2. து³தியவக்³கோ³
1-3. மோஹபரிஞ்ஞாதி³ஸுத்தவண்ணனா
11-13. து³தியவக்³கே³பி பட²மாதீ³னி தீணி ஸுத்தானி வுத்தனயானேவ, ததா² தே³ஸனாகாரணம்பி வுத்தமேவ.
4. அவிஜ்ஜானீவரணஸுத்தவண்ணனா
14. சதுத்தே² – ‘‘நாஹம், பி⁴க்க²வே’’திஆதீ³ஸு ந-காரோ படிஸேத⁴த்தோ². அஹந்தி ப⁴க³வா அத்தானம் நித்³தி³ஸதி. அஞ்ஞந்தி இதா³னி வத்தப்³ப³அவிஜ்ஜானீவரணதோ அஞ்ஞம். ஏகனீவரணம்பீதி ஏகனீவரணத⁴ம்மம்பி. ஸமனுபஸ்ஸாமீதி த்³வே ஸமனுபஸ்ஸனா – தி³ட்டி²ஸமனுபஸ்ஸனா ச ஞாணஸமனுபஸ்ஸனா ச. தத்த² ‘‘ரூபம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதீ’’திஆதி³னா (அ. நி. 4.200; படி. ம. 1.130) ஆக³தா அயம் தி³ட்டி²ஸமனுபஸ்ஸனா நாம. ‘‘அனிச்சதோ ஸமனுபஸ்ஸதி, நோ நிச்சதோ’’திஆதி³னா (படி. ம. 3.35) பன ஆக³தா அயம் ஞாணஸமனுபஸ்ஸனா நாம. இதா⁴பி ஞாணஸமனுபஸ்ஸனாவ அதி⁴ப்பேதா. ‘‘ஸமனுபஸ்ஸாமீ’’தி ச பத³ஸ்ஸ ந-காரேன ஸம்ப³ந்தோ⁴. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – ‘‘அஹம், பி⁴க்க²வே, ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணஸங்கா²தேன ஸமந்தசக்கு²னா ஸப்³ப³த⁴ம்மே ஹத்தா²மலகம் விய ஓலோகேந்தோபி அஞ்ஞம் ஏகனீவரணம்பி ந ஸமனுபஸ்ஸாமீ’’தி.
யேன நீவரணேன நிவுதா பஜா தீ³க⁴ரத்தம் ஸந்தா⁴வந்தி ஸம்ஸரந்தீதி யேன நீவரணகஸபா⁴வத்தா நீவரணேன த⁴ம்மஸபா⁴வம் ஜானிதும் பஸ்ஸிதும் படிவிஜ்ஜி²தும் அத³த்வா சா²தே³த்வா பரியோனந்தி⁴த்வா டா²னேன அந்த⁴காரேன நிவுதா ஸத்தா அனாதி³மதஸம்ஸாரே அபரிமாணே கப்பே மஹந்தேஸு சேவ கு²த்³த³கேஸு ச ப⁴வாதீ³ஸு அபராபருப்பத்திவஸேன ஸப்³ப³தோ தா⁴வந்தி சேவ ஸம்ஸரந்தி, ச. ஆரம்மணந்தரஸங்கமனவஸேன வா ஸந்தா⁴வனம், ப⁴வந்தரஸங்கமனவஸேன ஸம்ஸரணம். கிலேஸானம் ப³லவபா⁴வேன வா ஸந்தா⁴வனம், து³ப்³ப³லபா⁴வேன ஸம்ஸரணம். க²ணிகமரணவஸேன வா ஏகஜாதியம் ஸந்தா⁴வனம், வோஹாரமரணவஸேன அனேகாஸு ஜாதீஸு ஸம்ஸரணம். சித்தவஸேன வா ஸந்தா⁴வனம், ‘‘சித்தமஸ்ஸ விதா⁴வதீ’’தி ஹி வுத்தம், கம்மவஸேன ஸம்ஸரணம். ஏவம் ஸந்தா⁴வனஸம்ஸரணானம் விஸேஸோ வேதி³தப்³போ³.
யத²யித³ந்தி யதா² இத³ம். ய-காரோ பத³ஸந்தி⁴கரோ, ஸந்தி⁴வஸேன ரஸ்ஸத்தம். அவிஜ்ஜானீவரணந்தி ஏத்த² பூரேதும் அயுத்தட்டே²ன காயது³ச்சரிதாதி³ அவிந்தி³யம் நாம, அலத்³த⁴ப்³ப³ந்தி அத்தோ². தம் அவிந்தி³யம் விந்த³தீதி அவிஜ்ஜா. விபரீததோ காயஸுசரிதாதி³ விந்தி³யம் நாம, தம் விந்தி³யம் ந விந்த³தீதி அவிஜ்ஜா. க²ந்தா⁴னம் ராஸட்ட²ம், ஆயதனானம் ஆயதனட்ட²ம், தா⁴தூனம் ஸுஞ்ஞட்ட²ம், இந்த்³ரியானம் ஆதி⁴பதேய்யட்ட²ம், ஸச்சானம் தத²ட்ட²ம் து³க்கா²தீ³னம் பீளனாதி³வஸேன வுத்தம் சதுப்³பி³த⁴ம் அத்த²ம் அவிதி³தம் கரோதீதிபி அவிஜ்ஜா. அந்தவிரஹிதே ஸம்ஸாரே ஸத்தே ஜவாபேதீதி வா அவிஜ்ஜா, பரமத்த²தோ வா அவிஜ்ஜமானேஸு இத்தி²புரிஸாதீ³ஸு ஜவதி பவத்ததி, விஜ்ஜமானேஸு க²ந்தா⁴தீ³ஸு ந ஜவதி, ந பவத்ததீதி அவிஜ்ஜா. அபிச சக்கு²விஞ்ஞாணாதீ³னம் வத்தா²ரம்மணானம் படிச்சஸமுப்பாத³படிச்சஸமுப்பன்னானஞ்ச த⁴ம்மானம் சா²த³னதோபி அவிஜ்ஜா. அவிஜ்ஜாவ நீவரணந்தி அவிஜ்ஜானீவரணம்.
அவிஜ்ஜானீவரணேன ஹி, பி⁴க்க²வே, நிவுதா பஜா தீ³க⁴ரத்தம் ஸந்தா⁴வந்தி ஸம்ஸரந்தீதி இத³ம் புரிமஸ்ஸேவ த³ள்ஹீகரணத்த²ம் வுத்தம். புரிமம் வா – ‘‘யத²யித³ம், பி⁴க்க²வே, அவிஜ்ஜானீவரண’’ந்தி ஏவம் ஓபம்மத³ஸ்ஸனவஸேன வுத்தம், இத³ம் நீவரணானுபா⁴வத³ஸ்ஸனவஸேன. கஸ்மா பனேத்த² அவிஜ்ஜாவ ஏவம் வுத்தா, ந அஞ்ஞே த⁴ம்மாதி? ஆதீ³னவபடிச்சா²த³னேன காமச்ச²ந்தா³தீ³னம் விஸேஸப்பச்சயபா⁴வதோ. ததா² ஹி தாய படிச்சா²தி³தாதீ³னவே விஸயே காமச்ச²ந்தா³த³யோ பவத்தந்தி.
நத்த²ஞ்ஞோதி ஆதி³கா கா³தா² வுத்தஸ்ஸ அவுத்தஸ்ஸ ச அத்த²ஸ்ஸ ஸங்க³ண்ஹனவஸேன பா⁴ஸிதா. தத்த² நிவுதாதி நிவாரிதா பலிகு³ண்டி²தா, படிச்சா²தி³தாதி அத்தோ². அஹோரத்தந்தி தி³வா சேவ ரத்திஞ்ச, ஸப்³ப³காலந்தி வுத்தம் ஹோதி. யதா² மோஹேன ஆவுதாதி யேன பகாரேன அவிஜ்ஜானீவரணஸங்கா²தேன மோஹேன ஆவுதா படிச்சா²தி³தா ஸுவிஞ்ஞேய்யம்பி அஜானந்தியோ பஜா ஸம்ஸாரே ஸம்ஸரந்தி, ததா²ரூபோ அஞ்ஞோ ஏகத⁴ம்மோபி ஏகனீவரணம்பி நத்தீ²தி யோஜேதப்³ப³ம். யே ச மோஹம் பஹந்த்வான, தமோக²ந்த⁴ம் பதா³லயுந்தி யே பன அரியஸாவகா புப்³ப³பா⁴கே³ தத³ங்கா³தி³ப்பஹானவஸேன, ஹேட்டி²மமக்³கே³ஹி வா தம்தம்மக்³க³வஜ்ஜ²ம் மோஹம் பஜஹித்வா அக்³க³மக்³கே³ன வஜிரூபமஞாணேன மோஹஸங்கா²தமேவ தமோராஸிம் பதா³லயிம்ஸு, அனவஸேஸதோ ஸமுச்சி²ந்தி³ம்ஸு. ந தே புன ஸம்ஸரந்தீதி தே அரஹந்தோ –
‘‘க²ந்தா⁴னஞ்ச படிபாடி, தா⁴துஆயதனான ச;
அப்³போ³ச்சி²ன்னம் வத்தமானா, ஸம்ஸாரோதி பவுச்சதீ’’தி. –
ஏவம் வுத்தே இமஸ்மிம் ஸம்ஸாரே ந ஸம்ஸரந்தி ந பரிப்³ப⁴மந்தி. கிம் காரணா? ஹேது தேஸம் ந விஜ்ஜதி, யஸ்மா ஸம்ஸாரஸ்ஸ ஹேது மூலகாரணம் அவிஜ்ஜா, ஸா தேஸம் ந விஜ்ஜதி, ஸப்³ப³ஸோ நத்தி² ஸமுச்சி²ன்னத்தாதி.
சதுத்த²ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
5. தண்ஹாஸம்யோஜனஸுத்தவண்ணனா
15. பஞ்சமே யஸ்ஸ விஜ்ஜதி, தம் புக்³க³லம் து³க்கே²ஹி, கம்மம் வா விபாகேஹி, ப⁴வயோனிக³திவிஞ்ஞாணட்டி²திஸத்தாவாஸே வா ப⁴வந்தராதீ³ஹி ஸம்யோஜேதீதி ஸம்யோஜனம். தண்ஹாயனட்டே²ன தண்ஹா, தஸதி ஸயம் பரிதஸதி, தஸந்தி வா ஏதாயாதி தண்ஹா. ஸஞ்ஞுத்தாதி சக்கா²தீ³ஸு அபி⁴னிவேஸவத்தூ²ஸு ப³த்³தா⁴. ஸேஸம் வுத்தனயமேவ. காமஞ்சேத்த² அவிஜ்ஜாயபி ஸம்யோஜனபா⁴வோ தண்ஹாய ச நீவரணபா⁴வோ அத்தி²யேவ, ததா²பி அவிஜ்ஜாய படிச்சா²தி³தாதீ³னவேஹி ப⁴வேஹி தண்ஹா ஸத்தே ஸம்யோஜேதீதி இமஸ்ஸ விஸேஸஸ்ஸ த³ஸ்ஸனத்த²ம் புரிமஸுத்தே அவிஜ்ஜா நீவரணபா⁴வேன, இத⁴ ச தண்ஹா ஸம்யோஜனபா⁴வேனேவ வுத்தா. கிஞ்ச நீவரணஸம்யோஜனப்பதா⁴னஸ்ஸ த³ஸ்ஸனத்த²ம். யதா² ஹி நீவரணபா⁴வேன அவிஜ்ஜா ஸம்கிலேஸத⁴ம்மானம் பதா⁴னபூ⁴தா புப்³ப³ங்க³மா ச, ஏவம் ஸம்யோஜனபா⁴வேன நேஸம் தண்ஹாதி தத³தீ⁴னப்பதா⁴னபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் ஸுத்தத்³வயே ஏவமேதே த⁴ம்மா வுத்தா. அபிச விஸேஸேன அவிஜ்ஜா நிப்³பா³னஸுக²ம் நிவாரேதீதி ‘‘நீவரண’’ந்தி வுத்தா, தண்ஹா ஸம்ஸாரது³க்கே²ன ஸத்தே ஸம்யோஜேதீதி ‘‘ஸம்யோஜன’’ந்தி.
த³ஸ்ஸனக³மனந்தராயகரணதோ வா விஜ்ஜாசரணவிபக்க²தோ த்³வயம் த்³விதா⁴ வுத்தம். விஜ்ஜாய ஹி உஜுவிபச்சனீகபூ⁴தா அவிஜ்ஜா நிப்³பா³னத³ஸ்ஸனஸ்ஸ அவிபரீதத³ஸ்ஸனஸ்ஸ ச விஸேஸதோ அந்தராயகரா, சரணத⁴ம்மானம் உஜுவிபச்சனீகபூ⁴தா தண்ஹா க³மனஸ்ஸ ஸம்மாபடிபத்தியா அந்தராயகராதி; ஏவமயம் அவிஜ்ஜாய நிவுதோ அந்தீ⁴கதோ தண்ஹாய ஸம்வுதோ ப³த்³தோ⁴ அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ அந்தோ⁴ விய ப³த்³தோ⁴ மஹாகந்தாரம், ஸம்ஸாரகந்தாரம் நாதிவத்ததி. அனத்து²ப்பத்திஹேதுத்³வயத³ஸ்ஸனத்த²ம்பி த்³வயம் த்³விதா⁴ வுத்தம். அவிஜ்ஜாக³தோ ஹி புக்³க³லோ பா³லபா⁴வேன அத்த²ம் பரிஹாபேதி, அனத்த²ஞ்ச அத்தனோ கரோதி, அகுஸலோ விய ஆதுரோ அஸப்பாயகிரியாய. ஜானந்தோபி பா³லோ பா³லபா⁴வேன அத்த²ம் பரிஹாபேதி, அனத்த²ஞ்ச கரோதி ஜானந்தோ விய ரோகீ³ அஸப்பாயஸேவீ. மக்கடாலேபோபமஸுத்தம் சேதஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ ஸாத⁴கம்.
படிச்சஸமுப்பாத³ஸ்ஸ மூலகாரணத³ஸ்ஸனத்த²ம்பேத்த² த்³வயம் த்³விதா⁴ வுத்தம். விஸேஸேன ஹி ஸம்மோஹஸ்ஸ ப³லவபா⁴வதோ அவிஜ்ஜாகே²த்தம் அதீதோ அத்³தா⁴, பத்த²னாய ப³லவபா⁴வதோ தண்ஹாகே²த்தம் அனாக³தோ அத்³தா⁴. ததா² ஹி பா³லஜனோ ஸம்மோஹப³ஹுலோ அதீதமனுஸோசதி, தஸ்ஸ அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ராதி ஸப்³ப³ம் நேதப்³ப³ம். பத்த²னாப³ஹுலோ அனாக³தம் பஜப்பதி, தஸ்ஸ தண்ஹாபச்சயா உபாதா³னந்திஆதி³ ஸப்³ப³ம் நேதப்³ப³ம். தேனேவ தாஸம் புப்³ப³ந்தாஹரணேன அபரந்தபடிஸந்தா⁴னேன சஸ்ஸ யதா²க்கமம் மூலகாரணதா த³ஸ்ஸிதாதி வேதி³தப்³ப³ந்தி.
கா³தா²ஸு தண்ஹாது³தியோதி தண்ஹாஸஹாயோ. தண்ஹா ஹி நிருத³ககந்தாரே மரீசிகாய உத³கஸஞ்ஞா விய பிபாஸாபி⁴பூ⁴தம் அப்படிகாரது³க்கா²பி⁴பூ⁴தம்பி ஸத்தம் அஸ்ஸாத³ஸந்த³ஸ்ஸனவஸேன ஸஹாயகிச்சம் கரோந்தீ ப⁴வாதீ³ஸு அனிப்³பி³ந்த³ம் கத்வா பரிப்³ப⁴மாபேதி, தஸ்மா தண்ஹா புரிஸஸ்ஸ ‘‘து³தியா’’தி வுத்தா. நனு ச அஞ்ஞேபி கிலேஸாத³யோ ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தியா பச்சயாவ? ஸச்சமேதம், ந பன ததா² விஸேஸப்பச்சயோ யதா² தண்ஹா. ததா² ஹி ஸா குஸலேஹி வினா அகுஸலேஹி, காமாவசராதி³குஸலேஹி ச வினா ரூபாவசராதி³குஸலேஹி ப⁴வனிப்³ப³த்தியா விஸேஸப்பச்சயோ, யதோ ஸமுத³யஸச்சந்தி வுச்சதீதி. இத்த²பா⁴வஞ்ஞதா²பா⁴வந்தி இத்த²பா⁴வோ ச அஞ்ஞதா²பா⁴வோ ச இத்த²பா⁴வஞ்ஞதா²பா⁴வோ. ஸோ ஏதஸ்ஸ அத்தீ²தி இத்த²பா⁴வஞ்ஞதா²பா⁴வோ ஸம்ஸாரோ, தம் தத்த² இத்த²பா⁴வோ மனுஸ்ஸத்தம், அஞ்ஞதா²பா⁴வோ ததோ அவஸிட்ட²ஸத்தாவாஸா. இத்த²பா⁴வோ வா தேஸம் தேஸம் ஸத்தானம் பச்சுப்பன்னோ அத்தபா⁴வோ, அஞ்ஞதா²பா⁴வோ அனாக³தத்தபா⁴வோ. ஏவரூபோ வா அஞ்ஞோபி அத்தபா⁴வோ இத்த²பா⁴வோ, ந ஏவரூபோ அஞ்ஞதா²பா⁴வோ. தம் இத்த²பா⁴வஞ்ஞதா²பா⁴வம் ஸம்ஸாரம் க²ந்த⁴தா⁴துஆயதனபடிபாடிம் நாதிவத்ததி, ந அதிக்கமதி.
ஏதமாதீ³னவம் ஞத்வா, தண்ஹம் து³க்க²ஸ்ஸ ஸம்ப⁴வந்தி ஏதம் ஸகலவட்டது³க்க²ஸ்ஸ ஸம்ப⁴வம் ஸமுத³யம் தண்ஹம் ஆதீ³னவம் ஆதீ³னவதோ ஞத்வாதி அத்தோ². அத² வா ஏதமாதீ³னவம் ஞத்வாதி ஏதம் யதா²வுத்தம் ஸம்ஸாரனாதிவத்தனம் ஆதீ³னவம் தோ³ஸம் ஞத்வா. தண்ஹம் து³க்க²ஸ்ஸ ஸம்ப⁴வந்தி தண்ஹஞ்ச வுத்தனயேன வட்டது³க்க²ஸ்ஸ பதா⁴னகாரணந்தி ஞத்வா. வீததண்ஹோ அனாதா³னோ, ஸதோ பி⁴க்கு², பரிப்³ப³ஜேதி ஏவம் தீஹி பரிஞ்ஞாஹி பரிஜானந்தோ விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா மக்³க³படிபாடியா தண்ஹம் விக³மேந்தோ அக்³க³மக்³கே³ன ஸப்³ப³ஸோ வீததண்ஹோ விக³ததண்ஹோ, ததோ ஏவ சதூஸு உபாதா³னேஸு கஸ்ஸசிபி அபா⁴வேன ஆயதிம் படிஸந்தி⁴ஸங்கா²தஸ்ஸ வா ஆதா³னஸ்ஸ அபா⁴வேன அனாதா³னோ, ஸதிவேபுல்லப்பத்தியா ஸப்³ப³த்த² ஸதோகாரிதாய ஸதோ பி⁴ன்னகிலேஸோ பி⁴க்கு² பரிப்³ப³ஜே சரேய்ய, க²ந்த⁴பரினிப்³பா³னேன வா ஸங்கா²ரப்பவத்திதோ அபக³ச்சே²ய்யாதி அத்தோ².
பஞ்சமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
6. பட²மஸேக²ஸுத்தவண்ணனா
16. ச²ட்டே² ஸேக²ஸ்ஸாதி ஏத்த² கேனட்டே²ன ஸேகோ²? ஸேக்க²த⁴ம்மபடிலாப⁴தோ ஸேகோ². வுத்தஞ்ஹேதம் –
‘‘கித்தாவதா நு கோ², ப⁴ந்தே, ஸேகோ² ஹோதீதி? இத⁴, பி⁴க்கு², ஸேகா²ய ஸம்மாதி³ட்டி²யா ஸமன்னாக³தோ ஹோதி…பே… ஸேகே²ன ஸம்மாஸமாதி⁴னா ஸமன்னாக³தோ ஹோதி. ஏத்தாவதா கோ², பி⁴க்கு², ஸேகோ² ஹோதீ’’தி (ஸம். நி. 5.13).
அபிச ஸிக்க²தீதி ஸேகோ². வுத்தம்பி சேதம் –
‘‘ஸிக்க²தீதி கோ², பி⁴க்கு², தஸ்மா ஸேகோ²தி வுச்சதி. கிஞ்ச ஸிக்க²தி? அதி⁴ஸீலம்பி ஸிக்க²தி, அதி⁴சித்தம்பி ஸிக்க²தி, அதி⁴பஞ்ஞம்பி ஸிக்க²தி. ஸிக்க²தீதி கோ², பி⁴க்கு², தஸ்மா ஸேகோ²தி வுச்சதீ’’தி (அ. நி. 3.86).
யோபி கல்யாணபுது²ஜ்ஜனோ அனுலோமப்படிபதா³ய பரிபூரகாரீ ஸீலஸம்பன்னோ இந்த்³ரியேஸு கு³த்தத்³வாரோ போ⁴ஜனே மத்தஞ்ஞூ ஜாக³ரியானுயோக³மனுயுத்தோ புப்³ப³ரத்தாபரரத்தம் போ³தி⁴பக்கி²யானம் த⁴ம்மானம் பா⁴வனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதி – ‘‘அஜ்ஜ வா ஸ்வே வா அஞ்ஞதரம் ஸாமஞ்ஞப²லம் அதி⁴க³மிஸ்ஸாமீ’’தி, ஸோபி வுச்சதி ஸிக்க²தீதி ஸேகோ²தி. இமஸ்மிம் அத்தே² ந படிவிஜ்ஜ²ந்தோவ ஸேகோ² அதி⁴ப்பேதோ, அத² கோ² கல்யாணபுது²ஜ்ஜனோபி. அப்பத்தம் மானஸம் ஏதேனாதி அப்பத்தமானஸோ. மானஸந்தி ‘‘அந்தலிக்க²சரோ பாஸோ, ய்வாயம் சரதி மானஸோ’’தி (ஸம். நி. 1.151; மஹாவ. 33) ஏத்த² ராகோ³ மானஸந்தி வுத்தோ. ‘‘சித்தம் மனோ மானஸ’’ந்தி (த⁴. ஸ. 63, 65) ஏத்த² சித்தம். ‘‘அப்பத்தமானஸோ ஸேகோ², காலம் கயிரா ஜனே ஸுதா’’தி (ஸம். நி. 1.159) ஏத்த² அரஹத்தம். இதா⁴பி அரஹத்தமேவ அதி⁴ப்பேதம். தேன அப்பத்தஅரஹத்தஸ்ஸாதி வுத்தம் ஹோதி.
அனுத்தரந்தி ஸேட்ட²ம், அஸதி³ஸந்தி அத்தோ². சதூஹி யோகே³ஹி கே²மம் அனுபத்³து³தந்தி யோக³க்கே²மம், அரஹத்தமேவ அதி⁴ப்பேதம். பத்த²யமானஸ்ஸாதி த்³வே பத்த²னா தண்ஹாபத்த²னா, குஸலச்ச²ந்த³பத்த²னா ச. ‘‘பத்த²யமானஸ்ஸ ஹி ஜப்பிதானி, பவேதி⁴தம் வாபி பகப்பிதேஸூ’’தி (ஸு. நி. 908; மஹானி. 137) ஏத்த² தண்ஹாபத்த²னா.
‘‘சி²ன்னம் பாபிமதோ ஸோதம், வித்³த⁴ஸ்தம் வினளீகதம்;
பாமோஜ்ஜப³ஹுலா ஹோத², கே²மம் பத்தே²த² பி⁴க்க²வோ’’தி. (ம. நி. 1.352);
ஏத்த² கத்துகம்யதாகுஸலச்ச²ந்த³பத்த²னா, அயமேவ இதா⁴தி⁴ப்பேதா. தேன பத்த²யமானஸ்ஸாதி தம் யோக³க்கே²மம் க³ந்துகாமஸ்ஸ தன்னின்னஸ்ஸ தப்போணஸ்ஸ தப்பப்³பா⁴ரஸ்ஸாதி அத்தோ². விஹரதோதி ஏகம் இரியாபத²து³க்க²ம் அஞ்ஞேன இரியாபதே²ன விச்சி²ந்தி³த்வா அபரிபதந்தம் அத்தபா⁴வம் ஹரதோ. அத² வா ‘‘ஸப்³பே³ ஸங்கா²ரா அனிச்சாதி அதி⁴முச்சந்தோ ஸத்³தா⁴ய விஹரதீ’’திஆதி³னா நித்³தே³ஸனயேன சேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. அஜ்ஜ²த்திகந்தி நியகஜ்ஜ²த்தஸங்கா²தே அஜ்ஜ²த்தே ப⁴வம் அஜ்ஜ²த்திகம். அங்க³ந்தி காரணம். இதி கரித்வாதி ஏவம் கத்வா. ந அஞ்ஞம் ஏகங்க³ம்பி ஸமனுபஸ்ஸாமீதி ஏத்த² அயம் ஸங்கே²பத்தோ² – பி⁴க்க²வே, அஜ்ஜ²த்தம் அத்தனோ ஸந்தானே ஸமுட்டி²தம் காரணந்தி கத்வா அஞ்ஞம் ஏககாரணம்பி ந ஸமனுபஸ்ஸாமி யம் ஏவம் ப³ஹூபகாரம், யத²யித³ம் யோனிஸோ மனஸிகாரோதி உபாயமனஸிகாரோ, பத²மனஸிகாரோ, அனிச்சாதீ³ஸு அனிச்சாதி³னயேனேவ மனஸிகாரோ, அனிச்சானுலோமிகேன வா சித்தஸ்ஸ ஆவட்டனா அன்வாவட்டனா ஆபோ⁴கோ³ ஸமன்னாஹாரோ மனஸிகாரோ. அயம் யோனிஸோ மனஸிகாரோ.
இதா³னி யோனிஸோ மனஸிகாரஸ்ஸ ஆனுபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யோனிஸோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² மனஸி கரோந்தோ அகுஸலம் பஜஹதி, குஸலம் பா⁴வேதீ’’தி வுத்தம். தத்த² யோனிஸோ மனஸி கரோந்தோதி ‘‘இத³ம் து³க்க²ம் அரியஸச்சம், அயம் து³க்க²ஸமுத³யோ அரியஸச்சம், அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴ அரியஸச்சம், அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³ அரியஸச்ச’’ந்தி சதூஸு அரியஸச்சேஸு யோனிஸோ மனஸிகாரம் பவத்தேந்தோ.
தத்ராயம் அத்த²விபா⁴வனா – யதி³பி இத³ம் ஸுத்தம் அவிஸேஸேன ஸேக்க²புக்³க³லவஸேன ஆக³தம், சதுமக்³க³ஸாதா⁴ரணவஸேன பன ஸங்கே²பேனேவ கம்மட்டா²னம் கத²யிஸ்ஸாம. யோ சதுஸச்சகம்மட்டா²னிகோ யோகா³வசரோ ‘‘தண்ஹாவஜ்ஜா தேபூ⁴மகா க²ந்தா⁴ து³க்க²ம், தண்ஹா ஸமுத³யோ, உபி⁴ன்னம் அப்பவத்தி நிரோதோ⁴, நிரோத⁴ஸம்பாபகோ மக்³கோ³’’தி ஏவம் புப்³பே³ ஏவ ஆசரியஸந்திகே உக்³க³ஹிதசதுஸச்சகம்மட்டா²னோ. ஸோ அபரேன ஸமயேன விபஸ்ஸனாமக்³க³ம் ஸமாருள்ஹோ ஸமானோ தேபூ⁴மகே க²ந்தே⁴ ‘‘இத³ம் து³க்க²’’ந்தி யோனிஸோ மனஸி கரோதி, உபாயேன பதே²ன ஸமன்னாஹரதி சேவ விபஸ்ஸதி ச. விபஸ்ஸனா ஹி இத⁴ மனஸிகாரஸீஸேன வுத்தா. யா பனாயம் தஸ்ஸ து³க்க²ஸ்ஸ ஸமுட்டா²பிகா புரிமப⁴விகா தண்ஹா, அயம் து³க்க²ஸமுத³யோதி யோனிஸோ மனஸி கரோதி. யஸ்மா பன இத³ம் து³க்க²ம், அயஞ்ச ஸமுத³யோ இத³ம் டா²னம் பத்வா நிருஜ்ஜ²ந்தி ந பவத்தந்தி, தஸ்மா யதி³த³ம் நிப்³பா³னம் நாம, அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴தி யோனிஸோ மனஸி கரோதி. நிரோத⁴ஸம்பாபகம் அட்ட²ங்கி³கம் மக்³க³ம், ‘‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’’தி யோனிஸோ மனஸி கரோதி, உபாயேன பதே²ன ஸமன்னாஹரதி சேவ விபஸ்ஸதி ச.
தத்ராயம் உபாயோ – அபி⁴னிவேஸோ நாம க²ந்தே⁴ ஹோதி, ந விவட்டே, தஸ்மா அயமத்தோ² – ‘‘இமஸ்மிம் காயே பத²வீதா⁴து, ஆபோதா⁴தூ’’திஆதி³னா (தீ³. நி. 2.378) நயேன சத்தாரி மஹாபூ⁴தானி தத³னுஸாரேன உபாதா³ரூபானி ச பரிக்³க³ஹேத்வா ‘‘அயம் ரூபக்க²ந்தோ⁴’’தி வவத்த²பேதி. தம் வவத்தா²பயதோ உப்பன்னே ததா³ரம்மணே சித்தசேதஸிகத⁴ம்மே ‘‘இமே சத்தாரோ அரூபக்க²ந்தா⁴’’தி வவத்த²பேதி. ததோ ‘‘இமே பஞ்சக்க²ந்தா⁴ து³க்க²’’ந்தி வவத்த²பேதி. தே பன ஸங்கே²பதோ நாமஞ்ச ரூபஞ்சாதி த்³வே பா⁴கா³ ஹோந்தி. இத³ஞ்ச நாமரூபம் ஸஹேது ஸப்பச்சயம் உப்பஜ்ஜதி, தஸ்ஸ அயம் அவிஜ்ஜாப⁴வதண்ஹாதி³கோ ஹேது, அயம் ஆஹாராதி³கோ பச்சயோதி ஹேதுப்பச்சயே வவத்த²பேதி. ஸோ தேஸம் பச்சயானஞ்ச பச்சயுப்பன்னானஞ்ச யாதா²வஸரஸலக்க²ணம் வவத்த²பேத்வா ‘‘இமே த⁴ம்மா அஹுத்வா ப⁴வந்தி, ஹுத்வா நிருஜ்ஜ²ந்தி, தஸ்மா அனிச்சா’’தி அனிச்சலக்க²ணம் ஆரோபேதி, ‘‘உத³யப்³ப³யபடிபீளிதத்தா து³க்கா²’’தி து³க்க²லக்க²ணம் ஆரோபேதி, ‘‘அவஸவத்தனதோ அனத்தா’’தி அனத்தலக்க²ணம் ஆரோபேதி.
ஏவம் திலக்க²ணானி ஆரோபேத்வா விபஸ்ஸந்தோ உத³யப்³ப³யஞாணுப்பத்தியா உப்பன்னே ஓபா⁴ஸாதி³கே விபஸ்ஸனுபக்கிலேஸே ‘அமக்³கோ³’தி உத³யப்³ப³யஞாணமேவ ‘‘அரியமக்³க³ஸ்ஸ உபாயபூ⁴தோ புப்³ப³பா⁴க³மக்³கோ³’’தி மக்³கா³மக்³க³ம் வவத்த²பேத்வா புன உத³யப்³ப³யஞாணம் படிபாடியா ப⁴ங்க³ஞாணாதீ³னி ச உப்பாதே³ந்தோ ஸோதாபத்திமக்³கா³த³யோ பாபுணாதி. தஸ்மிம் க²ணே சத்தாரி ஸச்சானி ஏகப்படிவேதே⁴னேவ படிவிஜ்ஜ²தி, ஏகாபி⁴ஸமயேன அபி⁴ஸமேதி. தத்த² து³க்க²ம் பரிஞ்ஞாபடிவேதே⁴ன படிவிஜ்ஜ²ந்தோ, ஸமுத³யம் பஹானப்படிவேதே⁴ன படிவிஜ்ஜ²ந்தோ ஸப்³ப³ம் அகுஸலம் பஜஹதி, நிரோத⁴ம் ஸச்சி²கிரியாபடிவேதே⁴ன படிவிஜ்ஜ²ந்தோ மக்³க³ம் பா⁴வனாபடிவேதே⁴ன படிவிஜ்ஜ²ந்தோ ஸப்³ப³ம் குஸலம் பா⁴வேதி. அரியமக்³கோ³ ஹி நிப்பரியாயதோ குச்சி²தஸலனாதி³அத்தே²ன குஸலோ, தஸ்மிஞ்ச பா⁴விதே ஸப்³பே³பி குஸலா அனவஜ்ஜபோ³தி⁴பக்கி²யத⁴ம்மா பா⁴வனாபாரிபூரிம் க³ச்ச²ந்தீதி. ஏவம் யோனிஸோ மனஸி கரோந்தோ அகுஸலம் பஜஹதி, குஸலம் பா⁴வேதி. ததா² ஹி வுத்தம் – ‘‘இத³ம் து³க்க²ந்தி யோனிஸோ மனஸி கரோதி, அயம் து³க்க²ஸமுத³யோதி யோனிஸோ மனஸி கரோதீ’’திஆதி³ (ம. நி. 1.21). அபரம்பி வுத்தம் ‘‘யோனிஸோ மனஸிகாரஸம்பன்னஸ்ஸேதம், பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ பாடிகங்க²ம் – அரியம் அட்ட²ங்கி³கம் மக்³க³ம் பா⁴வேஸ்ஸதி, அரியம் அட்ட²ங்கி³கம் மக்³க³ம் ப³ஹுலீகரிஸ்ஸதீ’’தி (ஸம். நி. 5.55).
யோனிஸோ மனஸிகாரோதி கா³தா²ய அயம் ஸங்கே²பத்தோ² – ஸிக்க²தி, ஸிக்கா²பதா³னி தஸ்ஸ அத்தி², ஸிக்க²னஸீலோதி வா ஸேகோ². ஸம்ஸாரே ப⁴யம் இக்க²தீதி பி⁴க்கு². தஸ்ஸ ஸேக²ஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ உத்தமத்த²ஸ்ஸ அரஹத்தஸ்ஸ பத்தியா அதி⁴க³மாய யதா² யோனிஸோ மனஸிகாரோ, ஏவம் ப³ஹுகாரோ ப³ஹூபகாரோ அஞ்ஞோ கோசி த⁴ம்மோ நத்தி². கஸ்மா? யஸ்மா யோனிஸோ உபாயேன மனஸிகாரம் புரக்க²த்வா பத³ஹம் சதுப்³பி³த⁴ஸம்மப்பதா⁴னவஸேன பத³ஹந்தோ, க²யம் து³க்க²ஸ்ஸ பாபுணே ஸம்கிலேஸவட்டது³க்க²ஸ்ஸ பரிக்க²யம் பரியோஸானம் நிப்³பா³னம் பாபுணே அதி⁴க³ச்சே²ய்ய, தஸ்மா யோனிஸோ மனஸிகாரோ ப³ஹுகாரோதி.
ச²ட்ட²ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
7. து³தியஸேக²ஸுத்தவண்ணனா
17. ஸத்தமே பா³ஹிரந்தி அஜ்ஜ²த்தஸந்தானதோ ப³ஹி ப⁴வம். கல்யாணமித்ததாதி யஸ்ஸ ஸீலாதி³கு³ணஸம்பன்னோ அக⁴ஸ்ஸ கா⁴தா, ஹிதஸ்ஸ விதா⁴தா ஸப்³பா³காரேன உபகாரகோ மித்தோ ஹோதி, ஸோ புக்³க³லோ கல்யாணமித்தோ, தஸ்ஸ பா⁴வோ கல்யாணமித்ததா. தத்ராயம் கல்யாணமித்தோ பகதியா ஸத்³தா⁴ஸம்பன்னோ ஹோதி ஸீலஸம்பன்னோ ஸுதஸம்பன்னோ சாக³ஸம்பன்னோ வீரியஸம்பன்னோ ஸதிஸம்பன்னோ ஸமாதி⁴ஸம்பன்னோ பஞ்ஞாஸம்பன்னோ. தத்த² ஸத்³தா⁴ஸம்பத்தியா ஸத்³த³ஹதி ததா²க³தஸ்ஸ போ³தி⁴ம், தேன ஸம்மாஸம்போ³தி⁴ஹேதுபூ⁴தம் ஸத்தேஸு ஹிதஸுகே²ஸிதம் ந பரிச்சஜதி, ஸீலஸம்பத்தியா ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் பியோ ஹோதி க³ரு ச பா⁴வனீயோ சோத³கோ பாபக³ரஹீ வத்தா வசனக்க²மோ, ஸுதஸம்பத்தியா க²ந்தா⁴யதனஸச்சபடிச்சஸமுப்பாதா³தி³கானம் க³ம்பீ⁴ரானம் கதா²னம் கத்தா ஹோதி, சாக³ஸம்பத்தியா அப்பிச்சோ² ஹோதி ஸந்துட்டோ² பவிவித்தோ அஸம்ஸட்டோ², வீரியஸம்பத்தியா அத்தனோ பரேஸஞ்ச ஹிதப்படிபத்தியம் ஆரத்³த⁴வீரியோ ஹோதி, ஸதிஸம்பத்தியா உபட்டி²தஸ்ஸதி ஹோதி பரமேன ஸதினேபக்கேன ஸமன்னாக³தோ சிரகதம்பி சிரபா⁴ஸிதம்பி ஸரிதா அனுஸ்ஸரிதா, ஸமாதி⁴ஸம்பத்தியா அவிக்கி²த்தோ ஹோதி ஸமாஹிதோ ஏகக்³க³சித்தோ, பஞ்ஞாஸம்பத்தியா அவிபரீதம் பஜானாதி. ஸோ ஸதியா குஸலாகுஸலானம் த⁴ம்மானம் க³தியோ ஸமன்வேஸந்தோ பஞ்ஞாய ஸத்தானம் ஹிதஸுக²ம் யதா²பூ⁴தம் ஜானித்வா ஸமாதி⁴னா தத்த² அப்³யக்³க³சித்தோ ஹுத்வா வீரியேன ஸத்தே அஹிததோ நிஸேதே⁴த்வா ஏகந்தஹிதே நியோஜேதி. தேனேவாஹ –
‘‘பியோ க³ரு பா⁴வனீயோ, வத்தா ச வசனக்க²மோ;
க³ம்பீ⁴ரஞ்ச கத²ம் கத்தா, நோ சாட்டா²னே நியோஜகோ’’தி. (நேத்தி. 113);
கல்யாணமித்தோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அகுஸலம் பஜஹதி, குஸலம் பா⁴வேதீதி கல்யாணமித்தோ புக்³க³லோ கல்யாணமித்தம் நிஸ்ஸாய கம்மஸ்ஸகதாஞாணம் உப்பாதே³தி, உப்பன்னம் ஸத்³த⁴ம் பா²திம் கரோதி, ஸத்³தா⁴ஜாதோ உபஸங்கமதி உபஸங்கமித்வா த⁴ம்மம் ஸுணாதி. தம் த⁴ம்மம் ஸுத்வா ததா²க³தே ஸத்³த⁴ம் படிலப⁴தி, தேன ஸத்³தா⁴படிலாபே⁴ன க⁴ராவாஸம் பஹாய பப்³ப³ஜ்ஜம் அனுதிட்ட²தி, சதுபாரிஸுத்³தி⁴ஸீலம் ஸம்பாதே³தி, யதா²ப³லம் து⁴தத⁴ம்மே ஸமாதா³ய வத்ததி, த³ஸகதா²வத்து²லாபீ⁴ ஹோதி, ஆரத்³த⁴வீரியோ விஹரதி உபட்டி²தஸ்ஸதி ஸம்பஜானோ புப்³ப³ரத்தாபரரத்தம் போ³தி⁴பக்கி²யானம் த⁴ம்மானம் பா⁴வனானுயோக³மனுயுத்தோ, நசிரஸ்ஸேவ விபஸ்ஸனம் உஸ்ஸுக்காபேத்வா அரியமக்³கா³தி⁴க³மேன ஸப்³ப³ம் அகுஸலம் ஸமுச்சி²ந்த³தி, ஸப்³ப³ஞ்ச குஸலம் பா⁴வனாபாரிபூரிம் க³மேந்தோ வட்³டே⁴தி. வுத்தஞ்ஹேதம் –
‘‘கல்யாணமித்தஸ்ஸேதம், மேகி⁴ய, பி⁴க்கு²னோ பாடிகங்க²ம் கல்யாணஸஹாயஸ்ஸ கல்யாணஸம்பவங்கஸ்ஸ ‘யம் ஸீலவா ப⁴விஸ்ஸதி, பாதிமோக்க²ஸம்வரஸம்வுதோ விஹரிஸ்ஸதி ஆசாரகோ³சரஸம்பன்னோ, அணுமத்தேஸு வஜ்ஜேஸு, ப⁴யத³ஸ்ஸாவீ ஸமாதா³ய ஸிக்கி²ஸ்ஸதி, ஸிக்கா²பதே³ஸு’.
‘‘கல்யாணமித்தஸ்ஸேதம்…பே… கல்யாணஸம்பவங்கஸ்ஸ ‘யம் யாயம் கதா² அபி⁴ஸல்லேகி²கா சேதோவிவரணஸப்பாயா ஏகந்தனிப்³பி³தா³ய…பே… நிப்³பா³னாய ஸம்வத்ததி. ஸேய்யதி²த³ம் – அப்பிச்ச²கதா², ஸந்துட்டி²கதா², பவிவேககதா², அஸம்ஸக்³க³கதா², வீரியாரம்ப⁴கதா², ஸீலகதா², ஸமாதி⁴கதா²…பே… விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனகதா². ஏவரூபாய கதா²ய நிகாமலாபீ⁴ ப⁴விஸ்ஸதி அகிச்ச²லாபீ⁴ அகஸிரலாபீ⁴’.
‘‘கல்யாணமித்தஸ்ஸேதம் …பே… கல்யாணஸம்பவங்கஸ்ஸ ‘யம் ஆரத்³த⁴வீரியோ விஹரிஸ்ஸதி அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய குஸலானம் த⁴ம்மானம் உபஸம்பதா³ய தா²மவா த³ள்ஹபரக்கமோ அனிக்கி²த்தது⁴ரோ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு’.
‘‘கல்யாணமித்தஸ்ஸேதம்…பே… கல்யாணஸம்பவங்கஸ்ஸ ‘யம் பஞ்ஞவா ப⁴விஸ்ஸதி, உத³யத்த²கா³மினியா பஞ்ஞாய ஸமன்னாக³தோ அரியாய நிப்³பே³தி⁴காய ஸம்மா து³க்க²க்க²யகா³மினியா’’’தி (உதா³. 31).
ஏவம் ஸகலவட்டது³க்க²பரிமுச்சனனிமித்தம் கல்யாணமித்ததாதி வேதி³தப்³ப³ம். தேனேவாஹ –
‘‘மமஞ்ஹி, ஆனந்த³, கல்யாணமித்தம் ஆக³ம்ம ஜாதித⁴ம்மா ஸத்தா ஜாதியா பரிமுச்சந்தி, ஜராத⁴ம்மா ஸத்தா ஜராய பரிமுச்சந்தீ’’திஆதி³ (ஸம். நி. 1.129).
தேன வுத்தம் – ‘‘கல்யாணமித்தோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அகுஸலம் பஜஹதி, குஸலம் பா⁴வேதீ’’தி.
கா³தா²ய ஸப்பதிஸ்ஸோதி பதிஸ்ஸவஸங்கா²தேன ஸஹ பதிஸ்ஸேனாதி ஸப்பதிஸ்ஸோ, கல்யாணமித்தஸ்ஸ ஓவாத³ம் ஸிரஸா ஸம்படிச்ச²கோ ஸுப்³ப³சோதி அத்தோ². அத² வா ஹிதஸுகே² பதிட்டா²பனேன பதி இஸேதீதி பதிஸ்ஸோ, ஓவாத³தா³யகோ. க³ருஆத³ரயோகே³ன தேன பதிஸ்ஸேன ஸஹ வத்ததீதி ஸப்பதிஸ்ஸோ, க³ரூஸு க³ருசித்தீகாரப³ஹுலோ. ஸகா³ரவோதி ச²ப்³பி³தே⁴னபி கா³ரவேன யுத்தோ. கரம் மித்தானம் வசனந்தி கல்யாணமித்தானம் ஓவாத³ம் கரோந்தோ யதோ²வாத³ம் படிபஜ்ஜந்தோ. ஸம்பஜானோதி ஸத்தட்டா²னியேன ஸம்பஜஞ்ஞேன ஸமன்னாக³தோ. பதிஸ்ஸதோதி கம்மட்டா²னம் பா²திம், க³மேதும் ஸமத்தா²ய ஸதியா பதிஸ்ஸதோ ஸதோகாரீ. அனுபுப்³பே³னாதி ஸீலாதி³விஸுத்³தி⁴படிபாடியா, தத்த² ச விபஸ்ஸனாபடிபாடியா சேவ மக்³க³படிபாடியா ச. ஸப்³ப³ஸம்யோஜனக்க²யந்தி காமராக³ஸம்யோஜனாதீ³னம் ஸப்³பே³ஸம் ஸம்யோஜனானம் கே²பனதோ ஸப்³ப³ஸம்யோஜனக்க²யஸங்கா²தஸ்ஸ அரியமக்³க³ஸ்ஸ பரியோஸானபூ⁴தம் அரஹத்தம், தஸ்ஸ ஆரம்மணபூ⁴தம் நிப்³பா³னமேவ வா. பாபுணே அதி⁴க³ச்சே²ய்யாதி அத்தோ². இதி இமேஸு த்³வீஸு ஸுத்தேஸு அரியமக்³கா³தி⁴க³மஸ்ஸ ஸத்தா²ரா பதா⁴னங்க³ம் நாம க³ஹிதந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.
ஸத்தமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
8. ஸங்க⁴பே⁴த³ஸுத்தவண்ணனா
18. அட்ட²மே ஏகத⁴ம்மோதி கதரோயம் ஸுத்தனிக்கே²போ? அட்டு²ப்பத்திகோ. தத்ராயம் ஸங்கே²பகதா² – தே³வத³த்தோ ஹி அஜாதஸத்தும் து³க்³க³ஹணம் கா³ஹாபேத்வா தஸ்ஸ பிதரம் ராஜானம் பி³ம்பி³ஸாரம் தேன மாராபேத்வாபி அபி⁴மாரே பயோஜேத்வாபி ஸிலாபவிஜ்ஜ²னேன லோஹிதுப்பாத³கம்மம் கத்வாபி ந தாவதா பாகடோ ஜாதோ, நாளாகி³ரிம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா பன பாகடோ ஜாதோ. அத² மஹாஜனோ ‘‘ஏவரூபம்பி நாம பாபம் க³ஹேத்வா ராஜா விசரதீ’’தி கோலாஹலம் அகாஸி, மஹாகோ⁴ஸோ அஹோஸி. தம் ஸுத்வா ராஜா அத்தனா தீ³யமானானி பஞ்ச தா²லிபாகஸதானி பச்சி²ந்தா³பேஸி, உபட்டா²னம்பிஸ்ஸ நாக³மாஸி. நாக³ராபி குலம் உபக³தஸ்ஸ கடச்சு²ப⁴த்தம்பிஸ்ஸ நாத³ம்ஸு. ஸோ பரிஹீனலாப⁴ஸக்காரோ கோஹஞ்ஞேன ஜீவிதுகாமோ ஸத்தா²ரம் உபஸங்கமித்வா பஞ்ச வத்தூ²னி யாசித்வா ‘‘அலம், தே³வத³த்த, யோ இச்ச²தி, ஸோ ஆரஞ்ஞிகோ ஹோதூ’’திஆதி³னா (பாரா. 409; சூளவ. 343) ப⁴க³வதா படிக்கி²த்தோ தேஹி பஞ்சஹி வத்தூ²ஹி பா³லம் லூக²ப்பஸன்னம் ஜனம் ஸஞ்ஞாபேந்தோ பஞ்சஸதே வஜ்ஜிபுத்தகே ஸலாகம் கா³ஹாபேத்வா ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்தி³த்வாவ தே ஆதா³ய க³யாஸீஸம் அக³மாஸி. அத² த்³வே அக்³க³ஸாவகா ஸத்து² ஆணாய தத்த² க³ந்த்வா த⁴ம்மம் தே³ஸேத்வா தே அரியப²லே பதிட்டா²பேத்வா ஆனயிம்ஸு. யே பனஸ்ஸ ஸங்க⁴பே⁴தா³ய பரக்கமந்தஸ்ஸ லத்³தி⁴ம் ரோசேத்வா ததே²வ பக்³க³ய்ஹ டி²தா ஸங்கே⁴ பி⁴ஜ்ஜந்தே பி⁴ன்னே ச ஸமனுஞ்ஞா அஹேஸும், தேஸம் தம் தீ³க⁴ரத்தம் அஹிதாய து³க்கா²ய அஹோஸி.
தே³வத³த்தோபி ந சிரஸ்ஸேவ ரோகா³பி⁴பூ⁴தோ பா³ள்ஹகி³லானோ மரணகாலே ‘‘ஸத்தா²ரம் வந்தி³ஸ்ஸாமீ’’தி மஞ்சகஸிவிகாய நீயமானோ ஜேதவனபோக்க²ரணிதீரே ட²பிதோ பத²வியா விவரே தி³ன்னே பதித்வா அவீசிம்ஹி நிப்³ப³த்தி, யோஜனஸதிகோ சஸ்ஸ அத்தபா⁴வோ அஹோஸி கப்பட்டி²யோ தாலக்க²ந்த⁴பரிமாணேஹி அயஸூலேஹி வினிவித்³தோ⁴. தே³வத³த்தபக்கி²கானி ச பஞ்சமத்தானி குலஸதானி தஸ்ஸ லத்³தி⁴யம் டி²தானி ஸஹ ப³ந்த⁴வேஹி நிரயே நிப்³ப³த்தானி. ஏகதி³வஸம் பி⁴க்கூ² த⁴ம்மஸபா⁴யம் கத²ம் ஸமுட்டா²பேஸும் ‘‘ஆவுஸோ, தே³வத³த்தேன ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்த³ந்தேன பா⁴ரியம் கம்மம் கத’’ந்தி. அத² ஸத்தா² த⁴ம்மஸப⁴ம் உபக³ந்த்வா ‘‘காய நுத்த², பி⁴க்க²வே, ஏதரஹி கதா²ய ஸன்னிஸின்னா’’தி புச்சி²த்வா ‘‘இமாய நாமா’’தி வுத்தே ஸங்க⁴பே⁴தே³ ஆதீ³னவம் த³ஸ்ஸேந்தோ இமம் ஸுத்தம் அபா⁴ஸி. கேசி பன ப⁴ணந்தி ‘‘தே³வத³த்தஸ்ஸ தப்பக்கி²கானஞ்ச ததா² நிரயே நிப்³ப³த்தபா⁴வம் தி³ஸ்வா ஸங்க⁴பே⁴தே³ ஆதீ³னவம் த³ஸ்ஸேந்தோ ப⁴க³வா அத்தனோ அஜ்ஜா²ஸயேனேவ இமம் ஸுத்தம் தே³ஸேஸீ’’தி.
தத்த² ஏகத⁴ம்மோதி ஏகோ அகுஸலோ மஹாஸாவஜ்ஜத⁴ம்மோ. லோகேதி ஸத்தலோகே. உப்பஜ்ஜமானோ உப்பஜ்ஜதீதி ஏத்த² பே⁴த³ஸம்வத்தனிகேஸு ப⁴ண்ட³னாதீ³ஸு ஸங்கே⁴ உப்பன்னேஸுபி ‘‘த⁴ம்மோ அத⁴ம்மோ’’திஆதீ³ஸு அட்டா²ரஸபே⁴த³கரவத்தூ²ஸு யஸ்ஸ கஸ்ஸசி தீ³பனவஸேன வோஹரந்தேஸுபி தத்த² ருசிஜனனத்த²ம் அனுஸ்ஸாவேந்தேஸுபி அனுஸ்ஸாவேத்வா ஸலாகாய கா³ஹிதாயபி ஸங்க⁴பே⁴தோ³ உப்பஜ்ஜமானோ நாம ஹோதி, ஸலாகாய பன கா³ஹிதாய சத்தாரோ வா அதிரேகா வா யதா³ ஆவேணிகம் உத்³தே³ஸம் வா ஸங்க⁴கம்மம் வா கரோந்தி, ததா³ ஸங்க⁴பே⁴தோ³ உப்பஜ்ஜதி நாம. கதே பன தஸ்மிம் ஸங்க⁴பே⁴தோ³ உப்பன்னோ நாம? கம்மம், உத்³தே³ஸோ, வோஹாரோ, அனுஸ்ஸாவனா, ஸலாகக்³கா³ஹோதி இமேஸு ஹி பஞ்சஸு ஸங்க⁴ஸ்ஸ பே⁴த³காரணேஸு கம்மம் வா உத்³தே³ஸோ வா பமாணம், வோஹாரானுஸ்ஸாவனஸலாகக்³கா³ஹா பன புப்³ப³பா⁴கா³தி.
ப³ஹுஜனாஹிதாயாதிஆதீ³ஸு 0.மஹாஜனஸ்ஸ ஜா²னமக்³கா³தி³ஸம்பத்தினிவாரணேன அஹிதாய, ஸக்³க³ஸம்பத்தினிவாரணேன அஸுகா²ய, அபாயூபபத்திஹேதுபா⁴வேன அனத்தா²ய. அகுஸலத⁴ம்மவஸேன வா அஹிதாய, ஹிதமத்தஸ்ஸபி அபா⁴வா ஸுக³தியம்பி நிப்³ப³த்தனககாயிகசேதஸிகது³க்கா²ய உப்பஜ்ஜதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. தே³வமனுஸ்ஸானந்தி இத³ம் ‘‘ப³ஹுனோ ஜனஸ்ஸா’’தி வுத்தேஸு உக்கட்ட²புக்³க³லனித்³தே³ஸோ. அபரோ நயோ – ப³ஹுஜனாஹிதாயாதி ப³ஹுஜனஸ்ஸ மஹதோ ஸத்தகாயஸ்ஸ அஹிதத்தா²ய, தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஸம்பராயிகஅனத்தா²யாதி அத்தோ². அஸுகா²யாதி தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஸம்பராயிகஅஸுக²த்தா²ய, து³வித⁴து³க்க²த்தா²யாதி அத்தோ². அனத்தா²யாதி பரமத்த²படிக்கே²பாய. நிப்³பா³னஞ்ஹி பரமத்தோ², ததோ உத்தரிம் அத்தோ² நத்தி². அஹிதாயாதி மக்³க³படிக்கே²பாய. நிப்³பா³னஸம்பாபகமக்³க³தோ ஹி உத்தரிம் ஹிதம் நாம நத்தி². து³க்கா²யாதி அரியஸுக²விராத⁴னேன வட்டது³க்க²தாய. யே ஹி அரியஸுக²தோ விரத்³தா⁴ தம் அதி⁴க³ந்தும் அப⁴ப்³பா³, தே வட்டது³க்கே² பரிப்³ப⁴மந்தி, அரியஸுக²தோ ச உத்தரிம் ஸுக²ம் நாம நத்தி². வுத்தஞ்ஹேதம் ‘‘அயம் ஸமாதி⁴ பச்சுப்பன்னஸுகோ² சேவ ஆயதிஞ்ச ஸுக²விபாகோ’’தி (தீ³. நி. 3.355; அ. நி. 5.27).
இதா³னி ‘‘ஸங்க⁴பே⁴தோ³’’தி ஸரூபதோ த³ஸ்ஸேத்வா தஸ்ஸ அஹிதாதீ³னம் ஏகந்தஹேதுபா⁴வம் பகாஸேதும் ‘‘ஸங்கே⁴ கோ² பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴ன்னே’’திஆதி³மாஹ. தத்த² பி⁴ன்னேதி நிமித்தத்தே² பு⁴ம்மம் யதா² ‘‘அத⁴னானம் த⁴னே அனனுப்பதீ³யமானே’’தி (தீ³. நி. 3.91), பே⁴த³ஹேதூதி அத்தோ². அஞ்ஞமஞ்ஞம் ப⁴ண்ட³னானீதி சதுன்னம் பரிஸானம் தப்பக்கி²கானஞ்ச ‘‘ஏஸோ த⁴ம்மோ, நேஸோ த⁴ம்மோ’’தி அஞ்ஞமஞ்ஞம் விவத³னானி. ப⁴ண்ட³னஞ்ஹி கலஹஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴கோ³. பரிபா⁴ஸாதி ‘‘இத³ஞ்சித³ஞ்ச வோ அனத்த²ம் கரிஸ்ஸாமா’’தி ப⁴யுப்பாத³னவஸேன தஜ்ஜனா. பரிக்கே²பாதி ஜாதிஆதி³வஸேன பரிதோ கே²பா, த³ஸஹி அக்கோஸவத்தூ²ஹி கு²ம்ஸனவம்ப⁴னா. பரிச்சஜனாதி உக்கே²பனியகம்மகரணாதி³வஸேன நிஸ்ஸாரணா. தத்தா²தி தஸ்மிம் ஸங்க⁴பே⁴தே³, தன்னிமித்தே வா ப⁴ண்ட³னாதி³கே. அப்பஸன்னாதி ரதனத்தயகு³ணானம் அனபி⁴ஞ்ஞா. ந பஸீத³ந்தீதி ‘‘த⁴ம்மசாரினோ ஸமசாரினோ’’திஆதி³னா ய்வாயம் பி⁴க்கூ²ஸு பஸாத³னாகாரோ, ததா² ந பஸீத³ந்தி, தேஸம் வா ஸோதப்³ப³ம் ஸத்³தா⁴தப்³ப³ம் ந மஞ்ஞந்தி. ததா² ச த⁴ம்மே ஸத்த²ரி ச அப்பஸன்னாவ ஹோந்தி. ஏகச்சானம் அஞ்ஞத²த்தந்தி புது²ஜ்ஜனானம் அவிருள்ஹஸத்³தா⁴னம் பஸாத³ஞ்ஞத²த்தம்.
கா³தா²யம் ஆபாயிகோதிஆதீ³ஸு அபாயே நிப்³ப³த்தனாரஹதாய ஆபாயிகோ. தத்த²பி அவீசிஸங்கா²தே மஹானிரயே உப்பஜ்ஜதீதி நேரயிகோ. ஏகம் அந்தரகப்பம் பரிபுண்ணமேவ கத்வா தத்த² திட்ட²தீதி கப்பட்டோ². ஸங்க⁴பே⁴த³ஸங்கா²தே வக்³கே³ ரதோதி வக்³க³ரதோ. அத⁴ம்மியதாய அத⁴ம்மோ. பே⁴த³கரவத்தூ²ஹி ஸங்க⁴பே⁴த³ஸங்கா²தே ஏவ ச அத⁴ம்மே டி²தோதி அத⁴ம்மட்டோ². யோக³க்கே²மா பத⁴ம்ஸதீதி யோக³க்கே²மதோ ஹிததோ பத⁴ம்ஸதி பரிஹாயதி, சதூஹி வா யோகே³ஹி அனுபத்³து³தத்தா யோக³க்கே²மம் நாம அரஹத்தம் நிப்³பா³னஞ்ச, ததோ பனஸ்ஸ த⁴ம்ஸனே வத்தப்³ப³மேவ நத்தி². தி³ட்டி²ஸீலஸாமஞ்ஞதோ ஸம்ஹதட்டே²ன ஸங்க⁴ம், ததோ ஏவ ஏககம்மாதி³விதா⁴னயோகே³ன ஸமக்³க³ம் ஸஹிதம். பே⁴த்வானாதி புப்³பே³ வுத்தலக்க²ணேன ஸங்க⁴பே⁴தே³ன பி⁴ந்தி³த்வா. கப்பந்தி ஆயுகப்பம். ஸோ பனேத்த² அந்தரகப்போவ. நிரயம்ஹீதி அவீசிமஹானிரயம்ஹி.
அட்ட²மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
9. ஸங்க⁴ஸாமக்³கீ³ஸுத்தவண்ணனா
19. நவமே ஏகத⁴ம்மோதி ஏகோ குஸலத⁴ம்மோ அனவஜ்ஜத⁴ம்மோ. ‘‘அயம் த⁴ம்மோ, நாயம் த⁴ம்மோ’’திஆதி³னா ஸசே ஸங்கே⁴ விவாதோ³ உப்பஜ்ஜேய்ய, தத்த² த⁴ம்மகாமேன விஞ்ஞுனா இதி படிஸஞ்சிக்கி²தப்³ப³ம் ‘‘டா²னம் கோ², பனேதம் விஜ்ஜதி, யதி³த³ம் விவாதோ³ வட்³ட⁴மானோ ஸங்க⁴ராஜியா வா ஸங்க⁴பே⁴தா³ய வா ஸம்வத்தேய்யா’’தி. ஸசே தம் அதி⁴கரணம் அத்தனா பக்³க³ஹேத்வா டி²தோ, அக்³கி³ம் அக்கந்தேன விய ஸஹஸா ததோ ஓரமிதப்³ப³ம். அத² பரேஹி தம் பக்³க³ஹிதம் ஸயஞ்சேதம் ஸக்கோதி வூபஸமேதும், உஸ்ஸாஹஜாதோ ஹுத்வா தூ³ரம்பி க³ந்த்வா ததா² படிபஜ்ஜிதப்³ப³ம், யதா² தம் வூபஸம்மதி. ஸசே பன ஸயம் ந ஸக்கோதி, ஸோ ச விவாதோ³ உபரூபரி வட்³ட⁴தேவ, ந வூபஸம்மதி. யே தத்த² பதிரூபா ஸிக்கா²காமா ஸப்³ரஹ்மசாரினோ, தே உஸ்ஸாஹேத்வா யேன த⁴ம்மேன யேன வினயேன யேன ஸத்து²ஸாஸனேன தம் அதி⁴கரணம் யதா² வூபஸம்மதி, ததா² வூபஸமேதப்³ப³ம். ஏவம் வூபஸமேந்தஸ்ஸ யோ ஸங்க⁴ஸாமக்³கி³கரோ குஸலோ த⁴ம்மோ, அயமேத்த² ஏகத⁴ம்மோதி அதி⁴ப்பேதோ. ஸோ ஹி உப⁴தோபக்கி²யானம் த்³வேள்ஹகஜாதானம் பி⁴க்கூ²னம், தேஸம் அனுவத்தனவஸேன டி²தானம் பி⁴க்கு²னீனம் உபாஸகானம் உபாஸிகானம் தேஸம் ஆரக்க²தே³வதானம் யாவதே³வ ப்³ரஹ்மானம்பி உப்பஜ்ஜனாரஹம் அஹிதம் து³க்கா²வஹம் ஸம்கிலேஸத⁴ம்மம் அபனேத்வா மஹதோ புஞ்ஞராஸிஸ்ஸ குஸலாபி⁴ஸந்த³ஸ்ஸ ஹேதுபா⁴வதோ ஸதே³வகஸ்ஸ லோகஸ்ஸ ஹிதஸுகா²வஹோ ஹோதி. தேன வுத்தம் ‘‘ஏகத⁴ம்மோ, பி⁴க்க²வே, லோகே உப்பஜ்ஜமானோ உப்பஜ்ஜதி ப³ஹுஜனஹிதாயா’’திஆதி³. தஸ்ஸத்தோ² அனந்தரஸுத்தே வுத்தவிபரியாயேன வேதி³தப்³போ³. ஸங்க⁴ஸாமக்³கீ³தி ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஸமக்³க³பா⁴வோ பே⁴தா³பா⁴வோ ஏககம்மதா ஏகுத்³தே³ஸதா ச.
கா³தா²யம் ஸுகா² ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஸாமக்³கீ³தி ஸுக²ஸ்ஸ பச்சயபா⁴வதோ ஸாமக்³கீ³ ஸுகா²தி வுத்தா. யதா² ‘‘ஸுகோ² பு³த்³தா⁴னமுப்பாதோ³’’தி (த⁴. ப. 194). ஸமக்³கா³னஞ்சனுக்³க³ஹோதி ஸமக்³கா³னம் ஸாமக்³கி³அனுமோத³னேன அனுக்³க³ண்ஹனம் ஸாமக்³கி³அனுரூபம், யதா² தே ஸாமக்³கி³ம் ந விஜஹந்தி, ததா² க³ஹணம் ட²பனம் அனுப³லப்பதா³னந்தி அத்தோ². ஸங்க⁴ம் ஸமக்³க³ம் கத்வானாதி பி⁴ன்னம் ஸங்க⁴ம் ராஜிபத்தம் வா ஸமக்³க³ம் ஸஹிதம் கத்வா. கப்பந்தி ஆயுகப்பமேவ. ஸக்³க³ம்ஹி மோத³தீதி காமாவசரதே³வலோகே அஞ்ஞே தே³வே த³ஸஹி டா²னேஹி அபி⁴ப⁴வித்வா தி³ப்³ப³ஸுக²ம் அனுப⁴வந்தோ இச்சி²தனிப்ப²த்தியாவ மோத³தி பமோத³தி லலதி கீளதீதி.
நவமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
10. பது³ட்ட²சித்தஸுத்தவண்ணனா
20. த³ஸமஸ்ஸ கா உப்பத்தி? அட்டு²ப்பத்தியேவ. ஏகதி³வஸம் கிர பி⁴க்கூ² த⁴ம்மஸபா⁴யம் ஸன்னிஸின்னா கத²ம் ஸமுட்டா²பேஸும் – ‘‘ஆவுஸோ, இதே⁴கச்சோ ப³ஹும் புஞ்ஞகம்மம் கரோதி, ஏகச்சோ ப³ஹும் பாபகம்மம், ஏகச்சோ உப⁴யவோமிஸ்ஸகம் கரோதி. தத்த² வோமிஸ்ஸகாரினோ கீதி³ஸோ அபி⁴ஸம்பராயோ’’தி? அத² ஸத்தா² த⁴ம்மஸப⁴ம் உபக³ன்வா பஞ்ஞத்தவரபு³த்³தா⁴ஸனே நிஸின்னோ தம் கத²ம் ஸுத்வா ‘‘பி⁴க்க²வே, மரணாஸன்னகாலே ஸம்கிலிட்ட²சித்தஸ்ஸ து³க்³க³தி பாடிகங்கா²’’தி த³ஸ்ஸேந்தோ இமாய அட்டு²ப்பத்தியா இத³ம் ஸுத்தம் தே³ஸேஸி.
தத்த² இதா⁴தி தே³ஸாபதே³ஸே நிபாதோ. ஸ்வாயம் கத்த²சி பதே³ஸம் உபாதா³ய வுச்சதி ‘‘இதே⁴வ திட்ட²மானஸ்ஸ, தே³வபூ⁴தஸ்ஸ மே ஸதோ’’திஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 2.369). கத்த²சி ஸாஸனம் உபாதா³ய ‘‘இதே⁴வ, பி⁴க்க²வே, ஸமணோ இத⁴ து³தியோ ஸமணோ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.139; அ. நி. 4.241). கத்த²சி பத³பூரணமத்தே ‘‘இதா⁴ஹம், பி⁴க்க²வே, பு⁴த்தாவீ அஸ்ஸம் பவாரிதோ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.30). கத்த²சி லோகம் உபாதா³ய வுச்சதி ‘‘இத⁴ ததா²க³தோ லோகே உப்பஜ்ஜதீ’’திஆதீ³ஸு (அ. நி. 3.61). இதா⁴பி லோகே ஏவ த³ட்ட²ப்³போ³. ஏகச்சந்தி ஏகம், அஞ்ஞதரந்தி அத்தோ². புக்³க³லந்தி ஸத்தம். ஸோ ஹி யதா²பச்சயம் குஸலாகுஸலானம் தப்³பி³பாகானஞ்ச பூரணதோ மரணவஸேன க³லனதோ ச புக்³க³லோதி வுச்சதி. பது³ட்ட²சித்தந்தி பதோ³ஸேன ஆகா⁴தேன து³ட்ட²சித்தம். அத² வா பது³ட்ட²சித்தந்தி தோ³ஸேன ராகா³தி³னா பதூ³ஸிதசித்தம். ஏத்த² ச ஏகச்சந்தி இத³ம் பது³ட்ட²சித்தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ விஸேஸனம். யஸ்ஸ ஹி படிஸந்தி⁴தா³யககம்மம் ஓகாஸமகாஸி, ஸோ ததா² வுத்தோ. யஸ்ஸ ச அகுஸலப்பவத்திதோ சித்தம் நிவத்தேத்வா குஸலவஸேன ஓதாரேதும் ந ஸக்கா, ஏவம் ஆஸன்னமரணோ. ஏவந்தி இதா³னி வத்தப்³பா³காரம் த³ஸ்ஸேதி. சேதஸாதி அத்தனோ சித்தேன சேதோபரியஞாணேன. சேதோதி தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ சித்தம். பரிச்சாதி பரிச்சி²ந்தி³த்வா பஜானாமி. நனு ச யதா²கம்முபக³ஞாணஸ்ஸாயம் விஸயோதி? ஸச்சமேதம், ததா³ பவத்தமானஅகுஸலசித்தவஸேன பனேதம் வுத்தம்.
இமம்ஹி சாயம் ஸமயேதி இமஸ்மிம் காலே, இமாயம் வா பச்சயஸாமக்³கி³யம், அயம் புக்³க³லோ ஜவனவீதி²யா அபரபா⁴கே³ காலம் கரேய்ய சேதி அத்தோ². ந ஹி ஜவனக்க²ணே காலம்கிரியா அத்தி². யதா²ப⁴தம் நிக்கி²த்தோ ஏவம் நிரயேதி யதா² ஆப⁴தம் கிஞ்சி ஆஹரித்வா ட²பிதம், ஏவம் அத்தனோ கம்முனா நிக்கி²த்தோ நிரயே ட²பிதோ ஏவாதி அத்தோ². காயஸ்ஸ பே⁴தா³தி உபாதி³ன்னக்க²ந்த⁴பரிச்சாகா³. பரம் மரணாதி தத³னந்தரம் அபி⁴னிப்³ப³த்தக்க²ந்த⁴க்³க³ஹணே. அத² வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³தி ஜீவிதிந்த்³ரியஸ்ஸ உபச்சே²தா³. பரம் மரணாதி சுதிதோ உத்³த⁴ம்.
அபாயந்திஆதி³ ஸப்³ப³ம் நிரயஸ்ஸேவ வேவசனம். நிரயோ ஹி அயஸங்கா²தா ஸுகா² அபேதோதி அபாயோ; ஸக்³க³மோக்க²ஹேதுபூ⁴தா வா புஞ்ஞஸம்மதா அயா அபேதோதிபி அபாயோ. து³க்க²ஸ்ஸ க³தி படிஸரணந்தி து³க்³க³தி; தோ³ஸப³ஹுலத்தா வா து³ட்டே²ன கம்முனா நிப்³ப³த்தா க³தீதிபி து³க்³க³தி. விவஸா நிபதந்தி ஏத்த² து³க்கடகம்மகாரினோ, வினஸ்ஸந்தா வா ஏத்த² நிபதந்தி ஸம்பி⁴ஜ்ஜமானங்க³பச்சங்கா³தி வினிபாதோ. நத்தி² ஏத்த² அஸ்ஸாத³ஸஞ்ஞிதோ அயோதி நிரஸ்ஸாத³ட்டே²ன நிரயோ. அத² வா அபாயக்³க³ஹணேன திரச்சா²னயோனி வுச்சதி. திரச்சா²னயோனி ஹி அபாயோ ஸுக³திதோ அபேதத்தா, ந து³க்³க³தி மஹேஸக்கா²னம் நாக³ராஜாதீ³னம் ஸம்ப⁴வதோ. து³க்³க³திக்³க³ஹணேன பேத்திவிஸயோ. ஸோ ஹி அபாயோ சேவ து³க்³க³தி ச ஸுக³திதோ அபேதத்தா து³க்க²ஸ்ஸ ச க³திபூ⁴தத்தா, ந வினிபாதோ அஸுரஸதி³ஸம் அவினிபாதத்தா. வினிபாதக்³க³ஹணேன அஸுரகாயோ. ஸோ ஹி யதா²வுத்தேன அத்தே²ன அபாயோ சேவ து³க்³க³தி ச, ஸப்³ப³ஸம்பத்திஸமுஸ்ஸயேஹி வினிபதிதத்தா வினிபாதோதி ச வுச்சதி. நிரயக்³க³ஹணேன அவீசிஆதி³அனேகப்பகாரோ நிரயோவ வுச்சதி. இத⁴ பன ஸப்³ப³பதே³ஹிபி நிரயோவ வுத்தோ. உபபஜ்ஜந்தீதி படிஸந்தி⁴ம் க³ண்ஹந்தி.
கா³தா²ஸு பட²மகா³தா² ஸங்கீ³திகாலே த⁴ம்மஸங்கா³ஹகத்தே²ரேஹி ட²பிதா. ஞத்வானாதி புப்³ப³காலகிரியா. ஞாணபுப்³ப³கஞ்ஹி ப்³யாகரணம். ஹேதுஅத்தோ² வா த்வா-ஸத்³தோ³ யதா² ‘‘ஸீஹம் தி³ஸ்வா ப⁴யம் ஹோதீ’’தி, ஜானனஹேதூதி அத்தோ². பு³த்³தோ⁴, பி⁴க்கூ²னம் ஸந்திகேதி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா அத்தனோ ஸந்திகே பி⁴க்கூ²னம் ஏதம் பரதோ த்³வீஹி கா³தா²ஹி வுச்சமானம் அத்த²ம் ப்³யாகாஸி. ஸேஸம் வுத்தனயமேவ.
த³ஸமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
து³தியவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.