி து³தியம் ஓதி⁴ஸோ பதே³ஸரஜ்ஜாதி³ ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீதி வேதி³தப்³ப³ந்தி த³ஸ்ஸேதி.
தேரஸமகா³தா²வண்ணனா
13. ஏவமிமாய கா³தா²ய புஞ்ஞானுபா⁴வேன லபி⁴தப்³ப³ம் தே³வமனுஸ்ஸரஜ்ஜஸம்பத்திம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி த்³வீஹி கா³தா²ஹி வுத்தம் ஸம்பத்திம் ஸமாஸதோ புரக்க²த்வா நிப்³பா³னஸம்பத்திம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘மானுஸ்ஸிகா ச ஸம்பத்தீ’’தி இமம் கா³த²மாஹ.
தஸ்ஸாயம் பத³வண்ணனா – மனுஸ்ஸானம் அயந்தி மானுஸ்ஸீ, மானுஸ்ஸீ ஏவ மானுஸ்ஸிகா. ஸம்பஜ்ஜனம் ஸம்பத்தி. தே³வானம் லோகோ தே³வலோகோ. தஸ்மிம் தே³வலோகே. யாதி அனவஸேஸபரியாதா³னம், ரமந்தி ஏதாய அஜ்ஜ²த்தம் உப்பன்னாய ப³ஹித்³தா⁴ வா உபகரணபூ⁴தாயாதி ரதி, ஸுக²ஸ்ஸ ஸுக²வத்து²னோ சேதம் அதி⁴வசனம். யாதி அனியதவசனம் சஸத்³தோ³ புப்³ப³ஸம்பத்தியா ஸஹ ஸம்பிண்ட³னத்தோ². நிப்³பா³னம்யேவ நிப்³பா³னஸம்பத்தி.
அயம் பன அத்த²வண்ணனா – யா ஏஸா ‘‘ஸுவண்ணதா’’திஆதீ³ஹி பதே³ஹி மானுஸ்ஸிகா ச ஸம்பத்தி தே³வலோகே ச யா ரதி வுத்தா, ஸா ச ஸப்³பா³, யா சாயமபரா ஸத்³தா⁴னுஸாரிபா⁴வாதி³வஸேன பத்தப்³பா³ நிப்³பா³னஸம்பத்தி, ஸா சாதி இத³ம் ததியம்பி ஓதி⁴ஸோ ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீதி.
அத² வா யா புப்³பே³ ஸுவண்ணதாதீ³ஹி அவுத்தா ‘‘ஸூரா ஸதிமந்தோ இத⁴ ப்³ரஹ்மசரியவாஸோ’’தி ஏவமாதி³னா (அ. நி. 9.21) நயேன நித்³தி³ட்டா² பஞ்ஞாவேய்யத்தியாதி³பே⁴தா³ ச மானுஸ்ஸிகா ஸம்பத்தி, அபரா தே³வலோகே ச யா ஜா²னாதி³ரதி, யா ச யதா²வுத்தப்பகாரா நிப்³பா³னஸம்பத்தி சாதி இத³ம்பி ததியம் ஓதி⁴ஸோ ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீதி. ஏவம்பேத்த² அத்த²வண்ணனா வேதி³தப்³பா³.
சுத்³த³ஸமகா³தா²வண்ணனா
14. ஏவமிமாய கா³தா²ய புஞ்ஞானுபா⁴வேன லபி⁴தப்³ப³ம் ஸத்³தா⁴னுஸாரீபா⁴வாதி³வஸேன பத்தப்³ப³ம் நிப்³பா³னஸம்பத்திம்பி த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி தேவிஜ்ஜஉப⁴தோபா⁴க³விமுத்தபா⁴வவஸேனபி பத்தப்³ப³ம் தமேவ தஸ்ஸ உபாயஞ்ச த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘மித்தஸம்பத³மாக³ம்மா’’தி இமம் கா³த²மாஹ.
தஸ்ஸாயம் பத³வண்ணனா – ஸம்பஜ்ஜதி ஏதாய கு³ணவிபூ⁴திம் பாபுணாதீதி ஸம்பதா³, மித்தோ ஏவ ஸம்பதா³ மித்தஸம்பதா³, தம் மித்தஸம்பத³ம். ஆக³ம்மாதி நிஸ்ஸாய. யோனிஸோதி உபாயேன. பயுஞ்ஜதோதி யோகா³னுட்டா²னம் கரோதோ. விஜானாதி ஏதாயாதி விஜ்ஜா, விமுச்சதி ஏதாய, ஸயம் வா விமுச்சதீதி விமுத்தி, விஜ்ஜா ச விமுத்தி ச விஜ்ஜாவிமுத்தியோ, விஜ்ஜாவிமுத்தீஸு வஸீபா⁴வோ விஜ்ஜாவிமுத்திவஸீபா⁴வோ.
அயம் பன அத்த²வண்ணனா – ய்வாயம் மித்தஸம்பத³மாக³ம்ம ஸத்தா²ரம் வா அஞ்ஞதரம் வா க³ருட்டா²னியம் ஸப்³ரஹ்மசாரிம் நிஸ்ஸாய ததோ ஓவாத³ஞ்ச அனுஸாஸனிஞ்ச க³ஹேத்வா யதா²னுஸிட்ட²ம் படிபத்தியா யோனிஸோ பயுஞ்ஜதோ புப்³பே³னிவாஸாதீ³ஸு தீஸு விஜ்ஜாஸு ‘‘தத்த² கதமா விமுத்தி? சித்தஸ்ஸ ச அதி⁴முத்தி நிப்³பா³னஞ்சா’’தி (த⁴. ஸ. 1381) ஏவம் ஆக³தாய அட்ட²ஸமாபத்தினிப்³பா³னபே⁴தா³ய விமுத்தியா ச ததா² ததா² அத³ந்தா⁴யிதத்தேன வஸீபா⁴வோ, இத³ம்பி சதுத்த²ம் ஓதி⁴ஸோ ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீதி.
பன்னரஸமகா³தா²வண்ணனா
15. ஏவமிமாய கா³தா²ய புப்³பே³ கதி²தவிஜ்ஜாவிமுத்திவஸீபா⁴வபா⁴கி³யபுஞ்ஞானுபா⁴வேன லபி⁴தப்³ப³ம் தேவிஜ்ஜஉப⁴தோபா⁴க³விமுத்தபா⁴வவஸேனபி பத்தப்³ப³ம் நிப்³பா³னஸம்பத்திம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி யஸ்மா விஜ்ஜாவிமுத்திவஸீபா⁴வப்பத்தா தேவிஜ்ஜா உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தாபி ஸப்³பே³ படிஸம்பி⁴தா³தி³கு³ணவிபூ⁴திம் லப⁴ந்தி, இமாய புஞ்ஞஸம்பதா³ய ச தஸ்ஸா கு³ணவிபூ⁴தியா பத³ட்டா²னவஸேன ததா² ததா² ஸாபி லப்³ப⁴தி, தஸ்மா தம்பி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘படிஸம்பி⁴தா³ விமோக்கா² சா’’தி இமம் கா³த²மாஹ.
‘‘யதோ ஸம்மா கதேன யா சாயம் த⁴ம்மத்த²னிருத்திபடிபா⁴னேஸு பபே⁴த³க³தா பஞ்ஞா படிஸம்பி⁴தா³’’தி வுச்சதி, யே சிமே ‘‘ரூபீ ரூபானி பஸ்ஸதீ’’திஆதி³னா (தீ³. நி. 2.129; 3.339) நயேன அட்ட² விமோக்கா², யா சாயம் ப⁴க³வதோ ஸாவகேஹி பத்தப்³பா³ ஸாவகஸம்பத்திஸாதி⁴கா ஸாவகபாரமீ, யா ச ஸயம்பு⁴பா⁴வஸாதி⁴கா பச்சேகபோ³தி⁴, யா ச ஸப்³ப³ஸத்துத்தமபா⁴வஸாதி⁴கா பு³த்³த⁴பூ⁴மி, இத³ம்பி பஞ்சமம் ஓதி⁴ஸோ ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீதி வேதி³தப்³ப³ம்.
ஸோளஸமகா³தா²வண்ணனா
16. ஏவம் ப⁴க³வா யம் தம் ‘‘யம் யதே³வாபி⁴பத்தே²ந்தி, ஸப்³ப³மேதேன லப்³ப⁴தீ’’தி வுத்தம், தம் இமாஹி பஞ்சஹி கா³தா²ஹி ஓதி⁴ஸோ ஓதி⁴ஸோ த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி ஸப்³ப³மேவித³ம் ஸப்³ப³காமத³த³னிதி⁴ஸஞ்ஞிதம் புஞ்ஞஸம்பத³ம் பஸம்ஸந்தோ ‘‘ஏவம் மஹத்தி²கா ஏஸா’’தி இமாய கா³தா²ய தே³ஸனம் நிட்ட²பேஸி.
தஸ்ஸாயம் பத³வண்ணனா – ஏவந்தி அதீதத்த²னித³ஸ்ஸனம். மஹந்தோ அத்தோ² அஸ்ஸாதி மஹத்தி²கா, மஹதோ அத்தா²ய ஸம்வத்ததீதி வுத்தம் ஹோதி, மஹித்³தி⁴காதிபி பாடோ². ஏஸாதி உத்³தே³ஸவசனம், தேன ‘‘யஸ்ஸ தா³னேன ஸீலேனா’’தி இதோ பபு⁴தி யாவ ‘‘கயிராத² தீ⁴ரோ புஞ்ஞானீ’’தி வுத்தம் புஞ்ஞஸம்பத³ம் உத்³தி³ஸதி. யதி³த³ந்தி அபி⁴முக²கரணத்தே² நிபாதோ, தேன ஏஸாதி உத்³தி³ட்ட²ம் நித்³தி³ஸிதும் யா ஏஸாதி அபி⁴முக²ம் கரோதி. புஞ்ஞானம் ஸம்பதா³ புஞ்ஞஸம்பதா³. தஸ்மாதி காரணவசனம். தீ⁴ராதி தி⁴திமந்தோ. பஸம்ஸந்தீதி வண்ணயந்தி. பண்டி³தாதி பஞ்ஞாஸம்பன்னா. கதபுஞ்ஞதந்தி கதபுஞ்ஞபா⁴வம்.
அயம் பன அத்த²வண்ணனா – இதி ப⁴க³வா ஸுவண்ணதாதி³ம் பு³த்³த⁴பூ⁴மிபரியோஸானம் புஞ்ஞஸம்பதா³னுபா⁴வேன அதி⁴க³ந்தப்³ப³மத்த²ம் வண்ணயித்வா இதா³னி தமேவத்த²ம் ஸம்பிண்டே³த்வா த³ஸ்ஸேந்தோ தேனேவத்தே²ன யதா²வுத்தப்பகாராய புஞ்ஞஸம்பதா³ய மஹத்தி²கத்தம் து²னந்தோ ஆஹ – ஏவம் மஹதோ அத்த²ஸ்ஸ ஆவஹனேன மஹத்தி²கா ஏஸா, யதி³த³ம் மயா ‘‘யஸ்ஸ தா³னேன ஸீலேனா’’திஆதி³னா நயேன தே³ஸிதா புஞ்ஞஸம்பதா³, தஸ்மா மாதி³ஸா ஸத்தானம் ஹிதஸுகா²வஹாய த⁴ம்மதே³ஸனாய அகிலாஸுதாய யதா²பூ⁴தகு³ணேன ச தீ⁴ரா பண்டி³தா ‘‘அஸாதா⁴ரணமஞ்ஞேஸம், அசோராஹரணோ நிதீ⁴’’திஆதீ³ஹி இத⁴ வுத்தேஹி ச, அவுத்தேஹி ச ‘‘மா, பி⁴க்க²வே, புஞ்ஞானம் பா⁴யித்த², ஸுக²ஸ்ஸேதம், பி⁴க்க²வே, அதி⁴வசனம், யதி³த³ம் புஞ்ஞானீ’’திஆதீ³ஹி (அ. நி. 7.62; இதிவு. 22; நேத்தி. 121) வசனேஹி அனேகாகாரவோகாரம் கதபுஞ்ஞதம் பஸம்ஸந்தி, ந பக்க²பாதேனாதி.
தே³ஸனாபரியோஸானே ஸோ உபாஸகோ ப³ஹுஜனேன ஸத்³தி⁴ம் ஸோதாபத்திப²லே பதிட்டா²ஸி, ரஞ்ஞோ ச பஸேனதி³கோஸலஸ்ஸ ஸந்திகம் க³ந்த்வா ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸி, ராஜா அதிவிய துட்டோ² ஹுத்வா ‘‘ஸாது⁴, க³ஹபதி, ஸாது⁴ கோ² த்வம், க³ஹபதி, மாதி³ஸேஹிபி அனாஹரணீயம் நிதி⁴ம் நிதே⁴ஸீ’’தி ஸம்ராதே⁴த்வா மஹதிம் பூஜமகாஸீதி.
பரமத்த²ஜோதிகாய கு²த்³த³கபாட²-அட்ட²கதா²ய
நிதி⁴கண்ட³ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.