1. ஏககனித்³தே³ஸவண்ணனா

1. இதா³னி யதா²ட²பிதம் மாதிகம் ஆதி³தோ பட்டா²ய விப⁴ஜித்வா த³ஸ்ஸேதும் – கதமோ ச புக்³க³லோ ஸமயவிமுத்தோதிஆதி³மாஹ. தத்த² இதா⁴தி இமஸ்மிம் ஸத்தலோகே. ஏகச்சோ புக்³க³லோதி ஏகோ புக்³க³லோ. காலேன காலந்தி ஏத்த² பு⁴ம்மவஸேன அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. ஏகேகஸ்மிம் காலேதி வுத்தம் ஹோதி. ஸமயேன ஸமயந்தி இத³ம் புரிமஸ்ஸேவ வேவசனம். அட்ட² விமோக்கே²தி ரூபாவசராரூபாவசரஅட்ட²ஸமாபத்தியோ. தாஸஞ்ஹி பச்சனீகத⁴ம்மேஹி விமுச்சனதோ விமோக்கோ²தி நாமம். காயேனாதி விமோக்க²ஸஹஜாதேன நாமகாயேன. பு²ஸித்வா விஹரதீதி படிலபி⁴த்வா இரியதி. கதமஸ்மிம் பனேஸ காலே விமோக்கே² பு²ஸித்வா விஹரதீதி? ஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜிதுகாமஸ்ஸ ஹி காலோ நாம அத்தி², அகாலோ நாம அத்தி². தத்த² பாதோவ ஸரீரபடிஜக்³க³னகாலோ, வத்தகரணகாலோ ச ஸமாபஜ்ஜனஸ்ஸ அகாலோ நாம. ஸரீரம் பன படிஜக்³கி³த்வா வத்தம் கத்வா வஸனட்டா²னம் பவிஸித்வா நிஸின்னஸ்ஸ யாவ பிண்டா³ய க³மனகாலோ நாக³ச்ச²தி, ஏதஸ்மிம் அந்தரே ஸமாபஜ்ஜனஸ்ஸ காலோ நாம.

பிண்டா³ய க³மனகாலம் பன ஸல்லக்கே²த்வா நிக்க²ந்தஸ்ஸ சேதியவந்த³னகாலோ, பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவுதஸ்ஸ விதக்கமாளகே டா²னகாலோ பிண்டா³ய க³மனகாலோ கா³மே சரணகாலோ; ஆஸனஸாலாய யாகு³பானகாலோ வத்தகரணகாலோதி அயம்பி ஸமாபஜ்ஜனஸ்ஸ அகாலோ நாம. ஆஸனஸாலாய பன விவித்தே ஓகாஸே ஸதி யாவ ப⁴த்தகாலோ நாக³ச்ச²தி, ஏதஸ்மிம்பி அந்தரே ஸமாபஜ்ஜனஸ்ஸ காலோ நாம. ப⁴த்தம் பன பு⁴ஞ்ஜனகாலோ, விஹாரக³மனகாலோ, பத்தசீவரபடிஸாமனகாலோ, தி³வாவத்தகரணகாலோ, பரிபுச்சா²தா³னகாலோதி அயம்பி ஸமாபஜ்ஜனஸ்ஸ அகாலோ நாம. யோ அகாலோ, ஸ்வேவ அஸமயோ. தம் ஸப்³ப³ம்பி ட²பேத்வா அவஸேஸே காலே காலே, ஸமயே ஸமயே வுத்தப்பகாரே அட்ட² விமோக்கே² ஸஹஜாதனாமகாயேன படிலபி⁴த்வா விஹரந்தோ, ‘‘இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ…பே… விஹரதீ’’தி வுச்சதி.

அபிசேஸ ஸப²ஸ்ஸகேஹி ஸஹஜாதனாமத⁴ம்மேஹி ஸஹஜாதத⁴ம்மே பு²ஸதியேவ நாம, உபசாரேன அப்பனம் பு²ஸதியேவ நாம. புரிமாய அப்பனாய அபரம் அப்பனம் பு²ஸதியேவ. யேன ஹி ஸத்³தி⁴ம் யே த⁴ம்மா ஸஹஜாதா, தேன தே படிலத்³தா⁴ நாம ஹோந்தி. ப²ஸ்ஸேனாபி பு²ட்டா²யேவ நாம ஹோந்தி. உபசாரம்பி அப்பனாய படிலாப⁴காரணமேவ, ததா² புரிமா அப்பனா அபரஅப்பனாய. தத்ராஸ்ஸ ஏவம் ஸஹஜாதேஹி ஸஹஜாதானம் பு²ஸனா வேதி³தப்³பா³ – பட²மஜ்ஜா²னஞ்ஹி விதக்காதீ³ஹி பஞ்சங்கி³கம். தஸ்மிம் ட²பேத்வா தானி அங்கா³னி ஸேஸா அதிரேகபண்ணாஸத⁴ம்மா சத்தாரோ க²ந்தா⁴ நாம ஹோந்தி. தேன நாமகாயேன பட²மஜ்ஜா²னஸமாபத்திவிமோக்க²ம் பு²ஸித்வா படிலபி⁴த்வா விஹரதி. து³தியம் ஜா²னம் பீதிஸுக²சித்தேகக்³க³தாஹி திவங்கி³கம், ததியம் ஸுக²சித்தேகக்³க³தாஹி து³வங்கி³கம், சதுத்த²ம் உபேக்கா²சித்தேகக்³க³தாஹி து³வங்கி³கம், ததா² ஆகாஸானஞ்சாயதனம்…பே… நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனஞ்ச. தத்த² ட²பேத்வா தானி அங்கா³னி ஸேஸா அதிரேகபண்ணாஸத⁴ம்மா சத்தாரோ க²ந்தா⁴ நாம ஹோந்தி. தேன நாமகாயேன நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனஸமாபத்திவிமோக்க²ம் பு²ஸித்வா படிலபி⁴த்வா விஹரதி.

பஞ்ஞாய சஸ்ஸ தி³ஸ்வாதி விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாய ஸங்கா²ரக³தம், மக்³க³பஞ்ஞாய சதுஸச்சத⁴ம்மே பஸ்ஸித்வா. ஏகச்சே ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தீதி உபட்³டு⁴பட்³டா⁴ பட²மமக்³கா³தி³வஜ்ஜா² ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தி. அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ஸமயவிமுத்தோதி ஏத்த² அட்ட²ஸமாபத்திலாபீ⁴ புது²ஜ்ஜனோ தேன நாமகாயேன பு²ஸித்வா விஹரதீதி வத்தும் வட்டதி. பாளியம் பன ‘‘ஏகச்சே ஆஸவா பரிக்கீ²ணா’’தி வுத்தம். புது²ஜ்ஜனஸ்ஸ ச கீ²ணா ஆஸவா நாம நத்தி², தஸ்மா ஸோ ந க³ஹிதோ. அட்ட²ஸமாபத்திலாபீ⁴ கீ²ணாஸவோபி தேன நாமகாயேன பு²ஸித்வா விஹரதீதி வத்தும் வட்டதி. தஸ்ஸ பன அபரிக்கீ²ணாஸவா நாம நத்தி², தஸ்மா ஸோபி ந க³ஹிதோ. ஸமயவிமுத்தோதி பன திண்ணம் ஸோதாபன்னஸகதா³கா³மிஅனாகா³மீனம்யேவேதம் நாமந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.

2. அஸமயவிமுத்தனித்³தே³ஸே – புரிமஸதி³ஸம் வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³ப³ம். அஸமயவிமுத்தோதி பனேத்த² ஸுக்க²விபஸ்ஸககீ²ணாஸவஸ்ஸேதம் நாமம். ஸுக்க²விபஸ்ஸகா பன ஸோதாபன்னஸகதா³கா³மிஅனாகா³மினோ அட்ட²ஸமாபத்திலாபி⁴னோ ச கீ²ணாஸவா புது²ஜ்ஜனா ச இமஸ்மிம் து³கே ந லப்³ப⁴ந்தி, து³கமுத்தகபுக்³க³லா நாம ஹோந்தி. தஸ்மா ஸத்தா² அத்தனோ பு³த்³த⁴ஸுபு³த்³த⁴தாய ஹேட்டா² க³ஹிதே ச அக்³க³ஹிதே ச ஸங்கட்³டி⁴த்வா ஸத்³தி⁴ம் பிட்டி²வட்டகேஹி தந்திம் ஆரோபேந்தோ ஸப்³பே³பி அரியபுக்³க³லாதிஆதி³மாஹ. தத்த² அரியே விமோக்கே²தி கிலேஸேஹி ஆரகத்தா அரியேதி ஸங்க²ம் க³தே லோகுத்தரவிமோக்கே². இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – பா³ஹிரானஞ்ஹி அட்ட²ன்னம் ஸமாபத்தீனம் ஸமாபஜ்ஜந்தஸ்ஸ ஸமயோபி அத்தி² அஸமயோபி. மக்³க³விமோக்கே²ன விமுச்சனஸ்ஸ ஸமயோ வா அஸமயோ வா நத்தி². யஸ்ஸ ஸத்³தா⁴ ப³லவதீ, விபஸ்ஸனா ச ஆரத்³தா⁴, தஸ்ஸ க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ திட்ட²ந்தஸ்ஸ நிஸீத³ந்தஸ்ஸ நிபஜ்ஜந்தஸ்ஸ கா²த³ந்தஸ்ஸ பு⁴ஞ்ஜந்தஸ்ஸ மக்³க³ப²லபடிவேதோ⁴ நாம ந ஹோதீதி நத்தி². இதி மக்³க³விமோக்கே²ன விமுச்சனஸ்ஸ ஸமயோ வா அஸமயோ வா நத்தீ²தி ஹேட்டா² க³ஹிதே ச அக்³க³ஹிதே ச ஸங்கட்³டி⁴த்வா இமம் பிட்டி²வட்டகம் தந்திம் ஆரோபேஸி த⁴ம்மராஜா. ஸமாபத்திலாபீ⁴ புது²ஜ்ஜனோ இமாயபி தந்தியா அக்³க³ஹிதோவ. ப⁴ஜாபியமானோ பன ஸமாபத்திவிக்க²ம்பி⁴தானம் கிலேஸானம் வஸேன ஸமயவிமுத்தபா⁴வம் ப⁴ஜேய்ய.

3. குப்பத⁴ம்மாகுப்பத⁴ம்மனித்³தே³ஸேஸு – யஸ்ஸ அதி⁴க³தோ ஸமாபத்தித⁴ம்மோ குப்பதி நஸ்ஸதி, ஸோ குப்பத⁴ம்மோ. ரூபஸஹக³தானந்தி ரூபனிமித்தஸங்கா²தேன ரூபேன ஸஹக³தானம். தேன ஸத்³தி⁴ம் பவத்தானம் ந வினா ரூபாரம்மணானம் சதுன்னம் ரூபாவசரஜ்ஜா²னானந்தி அத்தோ². அரூபஸஹக³தானந்தி ரூபதோ அஞ்ஞம், ந ரூபந்தி அரூபம். அரூபேன ஸஹக³தானம் தேன ஸத்³தி⁴ம் பவத்தானம் ந வினா அரூபாரம்மணானம் சதுன்னம் அரூபாவசரஜ்ஜா²னானந்தி அத்தோ². ந நிகாமலாபீ⁴தி பஞ்சஹாகாரேஹி அசிண்ணவஸிதாய இச்சி²தாகாரேன அலத்³த⁴த்தா ந நிகாமலாபீ⁴. அப்பகு³ணஸமாபத்திகோதி அத்தோ². ந அகிச்ச²லாபீ⁴தி கிச்ச²லாபீ⁴ து³க்க²லாபீ⁴. யோ ஆக³மனம்ஹி கிலேஸே விக்க²ம்பே⁴ந்தோ உபசாரம் பாபேந்தோ அப்பனம் பாபேந்தோ சித்தமஞ்ஜூஸம் லப⁴ந்தோ து³க்கே²ன கிச்சே²ன ஸஸங்கா²ரேன ஸப்பயோகே³ன கிலமந்தோ தம் ஸம்பத³ம் பாபுணிதும் ஸக்கோதி, ஸோ ந அகிச்ச²லாபீ⁴ நாம. ந அகஸிரலாபீ⁴தி அவிபுலலாபீ⁴. ஸமாபத்திம் அப்பேத்வா அத்³தா⁴னம் ப²ரிதும் ந ஸக்கோதி. ஏகம் த்³வே சித்தவாரே வத்தேத்வா ஸஹஸாவ வுட்டா²தீதி அத்தோ².

யத்தி²ச்ச²கந்தி யஸ்மிம் ஓகாஸே ஸமாபத்திம் அப்பேத்வா நிஸீதி³தும் இச்ச²தி. யதி³ச்ச²கந்தி கஸிணஜ்ஜா²னம் வா ஆனாபானஜ்ஜா²னம் வா ப்³ரஹ்மவிஹாரஜ்ஜா²னம் வா அஸுப⁴ஜ்ஜா²னம் வாதி யம் யம் ஸமாபத்திம் அப்பேத்வா நிஸீதி³தும் இச்ச²தி. யாவதிச்ச²கந்தி அத்³தா⁴னபரிச்சே²தே³ன யத்தகம் காலம் இச்ச²தி. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – யத்த² யத்த² யம் யம் ஸமாபத்திம் யத்தகம் அத்³தா⁴னம் ஸமாபஜ்ஜிதும்பி வுட்டா²தும்பி இச்ச²தி, தத்த² தத்த² தம் தம் ஸமாபத்திம் தத்தகம் அத்³தா⁴னம் ஸமாபஜ்ஜிதும்பி வுட்டா²தும்பி ந ஸக்கோதி. சந்த³ம் வா ஸூரியம் வா உல்லோகேத்வா ‘இமஸ்மிம் சந்தே³ வா ஸூரியே வா ஏத்தகம் டா²னம் க³தே வுட்ட²ஹிஸ்ஸாமீ’தி பரிச்சி²ந்தி³த்வா ஜா²னம் ஸமாபன்னோ யதா²பரிச்சே²தே³ன வுட்டா²தும் ந ஸக்கோதி, அந்தராவ வுட்டா²தி; ஸமாபத்தியா அப்பகு³ணதாயாதி.

பமாத³மாக³ம்மாதி பமாத³ம் படிச்ச. அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவம்விதோ⁴ புக்³க³லோ குப்பத⁴ம்மோதி வுச்சதி. இத³ம் பன அட்ட²ஸமாபத்திலாபி⁴னோ புது²ஜ்ஜனஸ்ஸ ஸோதாபன்னஸ்ஸ ஸகதா³கா³மினோதி திண்ணம் புக்³க³லானம் நாமம். ஏதேஸஞ்ஹி ஸமாதி⁴பாரிப³ந்த⁴கா விபஸ்ஸனாபாரிப³ந்த⁴கா ச த⁴ம்மா ந ஸுவிக்க²ம்பி⁴தா, ந ஸுவிக்கா²லிதா, தேன தேஸம் ஸமாபத்தி நஸ்ஸதி பரிஹாயதி. ஸா ச கோ² நேவ ஸீலபே⁴தே³ன, நாபத்திவீதிக்கமேன. ந க³ருகமோக்க²த⁴ம்மோ பனேஸ அப்பமத்தகேனபி கிச்சகரணீயேன வா வத்தபே⁴த³மத்தகேன வா நஸ்ஸதி.

தத்ரித³ம் வத்து² – ஏகோ கிர தே²ரோ ஸமாபத்திம் வளஞ்ஜேதி. தஸ்மிம் பிண்டா³ய கா³மம் பவிட்டே² தா³ரகா பரிவேணே கீளித்வா பக்கமிம்ஸு. தே²ரோ ஆக³ந்த்வா ‘பரிவேணம் ஸம்மஜ்ஜிதப்³ப³’ந்தி சிந்தேத்வா அஸம்மஜ்ஜித்வா விஹாரம் பவிஸித்வா ‘ஸமாபத்திம் அப்பேஸ்ஸாமீ’தி நிஸீதி³. ஸோ அப்பேதும் அஸக்கோந்தோ, ‘கிம் நு கோ² ஆவரண’ந்தி ஸீலம் ஆவஜ்ஜந்தோ அப்பமத்தகம்பி வீதிக்கமம் அதி³ஸ்வா ‘வத்தபே⁴தோ³ நு கோ² அத்தீ²’தி ஓலோகேந்தோ பரிவேணஸ்ஸ அஸம்மட்ட²பா⁴வம் ஞத்வா ஸம்மஜ்ஜித்வா பவிஸித்வா நிஸீத³ந்தோ ஸமாபத்திம் அப்பேந்தோவ நிஸீதி³.

4. அகுப்பத⁴ம்மனித்³தே³ஸோ வுத்தபடிபக்க²வஸேனேவ வேதி³தப்³போ³. அகுப்பத⁴ம்மோதி இத³ம் பன அட்ட²ஸமாபத்திலாபி⁴னோ அனாகா³மிஸ்ஸ சேவ கீ²ணாஸவஸ்ஸ சாதி த்³வின்னம் புக்³க³லானம் நாமம். தேஸஞ்ஹி ஸமாதி⁴பாரிப³ந்த⁴கா விபஸ்ஸனாபாரிப³ந்த⁴கா ச த⁴ம்மா ஸுவிக்க²ம்பி⁴தா ஸுவிக்கா²லிதா; தேன தேஸம் ப⁴ஸ்ஸஸங்க³ணிகாராமாதி³கிச்சேன வா அஞ்ஞேன வா யேன கேனசி அத்தனோ அனுரூபேன பமாதே³ன வீதினாமேந்தானம்பி ஸமாபத்தி ந குப்பதி, ந நஸ்ஸதி. ஸுக்க²விபஸ்ஸகா பன ஸோதாபன்னஸகதா³கா³மிஅனாகா³மிகீ²ணாஸவா இமஸ்மிம் து³கே ந லப்³ப⁴ந்தி; து³கமுத்தகபுக்³க³லா நாம ஹோந்தி. தஸ்மா ஸத்தா² அத்தனோ பு³த்³த⁴ஸுபு³த்³த⁴தாய ஹேட்டா² க³ஹிதே ச அக்³க³ஹிதே ச ஸங்கட்³டி⁴த்வா இமஸ்மிம்பி து³கே ஸத்³தி⁴ம் பிட்டி²வட்டகேஹி தந்திம் ஆரோபேந்தோ ஸப்³பே³பி அரியபுக்³க³லாதிஆதி³மாஹ. அட்ட²ன்னஞ்ஹி ஸமாபத்தீனம் குப்பனம் நஸ்ஸனம் ப⁴வேய்ய, லோகுத்தரத⁴ம்மஸ்ஸ பன ஸகிம் படிவித்³த⁴ஸ்ஸ குப்பனம் நஸ்ஸனம் நாம நத்தி², தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம்.

5. பரிஹானத⁴ம்மாபரிஹானத⁴ம்மனித்³தே³ஸாபி குப்பத⁴ம்மாகுப்பத⁴ம்மனித்³தே³ஸவஸேனேவ வேதி³தப்³பா³. கேவலஞ்ஹி இத⁴ புக்³க³லஸ்ஸ பமாத³ம் படிச்ச த⁴ம்மானம் பரிஹானம்பி அபரிஹானம்பி க³ஹிதந்தி இத³ம் பரியாயதே³ஸனாமத்தமேவ நானம். ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² தாதி³ஸமேவ.

7. சேதனாப⁴ப்³ப³னித்³தே³ஸே – சேதனாப⁴ப்³போ³தி சேதனாய அபரிஹானிம் ஆபஜ்ஜிதும் ப⁴ப்³போ³. ஸசே அனுஸஞ்சேதேதீதி, ஸசே ஸமாபஜ்ஜதி. ஸமாபத்திஞ்ஹி ஸமாபஜ்ஜந்தோ அனுஸஞ்சேதேதி நாம. ஸோ ந பரிஹாயதி, இதரோ பரிஹாயதி.

8. அனுரக்க²ணாப⁴ப்³ப³னித்³தே³ஸே – அனுரக்க²ணாப⁴ப்³போ³தி அனுரக்க²ணாய அபரிஹானிம் ஆபஜ்ஜிதும் ப⁴ப்³போ³. ஸசே அனுரக்க²தீதி ஸசே அனுபகாரத⁴ம்மே பஹாய உபகாரத⁴ம்மே ஸேவந்தோ ஸமாபஜ்ஜதி. ஏவஞ்ஹி படிபஜ்ஜந்தோ அனுரக்க²தி நாம. ஸோ ந பரிஹாயதி, இதரோ பரிஹாயதி.

இமே த்³வேபி ஸமாபத்திம் ட²பேதும் தா²வரம் காதும் படிப³லா. சேதனாப⁴ப்³ப³தோ பன அனுரக்க²ணாப⁴ப்³போ³வ ப³லவதரோ. சேதனாப⁴ப்³போ³ ஹி உபகாரானுபகாரே த⁴ம்மே ந ஜானாதி. அஜானந்தோ உபகாரத⁴ம்மே நுத³தி நீஹரதி, அனுபகாரத⁴ம்மே ஸேவதி. ஸோ தே ஸேவந்தோ ஸமாபத்திதோ பரிஹாயதி. அனுரக்க²ணாப⁴ப்³போ³ உபகாரானுபகாரே த⁴ம்மே ஜானாதி. ஜானந்தோ அனுபகாரத⁴ம்மே நுத³தி நீஹரதி, உபகாரத⁴ம்மே ஸேவதி. ஸோ தே ஸேவந்தோ ஸமாபத்திதோ ந பரிஹாயதி.

யதா² ஹி த்³வே கே²த்தபாலா ஏகோ பண்டு³ரோகே³ன ஸரோகோ³ அக்க²மோ ஸீதாதீ³னம், ஏகோ அரோகோ³ ஸீதாதீ³னம் ஸஹோ. ஸரோகோ³ ஹேட்டா²குடிம் ந ஓதரதி, ரத்தாரக்க²ம் தி³வாரக்க²ம் விஜஹதி. தஸ்ஸ தி³வா ஸுகமோராத³யோ கே²த்தம் ஓதரித்வா ஸாலிஸீஸம் கா²த³ந்தி, ரத்திம் மிக³ஸூகராத³யோ பவிஸித்வா க²லம் தச்சி² தம் விய சே²த்வா க³ச்ச²ந்தி. ஸோ அத்தனோ பமத்தகாரணா புன பீ³ஜமத்தம்பி ந லப⁴தி. இதரோ ரத்தாரக்க²ம் தி³வாரக்க²ம் ந விஜஹதி. ஸோ அத்தனோ அப்பமத்தகாரணா ஏககரீஸதோ சத்தாரிபி அட்ட²பி ஸகடானி லப⁴தி.

தத்த² ஸரோக³கே²த்தபாலோ விய சேதனாப⁴ப்³போ³, அரோகோ³ விய அனுரக்க²ணாப⁴ப்³போ³ த³ட்ட²ப்³போ³. ஸரோக³ஸ்ஸ அத்தனோ பமாதே³ன புன பீ³ஜமத்தஸ்ஸபி அலப⁴னம் விய சேதனாப⁴ப்³ப³ஸ்ஸ உபகாரானுபகாரே த⁴ம்மே அஜானித்வா உபகாரே பஹாய அனுபகாரே ஸேவந்தஸ்ஸ ஸமாபத்தியா பரிஹானம். இதரஸ்ஸ அத்தனோ அப்பமாதே³ன ஏககரீஸமத்ததோ சதுஅட்ட²ஸகடஉத்³த⁴ரணம் விய அனுரக்க²ணாப⁴ப்³ப³ஸ்ஸ உபகாரானுபகாரே த⁴ம்மே ஜானித்வா அனுபகாரே பஹாய உபகாரே ஸேவந்தஸ்ஸ ஸமாபத்தியா அபரிஹானம் வேதி³தப்³ப³ம். ஏவம் சேதனாப⁴ப்³ப³தோ அனுரக்க²ணாப⁴ப்³போ³வ ஸமாபத்திம் தா²வரம் காதும் ப³லவதரோதி வேதி³தப்³போ³.

9. புது²ஜ்ஜனனித்³தே³ஸே – தீணி ஸம்யோஜனானீதி தி³ட்டி²ஸம்யோஜனஸீலப்³ப³தபராமாஸஸம்யோஜனவிசிகிச்சா²ஸம்யோஜனானி. ஏதானி ஹி ப²லக்க²ணே பஹீனானி நாம ஹோந்தி. அயம் பன ப²லக்க²ணேபி ந ஹோதீதி த³ஸ்ஸேதி. தேஸம் த⁴ம்மானந்தி தேஸம் ஸம்யோஜனத⁴ம்மானம். மக்³க³க்க²ணஸ்மிஞ்ஹி தேஸம் பஹானாய படிபன்னோ நாம ஹோதி. அயம் பன மக்³க³க்க²ணேபி ந ஹோதி. ஏத்தாவதா விஸ்ஸட்ட²கம்மட்டா²னோ தூ²லபா³லபுது²ஜ்ஜனோவ இத⁴ கதி²தோதி வேதி³தப்³போ³.

10. கோ³த்ரபு⁴னித்³தே³ஸே – யேஸம் த⁴ம்மானந்தி யேஸம் கோ³த்ரபு⁴ஞாணேன ஸத்³தி⁴ம் உப்பன்னானம் பரோபண்ணாஸகுஸலத⁴ம்மானம். அரியத⁴ம்மஸ்ஸாதி லோகுத்தரமக்³க³ஸ்ஸ. அவக்கந்தி ஹோதீதி ஓக்கந்தி நிப்³ப³த்தி பாதுபா⁴வோ ஹோதி. அயம் வுச்சதீதி அயம் நிப்³பா³னாரம்மணேன ஞாணேன ஸப்³ப³ம் புது²ஜ்ஜனஸங்க²ம் புது²ஜ்ஜனகோ³த்தம் புது²ஜ்ஜனமண்ட³லம் புது²ஜ்ஜனபஞ்ஞத்திம் அதிக்கமித்வா அரியஸங்க²ம் அரியகோ³த்தம் அரியமண்ட³லம் அரியபஞ்ஞத்திம் ஓக்கமனதோ கோ³த்ரபூ⁴புக்³க³லோ நாம வுச்சதி.

11. ப⁴யூபரதனித்³தே³ஸே – ப⁴யேன உபரதோதி ப⁴யூபரதோ. ஸத்தபி ஸேக்கா² புது²ஜ்ஜனா ச பா⁴யித்வா பாபதோ ஓரமந்தி பாபம் ந கரோந்தி. தத்த² புது²ஜ்ஜனா து³க்³க³திப⁴யம், வட்டப⁴யம், கிலேஸப⁴யம், உபவாத³ப⁴யந்தி சத்தாரி ப⁴யானி பா⁴யந்தி. தேஸு பா⁴யிதப்³ப³ட்டே²ன து³க்³க³தியேவ ப⁴யம் து³க்³க³திப⁴யம். ஸேஸேஸுபி ஏஸேவ நயோ. தத்த² புது²ஜ்ஜனோ ‘ஸசே த்வம் பாபம் கரிஸ்ஸஸி, சத்தாரோ அபாயா முக²ம் விவரித்வா டி²தச்சா²தஅஜக³ரஸதி³ஸா, தேஸு து³க்க²ம் அனுப⁴வந்தோ கத²ம் ப⁴விஸ்ஸஸீ’தி து³க்³க³திப⁴யம் பா⁴யித்வா பாபம் ந கரோதி. அனமதக்³க³ஸம்ஸாரவட்டம்யேவ பன வட்டப⁴யம் நாம. ஸப்³ப³ம்பி அகுஸலம் கிலேஸப⁴யம் நாம. க³ரஹா பன உபவாத³ப⁴யம் நாம. தானிபி பா⁴யித்வா புது²ஜ்ஜனோ பாபம் ந கரோதி. ஸோதாபன்னஸகதா³கா³மிஅனாகா³மினோ பன தயோ ஸேக்கா² து³க்³க³திம் அதீதத்தா ஸேஸானி தீணி ப⁴யானி பா⁴யித்வா பாபம் ந கரோந்தி. மக்³க³ட்ட²கஸேக்கா² ஆக³மனவஸேன வா அஸமுச்சி²ன்னப⁴யத்தா வா ப⁴யூபரதா நாம ஹோந்தி. கீ²ணாஸவோ இமேஸு சதூஸு ப⁴யேஸு ஏகம்பி ந பா⁴யதி. ஸோ ஹி ஸப்³ப³ஸோ ஸமுச்சி²ன்னப⁴யோ; தஸ்மா அப⁴யூபரதோதி வுச்சதி. கிம் பன ஸோ உபவாத³ம்பி ந பா⁴யதீதி? ந பா⁴யதி. உபவாத³ம் பன ரக்க²தீதி வத்தும் வட்டதி. தோ³ணுப்பலவாபிகா³மே கீ²ணாஸவத்தே²ரோ விய.

12. அப⁴ப்³பா³க³மனனித்³தே³ஸே – ஸம்மத்தனியாமாக³மனஸ்ஸ அப⁴ப்³போ³தி அப⁴ப்³பா³க³மனோ. கம்மாவரணேனாதி பஞ்சவிதே⁴ன ஆனந்தரியகம்மேன. கிலேஸாவரணேனாதி நியதமிச்சா²தி³ட்டி²யா. விபாகாவரணேனாதி அஹேதுகது³ஹேதுகபடிஸந்தி⁴யா. அஸ்ஸத்³தா⁴தி பு³த்³த⁴த⁴ம்மஸங்கே⁴ஸு ஸத்³தா⁴ரஹிதா. அச்ச²ந்தி³காதி கத்துகம்யதாகுஸலச்ச²ந்த³ரஹிதா. தே ட²பேத்வா ஜம்பு³தீ³பம் இதரதீ³பத்தயவாஸினோ வேதி³தப்³பா³. தேஸு ஹி மனுஸ்ஸா அச்ச²ந்தி³கபா⁴வம் பவிட்டா² நாம. து³ப்பஞ்ஞாதி ப⁴வங்க³பஞ்ஞாரஹிதா. அப⁴ப்³பா³தி அப்படிலத்³த⁴மக்³க³ப²லூபனிஸ்ஸயா. நியாமந்தி மக்³க³னியாமம், ஸம்மத்தனியாமம். ஓக்கமிதுந்தி ஏதம் குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு ஸம்மத்தஸங்கா²தம் நியாமம் ஓக்கமிதும் பவிஸிதும் தத்த² பதிட்டா²தும் அப⁴ப்³பா³.

13. ப⁴ப்³பா³க³மனனித்³தே³ஸோ வுத்தபடிபக்க²னயேன வேதி³தப்³போ³. ஏவமிமஸ்மிம் து³கே யே ச புக்³க³லா பஞ்சானந்தரியகா, யே ச நியதமிச்சா²தி³ட்டி²கா, யேஹி ச அஹேதுகது³ஹேதுகபடிஸந்தி⁴ க³ஹிதா, யே ச பு³த்³தா⁴தீ³னம் ந ஸத்³த³ஹந்தி, யேஸஞ்ச கத்துகம்யதாச²ந்தோ³ நத்தி², யே ச அபரிபுண்ணப⁴வங்க³பஞ்ஞா, யேஸஞ்ச மக்³க³ப²லானம் உபனிஸ்ஸயோ நத்தி², தே ஸப்³பே³பி ஸம்மத்தனியாமம் ஓக்கமிதும் அப⁴ப்³பா³, விபரீதா ப⁴ப்³பா³தி வுத்தா.

14. நியதானியதனித்³தே³ஸே – ஆனந்தரிகாதி ஆந்தரிககம்மஸமங்கி³னோ. மிச்சா²தி³ட்டி²காதி நியதமிச்சா²தி³ட்டி²ஸமங்கி³னோ. ஸப்³பே³பி ஹேதே நிரயஸ்ஸ அத்தா²ய நியதத்தா நியதா நாம. அட்ட² பன அரியபுக்³க³லா ஸம்மாபா⁴வாய உபரூபரிமக்³க³ப²லத்தா²ய சேவ அனுபாதா³பரினிப்³பா³னத்தா²ய ச நியதத்தா நியதா நாம. அவஸேஸபுக்³க³லா பன அனிப³த்³த⁴க³திகா. யதா² ஆகாஸே கி²த்தத³ண்டோ³ பத²வியம் பதந்தோ ‘அக்³கே³ன வா மஜ்ஜே²ன வா மூலேன வா பதிஸ்ஸதீ’தி ந ஞாயதி; ஏவமேவ ‘அஸுகக³தியா நாம நிப்³ப³த்திஸ்ஸந்தீ’தி நியமாபா⁴வா அனியதா நாமாதி வேதி³தப்³பா³. யா பன உத்தரகுருகானம் நியதக³திகதா வுத்தா, ந ஸா நியதத⁴ம்மவஸேன. மிச்ச²த்தஸம்மத்தனியதத⁴ம்மாயேவ ஹி நியதா நாம. தேஸஞ்ச வஸேனாயம் புக்³க³லனியமோ கதி²தோதி.

15. படிபன்னகனித்³தே³ஸே – மக்³க³ஸமங்கி³னோதி மக்³க³ட்ட²கபுக்³க³லா. தே ஹி ப²லத்தா²ய படிபன்னத்தா படிபன்னகா நாம. ப²லஸமங்கி³னோதி ப²லபடிலாப⁴ஸமங்கி³தாய ப²லஸமங்கி³னோ. ப²லபடிலாப⁴தோ பட்டா²ய ஹி தே ப²லஸமாபத்திம் அஸமாபன்னாபி ப²லே டி²தாயேவ நாம.

16. ஸமஸீஸீனித்³தே³ஸே – அபுப்³ப³ம் அசரிமந்தி அபுரே அபச்சா², ஏகப்பஹாரேனேவாதி அத்தோ². பரியாதா³னந்தி பரிக்க²யோ. அயம் வுச்சதீதி அயம் புக்³க³லோ ஸமஸீஸீ நாம வுச்சதி. ஸோ பனேஸ திவிதோ⁴ ஹோதி – இரியாபத²ஸமஸீஸீ, ரோக³ஸமஸீஸீ, ஜீவிதஸமஸீஸீதி. தத்த² யோ சங்கமந்தோவ விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா அரஹத்தம் பத்வா சங்கமந்தோவ பரினிப்³பா³தி பது³மத்தே²ரோ விய; டி²தகோவ விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா அரஹத்தம் பத்வா டி²தகோவ பரினிப்³பா³தி கோடபப்³ப³தவிஹாரவாஸீதிஸ்ஸத்தே²ரோ விய; நிஸின்னோவ விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா அரஹத்தம் பத்வா நிஸின்னோவ பரினிப்³பா³தி, நிபன்னோவ விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா அரஹத்தம் பத்வா நிபன்னோவ பரினிப்³பா³தி – அயம் இரியாபத²ஸமஸீஸீ நாம.

யோ பன ஏகம் ரோக³ம் பத்வா அந்தோரோகே³யேவ விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா அரஹத்தம் பத்வா தேனேவ ரோகே³ன பரினிப்³பா³தி – அயம் ரோக³ஸமஸீஸீ நாம.

கதரோ ஜீவிதஸமஸீஸீ நாம? ‘‘ஸீஸந்தி தேரஸ ஸீஸானி – பலிபோ³த⁴ஸீஸஞ்ச தண்ஹா, வினிப³ந்த⁴னஸீஸஞ்ச மானோ, பராமாஸஸீஸஞ்ச தி³ட்டி², விக்கே²பஸீஸஞ்ச உத்³த⁴ச்சம், ஸம்கிலேஸஸீஸஞ்ச அவிஜ்ஜா, அதி⁴மோக்க²ஸீஸஞ்ச ஸத்³தா⁴, பக்³க³ஹஸீஸஞ்ச வீரியம், உபட்டா²னஸீஸஞ்ச ஸதி, அவிக்கே²பஸீஸஞ்ச ஸமாதி⁴, த³ஸ்ஸனஸீஸஞ்ச பஞ்ஞா, பவத்தஸீஸஞ்ச ஜீவிதிந்த்³ரியம், கோ³சரஸீஸஞ்ச விமோக்கோ², ஸங்கா²ரஸீஸஞ்ச நிரோதோ⁴’’தி (படி. ம. 1.87). தத்த² கிலேஸஸீஸம் அவிஜ்ஜம் அரஹத்தமக்³கோ³ பரியாதி³யதி. பவத்தஸீஸம் ஜீவிதிந்த்³ரியம் சுதிசித்தம் பரியாதி³யதி. அவிஜ்ஜாபரியாதா³யகம் சித்தம் ஜீவிதிந்த்³ரியம் பரியாதா³தும் ந ஸக்கோதி. ஜீவிதிந்த்³ரியபரியாதா³யகம் சித்தம் அவிஜ்ஜம் பரியாதா³தும் ந ஸக்கோதி. அவிஜ்ஜாபரியாதா³யகம் சித்தம் அஞ்ஞம், ஜீவிதிந்த்³ரியபரியாதா³யகம் சித்தம் அஞ்ஞம். யஸ்ஸ சேதம் ஸீஸத்³வயம் ஸமம் பரியாதா³னம் க³ச்ச²தி, ஸோ ஜீவிதஸமஸீஸீ நாம.

கத²மித³ம் ஸமம் ஹோதீதி? வாரஸமதாய. யஸ்மிஞ்ஹி வாரே மக்³க³வுட்டா²னம் ஹோதி – ஸோதாபத்திமக்³கே³ பஞ்ச பச்சவேக்க²ணானி, ஸகதா³கா³மிமக்³கே³ பஞ்ச, அனாகா³மிமக்³கே³ பஞ்ச, அரஹத்தமக்³கே³ சத்தாரீதி ஏகூனவீஸதியா பச்சவேக்க²ணஞாணே பதிட்டா²ய ப⁴வங்க³ம் ஓதரித்வா பரினிப்³பா³யதி. இமாய வாரஸமதாய இத³ம் உப⁴யஸீஸபரியாதா³னம் ஸமம் ஹோதி நாம. தேனாயம் புக்³க³லோ ஜீவிதஸமஸீஸீதி வுச்சதி. அயமேவ ச இத⁴ அதி⁴ப்பேதோ.

17. டி²தகப்பீனித்³தே³ஸே – டி²தோ கப்போதி டி²தகப்போ, டி²தகப்போ அஸ்ஸ அத்தீ²தி டி²தகப்பீ. கப்பம் ட²பேதும் ஸமத்தோ²தி அத்தோ². உட்³ட³ய்ஹனவேலா அஸ்ஸாதி ஜா²யனகாலோ ப⁴வேய்ய. நேவ தாவாதி யாவ ஏஸ மக்³க³ஸமங்கீ³ புக்³க³லோ ஸோதாபத்திப²லம் ந ஸச்சி²கரோதி, நேவ தாவ கப்போ ஜா²யேய்ய. ஜா²யமானோபி அஜ்ஜா²யித்வாவ திட்டே²ய்ய. கப்பவினாஸோ ஹி நாம மஹாவிகாரோ மஹாபயோகோ³ கோடிஸதஸஹஸ்ஸசக்கவாளஸ்ஸ ஜா²யனவஸேன மஹாலோகவினாஸோ. அயம்பி ஏவம் மஹாவினாஸோ திட்டே²ய்ய வாதி வத³தி. ஸாஸனே பன த⁴ரமானே அயம் கப்பவினாஸோ நாம நத்தி². கப்பவினாஸே ஸாஸனம் நத்தி². க³தகோடிகே ஹி காலே கப்பவினாஸோ நாம ஹோதி. ஏவம் ஸந்தேபி ஸத்தா² அந்தராயாபா⁴வம் தீ³பேதும் இத³ம் காரணம் ஆஹரி – ‘‘இத³ம்பி ப⁴வேய்ய, மக்³க³ஸமங்கி³னோ பன ப²லஸ்ஸ அந்தராயோ ந ஸக்கா காது’’ந்தி. அயம் பன புக்³க³லோ கப்பம் ட²பேந்தோ கித்தகம் காலம் ட²பேய்யாதி? யஸ்மிம் வாரே மக்³க³வுட்டா²னம் ஹோதி, அத² ப⁴வங்க³ம் ஆவட்டேந்தம் மனோத்³வாராவஜ்ஜனம் உப்பஜ்ஜதி. ததோ தீணி அனுலோமானி, ஏகம் கோ³த்ரபு⁴சித்தம், ஏகம் மக்³க³சித்தம், த்³வே ப²லசித்தானி, பஞ்ச பச்சவேக்க²ணஞாணானீதி ஏத்தகம் காலம் ட²பேய்ய. இமம் பனத்த²ம் பா³ஹிராய ஆக³ந்துகூபமாயபி ஏவம் தீ³பயிம்ஸு. ஸசே ஹி ஸோதாபத்திமக்³க³ஸமங்கி³ஸ்ஸ மத்த²கூபரி யோஜனிகம் ஏகக்³க⁴னஸேலம் திவட்டாய ரஜ்ஜுயா ப³ந்தி⁴த்வா ஓலம்பே³ய்ய, ஏகஸ்மிம் வட்டே சி²ன்னே த்³வீஹி ஓலம்பே³ய்ய, த்³வீஸு சி²ன்னேஸு ஏகேன ஓலம்பே³ய்யேவ, தஸ்மிம்பி சி²ன்னே அப்³ப⁴கூடம் விய ஆகாஸே திட்டே²ய்ய, ந த்வேவ தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ மக்³கா³னந்தரப²லஸ்ஸ அந்தராயம் கரேய்யாதி. அயம் பன தீ³பனா பரித்தா, புரிமாவ மஹந்தா. ந கேவலம் பன ஸோதாபத்திமக்³க³ட்டோ²வ கப்பம் ட²பேதி, இதரே மக்³க³ஸமங்கி³னோபி ட²பேந்தியேவ. தேன ப⁴க³வா ஹேட்டா² க³ஹிதஞ்ச அக்³க³ஹிதஞ்ச ஸப்³ப³ம் ஸங்கட்³டி⁴த்வா ஸத்³தி⁴ம் பிட்டி²வட்டகபுக்³க³லேஹி இமம் தந்திம் ஆரோபேஸி – ‘‘ஸப்³பே³பி மக்³க³ஸமங்கி³னோ புக்³க³லா டி²தகப்பினோ’’தி.

18. அரியனித்³தே³ஸே – கிலேஸேஹி ஆரகத்தா அரியா. ஸதே³வகேன லோகேன அரணீயத்தா அரியா. அரியட்டோ² நாம பரிஸுத்³த⁴ட்டோ²தி பரிஸுத்³த⁴த்தாபி அரியா. ஸேஸா அபரிஸுத்³த⁴தாய அனரியா.

19. ஸேக்க²னித்³தே³ஸே – மக்³க³ஸமங்கி³னோ மக்³க³க்க²ணே, ப²லஸமங்கி³னோ ச ப²லக்க²ணே, அதி⁴ஸீலஸிக்கா²தி³கா திஸ்ஸோபி ஸிக்கா² ஸிக்க²ந்தியேவாதி ஸேக்கா². அரஹதா பன அரஹத்தப²லக்க²ணே திஸ்ஸோ ஸிக்கா² ஸிக்கி²தா. புன தஸ்ஸ ஸிக்க²னகிச்சம் நத்தீ²தி அஸேக்கா². இதி ஸத்த அரியா ஸிக்க²ந்தீதி ஸேக்கா². கீ²ணாஸவா அஞ்ஞஸ்ஸ ஸந்திகே ஸீலாதீ³னம் ஸிக்கி²தத்தா ஸிக்கி²தஅஸேக்கா² நாம. பு³த்³த⁴பச்சேகபு³த்³தா⁴ ஸயம்பூ⁴ததாய அஸிக்கி²தஅஸேக்கா² நாம. ஸேஸபுக்³க³லா நேவ ஸிக்க²ந்தி ந ஸிக்கி²தாதி நேவஸேக்கா²னாஸேக்கா².

20. தேவிஜ்ஜனித்³தே³ஸே – பட²மம் புப்³பே³னிவாஸதி³ப்³ப³சக்கு²ஞாணானி நிப்³ப³த்தேத்வா பச்சா² அரஹத்தம் பத்தோபி, பட²மம் அரஹத்தம் பத்வா பச்சா² புப்³பே³னிவாஸதி³ப்³ப³சக்கு²ஞாணனிப்³ப³த்தகோபி தேவிஜ்ஜோயேவ நாம. ஸுத்தந்தகதா² பன பரியாயதே³ஸனா அபி⁴த⁴ம்மகதா² நிப்பரியாயதே³ஸனாதி இமஸ்மிம் டா²னே ஆக³மனீயமேவ து⁴ரம். தஸ்மா பட²மம் த்³வே விஜ்ஜா நிப்³ப³த்தேத்வா பச்சா² அரஹத்தம் பத்தோவ இத⁴ அதி⁴ப்பேதோ. ச²ளபி⁴ஞ்ஞேபி ஏஸேவ நயோ.

22. ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴னித்³தே³ஸே – புப்³பே³ அனனுஸ்ஸுதேஸூதி பச்சி²மப⁴வே ஸச்சப்படிவேத⁴தோ புப்³பே³ அஞ்ஞஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸந்திகே அஸ்ஸுதபுப்³பே³ஸு. ததோ புரிமபுரிமேஸு பன ப⁴வேஸு ஸப்³ப³ஞ்ஞுபோ³தி⁴ஸத்தா பு³த்³த⁴ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வா தீணி பிடகானி உக்³க³ஹேத்வா க³தபச்சாக³தவத்தம் ஆருய்ஹ கம்மட்டா²னம் அனுலோமம் கோ³த்ரபு⁴ம் ஆஹச்ச ட²பேந்தி. தஸ்மா பச்சி²மப⁴வஸ்மிம்யேவ அனாசரியகபா⁴வம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். ததா³ ஹி ததா²க³தோ பூரிதபாரமித்தா அஞ்ஞஸ்ஸ ஸந்திகே ஸாமம் அனனுஸ்ஸுதேஸு ஸங்க²தாஸங்க²தத⁴ம்மேஸு ‘‘இத³ம் து³க்க²ம்…பே… அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’’தி அத்தபச்சக்கே²ன ஞாணேன சத்தாரி ஸச்சானி அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜ²தி.

தத்த² சாதி தஸ்மிஞ்ச சதுஸச்சஸம்போ³தி⁴ஸங்கா²தே அரஹத்தமக்³கே³. ஸப்³ப³ஞ்ஞுதம் பாபுணாதி ப³லேஸு ச வஸீபா⁴வந்தி ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணஞ்சேவ ப³லேஸு ச சிண்ணவஸீபா⁴வம் பாபுணாதி. பு³த்³தா⁴னஞ்ஹி ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணஸ்ஸ சேவ த³ஸப³லஞாணஸ்ஸ ச அதி⁴க³மனதோ பட்டா²ய அஞ்ஞம் காதப்³ப³ம் நாம நத்தி². யதா² பன உப⁴தோஸுஜாதஸ்ஸ க²த்தியகுமாரஸ்ஸ அபி⁴ஸேகப்பத்திதோ பட்டா²ய ‘இத³ம் நாம இஸ்ஸரியம் அனாக³த’ந்தி ந வத்தப்³ப³ம், ஸப்³ப³ம் ஆக³தமேவ ஹோதி. ஏவமேவ பு³த்³தா⁴னம் அரஹத்தமக்³க³ஸ்ஸ ஆக³மனதோ பட்டா²ய ‘அயம் நாம கு³ணோ ந ஆக³தோ, ந படிவித்³தோ⁴, ந பச்சக்கோ²’தி ந வத்தப்³போ³, ஸப்³பே³பி ஸப்³ப³ஞ்ஞுகு³ணா ஆக³தா படிவித்³தா⁴ பச்சக்க²கதாவ ஹோந்தி. அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவம் பாரமீபூரணஸித்³தா⁴னுபா⁴வேன அரியமக்³கே³ன படிவித்³த⁴ஸப்³ப³ஞ்ஞுகு³ணோ புக்³க³லோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴தி வுச்சதி.

23. பச்சேகபு³த்³த⁴னித்³தே³ஸேபி – புப்³பே³ அனனுஸ்ஸுதேஸூதி பதே³ புப்³பே³ வுத்தனயேனேவ அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. பச்சேகபு³த்³தோ⁴பி ஹி பச்சி²மப⁴வே அனாசரியகோ அத்துக்கம்ஸிகஞாணேனேவ படிவித்³த⁴ஸச்சோ ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணஞ்சேவ ப³லேஸு ச சிண்ணவஸீபா⁴வம் ந பாபுணாதி.

24. உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தனித்³தே³ஸே – அட்ட² விமோக்கே² காயேன பு²ஸித்வா விஹரதீதி அட்ட² ஸமாபத்தியோ ஸஹஜாதனாமகாயேன படிலபி⁴த்வா விஹரதி. பஞ்ஞாய சஸ்ஸ தி³ஸ்வாதி விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாய ஸங்கா²ரக³தம், மக்³க³பஞ்ஞாய சத்தாரி ஸச்சானி பஸ்ஸித்வா சத்தாரோபி ஆஸவா கீ²ணா ஹோந்தி. அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவரூபோ புக்³க³லோ உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ நாமாதி வுச்சதி. அயஞ்ஹி த்³வீஹி பா⁴கே³ஹி த்³வே வாரே விமுத்தோதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ. தத்ராயம் தே²ரவாதோ³ – திபிடகசூளனாக³த்தே²ரோ தாவ ஆஹ – ‘‘ஸமாபத்தியா விக்க²ம்ப⁴னவிமோக்கே²ன, மக்³கே³ன ஸமுச்சே²த³விமோக்கே²ன விமுத்தோதி உப⁴தோபா⁴கே³ஹி த்³வே வாரே விமுத்தோ’’தி. திபிடகமஹாத⁴ம்மரக்கி²தத்தே²ரோ ‘‘நாமனிஸ்ஸிதகோ ஏஸோ’’தி வத்வா –

‘‘அச்சீ யதா² வாதவேகே³ன கி²த்தா, (உபஸீவாதி ப⁴க³வா;)

அத்த²ம் பலேதி ந உபேதி ஸங்க²ம்;

ஏவம் முனீ நாமகாயா விமுத்தோ,

அத்த²ம் பலேதி ந உபேதி ஸங்க²’’ந்தி. (ஸு. நி. 1080);

வத்வா ஸுத்தம் ஆஹரித்வா ‘‘நாமகாயதோ ச ரூபகாயதோ ச ஸுவிமுத்தத்தா உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ’’தி ஆஹ. திபிடகசூளாப⁴யத்தே²ரோ பனாஹ – ‘‘ஸமாபத்தியா விக்க²ம்ப⁴னவிமோக்கே²ன ஏகவாரம் விமுத்தோ மக்³கே³ன ஸமுச்சே²த³விமோக்கே²ன ஏகவாரம் விமுத்தோதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ’’தி. இமே பன தயோபி தே²ரா பண்டி³தா, ‘திண்ணம்பி வாதே³ காரணம் தி³ஸ்ஸதீ’தி திண்ணம்பி வாத³ம் தந்திம் கத்வா ட²பயிம்ஸு.

ஸங்கே²பதோ பன அரூபஸமாபத்தியா ரூபகாயதோ விமுத்தோ, மக்³கே³ன நாமகாயதோ விமுத்தோதி உபோ⁴ஹி பா⁴கே³ஹி விமுத்தத்தா உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ. ஸோ சதுன்னம் அரூபஸமாபத்தீனம் ஏகேகதோ வுட்டா²ய ஸங்கா²ரே ஸம்மஸித்வா அரஹத்தம் பத்தானம் சதுன்னம், நிரோதா⁴ வுட்டா²ய அரஹத்தம் பத்தஸ்ஸ அனாகா³மினோ ச வஸேன பஞ்சவிதோ⁴ ஹோதி. தத்த² புரிமா சத்தாரோ ஸமாபத்திஸீஸம் நிரோத⁴ம் ந ஸமாபஜ்ஜந்தீதி பரியாயேன உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தா நாம. அட்ட²ஸமாபத்திலாபீ⁴ அனாகா³மீ தம் ஸமாபஜ்ஜித்வா ததோ வுட்டா²ய விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா அரஹத்தம் பத்தோதி நிப்பரியாயேன உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தஸேட்டோ² நாம. நனு ச அரூபாவசரஜ்ஜா²னம்பி உபேக்கா²சித்தேகக்³க³தாஹி து³வங்கி³கம் ரூபாவசரசதுத்த²ஜ்ஜா²னம்பி, தஸ்மா தம்பி பத³ட்டா²னம் கத்வா அரஹத்தம் பத்தேன உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தேன ப⁴விதப்³ப³ந்தி? ந ப⁴விதப்³ப³ம். கஸ்மா? ரூபகாயதோ அவிமுத்தத்தா. தஞ்ஹி கிலேஸகாயதோவ விமுத்தம், ந ரூபகாயதோ; தஸ்மா ததோ வுட்டா²ய அரஹத்தம் பத்தோ உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ நாம ந ஹோதி. அரூபாவசரம் பன நாமகாயதோ ச விமுத்தம் ரூபகாயதோ சாதி ததே³வ பாத³கம் கத்வா அரஹத்தம் பத்தோ உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ ஹோதீதி வேதி³தப்³போ³.

25. பஞ்ஞாவிமுத்தனித்³தே³ஸே – பஞ்ஞாய விமுத்தோதி பஞ்ஞாவிமுத்தோ. ஸோ ஸுக்க²விபஸ்ஸகோ சதூஹி ஜா²னேஹி வுட்டா²ய அரஹத்தம் பத்தா சத்தாரோ சாதி பஞ்சவிதோ⁴ ஹோதி. ஏதேஸு ஹி ஏகோபி அட்ட²விமோக்க²லாபீ⁴ ந ஹோதி. தேனேவ ந ஹேவ கோ² அட்ட² விமோக்கே²திஆதி³மாஹ. அரூபாவசரஜ்ஜா²னேஸு பன ஏகஸ்மிம் ஸதி உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோயேவ நாம ஹோதீதி.

26. காயஸக்கி²னித்³தே³ஸே – ஏகச்சே ஆஸவாதி ஹேட்டி²மமக்³க³த்தயவஜ்ஜா². அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவரூபோ புக்³க³லோ காயஸக்கீ²தி வுச்சதி. ஸோ ஹி பு²ட்ட²ந்தம் ஸச்சி²கரோதீதி காயஸக்கீ². ஜா²னப²ஸ்ஸம் பட²மம் பு²ஸதி, பச்சா² நிரோத⁴ம் நிப்³பா³னம் ஸச்சி²கரோதீதிபி காயஸக்கீ². ஸோ ஸோதாபத்திப²லட்ட²ம் ஆதி³ம் கத்வா யாவ அரஹத்தமக்³க³ட்டா² ச²ப்³பி³தோ⁴ ஹோதி.

27. தி³ட்டி²ப்பத்தனித்³தே³ஸே – இத³ம் து³க்க²ந்தி இத³ம் து³க்க²ம், ஏத்தகம் து³க்க²ம், ந இதோ உத்³த⁴ம் து³க்க²ம். து³க்க²ஸமுத³யாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. யதா²பூ⁴தம் பஜானாதீதி ட²பேத்வா தண்ஹம் பஞ்சுபாதா³னக்க²ந்தே⁴ ‘து³க்க²ஸச்ச’ந்தி யாதா²வஸரஸதோ பஜானாதி. தண்ஹா பன து³க்க²ம் ஜனேதி நிப்³ப³த்தேதி, பபா⁴வேதி, ததோ தம் து³க்க²ம் ஸமுதே³தி; தஸ்மா நம் அயம் ‘து³க்க²ஸமுத³யோ’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி. யஸ்மா பன இத³ம் து³க்க²ஞ்ச ஸமுத³யோ ச நிப்³பா³னம் பத்வா நிருஜ்ஜ²ந்தி வூபஸம்மந்தி அப்பவத்திம் க³ச்ச²ந்தி; தஸ்மா நம் ‘அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி. அரியோ பன அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³, தம் து³க்க²னிரோத⁴ம் க³ச்ச²தி; தேன தம் ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி. ஏத்தாவதா நானாக்க²ணே ஸச்சவவத்தா²னம் த³ஸ்ஸிதம். இதா³னி ஏகக்க²ணே த³ஸ்ஸேதும் ததா²க³தப்பவேதி³தாதிஆதி³மாஹ. தத்த² ததா²க³தப்பவேதி³தாதி மஹாபோ³தி⁴மண்டே³ நிஸீத³த்வா ததா²க³தேன படிவித்³தா⁴ விதி³தா பாகடீகதா. த⁴ம்மாதி சதுஸச்சத⁴ம்மா. வோதி³ட்டா² ஹோந்தீதி ஸுதி³ட்டா² ஹோந்தி. வோசரிதாதி ஸுசரிதா. தேஸு அனேன பஞ்ஞா ஸுட்டு² சராபிதா ஹோதீதி அத்தோ². அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவரூபோ புக்³க³லோ தி³ட்டி²ப்பத்தோதி வுச்சதி. அயஞ்ஹி தி³ட்ட²ந்தம் பத்தோ. ‘‘து³க்கா² ஸங்கா²ரா, ஸுகோ² நிரோதோ⁴’’தி ஞாணம் ஹோதி. தி³ட்ட²ம் விதி³தம் ஸச்சி²கதம் பஸ்ஸிதம் பஞ்ஞாயாதி தி³ட்ட²ப்பத்தோ. அயம்பி காயஸக்கீ² விய ச²ப்³பி³தோ⁴வ ஹோதி.

28. ஸத்³தா⁴விமுத்தனித்³தே³ஸே – நோ ச கோ² யதா² தி³ட்டி²ப்பத்தஸ்ஸாதி யதா² தி³ட்டி²ப்பத்தஸ்ஸ ஆஸவா பரிக்கீ²ணா, ந ஏவம் ஸத்³தா⁴விமுத்தஸ்ஸாதி அத்தோ². கிம் பன நேஸம் கிலேஸப்பஹானே நானத்தம் அத்தீ²தி? நத்தி². அத² கஸ்மா ஸத்³தா⁴விமுத்தோ தி³ட்டி²ப்பத்தம் ந பாபுணாதீதி? ஆக³மனீயனானத்தேன. தி³ட்டி²ப்பதோ ஹி ஆக³மனம்ஹி கிலேஸே விக்க²ம்பே⁴ந்தோ அப்பது³க்கே²ன அப்பகஸிரேன அகிலமந்தோவ விக்க²ம்பே⁴தும் ஸக்கோதி. ஸத்³தா⁴விமுத்தோ பன து³க்கே²ன கஸிரேன கிலமந்தோ ஹுத்வா விக்க²ம்பே⁴தும் ஸக்கோதி, தஸ்மா தி³ட்டி²ப்பத்தம் ந பாபுணாதி. அபிச நேஸம் பஞ்ஞாயபி நானத்தம் அத்தி²யேவ. தி³ட்டி²ப்பத்தஸ்ஸ ஹி உபரி திண்ணம் மக்³கா³னம் விபஸ்ஸனாஞாணம் திக்க²ம் ஸூரம் பஸன்னம் ஹுத்வா வஹதி. ஸத்³தா⁴விமுத்தஸ்ஸ விபஸ்ஸனாஞாணம் நோ திக்க²ம் ஸூரம் பஸன்னம் ஹுத்வா வஹதி, தஸ்மாபி ஸோ தி³ட்டி²ப்பத்தம் ந பாபுணாதி.

யதா² ஹி த்³வீஸு தருணேஸு ஸிப்பம் த³ஸ்ஸேந்தேஸு ஏகஸ்ஸ ஹத்தே² திகி²ணோ அஸி, ஏகஸ்ஸ குண்டோ². திகி²ணேன அஸினா கத³லீ சி²ஜ்ஜமானா ஸத்³த³ம் ந கரோதி. குண்டே²ன அஸினா சி²ஜ்ஜமானா ‘கடகடா’தி ஸத்³த³ம் கரோதி. தத்த² திகி²ணேன அஸினா ஸத்³த³ம் அகரோந்தியா ஏவ கத³லியா சே²த³னம் விய தி³ட்டி²ப்பத்தஸ்ஸ திண்ணம் மக்³கா³னம் விபஸ்ஸனாஞாணஸ்ஸ திகி²ணஸூரவிப்பஸன்னபா⁴வோ. குண்டே²ன அஸினா ஸத்³த³ம் கரோந்தியாபி கத³லியா சே²த³னம் விய ஸத்³தா⁴விமுத்தஸ்ஸ திண்ணம் மக்³கா³னம் விபஸ்ஸனாஞாணஸ்ஸ அதிகி²ணஅஸூரஅப்பஸன்னபா⁴வோ வேதி³தப்³போ³. இமம் பன நயம் ‘நோ’தி படிக்கி²பித்வா, ஆக³மனீயனானத்தேனேவ ஸத்³தா⁴விமுத்தோ தி³ட்டி²ப்பத்தம் ந பாபுணாதீதி ஸன்னிட்டா²னம் கதம்.

ஆக³மட்ட²கதா²ஸு பன வுத்தம் – ‘‘ஏதேஸு ஹி ஸத்³தா⁴விமுத்தஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴க³மக்³க³க்க²ணே ஸத்³த³ஹந்தஸ்ஸ விய ஓகப்பேந்தஸ்ஸ விய அதி⁴முச்சந்தஸ்ஸ விய ச கிலேஸக்க²யோ ஹோதி. தி³ட்டி²ப்பத்தஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴க³மக்³க³க்க²ணே கிலேஸச்சே²த³கஞாணம் அத³ந்த⁴ம் திகி²ணம் ஸூரம் ஹுத்வா வஹதி. தஸ்மா யதா² நாம அதிகி²ணேன அஸினா கத³லிம் சி²ந்த³ந்தஸ்ஸ சி²ன்னட்டா²னம் ந மட்ட²ம் ஹோதி, அஸி ந ஸீக⁴ம் வஹதி, ஸத்³தோ³ ஸுய்யதி, ப³லவதரோ வாயாமோ காதப்³போ³ ஹோதி; ஏவரூபா ஸத்³தா⁴விமுத்தஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴க³மக்³க³பா⁴வனா. யதா² பன ஸுனிஸிதேனேவ அஸினா கத³லிம் சி²ந்த³ந்தஸ்ஸ சி²ன்னட்டா²னம் மட்ட²ம் ஹோதி, அஸி ஸீக⁴ம் வஹதி, ஸத்³தோ³ ந ஸுய்யதி, ப³லவவாயாமகிச்சம் ந ஹோதி; ஏவரூபா தி³ட்டி²ப்பத்தஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴க³மக்³க³பா⁴வனா வேதி³தப்³பா³’’தி. அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஸத்³தா⁴விமுத்தோதி வுச்சதி. அயஞ்ஹி ஸத்³த³ஹந்தோ விமுத்தோதி ஸத்³தா⁴விமுத்தோ. அயம்பி காயஸக்கீ² விய ச²ப்³பி³தோ⁴வ ஹோதி.

29. த⁴ம்மானுஸாரீனித்³தே³ஸே – படிபன்னஸ்ஸாதி இமினா ஸோதாபத்திமக்³க³ட்டோ² த³ஸ்ஸிதோ. அதி⁴மத்தந்தி ப³லவம். பஞ்ஞம் வாஹேதீதி பஞ்ஞாவாஹீ. பஞ்ஞா இமம் புக்³க³லம் வஹதீதி பஞ்ஞாவாஹீதிபி வுத்தம் ஹோதி. பஞ்ஞாபுப்³ப³ங்க³மந்தி பஞ்ஞம் புரேசாரிகம் கத்வா. அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவரூபோ புக்³க³லோ த⁴ம்மானுஸாரீதி வுச்சதி. ஸோ ஹி பஞ்ஞாஸங்கா²தேன த⁴ம்மேன ஸரதி அனுஸ்ஸரதீதி த⁴ம்மானுஸாரீ. ஸோதாபத்திமக்³க³ட்ட²ஸ்ஸேவேதம் நாமம். ப²லே பன பத்தே தி³ட்டி²ப்பத்தோ நாம ஹோதி.

30. ஸத்³தா⁴னுஸாரீனித்³தே³ஸேபி – ஸத்³த⁴ம் வாஹேதீதி ஸத்³தா⁴வாஹீ. ஸத்³தா⁴ இமம் புக்³க³லம் வஹதீதி ஸத்³தா⁴வாஹீதிபி வுத்தமேவ. ஸத்³தா⁴புப்³ப³ங்க³மந்தி ஸத்³த⁴ம் புரேசாரிகம் கத்வா. அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஸத்³தா⁴னுஸாரீதி வுச்சதி. ஸோ ஹி ஸத்³தா⁴ய ஸரதி. அனுஸ்ஸரதீதி ஸத்³தா⁴னுஸாரீ. ஸோதாபத்திமக்³க³ட்ட²ஸ்ஸேவேதம் நாமம். ப²லே பன பத்தே ஸத்³தா⁴விமுத்தோ நாம ஹோதி. லோகுத்தரத⁴ம்மஞ்ஹி நிப்³ப³த்தேந்தானம் த்³வே து⁴ரானி நாம, த்³வே அபி⁴னிவேஸா நாம, த்³வே ஸீஸானி நாம. தத்த² ஸத்³தா⁴து⁴ரம் பஞ்ஞாது⁴ரந்தி – த்³வே து⁴ரானி நாம. ஏகோ பன பி⁴க்கு² ஸமதா²பி⁴னிவேஸேன அபி⁴னிவிஸதி, ஏகோ விபஸ்ஸனாபி⁴னிவேஸேனாதி – இமே த்³வே அபி⁴னிவேஸா நாம. ஏகோ ச மத்த²கம் பாபுணந்தோ உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ ஹோதி, ஏகோ பஞ்ஞாவிமுத்தோதி – இமானி த்³வே ஸீஸானி நாம. யே கேசி ஹி லோகுத்தரத⁴ம்மம் நிப்³ப³த்தேந்தி, ஸப்³பே³ தே இமே த்³வே த⁴ம்மே து⁴ரம் கத்வா இமேஸு த்³வீஸு டா²னேஸு அபி⁴னிவிஸித்வா இமேஹி த்³வீஹி டா²னேஹி விமுச்சந்தி. தேஸு யோ பி⁴க்கு² அட்ட²ஸமாபத்திலாபீ⁴ பஞ்ஞம் து⁴ரம் கத்வா ஸமத²வஸேன அபி⁴னிவிட்டோ² அஞ்ஞதரம் அரூபஸமாபத்திம் பத³ட்டா²னம் கத்வா விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா அரஹத்தம் பாபுணாதி, ஸோ ஸோதாபத்திமக்³க³க்க²ணே த⁴ம்மானுஸாரீ நாம. பரதோ பன ச²ஸு டா²னேஸு காயஸக்கீ² நாம. அரஹத்தப²லே பத்தே உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ நாம.

அபரோ பஞ்ஞமேவ து⁴ரம் கத்வா விபஸ்ஸனாவஸேன அபி⁴னிவிட்டோ² ஸுத்³த⁴ஸங்கா²ரே வா ரூபாவசரஜ்ஜா²னேஸு வா அஞ்ஞதரம் ஸம்மஸித்வா அரஹத்தம் பாபுணாதி, அயம்பி ஸோதாபத்திமக்³க³க்க²ணேயேவ த⁴ம்மானுஸாரீ நாம. பரதோ பன ச²ஸு டா²னேஸு தி³ட்டி²ப்பத்தோ நாம. அரஹத்தே பத்தே பஞ்ஞாவிமுத்தோ நாம. இத⁴ த்³வே நாமானி அபுப்³பா³னி, தானி புரிமேஹி ஸத்³தி⁴ம் பஞ்ச ஹோந்தி. அபரோ அட்ட²ஸமாபத்திலாபீ⁴ ஸத்³த⁴ம் து⁴ரம் கத்வா ஸமாதி⁴வஸேன அபி⁴னிவிட்டோ² அஞ்ஞதரம் அரூபஸமாபத்திம் பத³ட்டா²னம் கத்வா விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா அரஹத்தம் பாபுணாதி – அயம் ஸோதாபத்திமக்³க³க்க²ணே ஸத்³தா⁴னுஸாரீ நாம. பரதோ ச²ஸு டா²னேஸு காயஸக்கீ²யேவ நாம. அரஹத்தே பத்தே உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோயேவ நாம. இத⁴ ஏகமேவ நாமம் அபுப்³ப³ம். தேன ஸத்³தி⁴ம் புரிமானி பஞ்ச ச² ஹோந்தி. அபரோ ஸத்³த⁴மேவ து⁴ரம் கத்வா விபஸ்ஸனாவஸேன அபி⁴னிவிட்டோ² ஸுத்³த⁴ஸங்கா²ரே வா ரூபாவசரஜ்ஜா²னேஸு வா அஞ்ஞதரம் ஸம்மஸித்வா அரஹத்தம் பாபுணாதி. அயம்பி ஸோதாபத்திமக்³க³க்க²ணே ஸத்³தா⁴னுஸாரீ நாம. பரதோ ச²ஸு டா²னேஸு ஸத்³தா⁴விமுத்தோ நாம. அரஹத்தே பத்தே பஞ்ஞாவிமுத்தோ நாம. இதா⁴பி ஏகமேவ நாமம் அபுப்³ப³ம். தேன ஸத்³தி⁴ம் புரிமானி ச² ஸத்த ஹோந்தி. இமே ஸத்த புக்³க³லா லோகே அக்³க³த³க்கி²ணேய்யா நாமாதி.

31. ஸத்தக்க²த்துபரமனித்³தே³ஸே – ஸத்தக்க²த்துந்தி ஸத்தவாரே. ஸத்தக்க²த்துபரமா ப⁴வூபபத்தி அத்தபா⁴வக்³க³ஹணம் அஸ்ஸ, ததோ பரம் அட்ட²மம் ப⁴வம் நாதி³யதீதி ஸத்தக்க²த்துபரமோ. ஸோதாபன்னோ ஹோதீதி ஏத்த² ஸோதோதி அரியமக்³கோ³, தேன ஸமன்னாக³தோ ஸோதாபன்னோ நாம. யதா²ஹ –

‘‘ஸோதோ ஸோதோதி ஹித³ம், ஸாரிபுத்த, வுச்சதி. கதமோ நு கோ², ஸாரிபுத்த, ஸோதோதி? அயமேவ ஹி, ப⁴ந்தே, அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³ ஸோதோ, ஸேய்யதி²த³ம் – ஸம்மாதி³ட்டி²…பே… ஸம்மாஸமாதீ⁴தி. ஸோதாபன்னோ ஸோதாபன்னோதி, ஹித³ம், ஸாரிபுத்த, வுச்சதி. கதமோ நு கோ², ஸாரிபுத்த, ஸோதாபன்னோதி? யோ ஹி, ப⁴ந்தே, இமினா அரியேன அட்ட²ங்கி³கேன மக்³கே³ன ஸமன்னாக³தோ அயம் வுச்சதி ஸோதாபன்னோ, ஸ்வாயம் ஆயஸ்மா ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ இதி வா’’தி (ஸம். நி. 5.1001).

ஏவம் மக்³க³க்க²ணேபி ஸோதாபன்னோ நாம ஹோதி. இத⁴ பன மக்³கே³ன ப²லஸ்ஸ நாமம் தி³ன்னந்தி ப²லக்க²ணே ஸோதாபன்னோ அதி⁴ப்பேதோ.

அவினிபாதத⁴ம்மோதி வினிபாதஸங்கா²தம் அபாயம் உபபத்திவஸேன அனாக³மனஸபா⁴வோ. நியதோதி மக்³க³னியாமேன நியதோ. ஸம்போ³தி⁴பராயணோதி பு³ஜ்ஜ²னகபா⁴வபராயணோ. ஸோ ஹி படிலத்³த⁴மக்³கே³ன பு³ஜ்ஜ²தீதி ஸம்போ³தி⁴பராயணோ. உபரி தீஹி மக்³கே³ஹி அவஸ்ஸம் பு³ஜ்ஜி²ஸ்ஸதீதி ஸம்போ³தி⁴பராயணோ. தே³வே ச மனுஸ்ஸே சாதி தே³வலோகஞ்ச மனுஸ்ஸலோகஞ்ச. ஸந்தா⁴வித்வா ஸம்ஸரித்வாதி படிஸந்தி⁴வஸேன அபராபரம் க³ந்த்வா. து³க்க²ஸ்ஸந்தம் கரோதீதி வட்டது³க்க²ஸ்ஸ பரியந்தம் பரிவடுமம் கரோதி. அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஸத்தக்க²த்துபரமோ நாம வுச்சதி. அயம் பன காலேன தே³வலோகஸ்ஸ காலேன மனுஸ்ஸலோகஸ்ஸ வஸேன மிஸ்ஸகப⁴வேன கதி²தோதி வேதி³தப்³போ³.

32. கோலம்கோலனித்³தே³ஸே – குலதோ குலம் க³ச்ச²தீதி கோலம்கோலோ. ஸோதாபத்திப²லஸச்சி²கிரியதோ ஹி பட்டா²ய நீசே குலே உபபத்தி நாம நத்தி², மஹாபோ⁴க³குலேஸுயேவ நிப்³ப³த்ததீதி அத்தோ². த்³வே வா தீணி வா குலானீதி தே³வமனுஸ்ஸவஸேன த்³வே வா தயோ வா ப⁴வே. இதி அயம்பி மிஸ்ஸகப⁴வேனேவ கதி²தோ. தே³ஸனாமத்தமேவ சேதம் – ‘த்³வே வா தீணி வா’தி. யாவ ச²ட்ட²ப⁴வா ஸம்ஸரந்தோபி பன கோலம்கோலோவ ஹோதி.

33. ஏகபீ³ஜினித்³தே³ஸே – க²ந்த⁴பீ³ஜம் நாம கதி²தம். யஸ்ஸ ஹி ஸோதாபன்னஸ்ஸ ஏகம்யேவ க²ந்த⁴பீ³ஜம் அத்தி², ஏகம் அத்தபா⁴வக்³க³ஹணம், ஸோ ஏகபீ³ஜீ நாம. மானுஸகம் ப⁴வந்தி இத³ம் பனேத்த² தே³ஸனாமத்தமேவ. தே³வப⁴வம் நிப்³ப³த்தேதீதிபி பன வத்தும் வட்டதியேவ. ப⁴க³வதா க³ஹிதனாமவஸேனேவ சேதானி ஏதேஸம் நாமானி. ஏத்தகம் டா²னம் க³தோ ஸத்தக்க²த்துபரமோ நாம ஹோதி, ஏத்தகம் கோலம்கோலோ, ஏத்தகம் ஏகபீ³ஜீதி ப⁴க³வதா ஏதேஸம் நாமம் க³ஹிதம். நியமதோ பன அயம் ஸத்தக்க²த்துபரமோ, அயம் கோலம்கோலோ, அயம் ஏகபீ³ஜீதி நத்தி².

கோ பன தேஸம் ஏதம் பபே⁴த³ம் நியமேதீதி? கேசி தாவ தே²ரா ‘புப்³ப³ஹேது நியமேதீ’தி வத³ந்தி, கேசி ‘பட²மமக்³கோ³’, கேசி ‘உபரி தயோ மக்³கா³’, கேசி ‘திண்ணம் மக்³கா³னம் விபஸ்ஸனா’தி. தத்த² ‘புப்³ப³ஹேது நியமேதீ’தி வாதே³ ‘பட²மமக்³க³ஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயோ கதோ நாம ஹோதி, உபரி தயோ மக்³கா³ நிருபனிஸ்ஸயா உப்பன்னா’தி வசனம் ஆபஜ்ஜதி. ‘பட²மமக்³கோ³ நியமேதீ’தி வாதே³ உபரி திண்ணம் மக்³கா³னம் நிரத்த²கதா ஆபஜ்ஜதி. ‘உபரி தயோ மக்³கா³ நியமேந்தீ’தி வாதே³ ‘அட்ட²மமக்³கே³ அனுப்பன்னேயேவ உபரி தயோ மக்³கா³ உப்பன்னா’தி ஆபஜ்ஜதி. ‘திண்ணம் மக்³கா³னம் விபஸ்ஸனா நியமேதீ’தி வாதோ³ பன யுஜ்ஜதி. ஸசே ஹி உபரி திண்ணம் மக்³கா³னம் விபஸ்ஸனா ப³லவதீ ஹோதி, ஏகபீ³ஜீ நாம ஹோதி; ததோ மந்த³தராய கோலம்கோலோ; ததோ மந்த³தராய ஸத்தக்க²த்துபரமோதி.

ஏகச்சோ ஹி ஸோதாபன்னோ வட்டஜ்ஜா²ஸயோ ஹோதி, வட்டாபி⁴ரதோ, புனப்புனம் வட்டஸ்மிம்யேவ விசரதி ஸந்தி³ஸ்ஸதி. அனாத²பிண்டி³கோ ஸேட்டி², விஸாகா² உபாஸிகா, சூளரத²மஹாரதா² தே³வபுத்தா, அனேகவண்ணோ தே³வபுத்தோ, ஸக்கோ தே³வராஜா, நாக³த³த்தோ தே³வபுத்தோதி இமே ஹி ஏத்தகா ஜனா வட்டஜ்ஜா²ஸயா வட்டாபி⁴ரதா ஆதி³தோ பட்டா²ய ச² தே³வலோகே ஸோதே⁴த்வா அகனிட்டே² ட²த்வா பரினிப்³பா³யிஸ்ஸந்தி, இமே இத⁴ ந க³ஹிதா. ந கேவலஞ்சிமே; யோபி மனுஸ்ஸேஸுயேவ ஸத்தக்க²த்தும் ஸம்ஸரித்வா அரஹத்தம் பாபுணாதி, யோபி தே³வலோகே நிப்³ப³த்தோ தே³வேஸுயேவ ஸத்தக்க²த்தும் அபராபரம் ஸம்ஸரித்வா அரஹத்தம் பாபுணாதி, இமேபி இத⁴ ந க³ஹிதா. மிஸ்ஸகப⁴வவஸேனேவ பனேத்த² ஸத்தக்க²த்துபரமகோலம்கோலா மானுஸகப⁴வனிப்³ப³த்தகோயேவ ச ஏகபீ³ஜீ க³ஹிதோதி வேதி³தப்³போ³. தத்த² ஏகேகோ து³க்கா²படிபதா³தி³வஸேன சதுப்³பி³த⁴பா⁴வம் ஆபஜ்ஜதி. ஸத்³தா⁴து⁴ரேனேவ சத்தாரோ ஸத்தக்க²த்துபரமா, சத்தாரோ கோலம்கோலா, சத்தாரோ ஏகபீ³ஜினோதி த்³வாத³ஸ ஹோந்தி. ஸசே பஞ்ஞாய ஸக்கா நிப்³ப³த்தேதும், ‘அஹம் லோகுத்தரம் த⁴ம்மம் நிப்³ப³த்தேஸ்ஸாமீ’தி ஏவம் பஞ்ஞம் து⁴ரம் கத்வா ஸத்தக்க²த்துபரமாதி³பா⁴வம் பத்தாபி படிபதா³வஸேன த்³வாத³ஸேவாதி இமே சதுவீஸதி ஸோதாபன்னா இஹட்ட²கனிஜ்ஜா²னிகவஸேனேவ இமஸ்மிம் டா²னே கதி²தாதி வேதி³தப்³பா³.

34. ஸகதா³கா³மினித்³தே³ஸே – படிஸந்தி⁴வஸேன ஸகிம் ஆக³ச்ச²தீதி ஸகதா³கா³மீ. ஸகிதே³வாதி ஏகவாரம்யேவ. இமம் லோகம் ஆக³ந்த்வாதி இமினா பஞ்சஸு ஸகதா³கா³மீஸு சத்தாரோ வஜ்ஜேத்வா ஏகோவ க³ஹிதோ. ஏகச்சோ ஹி இத⁴ ஸகதா³கா³மிப²லம் பத்வா இதே⁴வ பரினிப்³பா³யதி, ஏகச்சோ இத⁴ பத்வா தே³வலோகே பரினிப்³பா³யதி, ஏகச்சோ தே³வலோகே பத்வா தத்தே²வ பரினிப்³பா³யதி, ஏகச்சோ தே³வலோகே பத்வா இதூ⁴பபஜ்ஜித்வா பரினிப்³பா³யதி – இமே சத்தாரோபி இத⁴ ந க³ஹிதா. யோ பன இத⁴ பத்வா தே³வலோகே யாவதாயுகம் வஸித்வா புன இதூ⁴பபஜ்ஜித்வா பரினிப்³பா³யதி – அயம் ஏகோவ இத⁴ க³ஹிதோதி வேதி³தப்³போ³. ஸேஸமேத்த² யம் வத்தப்³ப³ம் ஸியா தம் ஸப்³ப³ம் ஹேட்டா² த⁴ம்மஸங்க³ஹட்ட²கதா²யம் லோகுத்தரகுஸலனித்³தே³ஸே வுத்தமேவ. இமஸ்ஸ பன ஸகதா³கா³மினோ ஏகபீ³ஜினா ஸத்³தி⁴ம் கிம் நானாகரணந்தி? ஏகபீ³ஜிஸ்ஸ ஏகாவ படிஸந்தி⁴, ஸகதா³கா³மிஸ்ஸ த்³வே படிஸந்தி⁴யோ – இத³ம் நேஸம் நானாகரணந்தி.

35. அனாகா³மினித்³தே³ஸே – ஓரம்பா⁴கி³யானம் ஸம்யோஜனானந்தி ஓரம் வுச்சதி காமதா⁴து. யஸ்ஸ இமானி பஞ்ச ப³ந்த⁴னானி அப்பஹீனானி ஹோந்தி, ஸோ ப⁴வக்³கே³ நிப்³ப³த்தோபி கி³லிதப³ளிஸோ மச்சோ² விய தீ³க⁴ஸுத்தகேன பாதே³ ப³த்³த⁴காகோ விய தேஹி ப³ந்த⁴னேஹி ஆகட்³டி⁴யமானோ காமதா⁴துயம்யேவ பவத்ததீதி பஞ்ச ப³ந்த⁴னானி ஓரம்பா⁴கி³யானீதி வுச்சந்தி. ஹேட்டா²பா⁴கி³யானி ஹேட்டா²கோட்டா²ஸிகானீதி அத்தோ². பரிக்க²யாதி தேஸம் ப³ந்த⁴னானம் பரிக்க²யேன. ஓபபாதிகோதி உபபாதயோனிகோ. இமினாஸ்ஸ க³ப்³ப⁴ஸேய்யா படிக்கி²த்தா. தத்த² பரினிப்³பா³யீதி தத்த² ஸுத்³தா⁴வாஸலோகே பரினிப்³பா³யிதா. அனாவத்தித⁴ம்மோ தஸ்மா லோகாதி படிஸந்தி⁴க்³க³ஹணவஸேன தஸ்மா லோகா இத⁴ அனாவத்தனஸபா⁴வோ. பு³த்³த⁴த³ஸ்ஸனதே²ரத³ஸ்ஸனத⁴ம்மஸ்ஸவனானம் பனத்தா²யஸ்ஸ ஆக³மனம் அனிவாரிதம். அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவம்விதோ⁴ புக்³க³லோ படிஸந்தி⁴வஸேன புன அனாக³மனதோ அனாகா³மீ நாம வுச்சதி.

36. அந்தராபரினிப்³பா³யினித்³தே³ஸே – உபபன்னம் வா ஸமனந்தராதி உபபன்னஸமனந்தரா வா ஹுத்வா. அப்பத்தம் வா வேமஜ்ஜ²ம் ஆயுப்பமாணந்தி ஆயுப்பமாணம் வேமஜ்ஜ²ம் அப்பத்தம் வா ஹுத்வா அரியமக்³க³ம் ஸஞ்ஜனேதீதி அத்தோ². வாஸத்³த³விகப்பதோ பன வேமஜ்ஜ²ம் பத்தந்திபி அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. ஏவம் தயோ அந்தராபரினிப்³பா³யினோ ஸித்³தா⁴ ஹோந்தி. உபரிட்டி²மானம் ஸம்யோஜனானந்தி உபரி பஞ்சன்னம் உத்³த⁴ம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனானம் அட்ட²ன்னம் வா கிலேஸானம். பஹானாயாதி ஏதேஸம் பஜஹனத்தா²ய மக்³க³ம் ஸஞ்ஜனேதி. அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஆயுவேமஜ்ஜ²ஸ்ஸ அந்தராயேவ பரினிப்³பா³யனதோ அந்தராபரினிப்³பா³யீதி வுச்சதி.

37. உபஹச்சபரினிப்³பா³யினித்³தே³ஸே – அதிக்கமித்வா வேமஜ்ஜ²ம் ஆயுப்பமாணந்தி ஆயுப்பமாணம் வேமஜ்ஜ²ம் அதிக்கமித்வா. உபஹச்ச வா காலகிரியந்தி உபக³ந்த்வா காலகிரியம். ஆயுக்க²யஸ்ஸ ஆஸன்னே ட²த்வாதி அத்தோ². அயம் வுச்சதீதி அயம் ஏவரூபோ புக்³க³லோ அவிஹேஸு தாவ கப்பஸஹஸ்ஸப்பமாணஸ்ஸ ஆயுனோ பஞ்சகப்பஸதஸங்கா²தம் வேமஜ்ஜ²ம் அதிக்கமித்வா ச²ட்டே² வா கப்பஸதே ஸத்தமட்ட²மனவமானம் வா அஞ்ஞதரஸ்மிம் த³ஸமேயேவ வா கப்பஸதே ட²த்வா அரஹத்தம் பத்வா கிலேஸபரினிப்³பா³னேன பரினிப்³பா³யனதோ உபஹச்சபரினிப்³பா³யீதி வுச்சதி.

38. அஸங்கா²ரஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யினித்³தே³ஸேஸு – அஸங்கா²ரேன அப்பது³க்கே²ன அதி⁴மத்தபயோக³ம் அகத்வாவ கிலேஸபரினிப்³பா³னேன பரினிப்³பா³னத⁴ம்மோதி அஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ. ஸஸங்கா²ரேன து³க்கே²ன கஸிரேன அதி⁴மத்தபயோக³ம் கத்வாவ கிலேஸபரினிப்³பா³னேன பரினிப்³பா³யனத⁴ம்மோதி ஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ.

40. உத்³த⁴ம்ஸோதனித்³தே³ஸே – உத்³த⁴ம் வாஹிபா⁴வேன உத்³த⁴மஸ்ஸ தண்ஹாஸோதம் வட்டஸோதம் வாதி உத்³த⁴ம்ஸோதோ. உத்³த⁴ம் வா க³ந்த்வா படிலபி⁴தப்³ப³தோ உத்³த⁴மஸ்ஸ மக்³க³ஸோதந்தி உத்³த⁴ம்ஸோதோ. அகனிட்ட²ம் க³ச்ச²தீதி அகனிட்ட²கா³மீ. அவிஹா சுதோ அதப்பம் க³ச்ச²தீதிஆதீ³ஸு அவிஹே கப்பஸஹஸ்ஸம் வஸந்தோ அரஹத்தம் பத்தும் அஸக்குணித்வா அதப்பம் க³ச்ச²தி. தத்ராபி த்³வே கப்பஸஹஸ்ஸானி வஸந்தோ அரஹத்தம் பத்தும் அஸக்குணித்வா ஸுத³ஸ்ஸம் க³ச்ச²தி. தத்ராபி சத்தாரி கப்பஸஹஸ்ஸானி வஸந்தோ அரஹத்தம் பத்தும் அஸக்குணித்வா ஸுத³ஸ்ஸிம் க³ச்ச²தி. தத்ராபி அட்ட² கப்பஸஹஸ்ஸானி வஸந்தோ அரஹத்தம் பத்தும் அஸக்குணித்வா அகனிட்ட²ம் க³ச்ச²தி. தத்த² வஸந்தோ அரியமக்³க³ம் ஸஞ்ஜனேதீதி அத்தோ².

இமேஸம் பன அனாகா³மீனம் பபே⁴த³ஜானனத்த²ம் உத்³த⁴ம்ஸோதோ அகனிட்ட²கா³மீசதுக்கம் வேதி³தப்³ப³ம். தத்த² யோ அவிஹதோ பட்டா²ய சத்தாரோ தே³வலோகே ஸோதே⁴த்வா அகனிட்ட²ம் க³ந்த்வா பரினிப்³பா³யதி அயம் உத்³த⁴ம்ஸோதோ அகனிட்ட²கா³மீ நாம. யோ பன ஹேட்டா² தயோ தே³வலோகே ஸோதே⁴த்வா ஸுத³ஸ்ஸீதே³வலோகே ட²த்வா பரினிப்³பா³யதி – அயம் உத்³த⁴ம்ஸோதோ, ந அகனிட்ட²கா³மீ நாம. யோ பன இதோ அகனிட்ட²மேவ க³ந்த்வா பரினிப்³பா³யதி, அயம் ந உத்³த⁴ம்ஸோதோ, அகனிட்ட²கா³மீ நாம. யோ பன ஹேட்டா² சதூஸு தே³வலோகேஸு தத்த² தத்தே²வ பரினிப்³பா³யதி, அயம் ந உத்³த⁴ம்ஸோதோ, ந அகனிட்ட²கா³மீ நாமாதி. ஏவமேதே அட்ட²சத்தாலீஸ அனாகா³மினோ ஹோந்தி.

கத²ம்? அவிஹே தாவ தயோ அந்தராபரினிப்³பா³யினோ, ஏகோ உபஹச்சபரினிப்³பா³யீ, ஏகோ உத்³த⁴ம்ஸோதோ தே அஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யினோ பஞ்ச, ஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யினோ பஞ்சாதி த³ஸ ஹோந்தி. ததா² அதப்பாஸுத³ஸ்ஸாஸுத³ஸ்ஸீஸூதி சத்தாரோ த³ஸகா சத்தாலீஸம். அகனிட்டே² பன உத்³த⁴ம்ஸோதோ நத்தி². தயோ பன அந்தராபரினிப்³பா³யினோ, ஏகோ உபஹச்சபரினிப்³பா³யீ. தே அஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யினோ சத்தாரோ, ஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யினோ சத்தாரோதி அட்ட². ஏவம் அட்ட²சத்தாலீஸம் ஹோந்தி.

தே ஸப்³பே³பி பபடிகோபமாய தீ³பிதா – தி³வஸம் ஸந்தத்தானம்பி ஹி ஆரகண்டகவிப்ப²லிகனக²ச்சே²த³னானம் அயோமுகே² ஹஞ்ஞமானே பபடிகா உப்பஜ்ஜித்வாவ நிப்³பா³யதி – ஏவரூபோ பட²மோ அந்தராபரினிப்³பா³யீ வேதி³தப்³போ³. கஸ்மா? உப்பன்னஸமனந்தராவ கிலேஸபரினிப்³பா³னேன பரினிப்³பா³யனதோ. ததோ மஹந்ததரே அயோமுகே² ஹஞ்ஞமானே பபடிகா ஆகாஸம் உல்லங்கி⁴த்வா நிப்³பா³யதி – ஏவரூபோ து³தியோ அந்தராபரினிப்³பா³யீ த³ட்ட²ப்³போ³. கஸ்மா? வேமஜ்ஜ²ம் அப்பத்வா பரினிப்³பா³யனதோ. ததோ மஹந்ததரே அயோமுகே² ஹஞ்ஞமானே பபடிகா ஆகாஸம் உல்லங்கி⁴த்வா நிவத்தமானா பத²வியம் அனுபஹச்சதலா ஹுத்வா பரினிப்³பா³யதி – ஏவரூபோ ததியோ அந்தராபரினிப்³பா³யீ த³ட்ட²ப்³போ³. கஸ்மா? வேமஜ்ஜ²ம் பத்வா அனுபஹச்ச பரினிப்³பா³யனதோ. ததோ மஹந்ததரே அயோமுகே² ஹஞ்ஞமானே பபடிகா ஆகாஸம் உல்லங்கி⁴த்வா பத²வியம் பதித்வா உபஹச்சதலா ஹுத்வா நிப்³பா³யதி – ஏவரூபோ உபஹச்சபரினிப்³பா³யீ வேதி³தப்³போ³. கஸ்மா? காலகிரியம் உபக³ந்த்வா ஆயுக³திம் கே²பேத்வா பரினிப்³பா³யனதோ. ததோ மஹந்ததரே அயோமுகே² ஹஞ்ஞமானே பபடிகா பரித்தே திணகட்டே² பதித்வா தம் பரித்தம் திணகட்ட²ம் ஜா²பேத்வா நிப்³பா³யதி – ஏவரூபோ அஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ வேதி³தப்³போ³. கஸ்மா? அப்பயோகே³ன லஹுஸாய க³தியா பரினிப்³பா³யனதோ. ததோ மஹந்ததரே அயோமுகே² ஹஞ்ஞமானே பபடிகா விபுலே திணகட்ட²புஞ்ஜே பதித்வா தம் விபுலம் திணகட்ட²புஞ்ஜம் ஜா²பேத்வா நிப்³பா³யதி – ஏவரூபோ ஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ வேதி³தப்³போ³. கஸ்மா? ஸப்பயோகே³ன அலஹுஸாய க³தியா பரினிப்³பா³யனதோ. அபரா மஹந்தேஸு திணகட்ட²புஞ்ஜேஸு பததி, தத்த² மஹந்தேஸு திணகட்ட²புஞ்ஜேஸு ஜா²யமானேஸு வீதச்சிதங்கா³ரோ வா ஜாலா வா உப்பதித்வா கம்மாரஸாலம் ஜா²பேத்வா கா³மனிக³மனக³ரரட்ட²ம் ஜா²பேத்வா ஸமுத்³த³ந்தம் பத்வா நிப்³பா³யதி – ஏவரூபோ உத்³த⁴ம்ஸோதோ அகனிட்ட²கா³மீ த³ட்ட²ப்³போ³. கஸ்மா? அனேகப⁴வபீ³ஜவிப்பா²ரம் பு²ஸ்ஸ பு²ஸ்ஸ ப்³யந்தீகத்வா பரினிப்³பா³யனதோ. யஸ்மா பன ஆரகண்டகாதி³பே⁴த³ம் கு²த்³த³கம்பி மஹந்தம்பி அயோகபாலமேவ, தஸ்மா ஸுத்தே ஸப்³ப³வாரேஸு அயோகபாலந்த்வேவ வுத்தம் (அ. நி. 7.55). யதா²ஹ –

‘‘இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – ‘நோ சஸ்ஸ, நோ ச மே ஸியா, ந ப⁴விஸ்ஸதி, ந மே ப⁴விஸ்ஸதி, யத³த்தி² யம் பூ⁴தம், தம் பஜஹாமீ’’’தி உபேக்க²ம் படிலப⁴தி. ஸோ ப⁴வே ந ரஜ்ஜதி, ஸம்ப⁴வே ந ரஜ்ஜதி, அத்து²த்தரி பத³ம் ஸந்தம் ஸம்மப்பஞ்ஞாய பஸ்ஸதி. தஞ்ச க்²வஸ்ஸ பத³ம் ந ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் ஸச்சி²கதம் ஹோதி. தஸ்ஸ ந ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் மானானுஸயோ பஹீனோ ஹோதி, ந ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் ப⁴வராகா³னுஸயோ பஹீனோ ஹோதி, ந ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் அவிஜ்ஜானுஸயோ பஹீனோ ஹோதி. ஸோ பஞ்சன்னம் ஓரம்பா⁴கி³யானம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா அந்தராபரினிப்³பா³யீ ஹோதி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, தி³வஸம் ஸந்தத்தே அயோகபாலே ஹஞ்ஞமானே பபடிகா நிப்³ப³த்தித்வா நிப்³பா³யேய்ய; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… அந்தராபரினிப்³பா³யீ ஹோதி.

‘‘இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… அந்தராபரினிப்³பா³யீ ஹோதி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, தி³வஸம் ஸந்தத்தே அயோகபாலே ஹஞ்ஞமானே பபடிகா நிப்³ப³த்தித்வா உப்பதித்வா நிப்³பா³யேய்ய; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… அந்தராபரினிப்³பா³யீ ஹோதி.

‘‘இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… அந்தராபரினிப்³பா³யீ ஹோதி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, தி³வஸம் ஸந்தத்தே அயோகபாலே ஹஞ்ஞமானே பபடிகா நிப்³ப³த்தித்வா உப்பதித்வா அனுபஹச்ச தலம் நிப்³பா³யேய்ய; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… அந்தராபரினிப்³பா³யீ ஹோதி.

‘‘இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… உபஹச்சபரினிப்³பா³யீ ஹோதி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, தி³வஸம் ஸந்தத்தே அயோகபாலே ஹஞ்ஞமானே பபடிகா நிப்³ப³த்தித்வா உப்பதித்வா உபஹச்ச தலம் நிப்³பா³யேய்ய; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… உபஹச்சபரினிப்³பா³யீ ஹோதி.

‘‘இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… பரிக்க²யா அஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ ஹோதி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, தி³வஸம் ஸந்தத்தே அயோகபாலே ஹஞ்ஞமானே பபடிகா நிப்³ப³த்தித்வா உப்பதித்வா பரித்தே திணபுஞ்ஜே வா கட்ட²புஞ்ஜே வா நிபதேய்ய, ஸா தத்த² அக்³கி³ம்பி ஜனேய்ய, தூ⁴மம்பி ஜனேய்ய, அக்³கி³ம்பி ஜனேத்வா தூ⁴மம்பி ஜனேத்வா தமேவ பரித்தம் திணபுஞ்ஜம் வா கட்ட²புஞ்ஜம் வா பரியாதி³யித்வா அனாஹாரா நிப்³பா³யேய்ய; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… பரிக்க²யா அஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ ஹோதி.

‘‘இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… ஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ ஹோதி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, தி³வஸம் ஸந்தத்தே அயோகபாலே ஹஞ்ஞமானே பபடிகா நிப்³ப³த்தித்வா உப்பதித்வா விபுலே திணபுஞ்ஜே வா கட்ட²புஞ்ஜே வா நிபதேய்ய, ஸா தத்த² அக்³கி³ம்பி ஜனேய்ய…பே… தமேவ விபுலம் திணபுஞ்ஜம் வா கட்ட²புஞ்ஜம் வா பரியாதி³யித்வா அனாஹாரா நிப்³பா³யேய்ய; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… ஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ ஹோதி.

‘‘இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… பரிக்க²யா உத்³த⁴ம்ஸோதோ ஹோதி அகனிட்ட²கா³மீ. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, தி³வஸம் ஸந்தத்தே அயோகபாலே ஹஞ்ஞமானே பபடிகா நிப்³ப³த்தித்வா உப்பதித்வா மஹந்தே திணபுஞ்ஜே வா கட்ட²புஞ்ஜே வா நிபதேய்ய, ஸா தத்த² அக்³கி³ம்பி ஜனேய்ய…பே… தமேவ மஹந்தம் திணபுஞ்ஜம் வா கட்ட²புஞ்ஜம் வா பரியாதி³யித்வா க³ச்ச²ம்பி த³ஹேய்ய, தா³யம்பி த³ஹேய்ய, க³ச்ச²ம்பி த³ஹித்வா தா³யம்பி த³ஹித்வா ஹரிதந்தம் வா பத²ந்தம் வா ஸேலந்தம் வா உத³கந்தம் வா ரமணீயம் வா பூ⁴மிபா⁴க³ம் ஆக³ம்ம அனாஹாரா நிப்³பா³யேய்ய; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஏவம் படிபன்னோ ஹோதி – நோ சஸ்ஸ…பே… பரிக்க²யா உத்³த⁴ம்ஸோதோ ஹோதி அகனிட்ட²கா³மீ’’தி (அ. நி. 7.55).

41-44. ஸோதாபத்திப²லஸச்சி²கிரியாய படிபன்னாதி³னித்³தே³ஸா உத்தானத்தா²வ. அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ அரஹாதி ஏத்த² பன த்³வாத³ஸ அரஹந்தோ வேதி³தப்³பா³. கத²ம்? தயோ ஹி விமோக்கா² – ஸுஞ்ஞதோ, அனிமித்தோ, அப்பணிஹிதோதி. தத்த² ஸுஞ்ஞதவிமோக்கே²ன விமுத்தகீ²ணாஸவோ படிபதா³வஸேன சதுப்³பி³தோ⁴ ஹோதி; ததா² அனிமித்தஅப்பணிஹிதவிமோக்கே²ஹீதி – ஏவம் த்³வாத³ஸ அரஹந்தோ வேதி³தப்³பா³. இதி இமே த்³வாத³ஸ அரஹந்தோ விய த்³வாத³ஸேவ ஸகதா³கா³மினோ, சதுவீஸதி ஸோதாபன்னா, அட்ட²சத்தாலீஸ அனாகா³மினோதி ஏத்தகா புக்³க³லா இதோ முச்சித்வா ப³ஹித்³தா⁴ நுப்பஜ்ஜந்தி, இமஸ்மிஞ்ஞேவ ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³த⁴ஸாஸனே உப்பஜ்ஜந்தீதி.

ஏககனித்³தே³ஸவண்ணனா.