4. விமுச்சமானகதா²வண்ணனா

366. இதா³னி விமுச்சமானகதா² நாம ஹோதி. தத்த² யேஸம் ‘‘ஜா²னேன விக்க²ம்ப⁴னவிமுத்தியா விமுத்தம், மக்³க³க்க²ணே ஸமுச்சே²த³விமுத்தியா விமுச்சமானம் நாம ஹோதீ’’தி லத்³தி⁴, தே ஸந்தா⁴ய விமுத்தம் விமுச்சமானந்தி புச்சா² ஸகவாதி³ஸ்ஸ, படிஞ்ஞா இதரஸ.

புன ஏகதே³ஸந்தி புச்சா² ஸகவாதி³ஸ்ஸ. தத்த² ஏகதே³ஸந்தி பா⁴வனபும்ஸகம். யதா² விமுத்தம், ஏகதே³ஸேன வா ஏகதே³ஸே வா அவிமுத்தம் ஹோதி கிம் ஏவம் ஏகதே³ஸம் விமுத்தம், ஏகதே³ஸம் அவிமுத்தந்தி புச்ச²தி. கிம் காரணா ஏவம் புச்ச²தீதி? ‘‘விமுத்தம் விமுச்சமான’’ந்தி விப்பகதபா⁴வேன வுத்தத்தா. யதா² ஹி கரியமானா கடாத³யோ விப்பகதத்தா ஏகதே³ஸேன கதா ஏகதே³ஸேன அகதா ஹோந்தி, ததா² இத³ம்பி ஏகதே³ஸம் விமுத்தம் ஏகதே³ஸம் அவிமுத்தந்தி ஆபஜ்ஜதி. ததோ பரவாதீ³ கடாதீ³னம் விய சித்தஸ்ஸ ஏகதே³ஸாபா⁴வா பட²மபஞ்ஹே படிக்கி²பித்வா து³தியே விமுச்சமானஸ்ஸ அபரினிட்டி²தவிமுத்திதாய படிஜானாதி. லோகியஜ்ஜா²னக்க²ணம் வா ஸந்தா⁴ய படிக்கி²பதி. ந ஹி தம் ததா³ ஸமுச்சே²த³விமுத்தியா விமுச்சமானம். லோகுத்தரஜ்ஜா²னக்க²ணம் ஸந்தா⁴ய படிஜானாதி. தஞ்ஹி ததா³ ஸமுச்சே²த³விமுத்தியா விமுத்தேகதே³ஸேன விமுச்சமானந்திஸ்ஸ லத்³தி⁴. ததோ ஸகவாதீ³ ‘‘யதி³ தே ஏகமேவ சித்தம் ஏகதே³ஸம் விமுத்தம் ஏகதே³ஸம் அவிமுத்தம், ஏவம் ஸந்தே யோ ஏகேனேவ சித்தேன ஸோதாபன்னோ ஹோதி, ஸோபி தே ஏகதே³ஸம் ஸோதாபன்னோ, ஏகதே³ஸம் ந ஸோதாபன்னோ ஆபஜ்ஜதீ’’தி சோத³னத்த²ம் ஏகதே³ஸம் ஸோதாபன்னோதிஆதி³மாஹ. இதரோ தம் விதா⁴னம் அபஸ்ஸந்தோ படிக்கி²பதி. ஸேஸவாரேஸுபி ஏஸேவ நயோ.

உப்பாத³க்க²ணபஞ்ஹே யதி³ ஏகமேவ சித்தம் விமுத்தஞ்ச விமுச்சமானஞ்ச, ஏகஸ்மிம் க²ணே விமுத்தம் ஏகஸ்மிம் விமுச்சமானம் ஆபஜ்ஜதி. கிம் தே ஏவரூபம் சித்தந்தி அத்தோ².

367. ஸுத்தஸாத⁴னே பட²மஸுத்தம் பரவாதி³ஸ்ஸ. தத்ராஸ்ஸாயமதி⁴ப்பாயோ – விமுச்சதீதி விப்பகதனித்³தே³ஸோ. தஸ்மா யம் தஸ்ஸ யோகி³னோ ஏவம் ஜானதோ ஏவம் பஸ்ஸதோ ஏதேஹி ஆஸவேஹி சித்தம் விமுச்சதி, தம் விமுச்சமானம் நாம ஹோதீதி. து³தியஸுத்தம் ஸகவாதி³ஸ்ஸ. தத்ராஸ்ஸாயமதி⁴ப்பாயோ – யதி³ தே விமுச்சதீதி வசனதோ விமுத்தம் விமுச்சமானம், இத⁴ விமுச்சதீதி வசனாபா⁴வதோ விமுத்தமேவ ஸியா, ந விமுச்சமானந்தி.

இதா³னி ‘‘யதா² தே விப்பகதவிமுத்திதாய விமுச்சமானம், கிம் ஏவம் விப்பகதராகா³தி³தாய ரஜ்ஜமானாதீ³னிபி அத்தீ²’’தி சோத³னத்த²ம் புன அத்தி² சித்தந்திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். பரவாதி³னாபி ததா²ரூபம் சித்தம் அபஸ்ஸந்தேன ஸப்³ப³ம் படிக்கி²த்தம். அத² நம் ஸகவாதீ³ ‘‘த்³வேயேவ கோடியோ, ததியா நத்தீ²’’தி அனுபோ³தே⁴ந்தோ நனு ரத்தஞ்சேவ அரத்தஞ்சாதிஆதி³மாஹ. தஸ்ஸத்தோ² – நனு ப⁴த்³ரமுக², ராக³ஸம்பயுத்தம் சித்தம் ரத்தம் விப்பயுத்தம் அரத்தந்தி த்³வேவ கோடியோ, ரஜ்ஜமானம் நாம ததியா கோடி நத்தீ²தி? து³ட்டா²தீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. அத² நம் ஆமந்தாதி படிஜானித்வா டி²தம். விமுத்திபக்கே²பி த்³வேயேவ கோடியோ த³ஸ்ஸேதும் ஹஞ்சி ரத்தஞ்சேவாதிஆதி³மாஹ. தஸ்ஸத்தோ² – யதி³ ஏதா த்³வே கோடியோ ஸம்படிச்ச²ஸி, அவிமுத்தஞ்சேவ விமுத்தஞ்சா தி இமாபி ஸம்படிச்ச². கிலேஸஸம்பயுத்தஞ்ஹி சித்தம் அவிமுத்தம், விப்பயுத்தம் விமுத்தம். விமுச்சமானம் நாமாதி பரமத்த²தோ ததியா கோடி நத்தீ²தி.

விமுச்சமானகதா²வண்ணனா.