2. நாமகண்ட³

விப⁴த்திராஸி

அத² லிங்க³ம்ஹா ஸ்யாதி³விப⁴த்திவிதா⁴னம் தீ³பியதே.

லிங்க³ம், நாமம், பாடிபதி³கந்தி அத்த²தோ ஏகம், த³ப்³பா³பி⁴தா⁴னஸ்ஸ புரிஸாதி³கஸ்ஸ பகதிரூபஸ்ஸேதம் நாமம். தஞ்ஹி ஸத்தன்னம் விப⁴த்தீனம் வஸேன விபா⁴க³ம் பத்வா கிஞ்சி விஸத³ரூபம் ஹோதி, கிஞ்சி அவிஸத³ரூபம், கிஞ்சி மஜ்ஜி²மரூபந்தி ஏவம் திவிதே⁴ன லிங்க³ரூபேன யுத்தத்தா லிங்க³ந்தி வுச்சதி.

ததே³வ கிஞ்சி ஸத்³த³லிங்கா³னுரூபம், கிஞ்சி அத்த²லிங்கா³னுரூபஞ்ச பரிணமந்தம் பவத்ததி, தஸ்மா நாமந்தி ச வுச்சதி.

ததே³வ தா⁴து, பச்சய, விப⁴த்திபதே³ஹி சேவஸத்³த³பத³த்த²கபதே³ஹி ச ‘விஸும் பூ⁴தம் பத³’ந்தி கத்வா பாடிபதி³கந்தி ச வுச்சதி.

தத்த² தா⁴துபத³ம் நாம ப்³ரூ, பூ⁴, ஹூஇச்சாதி³.

பச்சயபத³ம் நாம ண, தப்³ப³, அனீய இச்சாதி³.

விப⁴த்திபத³ம் நாம ஸி, யோ, அம், யோ,தி, அந்தி இச்சாதி³.

ஸத்³த³பத³த்த²கபதா³நி நாம ராஜஸ்ஸ, ஸக²ஸ்ஸ, புமஸ்ஸ இச்சாதீ³னி. ஏத்த² ச ராஜஸ்ஸஇச்சாதீ³னி ஸத்³த³ஸுத்தே ஸத்³த³பத³த்த²கானி ஹோந்தி, பயோகே³ அத்த²பத³த்த²கானி. தா⁴துபச்சயவிப⁴த்திபதா³னி பன நிச்சம் ஸத்³த³பத³த்த²கானி ஏவ ஹோந்தி, ஸத்³த³ஸுத்தேஸ்வேவ ச லப்³ப⁴ந்தி, ந பயோகே³தி, இத³ம் த்³வின்னம் நானத்தம்.

யதி³ஏவம் பு⁴ஸ்ஸ, ப்³ருஸ்ஸ, பூ⁴தோ, ஹூதோ, ணே, தப்³பே³, ஸிம்ஹி, திம்ஹி இச்சாதி³னா தேஹி கத²ம் விப⁴த்துப்பத்தி ஹோதீதி? அனுகரணபதா³னி நாம தானி அத்தி²ஸ்ஸ, கரோதிஸ்ஸ இச்சாதீ³னி விய, தஸ்மா தானி ச ராஜஸ்ஸ இச்சாதீ³னி ச அனுகரணலிங்க³பா⁴வேன ஏத்த² ஸங்க³ய்ஹந்தி, ந ஏகந்தலிங்க³பா⁴வேனாதி. ஏவஞ்ச கத்வா ‘தா⁴து- பச்சய, விப⁴த்திவஜ்ஜிதமத்த²வம் லிங்க³’ந்தி அவோசும். தத்த² அத்த²வந்தி அத்த²பத³த்த²கம் வுச்சதி, ராஜஸ்ஸஇச்சாதி³கம் ஸத்³த³பத³த்த²கம் விவஜ்ஜேதி, ஏதேன அத்த²பத³த்த²கே ஸதி தத்³தி⁴த, ஸமாஸ, கிதகபதா³னம்பி ஏகந்தலிங்க³பா⁴வம் ஸாதே⁴ந்தி. ந ஹி தேஸம் லிங்க³னாமப்³யபதே³ஸகிச்சம் அத்தி², யானி ச நாமஸ்ஸ விஸேஸனானி ப⁴விதும் அரஹந்தி, தானி உபஸக்³க³, நிபாதபதா³னி த்வாந்தாதி³பதா³னி ச இத⁴ விஸேஸனனாமபா⁴வேன ஸங்க³ய்ஹந்தீதி.

61. த்³வே த்³வேகானேகேஸு நாமஸ்மா ஸி யோ அம்யோ நா ஹி ஸ நம் ஸ்மாஹி ஸனம்ஸ்மிம்ஸு [க. 55; ரூ. 63; நீ. 200].

ஏகஸ்மிம் அத்தே² ச அனேகேஸு அத்தே²ஸு ச பவத்தா நாமஸ்மா த்³வே த்³வே ஸி, யோ…பே… ஸ்மிம், ஸுவிப⁴த்தியோ ஹோந்தி.

விப⁴ஜந்தீதி விப⁴த்தியோ, ஏகமேகம் பகதினாமபத³ம் நானாரூபவிபா⁴க³வஸேன கத்து, கம்மாதி³னானாஅத்த²விபா⁴க³வஸேன ஏகத்த, ப³ஹுத்தஸங்க்²யாவிபா⁴க³வஸேன ச விப⁴ஜந்தீதி அத்தோ². ஸி, லோ இதி பட²மா நாம…பே… ஸ்மிம், ஸு இதி ஸத்தமீ நாம. த்³வீஸு த்³வீஸு புப்³ப³ம் புப்³ப³ம் ‘ஏகஸ்மிம் அத்தே² பவத்தம் வசன’ந்தி ஏகவசனம் நாம. பரம் பரம் ‘அனேகேஸு அத்தே²ஸு பவத்தம் வசன’ந்தி அனேகவசனம் நாம. ப³ஹுவசனந்தி ச புது²வசனந்தி ச ஏதஸ்ஸ நாமம். ஸப்³ப³மித³ம் இமினா ஸுத்தேன ஸித்³த⁴ம்.

62. பட²மாத்த²மத்தே [க. 284; ரூ. 65; நீ. 577; சம். 2.1.93; பா. 2.3.46].

கத்து, கம்மாதி³கம் பா³ஹிரத்த²ம் அனபேக்கி²த்வா லிங்க³த்த²மத்தே பவத்தா நாமஸ்மா பட²மாவிப⁴த்தி ஹோதி.

அயம் மம புரிஸோ, இமே மம புரிஸா.

63. ஆமந்தனே [க. 285; ரூ. 70; நீ. 578; சம். 2.1.94; பா. 2.3.47].

ஆமந்தனம் வுச்சதி ஆலபனம். ஆமந்தனவிஸயே லிங்க³த்த²மத்தே பவத்தா நாமஸ்மா பட²மாவிப⁴த்தி ஹோதி.

போ⁴ புரிஸ, போ⁴ந்தோ புரிஸா.

64. கம்மே து³தியா [க. 297; ரூ. 76, 284; நீ. 580; சம். 2.1.43; பா. 1.4.49-51].

நாமஸ்மா கம்மத்தே² து³தியாவிப⁴த்தி ஹோதி.

புரிஸம் பஸ்ஸதி, புரிஸே பஸ்ஸந்தி.

65. கத்துகரணேஸு ததியா [க. 286, 288; ரூ. 83; நீ. 591, 594; சம். 2.1.62, 63; பா. 2.3.18].

நாமஸ்மா கத்தரி ச கரணே ச ததியாவிப⁴த்தி ஹோதி.

புரிஸேன கதம், புரிஸேஹி கதம், புரிஸேன குலம் ஸோப⁴தி, புரிஸேஹி குலம் ஸோப⁴தி.

66. சதுத்தீ² ஸம்பதா³னே [க. 293; ரூ 85, 301; நீ. 605; சம். 2.1.73; பா. 2.3.13].

நாமஸ்மா ஸம்பதா³னத்தே² சதுத்தீ²விப⁴த்தி ஹோதி.

புரிஸஸ்ஸ தே³தி, புரிஸானம் தே³தி.

67. பஞ்சம்யாவதி⁴ஸ்மிம் [க. 295; ரூ. 89, 307; நீ. 607 சம். 2.1.81; பா. 2.3.28; 1.4.24 பஞ்சம்யவதி⁴ஸ்மா (ப³ஹூஸு)].

அவதி⁴ வுச்சதி அபாதா³னம். நாமஸ்மா அவதி⁴அத்தே² பஞ்சமீவிப⁴த்தி ஹோதி.

புரிஸஸ்மா அபேதி, புரிஸேஹி அபேதி.

68. ச²ட்டீ² ஸம்ப³ந்தே⁴ [க. 30; ரூ. 92, 315; நீ. 609; சம். 2.1.95; பா. 2.3.50].

நாமஸ்மா ஸம்ப³ந்த⁴த்தே² ச²ட்டீ²விப⁴த்தி ஹோதி.

புரிஸஸ்ஸ த⁴னம், புரிஸானம் த⁴னம்.

69. ஸத்தம்யாதா⁴ரே [க. 312; ரூ. 94, 319; நீ. 630; சம். 2.1.88; பா. 2.3.36; 1.3.45].

நாமஸ்மா ஆதா⁴ரத்தே² ஸத்தமீவிப⁴த்தி ஹோதி.

புரிஸஸ்மிம் திட்ட²தி, புரிஸேஸு திட்ட²தி.

விப⁴த்திராஸி நிட்டி²தோ.

இத்தி²பச்சயராஸி

70. இத்தி²யமத்வா [க. 237; ரூ. 176; நீ. 466; சம். 2.3.15; பா. 4.1.4].

இத்தி²யம்+அதோ+ஆதி சே²தோ³. அகாரந்தனாமம்ஹா இத்தி²யம் ஆபச்சயோ ஹோதி.

அபா⁴ஸிதபுமேஹி கேஹிசி ஸஞ்ஞாஸத்³தே³ஹி நிச்சம் –

கஞ்ஞா, பஞ்ஞா, ஸஞ்ஞா, நாவா, ஸாலா, தண்ஹா, இச்சா², பி⁴க்கா², ஸிக்கா², கீ³வா, ஜிவ்ஹா, வீஸா, திம்ஸா, சத்தாலீஸா, பஞ்ஞாஸா இச்சாதி³.

பா⁴ஸிதபுமேஹிபி ஸப்³ப³னாமேஹி தப்³பா³, நீய, தபச்சயந்தேஹி ச நிச்சம் –

ஸப்³பா³, கதரா, கதமா, அனுப⁴விதப்³பா³, அனுப⁴வனீயா, க³தா, ஜாதா, பூ⁴தா, ஹூதா இச்சாதி³.

அஞ்ஞேஹி பன அனிச்சம் –

கல்யாணா, கல்யாணீ, ஸுந்த³ரா, ஸுந்த³ரீ, ஸோப⁴ணா, ஸோப⁴ணீ, கும்ப⁴காரா, கும்ப⁴காரீ, கும்ப⁴காரினீ, அத்த²காமா, அத்த²காமீ, அத்த²காமினீ, பரிப்³பா³ஜிகா, பரிப்³பா³ஜிகினீ, ஏகாகா, ஏகாகினீ, தீ³பனா, தீ³பனீ இச்சாதி³.

ஸுத்தவிப⁴த்தேன ஸமாஸே மாது, தீ⁴து இச்சாதீ³ஹி ஆபச்சயோ ஹோதி. நந்த³மாதா, உத்தரமாதா, தே³வதீ⁴தா, ராஜதீ⁴தா, அஸ்ஸமணீ ஹோதி அஸக்யதீ⁴தரா இச்சாதி³.

ஏத்த² ச ‘இத்தி²ய’ந்தி கத்த²சி ஸத்³த³மத்தஸ்ஸ வா, கத்த²சி அத்த²மத்தஸ்ஸ வா இத்தி²பா⁴வே ஜோதேதப்³பே³தி அத்தோ². ஏவஞ்ச ஸதி இத்தி²பச்சயாபி ஸ்யாத³யோ விய ஜோதகமத்தா ஏவ ஹோந்தி, ந வாசகாதி ஸித்³த⁴ம் ஹோதி.

71. நதா³தீ³ஹி ஙீ [க. 238; ரூ. 187; நீ. 467; நதா³தி³தோ வீ (ப³ஹூஸு)].

நதா³தீ³ஹி இத்தி²யம் ஙீ ஹோதி. ஙானுப³ந்தோ⁴ ‘ந்தந்தூனம் ஙீம்ஹி தோ வா’தி ஏத்த² விஸேஸனத்தோ².

நதீ³, மஹீ, இத்தீ², குமாரீ, தருணீ, வாஸேட்டீ², கோ³தமீ, கச்சானீ, கச்சாயனீ, மாணவீ, ஸாமணேரீ, நாவிகீ, பஞ்சமீ, ச²ட்டீ², சதுத்³த³ஸீ, பஞ்சத³ஸீ, ஸஹஸ்ஸீ, த³ஸஸஹஸ்ஸீ, ஸதஸஹஸ்ஸீ, கும்ப⁴காரீ, மாலகாரீ, சக்கு²கரணீ, ஞாணகரணீ, த⁴ம்மதீ³பனீ இச்சாதி³.

72. ந்தந்தூனம் ஙீம்ஹி தோ வா [க. 239, 241; ரூ. 190, 191; நீ. 468, 471].

ந்த, ந்தூனம் தோ ஹோதி வா ஙீம்ஹி பரே.

க³ச்ச²தீ, க³ச்ச²ந்தீ, ஸதீ, ஸந்தீ, ப⁴விஸ்ஸதீ, ப⁴விஸ்ஸந்தீ, கு³ணவதீ, கு³ணவந்தீ, ஸதிமதீ, ஸதிமந்தீ, ஸப்³பா³வதீ, ஸப்³பா³வந்தீ, யாவதீ, யாவந்தீ, தாவதீ, தாவந்தீ, பு⁴த்தவதீ, பு⁴த்தவந்தீ.

73. கோ³தோ வா [க. 238; ரூ. 187; நீ. 467].

கோ³ஸத்³த³ம்ஹா இத்தி²யம் வீ ஹோதி வா.

கா³வீ.

வாதி கிம்? கோ³காணா பரியந்தசாரினீதி பாளி. தத்த² காணாதி அந்தா⁴.

74. யக்கா²தீ³ஹினீ ச [க. 238, 240; ரூ. 287, 193; நீ. 467, 469; யக்கா²தி³த்வினீ ச (ப³ஹூஸு)].

யக்கா²தீ³ஹி அகாரந்தேஹி இத்தி²யம் வீ ச ஹோதி இனீ ச.

யக்கீ², யக்கி²னீ, நாகீ³, நாகி³னீ, மஹிம்ஸீ, மஹிம்ஸினீ, மிகீ³, மிகி³னீ, ஸீஹீ, ஸீஹினீ, தீ³பீ, தீ³பினீ, ப்³யக்³கீ⁴, ப்³யக்³கி⁴னீ, காகீ, காகினீ, கபோதீ, கபோதினீ, மானுஸீ, மானுஸினீ இச்சாதி³.

75. ஆராமிகாதீ³ஹி [க. 240; ரூ. 193; நீ. 469].

ஆராமிகாதீ³ஹி அகாரந்தேஹி இத்தி²யம் இனீ ஹோதி.

ஆராமிகினீ, அந்தராயிகினீ, நாவிகினீ, ஓலும்பி³கினீ, பம்ஸுகூலிகினீ, பரிப்³பா³ஜிகினீ, ராஜினீ, ஏகாகினீ இச்சாதி³.

ஸஞ்ஞாயம் –

மானுஸினீ மானுஸா வா, அஞ்ஞத்ர மானுஸீ ஸம்பத்தி.

76. க⁴ரண்யாத³யோ [க. 240; ரூ. 193; நீ. 469].

க⁴ரணீஇச்சாத³யோ இத்தி²யம் நீபச்சயந்தா ஸிஜ்ஜ²ந்தி.

க⁴ரணீ, வேத்ரணீ, போக்க²ரணீ-ஏஸு நஸ்ஸ ணத்தம். ஆசரினீயலோபோ, ஆசரியா வா.

77. மாதுலாதி³த்வானீ ப⁴ரியாயம் [க. 98; ரூ. 189; நீ. 261].

மாதுலாதீ³ஹி அகாரந்தேஹி ப⁴ரியாயம் ஆனீ ஹோதி.

மாதுபா⁴தா மாதுலோ, தஸ்ஸ ப⁴ரியா மாதுலானீ, ஏவம் வருணானீ, க³ஹபதானீ, ஆசரியானீ, க²த்தியானீ.

‘ப³ஹுலா’தி⁴காரா க²த்தியீ க²த்தியா ச.

78. யுவண்ணேஹி நீ.

இவண்ணந்தேஹி உவண்ணந்தேஹி ச இத்தி²யம் நீ ஹோதி.

ச²த்தபாணினீ, த³ண்ட³பாணினீ, த³ண்டி³னீ, ச²த்தினீ, ஹத்தி²னீ, மாலினீ, மாயாவினீ, மேதா⁴வினீ, பியபஸம்ஸினீ, ப்³ரஹ்மசாரினீ, ப⁴யத³ஸ்ஸாவினீ, அத்த²காமினீ, ஹிதசாரினீ, பி⁴க்கு²னீ, க²த்தியப³ந்து⁴னீ, படுனீ, பரசித்தவிது³னீ, மத்தஞ்ஞுனீ, அத்த²ஞ்ஞுனீ, த⁴ம்மஞ்ஞுனீ இச்சாதி³.

79. திம்ஹாஞ்ஞத்தே² [க்திம்ஹாஞ்ஞத்தே² (ப³ஹூஸு), மோக்³க³ல்லானே 31 ஸுத்தங்கே].

அஞ்ஞபத³த்த²ஸமாஸே திபச்சயந்தம்ஹா இத்தி²யம் நீ ஹோதி.

அஹிம்ஸாரதினீ, த⁴ம்மரதினீ, வச்ச²கி³த்³தி⁴னீ, புத்தகி³த்³தி⁴னீ, முட்ட²ஸ்ஸதினீ, மிச்சா²தி³ட்டி²னீ, ஸம்மாதி³ட்டி²னீ, அத்தகு³த்தினீ இச்சாதி³.

அஞ்ஞத்தே²தி கிம்? த⁴ம்மே ரதி த⁴ம்மரதி.

80. யுவாதி.

யுவதோ இத்தி²யந்தி ஹோதி.

யுவதி.

ஏத்த² ச ‘தி’ இதி ஸுத்தவிப⁴த்தேன வீஸ, திம்ஸதோபிதி ஹோதி வா. வீஸதி, வீஸம், திம்ஸதி, திம்ஸம்.

81. உபமா ஸம்ஹித ஸஹித ஸஞ்ஞத ஸஹ ஸப² வாமலக்க²ணாதி³தூருத்வூ [சம். 2.3.79; பா. 4.1.69, 70 தூருதூ (ப³ஹூஸு)].

லக்க²ணாதி³தோ+ஊருதோ+ஊதி சே²தோ³.

அஞ்ஞபத³த்த²ஸமாஸே உபமாதி³புப்³பா³ ஊருஸத்³த³ம்ஹா இத்தி²யம் ஊ ஹோதி.

நாக³ஸ்ஸ நாஸா விய ஊரூ யஸ்ஸாதி நாக³னாஸூரூ, ஸம்ஹிதா ஸம்ப³ந்தா⁴ ஊரூ யஸ்ஸாதி ஸம்ஹிதோரூ, ஸஹிதா ஏகப³த்³தா⁴ ஊரூ யஸ்ஸாதி ஸஹிதோரூ, ஸஞ்ஞதா அலோலா ஊரூ யஸ்ஸாதி ஸஞ்ஞதோரூ, ஊருயா [ஊருனா?] ஸஹ வத்ததீதி ஸஹோரூ, ஸபோ² வுச்சதி கு²ரோ, ஸம்ஸிலிட்ட²தாய ஸப²பூ⁴தா ஊரூ யஸ்ஸாதி ஸபோ²ரூ, வாமா ஸுந்த³ரா ஊரூ யஸ்ஸாதி வாமோரூ, லக்க²ணஸம்பன்னா ஊரூ யஸ்ஸாதி லக்க²ணோரூ.

ஸுத்தவிப⁴த்தேன ப்³ரஹ்மப³ந்தூ⁴தி ஸிஜ்ஜ²தி.

‘‘ஸசே மம் நாக³னாஸூரூ, ஓலோகேய்ய பபா⁴வதீ’’தி [ஜா. 2.20.14] ச ‘‘ஏகா துவம் திட்ட²ஸி ஸஹிதூரூ’’தி [ஜா. 1.16.297] ச ‘‘ஸஞ்ஞதூரூ மஹாமாயா, குமாரி சாருத³ஸ்ஸனா’’தி [ஜா. 2.17.109] ச ‘‘வாமோரூ ஸஜ மம் ப⁴த்³தே³’’தி [தீ³. நி. 2.348] ச ‘‘காரணம் நப்பஜானாமி, ஸம்மத்தோ லக்க²ணூருயா’’தி [தீ³. நி. 2.348] ச ‘‘கா³ரய்ஹஸ்ஸம் ப்³ரஹ்மப³ந்து⁴யா’’தி [ஜா. 2.22.2109] ச பாளிபதா³னி தி³ஸ்ஸந்தி.

தத்த² ‘ஸஜா’தி ஆலிங்கா³ஹி, ‘கா³ரய்ஹஸ்ஸ’ந்தி அஹம் கா³ரய்ஹோ ப⁴வேய்யம்.

ஏத்த² ச தாபச்சயந்தா ஸபா⁴வஇத்தி²லிங்கா³ ஏவ – லஹுதா, முது³தா, கா³மதா, ஜனதா, தே³வதா இச்சாதி³.

ததா² திபச்சயந்தா – க³தி, மதி, ரத்தி, ஸதி, துட்டி², தி³ட்டி², இத்³தி⁴, ஸித்³தி⁴ இச்சாதி³, ததா² யாகு³, தா⁴து, தே⁴னு, கண்டு³, கச்சு², மாது, தீ⁴து, து³ஹிது இச்சாதி³, ஜம்பூ³, வதூ⁴, சமூ, ஸுதனூ, ஸரபூ³ இச்சாதி³ ச. ஸக்கதக³ந்தே²ஸு பன ஸுதனூ, ஸரபூ³ இச்சாதீ³ஸுபி ஊபச்சயம் வித³ஹந்தி.

தத்த² இத்தி²லிங்க³பூ⁴தா ஸப்³பே³ ‘இவண்ணுவண்ணா பித்தி²ய’ந்தி ஸுத்தேன நிச்சம் பஸஞ்ஞா ஹோந்தி. ‘ஆகாரோ ச கா⁴’தி ஸுத்தேன நிச்சம் க⁴ஸஞ்ஞோ.

இத்தி²பச்சயராஸி நிட்டி²தோ.

ஆகாரந்தித்தி²லிங்க³ராஸி

இத்தி²லிங்க³ம் ச²ப்³பி³த⁴ம் ஆகாரந்தம், இகாரந்தம், ஈகாரந்தம், உகாரந்தம், ஊகாரந்தம், ஓகாரந்தம். தத்த² கஞ்ஞாஸத்³த³ம்ஹா அத்த²மத்தே பட²மா.

82. க³ஸீனம் [க. 220; ரூ. 74; நீ. 447].

கேனசி ஸுத்தேன அலத்³த⁴விதீ⁴னம் க³ஸீனம் லோபோ ஹோதீதி ஸிலோபோ.

கஞ்ஞா திட்ட²தி.

83. ஜந்துஹேத்வீக⁴பேஹி வா [க. 118; ரூ. 146; நீ. 293].

ஜந்து, ஹேதூஹி ச புன்னபும்ஸகேஸு ஈகாரந்தேஹி ச க⁴தோ ச பஸஞ்ஞேஹி இவண்ணுவண்ணேஹி ச யோனம் லோபோ ஹோதி வா.

கஞ்ஞா திட்ட²ந்தி, கஞ்ஞாயோ திட்ட²ந்தி.

ஆமந்தனத்தே² பட²மா, ‘கோ³ஸ்யாலபனே’தி க³ஸஞ்ஞா.

84. க⁴ப்³ரஹ்மாதி³த்வே [க. 114, 193; ரூ. 122, 178; நீ. 288; க⁴ப்³ரஹ்மாதி³தே (ப³ஹஸு)].

க⁴தோ ச ப்³ரஹ்மாதி³தோ ச க³ஸ்ஸ ஏ ஹோதி வா. ஆதி³ஸத்³தே³ன இஸி, முனி, ரேவதீ, கத்து, க²த்துஇச்சாதி³தோபி.

போ⁴தி கஞ்ஞே, போ⁴தி கஞ்ஞா, போ⁴தியோ கஞ்ஞாயோ, போ⁴தீ கஞ்ஞாயோ, ‘‘உட்டே²ஹி புத்திக பப்³ப³ஜ்ஜா து³க்கரா புத்திக’’ இதி தே²ரீபாளி [தே²ரீகா³. 465], தஸ்மா கே³ பரே மஹாவுத்தினா ரஸ்ஸோபி யுஜ்ஜதி. குஸஜாதகே ‘‘ந மே அகாஸி வசனம், அத்த²காமாய புத்திகே’’திபி [ஜா. 2.20.47] அத்தி².

கம்மத்தே² து³தியா, ‘ஸரோ லோபோ ஸரே’தி புப்³ப³ஸரலோபோ.

கஞ்ஞம் பஸ்ஸதி, கஞ்ஞா பஸ்ஸதி, கஞ்ஞாயோ பஸ்ஸதி.

கத்தரி ததியா.

85. க⁴பதேகஸ்மிம் நாதீ³னம் யயா [க. 111, 112; ரூ. 179, 183 நீ. 283, 284].

க⁴தோ ச பஸஞ்ஞேஹி இவண்ணுவண்ணேஹி ச ஏகத்தே பவத்தானம் நாதீ³னம் பஞ்சன்னம் ஏகவசனானம் கமேன ய, யா ஹோந்தி.

கஞ்ஞாய கதம், கஞ்ஞாஹி கதம். ஏத்த² ச க⁴தோபி யாஆதே³ஸோ தி³ஸ்ஸதி. ‘‘தே ச தத்த² நிஸீதி³த்வா, தஸ்ஸ ருக்க²ஸ்ஸ சா²யயா’’ [ஜா. 1.14.182] தி ச ‘‘ஸமந்தா பரிவாரிம்ஸு, தஸ்ஸ ருக்க²ஸ்ஸ சா²யயா’’ [ஜா. 1.14.189] தி ச பாளி, ததா² ‘‘ஸக்க²ரோபமயா வதே³’’ [ஸச்சஸங்கே²ப 176 கா³தா²], ‘‘பா³லதா³ரகலீலயா’’தி [விபா⁴வினீ 154] ச தி³ஸ்ஸந்தி. மஹாவுத்தினா க⁴ஸ்ஸ ரஸ்ஸோ.

86. ஸ்மாஹிஸ்மிம்னம் ம்ஹாபி⁴ம்ஹி வா [க. 99; ரூ. 81].

தேஸம் கமேன ம்ஹா, பி⁴, ம்ஹி ஹோந்தி வா. ஏதே ஆதே³ஸா கா³தா²ஸு ப³ஹுலம் தி³ஸ்ஸந்தி.

கஞ்ஞாஹி கதம், கஞ்ஞாபி⁴ கதம்.

ஸம்பதா³னே சதுத்தீ², கஞ்ஞாய தே³தி, கஞ்ஞானம் தே³தி, கஞ்ஞாய ஆப⁴தம் வத்த²ம், கஞ்ஞானம் ஆப⁴தம் வத்த²ம்.

அபாதா³னே பஞ்சமீ, கஞ்ஞாய அபேதி, கஞ்ஞம்ஹா அபேதிரஸ்ஸத்தம், கஞ்ஞாஹி கஞ்ஞாபி⁴ அபேதி.

ஸம்ப³ந்தே⁴ ச²ட்டீ², கஞ்ஞாய ஸந்தகம், கஞ்ஞானம் ஸந்தகம்.

ஓகாஸே ஸத்தமீ, கஞ்ஞாய திட்ட²தி.

87. யம் [க. 116; ரூ. 180; நீ. 443].

க⁴தோ ச பஸஞ்ஞேஹி இவண்ணுவண்ணேஹி ச ஸ்மிம்னோ யம் ஹோதி வா.

கஞ்ஞாயம் திட்ட²தி, கஞ்ஞாய திட்ட²தி, கஞ்ஞாஸு திட்ட²தி.

ஸத்³தா⁴ மேதா⁴ பஞ்ஞா விஜ்ஜா, சிந்தா மந்தா வீணா தண்ஹா.

இச்சா² முச்சா² ஏஜா மாயா, மேத்தா மத்தா ஸிக்கா² பி⁴க்கா².

ஜங்கா⁴ கீ³வா ஜிவ்ஹா வாசா, சா²யா ஆஸா க³ங்கா³னாவா.

கா³தா² ஸேனா லேகா² ஸாகா², மாலா வேலா பூஜா கி²ட்³டா³.

பிபாஸா வேத³னா ஸஞ்ஞா, சேதனா தஸிணாபஜா.

தே³வதா வட்டகா கோ³தா⁴, ப³லாகா பரிஸா ஸபா⁴.

ஊகா ஸேபா²லிகா லங்கா, ஸலாகா வாலிகா ஸிகா².

விஸாகா² விஸிகா² ஸாகா², க³ச்சா² வஞ்ஜா² ஜடா க⁴டா.

ஜேட்டா² ஸோண்டா³ விதண்டா³ ச, வருணா வனிதா லதா.

கதா² நித்³தா³ ஸுதா⁴ ராதா⁴, வாஸனா ஸீஸபா பபா.

பபா⁴ ஸீமா க²மா ஜாயா, க²த்தியா ஸக்க²ரா ஸுரா.

தோ³லா துலா ஸிலா லீலா, லாலே’லா மேக²லா கலா.

வளவா’ லம்பு³ஸா மூஸா, மஞ்ஜூஸா ஸுலஸா தி³ஸா.

நாஸா ஜுண்ஹா கு³ஹா ஈஹா, லஸிகா வஸுதா⁴த³யோ.

88. நம்பா³தீ³ஹி [நம்பா³தீ³ஹி (ப³ஹூஸு)].

க³ஸஞ்ஞேஹி அம்ப³, அன்ன, அம்மஇச்சேதேஹி க³ஸ்ஸ ஏ ந ஹோதி.

89. ரஸ்ஸோ வா.

அம்பா³தீ³னம் ரஸ்ஸோ ஹோதி வா கே³ பரே.

போ⁴தி அம்ப³, போ⁴தி அம்பா³, போ⁴தி அன்ன, போ⁴தி அன்னா, போ⁴தி அம்ம, போ⁴தி அம்மா, ஸேஸம் கஞ்ஞாஸமம்.

ஏத்த² விஸேஸவிதா⁴னமுச்சதே.

90. தி ஸபா⁴பரிஸாய.

ஸபா⁴பரிஸாஹி ஸ்மிம்னோதி ஹோதி. ‘கோ⁴ ஸ்ஸம்ஸ்ஸாஸ்ஸாய தீஸூ’தி ஸுத்தேன திம்ஹி ரஸ்ஸோ.

ஸப⁴தி, ஸபா⁴ய, ஸபா⁴யம், ஸபா⁴ஸு, பரிஸதி, பரிஸாய, பரிஸாயம், பரிஸாஸு, தமத்³த³ஸ மஹாப்³ரஹ்மா, நிஸின்னம் ஸம்ஹி பரிஸதி, இதி ப⁴க³வா தஸ்மிம் பரிஸதி ஸுவண்ணவண்ணம் காயம் விவரி [ம. நி. 1.359].

நந்த³மாதா, ராஜதீ⁴தாஇச்சாதீ³ஸு ‘க⁴ப்³ரஹ்மாதி³த்வே’தி க⁴ஸ்ஸ ஏத்தம்.

அச்ச²ரியம் நந்த³மாதே, அப்³பு⁴தம் நந்த³மாதே [அ. நி. 7.53], போ⁴தி தே³வதீ⁴தே, போ⁴தி ஸக்யதீ⁴தரே-மஹாவுத்தினா ஸமாஸே ஸ்யாதீ³ஸு ஆரத்தம் ரஸ்ஸத்தஞ்ச. ல்துபச்சயந்தா பன யேபு⁴ய்யேன தீஸு லிங்கே³ஸு ஸமானரூபா ஹோந்தி, ‘‘அத்த²த⁴ம்மம் பரிபுச்சி²தா ச உக்³க³ஹேதா ச த⁴ம்மானம் ஸோதா ச பயிரூபாஸிதா சா’’தி தே²ரீபாளி. ததா² க்வசி க³ச்ச²ந்தாதி³ஸத்³தா³பி. தமோக²ந்த⁴ம் பதா³லயம், ஏவம் து³ப்³பா⁴ஸிதம் ப⁴ணம் இச்சாதி³-தத்த² பதா³லயந்தி பதா³லயந்தீ, ப⁴ணந்தி ப⁴ணந்தீதி அத்தோ².