8. பி⁴து³ரஸுத்தவண்ணனா
77. அட்ட²மே பி⁴து³ராயந்தி பி⁴து³ரோ அயம். காயோதி ரூபகாயோ. ஸோ ஹி அங்க³பச்சங்கா³னம் கேஸாதீ³னஞ்ச ஸமூஹட்டே²ன, ஏவம் குச்சி²தானம் ஜேகு³ச்சா²னம் ஆயோ உப்பத்திதே³ஸோதிபி காயோ. தத்ராயம் வசனத்தோ² – ஆயந்தி ஏத்தா²தி ஆயோ. கே ஆயந்தி? குச்சி²தா கேஸாத³யோ. இதி குச்சி²தானம் ஆயோதிபி காயோ. அத்த²தோ பன சதுஸந்ததிவஸேன பவத்தமானானம் பூ⁴துபாதா³யத⁴ம்மானம் புஞ்ஜோ. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – பி⁴க்க²வே, அயம் சதுமஹாபூ⁴தமயோ ரூபகாயோ பி⁴து³ரோ பே⁴த³னஸீலோ பே⁴த³னஸபா⁴வோ க²ணே க²ணே வித்³த⁴ம்ஸனஸபா⁴வோதி. ‘‘பி⁴ந்த³ராய’’ந்திபி பாடோ², ஸோ ஏவத்தோ². விஞ்ஞாணந்தி தேபூ⁴மகம் குஸலாதி³சித்தம். வசனத்தோ² பன – தம் தம் ஆரம்மணம் விஜானாதீதி விஞ்ஞாணம். யஞ்ஹி ஸஞ்ஜானனபஜானனவிது⁴ரம் ஆரம்மணவிஜானனம் உபலத்³தி⁴, தம் விஞ்ஞாணம். விராக³த⁴ம்மந்தி விரஜ்ஜனத⁴ம்மம், பலுஜ்ஜனஸபா⁴வந்தி அத்தோ². ஸப்³பே³ உபதீ⁴தி க²ந்தூ⁴பதி⁴, கிலேஸூபதி⁴, அபி⁴ஸங்கா²ரூபதி⁴, பஞ்சகாமகு³ணூபதீ⁴தி ஏதே ‘‘உபதீ⁴யதி ஏத்த² து³க்க²’’ந்தி உபதி⁴ஸஞ்ஞிதா ஸப்³பே³பி உபாதா³னக்க²ந்த⁴கிலேஸாபி⁴ஸங்கா²ரபஞ்சகாமகு³ணத⁴ம்மா ஹுத்வா அபா⁴வட்டே²ன அனிச்சா, உத³யப்³ப³யப்படிபீளனட்டே²ன து³க்கா², ஜராய மரணேன சாதி த்³விதா⁴ விபரிணாமேதப்³ப³ஸபா⁴வதாய பகதிவிஜஹனட்டே²ன விபரிணாமத⁴ம்மா. ஏவமேத்த² அனிச்சத³ஸ்ஸனஸுக²தாய ரூபத⁴ம்மே விஞ்ஞாணஞ்ச விஸும் க³ஹேத்வா புன உபதி⁴விபா⁴கே³ன ஸப்³பே³பி தேபூ⁴மகத⁴ம்மே ஏகஜ்ஜ²ம் க³ஹேத்வா அனிச்சது³க்கா²னுபஸ்ஸனாமுகே²ன ததா²பு³ஜ்ஜ²னகானம் புக்³க³லானம் அஜ்ஜா²ஸயேன ஸம்மஸனசாரோ.கதி²தோ. காமஞ்சேத்த² லக்க²ணத்³வயமேவ பாளியம் ஆக³தம், ‘‘யம் து³க்க²ம், தத³னத்தா’’தி (ஸம். நி. 3.15) பன வசனதோ து³க்க²லக்க²ணேனேவ அனத்தலக்க²ணம்பி த³ஸ்ஸிதமேவாதி வேதி³தப்³ப³ம்.
கா³தா²யம் உபதீ⁴ஸு ப⁴யம் தி³ஸ்வாதி உபதீ⁴ஸு ப⁴யதுபட்டா²னஞாணவஸேன ப⁴யம் தி³ஸ்வா, தேஸம் பா⁴யிதப்³ப³தம் பஸ்ஸித்வா. இமினா ப³லவவிபஸ்ஸனம் த³ஸ்ஸேதி. ப⁴யதுபட்டா²னஞாணமேவ ஹி விப⁴ஜித்வா விஸேஸவஸேன ஆதீ³னவானுபஸ்ஸனா நிப்³பி³தா³னுபஸ்ஸனாதி ச வுச்சதி. ஜாதிமரணமச்சகா³தி ஏவம் ஸம்மஸந்தோ விபஸ்ஸனாஞாணம் மக்³கே³ன க⁴டேத்வா மக்³க³பரம்பராய அரஹத்தம் பத்தோ ஜாதிமரணம் அதீதோ நாம ஹோதி. கத²ம்? ஸம்பத்வா பரமம் ஸந்திந்தி பரமம் உத்தமம் அனுத்தரம் ஸந்திம் ஸப்³ப³ஸங்கா²ரூபஸமம் நிப்³பா³னம் அதி⁴க³ந்த்வா. ஏவம்பூ⁴தோ ச காலம் கங்க²தி பா⁴விதத்தோதி சதுன்னம் அரியமக்³கா³னம் வஸேன பா⁴வனாபி⁴ஸமயனிப்ப²த்தியா பா⁴விதகாயஸீலசித்தபஞ்ஞத்தா பா⁴விதத்தோ மரணம் ஜீவிதஞ்ச அனபி⁴னந்த³ந்தோ கேவலம் அத்தனோ க²ந்த⁴பரினிப்³பா³னகாலம் கங்க²தி உதி³க்க²தி, ந தஸ்ஸ கத்த²சி பத்த²னா ஹோதீதி. தேனாஹ –
‘‘நாபி⁴னந்தா³மி மரணம், நாபி⁴னந்தா³மி ஜீவிதம்;
காலஞ்ச படிகங்கா²மி, நிப்³பி³ஸம் ப⁴தகோ யதா²’’தி. (தே²ரகா³. 606);
அட்ட²மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.