3. திகபுக்³க³லபஞ்ஞத்தி

91. கதமோ ச புக்³க³லோ நிராஸோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ து³ஸ்ஸீலோ ஹோதி பாபத⁴ம்மோ அஸுசி ஸங்கஸ்ஸரஸமாசாரோ படிச்ச²ன்னகம்மந்தோ அஸ்ஸமணோ ஸமணபடிஞ்ஞோ அப்³ரஹ்மசாரீ ப்³ரஹ்மசாரிபடிஞ்ஞோ அந்தோபூதி அவஸ்ஸுதோ கஸம்பு³ஜாதோ. ஸோ ஸுணாதி – ‘‘இத்த²ன்னாமோ கிர பி⁴க்கு² ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி. தஸ்ஸ ந ஏவம் ஹோதி – ‘‘குதா³ஸ்ஸு நாமாஹம்பி ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரிஸ்ஸாமீ’’தி. அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘நிராஸோ’’.

92. கதமோ ச புக்³க³லோ ஆஸம்ஸோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஸீலவா ஹோதி கல்யாணத⁴ம்மோ. ஸோ ஸுணாதி – ‘‘இத்த²ன்னாமோ கிர பி⁴க்கு² ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி. தஸ்ஸ ஏவம் ஹோதி – ‘‘குதா³ஸ்ஸு நாமாஹம்பி ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரிஸ்ஸாமீ’’தி. அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘ஆஸம்ஸோ’’.

93. கதமோ ச புக்³க³லோ விக³தாஸோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. ஸோ ஸுணாதி – ‘‘இத்த²ன்னாமோ கிர பி⁴க்கு² ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி. தஸ்ஸ ந ஏவம் ஹோதி – ‘‘குதா³ஸ்ஸு நாமாஹம்பி ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரிஸ்ஸாமீ’’தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? யா ஹிஸ்ஸ புப்³பே³ அவிமுத்தஸ்ஸ விமுத்தாஸா, ஸா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴. அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘விக³தாஸோ’’.

94. தத்த² கதமே தயோ கி³லானூபமா புக்³க³லா? தயோ கி³லானா – இதே⁴கச்சோ கி³லானோ லப⁴ந்தோ வா ஸப்பாயானி போ⁴ஜனானி அலப⁴ந்தோ வா ஸப்பாயானி போ⁴ஜனானி, லப⁴ந்தோ வா ஸப்பாயானி பே⁴ஸஜ்ஜானி அலப⁴ந்தோ வா ஸப்பாயானி பே⁴ஸஜ்ஜானி, லப⁴ந்தோ வா பதிரூபம் உபட்டா²கம் அலப⁴ந்தோ வா பதிரூபம் உபட்டா²கம், நேவ வுட்டா²தி தம்ஹா ஆபா³தா⁴. (1)

இத⁴ பனேகச்சோ கி³லானோ லப⁴ந்தோ வா ஸப்பாயானி போ⁴ஜனானி அலப⁴ந்தோ வா ஸப்பாயானி போ⁴ஜனானி, லப⁴ந்தோ வா ஸப்பாயானி பே⁴ஸஜ்ஜானி அலப⁴ந்தோ வா ஸப்பாயானி பே⁴ஸஜ்ஜானி, லப⁴ந்தோ வா பதிரூபம் உபட்டா²கம் அலப⁴ந்தோ வா பதிரூபம் உபட்டா²கம், வுட்டா²தி தம்ஹா ஆபா³தா⁴. (2)

இத⁴ பனேகச்சோ கி³லானோ லப⁴ந்தோ ஸப்பாயானி போ⁴ஜனானி நோ அலப⁴ந்தோ, லப⁴ந்தோ ஸப்பாயானி பே⁴ஸஜ்ஜானி நோ அலப⁴ந்தோ, லப⁴ந்தோ பதிரூபம் உபட்டா²கம் நோ அலப⁴ந்தோ, வுட்டா²தி தம்ஹா ஆபா³தா⁴. (3)

தத்ர ய்வாயம் கி³லானோ லப⁴ந்தோ ஸப்பாயானி போ⁴ஜனானி நோ அலப⁴ந்தோ, லப⁴ந்தோ ஸப்பாயானி பே⁴ஸஜ்ஜானி நோ அலப⁴ந்தோ, லப⁴ந்தோ பதிரூபம் உபட்டா²கம் நோ அலப⁴ந்தோ, வுட்டா²தி தம்ஹா ஆபா³தா⁴, இமம் கி³லானம் படிச்ச ப⁴க³வதா கி³லானப⁴த்தம் அனுஞ்ஞாதம் கி³லானபே⁴ஸஜ்ஜம் அனுஞ்ஞாதம் கி³லானுபட்டா²கோ அனுஞ்ஞாதோ. இமஞ்ச பன கி³லானம் படிச்ச அஞ்ஞேபி கி³லானா உபட்டா²தப்³பா³.

ஏவமேவம் [ஏவமேவ (ஸீ.)] தயோ கி³லானூபமா புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மிம். கதமே தயோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ லப⁴ந்தோ வா ததா²க³தம் த³ஸ்ஸனாய அலப⁴ந்தோ வா ததா²க³தம் த³ஸ்ஸனாய, லப⁴ந்தோ வா ததா²க³தப்பவேதி³தம் த⁴ம்மவினயம் ஸவணாய அலப⁴ந்தோ வா ததா²க³தப்பவேதி³தம் த⁴ம்மவினயம் ஸவணாய, நேவ ஓக்கமதி நியாமம் குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு ஸம்மத்தம். (1)

இத⁴ பனேகச்சோ புக்³க³லோ லப⁴ந்தோ வா ததா²க³தம் த³ஸ்ஸனாய அலப⁴ந்தோ வா ததா²க³தம் த³ஸ்ஸனாய, லப⁴ந்தோ வா ததா²க³தப்பவேதி³தம் த⁴ம்மவினயம் ஸவணாய அலப⁴ந்தோ வா ததா²க³தப்பவேதி³தம் த⁴ம்மவினயம் ஸவணாய, ஓக்கமதி நியாமம் குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு ஸம்மத்தம். (2)

இத⁴ பனேகச்சோ புக்³க³லோ லப⁴ந்தோ ததா²க³தம் த³ஸ்ஸனாய நோ அலப⁴ந்தோ, லப⁴ந்தோ ததா²க³தப்பவேதி³தம் த⁴ம்மவினயம் ஸவணாய நோ அலப⁴ந்தோ, ஓக்கமதி நியாமம் குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு ஸம்மத்தம். (3)

தத்ர ய்வாயம் புக்³க³லோ லப⁴ந்தோ ததா²க³தம் த³ஸ்ஸனாய நோ அலப⁴ந்தோ, லப⁴ந்தோ ததா²க³தப்பவேதி³தம் த⁴ம்மவினயம் ஸவணாய நோ அலப⁴ந்தோ, ஓக்கமதி நியாமம் குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு ஸம்மத்தம், இமம் புக்³க³லம் படிச்ச ப⁴க³வதா த⁴ம்மதே³ஸனா அனுஞ்ஞாதா, இமஞ்ச புக்³க³லம் படிச்ச அஞ்ஞேஸம்பி த⁴ம்மோ தே³ஸேதப்³போ³. இமே தயோ கி³லானூபமா புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மிம்.

95. கதமோ ச புக்³க³லோ காயஸக்கீ²? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ அட்ட² விமோக்கே² காயேன பு²ஸித்வா விஹரதி, பஞ்ஞாய சஸ்ஸ தி³ஸ்வா ஏகச்சே ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘காயஸக்கீ²’’.

96. கதமோ ச புக்³க³லோ தி³ட்டி²ப்பத்தோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ‘‘இத³ம் து³க்க²’’ந்தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, ‘‘அயம் து³க்க²ஸமுத³யோ’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, ‘‘அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, ‘‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, ததா²க³தப்பவேதி³தா சஸ்ஸ த⁴ம்மா பஞ்ஞாய வோதி³ட்டா² ஹோந்தி வோசரிதா, பஞ்ஞாய சஸ்ஸ தி³ஸ்வா ஏகச்சே ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘தி³ட்டி²ப்பத்தோ’’.

97. கதமோ ச புக்³க³லோ ஸத்³தா⁴விமுத்தோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ‘‘இத³ம் து³க்க²’’ந்தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி…பே… ததா²க³தப்பவேதி³தா சஸ்ஸ த⁴ம்மா பஞ்ஞாய வோதி³ட்டா² ஹோந்தி வோசரிதா, பஞ்ஞாய சஸ்ஸ தி³ஸ்வா ஏகச்சே ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தி, நோ ச கோ² யதா²தி³ட்டி²ப்பத்தஸ்ஸ – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘ஸத்³தா⁴விமுத்தோ’’.

98. கதமோ ச புக்³க³லோ கூ³த²பா⁴ணீ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ முஸாவாதீ³ ஹோதி ஸப⁴க்³க³தோ வா பரிஸக்³க³தோ வா ஞாதிமஜ்ஜ²க³தோ வா பூக³மஜ்ஜ²க³தோ வா ராஜகுலமஜ்ஜ²க³தோ வா அபி⁴னீதோ ஸக்கி²புட்டோ² – ‘‘ஏஹம்போ⁴ [ஏஹி போ⁴ (ஸ்யா. க.) ம. நி. 1.440; அ. நி. 3.28], புரிஸ, யம் ஜானாஸி தம் வதே³ஹீ’’தி, ஸோ அஜானம் வா ஆஹ – ‘‘ஜானாமீ’’தி, ஜானம் வா ஆஹ – ‘‘ந ஜானாமீ’’தி, அபஸ்ஸம் வா ஆஹ – ‘‘பஸ்ஸாமீ’’தி, பஸ்ஸம் வா ஆஹ – ‘‘ந பஸ்ஸாமீ’’தி. இதி அத்தஹேது வா பரஹேது வா ஆமிஸகிஞ்சிக்க²ஹேது வா ஸம்பஜானமுஸா பா⁴ஸிதா ஹோதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘கூ³த²பா⁴ணீ’’.

99. கதமோ ச புக்³க³லோ புப்ப²பா⁴ணீ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ முஸாவாத³ம் பஹாய முஸாவாதா³ படிவிரதோ ஹோதி ஸப⁴க்³க³தோ வா பரிஸக்³க³தோ வா ஞாதிமஜ்ஜ²க³தோ வா பூக³மஜ்ஜ²க³தோ வா ராஜகுலமஜ்ஜ²க³தோ வா அபி⁴னீதோ ஸக்கி²புட்டோ² – ‘‘ஏஹம்போ⁴, புரிஸ, யம் ஜானாஸி தம் வதே³ஹீ’’தி, ஸோ அஜானம் வா ஆஹ – ‘‘ந ஜானாமீ’’தி, ஜானம் வா ஆஹ – ‘‘ஜானாமீ’’தி, அபஸ்ஸம் வா ஆஹ – ‘‘ந பஸ்ஸாமீ’’தி, பஸ்ஸம் வா ஆஹ – ‘‘பஸ்ஸாமீ’’தி. இதி அத்தஹேது வா பரஹேது வா ஆமிஸகிஞ்சிக்க²ஹேது வா ந ஸம்பஜானமுஸா பா⁴ஸிதா ஹோதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘புப்ப²பா⁴ணீ’’.

100. கதமோ ச புக்³க³லோ மது⁴பா⁴ணீ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ யா ஸா வாசா நேலா கண்ணஸுகா² பேமனியா ஹத³யங்க³மா போரீ ப³ஹுஜனகந்தா ப³ஹுஜனமனாபா, ததா²ரூபிம் வாசம் பா⁴ஸிதா ஹோதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘மது⁴பா⁴ணீ’’.

101. கதமோ ச புக்³க³லோ அருகூபமசித்தோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ கோத⁴னோ ஹோதி உபாயாஸப³ஹுலோ, அப்பம்பி வுத்தோ ஸமானோ அபி⁴ஸஜ்ஜதி குப்பதி ப்³யாபஜ்ஜதி பதித்தீ²யதி [பதிட்டீ²யதி (ஸ்யா. க.) அ. நி. 3.25], கோபஞ்ச தோ³ஸஞ்ச அப்பச்சயஞ்ச பாதுகரோதி. ஸேய்யதா²பி நாம து³ட்டா²ருகோ கட்டே²ன வா கட²லாய [கத²லாய (க.), கத²லேன (அட்ட²கதா²) அ. நி. 3.25] வா க⁴ட்டிதோ பி⁴ய்யோஸோ மத்தாய ஆஸவம் தே³தி [அஸ்ஸவனோதி (ஸீ.)], ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ கோத⁴னோ ஹோதி உபாயாஸப³ஹுலோ, அப்பம்பி வுத்தோ ஸமானோ அபி⁴ஸஜ்ஜதி குப்பதி ப்³யாபஜ்ஜதி பதித்தீ²யதி, கோபஞ்ச தோ³ஸஞ்ச அப்பச்சயஞ்ச பாதுகரோதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘அருகூபமசித்தோ’’.

102. கதமோ ச புக்³க³லோ விஜ்ஜூபமசித்தோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ‘‘இத³ம் து³க்க²’’ந்தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, ‘‘அயம் து³க்க²ஸமுத³யோ’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, ‘‘அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, ‘‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி. ஸேய்யதா²பி நாம சக்கு²மா புரிஸோ ரத்தந்த⁴காரதிமிஸாய விஜ்ஜந்தரிகாய ரூபானி பஸ்ஸேய்ய, ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ‘‘இத³ம் து³க்க²’’ந்தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, ‘‘அயம் து³க்க²ஸமுத³யோ’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, ‘‘அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, ‘‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘விஜ்ஜூபமசித்தோ’’.

103. கதமோ ச புக்³க³லோ வஜிரூபமசித்தோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. ஸேய்யதா²பி நாம வஜிரஸ்ஸ நத்தி² கிஞ்சி அபே⁴ஜ்ஜம் மணி வா பாஸாணோ வா, ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘வஜிரூபமசித்தோ’’.

104. கதமோ ச புக்³க³லோ அந்தோ⁴? இதே⁴கச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ததா²ரூபம் சக்கு² ந ஹோதி யதா²ரூபேன சக்கு²னா அனதி⁴க³தம் வா போ⁴க³ம் அதி⁴க³ச்சே²ய்ய, அதி⁴க³தம் வா போ⁴க³ம் பா²திம் கரேய்ய; ததா²ரூபம்பிஸ்ஸ சக்கு² ந ஹோதி யதா²ரூபேன சக்கு²னா குஸலாகுஸலே த⁴ம்மே ஜானேய்ய, ஸாவஜ்ஜானவஜ்ஜே த⁴ம்மே ஜானேய்ய, ஹீனப்பணீதே த⁴ம்மே ஜானேய்ய, கண்ஹஸுக்கஸப்படிபா⁴கே³ த⁴ம்மே ஜானேய்ய – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘அந்தோ⁴’’.

105. கதமோ ச புக்³க³லோ ஏகசக்கு²? இதே⁴கச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ததா²ரூபம் சக்கு² ஹோதி, யதா²ரூபேன சக்கு²னா அனதி⁴க³தம் வா போ⁴க³ம் அதி⁴க³ச்சே²ய்ய, அதி⁴க³தம் வா போ⁴க³ம் பா²திம் கரேய்ய; ததா²ரூபம்பிஸ்ஸ சக்கு² ந ஹோதி யதா²ரூபேன சக்கு²னா குஸலாகுஸலே த⁴ம்மே ஜானேய்ய, ஸாவஜ்ஜானவஜ்ஜே த⁴ம்மே ஜானேய்ய, ஹீனப்பணீதே த⁴ம்மே ஜானேய்ய, கண்ஹஸுக்கஸப்படிபா⁴கே³ த⁴ம்மே ஜானேய்ய – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘ஏகசக்கு²’’.

106. கதமோ ச புக்³க³லோ த்³விசக்கு²? இதே⁴கச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ததா²ரூபம் சக்கு² ஹோதி யதா²ரூபேன சக்கு²னா அனதி⁴க³தம் வா போ⁴க³ம் அதி⁴க³ச்சே²ய்ய, அதி⁴க³தம் வா போ⁴க³ம் பா²திம் கரேய்ய; ததா²ரூபம்பிஸ்ஸ சக்கு² ஹோதி யதா²ரூபேன சக்கு²னா குஸலாகுஸலே த⁴ம்மே ஜானேய்ய, ஸாவஜ்ஜானவஜ்ஜே த⁴ம்மே ஜானேய்ய, ஹீனப்பணீதே த⁴ம்மே ஜானேய்ய, கண்ஹஸுக்கஸப்படிபா⁴கே³ த⁴ம்மே ஜானேய்ய – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘த்³விசக்கு²’’.

107. கதமோ ச புக்³க³லோ அவகுஜ்ஜபஞ்ஞோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆராமம் க³ந்தா [க³தோ (ஸீ.), க³ந்த்வா (ஸ்யா.)] ஹோதி அபி⁴க்க²ணம் பி⁴க்கூ²னம் ஸந்திகே த⁴ம்மஸ்ஸவணாய [த⁴ம்மஸ்ஸவனாய (ஸ்யா.)]. தஸ்ஸ பி⁴க்கூ² த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தி ஆதி³கல்யாணம் மஜ்ஜே²கல்யாணம் பரியோஸானகல்யாணம் ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம் கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பகாஸேந்தி. ஸோ தஸ்மிம் ஆஸனே நிஸின்னோ தஸ்ஸா கதா²ய நேவ ஆதி³ம் மனஸி கரோதி, ந மஜ்ஜ²ம் மனஸி கரோதி, ந பரியோஸானம் மனஸி கரோதி. வுட்டி²தோபி தம்ஹா ஆஸனா தஸ்ஸா கதா²ய நேவ ஆதி³ம் மனஸி கரோதி, ந மஜ்ஜ²ம் மனஸி கரோதி, ந பரியோஸானம் மனஸி கரோதி. ஸேய்யதா²பி நாம கும்போ⁴ நிக்குஜ்ஜோ [நிகுஜ்ஜோ (ஸ்யா.) அ. நி. 3.30] தத்ர உத³கம் ஆஸித்தம் விவட்டதி, நோ ஸண்டா²தி; ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆராமம் க³ந்தா ஹோதி அபி⁴க்க²ணம் பி⁴க்கூ²னம் ஸந்திகே த⁴ம்மஸ்ஸவணாய. தஸ்ஸ பி⁴க்கூ² த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தி ஆதி³கல்யாணம் மஜ்ஜே²கல்யாணம் பரியோஸானகல்யாணம் ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம் கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பகாஸேந்தி. ஸோ தஸ்மிம் ஆஸனே நிஸின்னோ தஸ்ஸா கதா²ய நேவ ஆதி³ம் மனஸி கரோதி, ந மஜ்ஜ²ம் மனஸி கரோதி, ந பரியோஸானம் மனஸி கரோதி. வுட்டி²தோபி தம்ஹா ஆஸனா தஸ்ஸா கதா²ய நேவ ஆதி³ம் மனஸி கரோதி, ந மஜ்ஜ²ம் மனஸி கரோதி, ந பரியோஸானம் மனஸி கரோதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘அவகுஜ்ஜபஞ்ஞோ’’.

108. கதமோ ச புக்³க³லோ உச்ச²ங்க³பஞ்ஞோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆராமம் க³ந்தா ஹோதி அபி⁴க்க²ணம் பி⁴க்கூ²னம் ஸந்திகே த⁴ம்மஸ்ஸவணாய. தஸ்ஸ பி⁴க்கூ² த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தி ஆதி³கல்யாணம் மஜ்ஜே²கல்யாணம் பரியோஸானகல்யாணம் ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம் கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பகாஸேந்தி. ஸோ தஸ்மிம் ஆஸனே நிஸின்னோ தஸ்ஸா கதா²ய ஆதி³ம்பி மனஸி கரோதி, மஜ்ஜ²ம்பி மனஸி கரோதி, பரியோஸானம்பி மனஸி கரோதி. வுட்டி²தோ ச கோ² தம்ஹா ஆஸனா தஸ்ஸா கதா²ய நேவ ஆதி³ம் மனஸி கரோதி, ந மஜ்ஜ²ம் மனஸி கரோதி, ந பரியோஸானம் மனஸி கரோதி. ஸேய்யதா²பி நாம புரிஸஸ்ஸ உச்ச²ங்கே³ நானாக²ஜ்ஜகானி ஆகிண்ணானி – திலா தண்டு³லா [திலதண்டு³லா (க.) அ. நி. 3.30] மோத³கா ப³த³ரா. ஸோ தம்ஹா ஆஸனா வுட்ட²ஹந்தோ ஸதிஸம்மோஸா பகிரேய்ய. ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆராமம் க³ந்தா ஹோதி அபி⁴க்க²ணம் பி⁴க்கூ²னம் ஸந்திகே த⁴ம்மஸ்ஸவணாய. தஸ்ஸ பி⁴க்கூ² த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தி ஆதி³கல்யாணம் மஜ்ஜே²கல்யாணம் பரியோஸானகல்யாணம் ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம் கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பகாஸேந்தி. ஸோ தஸ்மிம் ஆஸனே நிஸின்னோ தஸ்ஸா கதா²ய ஆதி³ம்பி மனஸி கரோதி, மஜ்ஜ²ம்பி மனஸி கரோதி, பரியோஸானம்பி மனஸி கரோதி. வுட்டி²தோ ச கோ² தம்ஹா ஆஸனா தஸ்ஸா கதா²ய நேவ ஆதி³ம்பி மனஸி கரோதி, ந மஜ்ஜ²ம்பி மனஸி கரோதி, ந பரியோஸானம்பி மனஸி கரோதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘உச்ச²ங்க³பஞ்ஞோ’’.

109. கதமோ ச புக்³க³லோ புது²பஞ்ஞோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆராமம் க³ந்தா ஹோதி அபி⁴க்க²ணம் பி⁴க்கூ²னம் ஸந்திகே த⁴ம்மஸ்ஸவணாய. தஸ்ஸ பி⁴க்கூ² த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தி ஆதி³கல்யாணம் மஜ்ஜே²கல்யாணம் பரியோஸானகல்யாணம் ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம் கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பகாஸேந்தி. ஸோ தஸ்மிம் ஆஸனே நிஸின்னோ தஸ்ஸா கதா²ய ஆதி³ம்பி மனஸி கரோதி, மஜ்ஜ²ம்பி மனஸி கரோதி, பரியோஸானம்பி மனஸி கரோதி. வுட்டி²தோபி தம்ஹா ஆஸனா தஸ்ஸா கதா²ய ஆதி³ம்பி மனஸி கரோதி, மஜ்ஜ²ம்பி மனஸி கரோதி, பரியோஸானம்பி மனஸி கரோதி. ஸேய்யதா²பி நாம கும்போ⁴ உக்குஜ்ஜோ தத்ர உத³கம் ஆஸித்தம் ஸண்டா²தி, நோ விவட்டதி; ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆராமம் க³ந்தா ஹோந்தி அபி⁴க்க²ணம் பி⁴க்கூ²னம் ஸந்திகே த⁴ம்மஸ்ஸவணாய. தஸ்ஸ பி⁴க்கூ² த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தி ஆதி³கல்யாணம் மஜ்ஜே²கல்யாணம் பரியோஸானகல்யாணம் ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம் கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பகாஸேந்தி. ஸோ தஸ்மிம் ஆஸனே நிஸின்னோ தஸ்ஸா கதா²ய ஆதி³ம்பி மனஸி கரோதி, மஜ்ஜ²ம்பி மனஸி கரோதி, பரியோஸானம்பி மனஸி கரோதி. வுட்டி²தோபி தம்ஹா ஆஸனா தஸ்ஸா கதா²ய ஆதி³ம்பி மனஸி கரோதி, மஜ்ஜ²ம்பி மனஸி கரோதி, பரியோஸானம்பி மனஸி கரோதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘புது²பஞ்ஞோ’’.

110. கதமோ ச புக்³க³லோ காமேஸு ச ப⁴வேஸு ச அவீதராகோ³? ஸோதாபன்னஸகதா³கா³மினோ – இமே வுச்சந்தி புக்³க³லா ‘‘காமேஸு ச ப⁴வேஸு ச அவீதராகா³’’.

111. கதமோ ச புக்³க³லோ காமேஸு வீதராகோ³, ப⁴வேஸு அவீதராகோ³? அனாகா³மீ – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘காமேஸு வீதராகோ³, ப⁴வேஸு அவீதராகோ³’’.

112. கதமோ ச புக்³க³லோ காமேஸு ச ப⁴வேஸு ச வீதராகோ³? அரஹா – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘காமேஸு ச ப⁴வேஸு ச வீதராகோ³’’.

113. கதமோ ச புக்³க³லோ பாஸாணலேகூ²பமோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ அபி⁴ண்ஹம் குஜ்ஜ²தி. ஸோ ச க்²வஸ்ஸ கோதோ⁴ சிரம் தீ³க⁴ரத்தம் அனுஸேதி. ஸேய்யதா²பி நாம பாஸாணே லேகா² ந கி²ப்பம் லுஜ்ஜதி வாதேன வா உத³கேன வா, சிரட்டி²திகா ஹோதி; ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ அபி⁴ண்ஹம் குஜ்ஜ²தி. ஸோ ச க்²வஸ்ஸ கோதோ⁴ சிரம் தீ³க⁴ரத்தம் அனுஸேதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘பாஸாணலேகூ²பமோ’’.

114. கதமோ ச புக்³க³லோ பத²விலேகூ²பமோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ அபி⁴ண்ஹம் குஜ்ஜ²தி. ஸோ ச க்²வஸ்ஸ கோதோ⁴ ந சிரம் தீ³க⁴ரத்தம் அனுஸேதி. ஸேய்யதா²பி நாம பத²வியா [பட²வியா (ஸீ. ஸ்யா.)] லேகா² கி²ப்பம் லுஜ்ஜதி வாதேன வா உத³கேன வா, ந சிரட்டி²திகா ஹோதி; ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ அபி⁴ண்ஹம் குஜ்ஜ²தி. ஸோ ச க்²வஸ்ஸ கோதோ⁴ ந சிரம் தீ³க⁴ரத்தம் அனுஸேதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘பத²விலேகூ²பமோ’’.

115. கதமோ ச புக்³க³லோ உத³கலேகூ²பமோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆகா³ள்ஹேனபி வுச்சமானோ ப²ருஸேனபி வுச்சமானோ அமனாபேனபி வுச்சமானோ ஸம்ஸந்த³திமேவ [… சேவ (ஸ்யா.) அ. நி. 3.133] ஸந்தி⁴யதிமேவ [… சேவ (ஸ்யா.) அ. நி. 3.133] ஸம்மோத³திமேவ [… சேவ (ஸ்யா.) அ. நி. 3.133]. ஸேய்யதா²பி நாம உத³கே லேகா² கி²ப்பம் லுஜ்ஜதி, ந சிரட்டி²திகா ஹோதி; ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆகா³ள்ஹேனபி வுச்சமானோ ப²ருஸேனபி வுச்சமானோ அமனாபேனபி வுச்சமானோ ஸம்ஸந்த³திமேவ ஸந்தி⁴யதிமேவ ஸம்மோத³திமேவ – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘உத³கலேகூ²பமோ’’.

116. தத்த² கதமே தயோ போத்த²கூபமா புக்³க³லா? தயோ போத்த²கா – நவோபி போத்த²கோ து³ப்³ப³ண்ணோ சேவ ஹோதி து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ச அப்பக்³கோ⁴ ச, மஜ்ஜி²மோபி போத்த²கோ து³ப்³ப³ண்ணோ சேவ ஹோதி து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ச அப்பக்³கோ⁴ ச, ஜிண்ணோபி போத்த²கோ து³ப்³ப³ண்ணோ சேவ ஹோதி து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ச அப்பக்³கோ⁴ ச. ஜிண்ணம்பி போத்த²கம் உக்க²லிபரிமஜ்ஜனம் வா கரோந்தி ஸங்காரகூடே வா நம் ச²ட்³டே³ந்தி. ஏவமேவம் தயோமே போத்த²கூபமா புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா பி⁴க்கூ²ஸு. கதமே தயோ? நவோ சேபி பி⁴க்கு² ஹோதி து³ஸ்ஸீலோ பாபத⁴ம்மோ, இத³மஸ்ஸ து³ப்³ப³ண்ணதாய. ஸேய்யதா²பி ஸோ போத்த²கோ து³ப்³ப³ண்ணோ, ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ. யே கோ² பனஸ்ஸ ஸேவந்தி ப⁴ஜந்தி பயிருபாஸந்தி தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜந்தி, தேஸம் தம் ஹோதி தீ³க⁴ரத்தம் அஹிதாய து³க்கா²ய. இத³மஸ்ஸ து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸதாய. ஸேய்யதா²பி ஸோ போத்த²கோ து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸோ, ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ. யேஸம் கோ² பன ஸோ படிக்³க³ண்ஹாதி சீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானபச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரம், தேஸம் தம் ந மஹப்ப²லம் ஹோதி ந மஹானிஸம்ஸம். இத³மஸ்ஸ அப்பக்³க⁴தாய. ஸேய்யதா²பி ஸோ போத்த²கோ அப்பக்³கோ⁴, ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ.

மஜ்ஜி²மோ சேபி பி⁴க்கு² ஹோதி…பே… தே²ரோ சேபி பி⁴க்கு² ஹோதி து³ஸ்ஸீலோ பாபத⁴ம்மோ, இத³மஸ்ஸ து³ப்³ப³ண்ணதாய. ஸேய்யதா²பி ஸோ போத்த²கோ து³ப்³ப³ண்ணோ, ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ. யே கோ² பனஸ்ஸ ஸேவந்தி ப⁴ஜந்தி பயிருபாஸந்தி தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜந்தி, தேஸம் தம் ஹோதி தீ³க⁴ரத்தம் அஹிதாய து³க்கா²ய. இத³மஸ்ஸ து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸதாய. ஸேய்யதா²பி ஸோ போத்த²கோ து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸோ, ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ. யேஸம் கோ² பன ஸோ படிக்³க³ண்ஹாதி சீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானபச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரம், தேஸம் தம் ந மஹப்ப²லம் ஹோதி ந மஹானிஸம்ஸம். இத³மஸ்ஸ அப்பக்³க⁴தாய. ஸேய்யதா²பி ஸோ போத்த²கோ அப்பக்³கோ⁴, ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ.

ஏவரூபோ சே தே²ரோ பி⁴க்கு² ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ப⁴ணதி. தமேனம் பி⁴க்கூ² ஏவமாஹம்ஸு – ‘‘கிம் நு கோ² துய்ஹம் பா³லஸ்ஸ அப்³யத்தஸ்ஸ ப⁴ணிதேன, த்வம்பி நாம ப⁴ணிதப்³ப³ம் மஞ்ஞஸீ’’தி! ஸோ குபிதோ அனத்தமனோ ததா²ரூபிம் வாசம் நிச்சா²ரேதி யதா²ரூபாய வாசாய ஸங்கோ⁴ தம் உக்கி²பதி, ஸங்காரகூடேவ நம் போத்த²கம். இமே தயோ போத்த²கூபமா புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா பி⁴க்கூ²ஸு.

117. தத்த² கதமே தயோ காஸிகவத்தூ²பமா புக்³க³லா? தீணி காஸிகவத்தா²னி – நவம்பி காஸிகவத்த²ம் வண்ணவந்தஞ்சேவ ஹோதி ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸஞ்ச மஹக்³க⁴ஞ்ச, மஜ்ஜி²மம்பி காஸிகவத்த²ம் வண்ணவந்தஞ்சேவ ஹோதி ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸஞ்ச மஹக்³க⁴ஞ்ச, ஜிண்ணம்பி காஸிகவத்த²ம் வண்ணவந்தஞ்சேவ ஹோதி ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸஞ்ச மஹக்³க⁴ஞ்ச. ஜிண்ணம்பி காஸிகவத்த²ம் ரதனபலிவேட²னம் வா கரோந்தி க³ந்த⁴கரண்ட³கே வா நம் நிக்கி²பந்தி.

ஏவமேவம் தயோமே காஸிகவத்தூ²பமா புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா பி⁴க்கூ²ஸு. கதமே தயோ? நவோ சேபி பி⁴க்கு² ஹோதி ஸீலவா கல்யாணத⁴ம்மோ, இத³மஸ்ஸ ஸுவண்ணதாய. ஸேய்யதா²பி தம் காஸிகவத்த²ம் வண்ணவந்தம், ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ. யே கோ² பனஸ்ஸ ஸேவந்தி ப⁴ஜந்தி பயிருபாஸந்தி தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜந்தி, தேஸம் தம் ஹோதி தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய. இத³மஸ்ஸ ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸதாய. ஸேய்யதா²பி தம் காஸிகவத்த²ம் ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸம், ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ. யேஸம் கோ² பன ஸோ [யேஸம் கோ² பன (ஸப்³ப³த்த²) அ. நி. 3.100] படிக்³க³ண்ஹாதி [பதிக³ண்ஹாதி (ஸீ.) ரூபஸித்³தி⁴டீகாய பன ஸமேதி] சீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானபச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரம், தேஸம் தம் மஹப்ப²லம் ஹோதி மஹானிஸம்ஸம். இத³மஸ்ஸ மஹக்³க⁴தாய. ஸேய்யதா²பி தம் காஸிகவத்த²ம் மஹக்³க⁴ம், ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ.

மஜ்ஜி²மோ சேபி பி⁴க்கு²…பே… தே²ரோ சேபி பி⁴க்கு² ஹோதி ஸீலவா கல்யாணத⁴ம்மோ, இத³மஸ்ஸ ஸுவண்ணதாய. ஸேய்யதா²பி தம் காஸிகவத்த²ம் வண்ணவந்தம், ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ. யே கோ² பனஸ்ஸ ஸேவந்தி ப⁴ஜந்தி பயிருபாஸந்தி தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜந்தி, தேஸம் தம் ஹோதி தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய. இத³மஸ்ஸ ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸதாய. ஸேய்யதா²பி தம் காஸிகவத்த²ம் ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸம், ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ. யேஸம் கோ² பன ஸோ படிக்³க³ண்ஹாதி சீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானபச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரம், தேஸம் தம் மஹப்ப²லம் ஹோதி மஹானிஸம்ஸம். இத³மஸ்ஸ மஹக்³க⁴தாய. ஸேய்யதா²பி தம் காஸிகவத்த²ம் மஹக்³க⁴ம், ததூ²பமோ அயம் புக்³க³லோ.

ஏவரூபோ சே தே²ரோ பி⁴க்கு² ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ப⁴ணதி, தமேனம் பி⁴க்கூ² ஏவமாஹம்ஸு – ‘‘அப்பஸத்³தா³ ஆயஸ்மந்தோ ஹோத², தே²ரோ பி⁴க்கு² த⁴ம்மஞ்ச வினயஞ்ச ப⁴ணதீ’’தி. தஸ்ஸ தம் வசனம் ஆதே⁴ய்யம் க³ச்ச²தி, க³ந்த⁴கரண்ட³கேவ நம் காஸிகவத்த²ம். இமே தயோ காஸிகவத்தூ²பமா புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா பி⁴க்கூ²ஸு.

118. கதமோ ச புக்³க³லோ ஸுப்பமேய்யோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ உத்³த⁴தோ ஹோதி உன்னளோ சபலோ முக²ரோ விகிண்ணவாசோ முட்ட²ஸ்ஸதி அஸம்பஜானோ அஸமாஹிதோ விப்³ப⁴ந்தசித்தோ பாகடிந்த்³ரியோ – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘ஸுப்பமேய்யோ’’.

119. கதமோ ச புக்³க³லோ து³ப்பமேய்யோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ அனுத்³த⁴தோ ஹோதி அனுன்னளோ அசபலோ அமுக²ரோ அவிகிண்ணவாசோ உபட்டி²தஸ்ஸதி ஸம்பஜானோ ஸமாஹிதோ ஏகக்³க³சித்தோ ஸம்வுதிந்த்³ரியோ – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘து³ப்பமேய்யோ’’.

120. கதமோ ச புக்³க³லோ அப்பமேய்யோ? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ‘‘அப்பமேய்யோ’’.

121. கதமோ ச புக்³க³லோ ந ஸேவிதப்³போ³ ந ப⁴ஜிதப்³போ³ ந பயிருபாஸிதப்³போ³? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஹீனோ ஹோதி ஸீலேன ஸமாதி⁴னா பஞ்ஞாய. ஏவரூபோ புக்³க³லோ ந ஸேவிதப்³போ³ ந ப⁴ஜிதப்³போ³ ந பயிருபாஸிதப்³போ³, அஞ்ஞத்ர அனுத்³த³யா அஞ்ஞத்ர அனுகம்பா.

122. கதமோ ச புக்³க³லோ ஸேவிதப்³போ³ ப⁴ஜிதப்³போ³ பயிருபாஸிதப்³போ³? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஸதி³ஸோ ஹோதி ஸீலேன ஸமாதி⁴னா பஞ்ஞாய. ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஸேவிதப்³போ³ ப⁴ஜிதப்³போ³ பயிருபாஸிதப்³போ³. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? ‘‘ஸீலஸாமஞ்ஞக³தானம் ஸதம் ஸீலகதா² ச நோ ப⁴விஸ்ஸதி, ஸா ச நோ பா²ஸு ப⁴விஸ்ஸதி, ஸா ச நோ பவத்தினீ ப⁴விஸ்ஸதி; ஸமாதி⁴ஸாமஞ்ஞக³தானம் ஸதம் ஸமாதி⁴கதா² ச நோ ப⁴விஸ்ஸதி, ஸா ச நோ பா²ஸு ப⁴விஸ்ஸதி, ஸா ச நோ பவத்தினீ [பவத்தனீ (ஸீ.) அ. நி. 3.26] ப⁴விஸ்ஸதி; பஞ்ஞாஸாமஞ்ஞக³தானம் ஸதம் பஞ்ஞாகதா² ச நோ ப⁴விஸ்ஸதி, ஸா ச நோ பா²ஸு ப⁴விஸ்ஸதி, ஸா ச நோ பவத்தினீ ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி. தஸ்மா ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஸேவிதப்³போ³ ப⁴ஜிதப்³போ³ பயிருபாஸிதப்³போ³.

123. கதமோ ச புக்³க³லோ ஸக்கத்வா க³ரும் கத்வா ஸேவிதப்³போ³ ப⁴ஜிதப்³போ³ பயிருபாஸிதப்³போ³? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ அதி⁴கோ ஹோதி ஸீலேன ஸமாதி⁴னா பஞ்ஞாய. ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஸக்கத்வா க³ரும் கத்வா ஸேவிதப்³போ³ ப⁴ஜிதப்³போ³ பயிருபாஸிதப்³போ³. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? ‘‘அபரிபூரம் வா ஸீலக்க²ந்த⁴ம் பரிபூரேஸ்ஸாமி, பரிபூரம் வா ஸீலக்க²ந்த⁴ம் தத்த² தத்த² பஞ்ஞாய அனுக்³க³ஹேஸ்ஸாமி; அபரிபூரம் வா ஸமாதி⁴க்க²ந்த⁴ம் பரிபூரேஸ்ஸாமி, பரிபூரம் வா ஸமாதி⁴க்க²ந்த⁴ம் தத்த² தத்த² பஞ்ஞாய அனுக்³க³ஹேஸ்ஸாமி; அபரிபூரம் வா பஞ்ஞாக்க²ந்த⁴ம் பரிபூரேஸ்ஸாமி, பரிபூரம் வா பஞ்ஞாக்க²ந்த⁴ம் தத்த² தத்த² பஞ்ஞாய அனுக்³க³ஹேஸ்ஸாமீ’’தி. தஸ்மா ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஸக்கத்வா க³ரும் கத்வா ஸேவிதப்³போ³ ப⁴ஜிதப்³போ³ பயிருபாஸிதப்³போ³.

124. கதமோ ச புக்³க³லோ ஜிகு³ச்சி²தப்³போ³ ந ஸேவிதப்³போ³ ந ப⁴ஜிதப்³போ³ ந பயிருபாஸிதப்³போ³? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ து³ஸ்ஸீலோ ஹோதி பாபத⁴ம்மோ அஸுசி ஸங்கஸ்ஸரஸமாசாரோ படிச்ச²ன்னகம்மந்தோ அஸ்ஸமணோ ஸமணபடிஞ்ஞோ அப்³ரஹ்மசாரீ ப்³ரஹ்மசாரிபடிஞ்ஞோ அந்தோபூதி அவஸ்ஸுதோ கஸம்பு³ஜாதோ. ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஜிகு³ச்சி²தப்³போ³ ந ஸேவிதப்³போ³ ந ப⁴ஜிதப்³போ³ ந பயிருபாஸிதப்³போ³. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? கிஞ்சாபி ஏவரூபஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ந தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜதி, அத² கோ² நம் பாபகோ கித்திஸத்³தோ³ அப்³பு⁴க்³க³ச்ச²தி – ‘‘பாபமித்தோ புரிஸபுக்³க³லோ பாபஸஹாயோ பாபஸம்பவங்கோ’’தி. ஸேய்யதா²பி நாம அஹி கூ³த²க³தோ கிஞ்சாபி ந ட³ம்ஸதி, அத² கோ² நம் மக்கே²தி; ஏவமேவம் கிஞ்சாபி ஏவரூபஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ந தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜதி, அத² கோ² நம் பாபகோ கித்திஸத்³தோ³ அப்³பு⁴க்³க³ச்ச²தி – ‘‘பாபமித்தோ புரிஸபுக்³க³லோ பாபஸஹாயோ பாபஸம்பவங்கோ’’தி! தஸ்மா ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஜிகு³ச்சி²தப்³போ³ ந ஸேவிதப்³போ³ ந ப⁴ஜிதப்³போ³ ந பயிருபாஸிதப்³போ³.

125. கதமோ ச புக்³க³லோ அஜ்ஜு²பேக்கி²தப்³போ³ ந ஸேவிதப்³போ³ ந ப⁴ஜிதப்³போ³ ந பயிருபாஸிதப்³போ³? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ கோத⁴னோ ஹோதி உபாயாஸப³ஹுலோ, அப்பம்பி வுத்தோ ஸமானோ அபி⁴ஸஜ்ஜதி குப்பதி ப்³யாபஜ்ஜதி பதித்தீ²யதி, கோபஞ்ச தோ³ஸஞ்ச அப்பச்சயஞ்ச பாதுகரோதி. ஸேய்யதா²பி நாம து³ட்டா²ருகோ கட்டே²ன வா கட²லாய வா க⁴ட்டிதோ பி⁴ய்யோஸோ மத்தாய ஆஸவம் தே³தி, ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ கோத⁴னோ ஹோதி உபாயாஸப³ஹுலோ, அப்பம்பி வுத்தோ ஸமானோ அபி⁴ஸஜ்ஜதி குப்பதி ப்³யாபஜ்ஜதி பதித்தீ²யதி, கோபஞ்ச தோ³ஸஞ்ச அப்பச்சயஞ்ச பாதுகரோதி. ஸேய்யதா²பி நாம திந்து³காலாதம் கட்டே²ன வா கட²லாய வா க⁴ட்டிதம் பி⁴ய்யோஸோ மத்தாய சிச்சிடாயதி சிடிசிடாயதி, ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ கோத⁴னோ ஹோதி உபாயாஸப³ஹுலோ, அப்பம்பி வுத்தோ ஸமானோ அபி⁴ஸஜ்ஜதி குப்பதி ப்³யாபஜ்ஜதி பதித்தீ²யதி, கோபஞ்ச தோ³ஸஞ்ச அப்பச்சயஞ்ச பாதுகரோதி. ஸேய்யதா²பி நாம கூ³த²கூபோ கட்டே²ன வா கட²லாய வா க⁴ட்டிதோ பி⁴ய்யோஸோ மத்தாய து³க்³க³ந்தோ⁴ ஹோதி, ஏவமேவம் இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ கோத⁴னோ ஹோதி உபாயாஸப³ஹுலோ, அப்பம்பி வுத்தோ ஸமானோ அபி⁴ஸஜ்ஜதி குப்பதி ப்³யாபஜ்ஜதி பதித்தீ²யதி, கோபஞ்ச தோ³ஸஞ்ச அப்பச்சயஞ்ச பாதுகரோதி; ஏவரூபோ புக்³க³லோ அஜ்ஜு²பேக்கி²தப்³போ³ ந ஸேவிதப்³போ³ ந ப⁴ஜிதப்³போ³ ந பயிருபாஸிதப்³போ³. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? ‘‘அக்கோஸேய்யபி மம் பரிபா⁴ஸேய்யபி மம் அனத்த²ம்பி மே கரேய்யா’’தி! தஸ்மா ஏவரூபோ புக்³க³லோ அஜ்ஜு²பேக்கி²தப்³போ³ ந ஸேவிதப்³போ³ ந ப⁴ஜிதப்³போ³ ந பயிருபாஸிதப்³போ³.

126. கதமோ ச புக்³க³லோ ஸேவிதப்³போ³ ப⁴ஜிதப்³போ³ பயிருபாஸிதப்³போ³? இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஸீலவா ஹோதி கல்யாணத⁴ம்மோ – ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஸேவிதப்³போ³ ப⁴ஜிதப்³போ³ பயிருபாஸிதப்³போ³. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? கிஞ்சாபி ஏவரூபஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ந தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜதி, அத² கோ² நம் கல்யாணோ கித்திஸத்³தோ³ அப்³பு⁴க்³க³ச்ச²தி – ‘‘கல்யாணமித்தோ புரிஸபுக்³க³லோ கல்யாணஸஹாயோ கல்யாணஸம்பவங்கோ’’தி! தஸ்மா ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஸேவிதப்³போ³ ப⁴ஜிதப்³போ³ பயிருபாஸிதப்³போ³.

127. கதமோ ச புக்³க³லோ ஸீலேஸு பரிபூரகாரீ, ஸமாதி⁴ஸ்மிம் மத்தஸோ காரீ, பஞ்ஞாய மத்தஸோ காரீ? ஸோதாபன்னஸகதா³கா³மினோ – இமே வுச்சந்தி புக்³க³லா ஸீலேஸு பரிபூரகாரினோ, ஸமாதி⁴ஸ்மிம் மத்தஸோ காரினோ, பஞ்ஞாய மத்தஸோ காரினோ.

128. கதமோ ச புக்³க³லோ ஸீலேஸு ச பரிபூரகாரீ, ஸமாதி⁴ஸ்மிஞ்ச பரிபூரகாரீ, பஞ்ஞாய மத்தஸோ காரீ? அனாகா³மீ – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ஸீலேஸு ச பரிபூரகாரீ, ஸமாதி⁴ஸ்மிஞ்ச பரிபூரகாரீ, பஞ்ஞாய மத்தஸோ காரீ.

129. கதமோ ச புக்³க³லோ ஸீலேஸு ச பரிபூரகாரீ, ஸமாதி⁴ஸ்மிஞ்ச பரிபூரகாரீ, பஞ்ஞாய ச பரிபூரகாரீ? அரஹா – அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ஸீலேஸு ச பரிபூரகாரீ, ஸமாதி⁴ஸ்மிஞ்ச பரிபூரகாரீ, பஞ்ஞாய ச பரிபூரகாரீ.

130. தத்த² கதமே தயோ ஸத்தா²ரோ? இதே⁴கச்சோ ஸத்தா² காமானம் பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி [பஞ்ஞாபேதி (ஸீ. ஸ்யா.)], ந ரூபானம் பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ந வேத³னானம் பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி. இத⁴ பனேகச்சோ ஸத்தா² காமானஞ்ச பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ரூபானஞ்ச பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ந வேத³னானம் பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி. இத⁴ பனேகச்சோ ஸத்தா² காமானஞ்ச பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ரூபானஞ்ச பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, வேத³னானஞ்ச பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி.

தத்ர ய்வாயம் ஸத்தா² காமானம் பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ந ரூபானம் பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ந வேத³னானம் பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ரூபாவசரஸமாபத்தியா லாபீ⁴ ஸத்தா² தேன த³ட்ட²ப்³போ³. தத்ர ய்வாயம் ஸத்தா² காமானஞ்ச பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ரூபானஞ்ச பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ந வேத³னானம் பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, அரூபாவசரஸமாபத்தியா லாபீ⁴ ஸத்தா² தேன த³ட்ட²ப்³போ³. தத்ர ய்வாயம் ஸத்தா² காமானஞ்ச பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ரூபானஞ்ச பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, வேத³னானஞ்ச பரிஞ்ஞம் பஞ்ஞபேதி, ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ ஸத்தா² தேன த³ட்ட²ப்³போ³. இமே தயோ ஸத்தா²ரோ.

131. தத்த² கதமே அபரேபி தயோ ஸத்தா²ரோ? இதே⁴கச்சோ ஸத்தா² தி³ட்டே² சேவ த⁴ம்மே அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ பஞ்ஞபேதி, அபி⁴ஸம்பராயஞ்ச அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ பஞ்ஞபேதி. இத⁴ பனேகச்சோ ஸத்தா² தி³ட்டே² சேவ த⁴ம்மே அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ பஞ்ஞபேதி, நோ ச கோ² அபி⁴ஸம்பராயம் அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ பஞ்ஞபேதி. இத⁴ பனேகச்சோ ஸத்தா² தி³ட்டே² சேவ த⁴ம்மே அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ ந பஞ்ஞபேதி, அபி⁴ஸம்பராயஞ்ச அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ ந பஞ்ஞபேதி.

தத்ர ய்வாயம் ஸத்தா² தி³ட்டே² சேவ த⁴ம்மே அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ பஞ்ஞபேதி, அபி⁴ஸம்பராயஞ்ச அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ பஞ்ஞபேதி, ஸஸ்ஸதவாதோ³ ஸத்தா² தேன த³ட்ட²ப்³போ³. தத்ர ய்வாயம் ஸத்தா² தி³ட்டே² சேவ த⁴ம்மே அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ பஞ்ஞபேதி, நோ ச கோ² அபி⁴ஸம்பராயம் அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ பஞ்ஞபேதி, உச்சே²த³வாதோ³ ஸத்தா² தேன த³ட்ட²ப்³போ³. தத்ர ய்வாயம் ஸத்தா² தி³ட்டே² சேவ த⁴ம்மே அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ ந பஞ்ஞபேதி, அபி⁴ஸம்பராயஞ்ச அத்தானம் ஸச்சதோ தே²ததோ ந பஞ்ஞபேதி, ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ ஸத்தா² தேன த³ட்ட²ப்³போ³. இமே அபரேபி தயோ ஸத்தா²ரோ.

திகனித்³தே³ஸோ.