2. அஸம்

அப்³யயந்தி யத³ஞ்ஞேஸம் பஸித்³த⁴ந்தி லிங்க³வசனபே⁴தே³பி ப்³யயரஹிதத்தா உபஸக்³க³னிபாதானம் பரேஹி அப்³யயஸஞ்ஞாகரணதோ அப்³யயந்தி பரேஸம் பஸித்³த⁴ம், தேஸந்த்வயம் ஸமாஸோ அப்³யயத்த²புப்³ப³ங்க³மத்தா அனப்³யயம் அப்³யயம்ப⁴வதீதி அப்³யயீபா⁴வோ பஸித்³தோ⁴, அஸங்க்²யஸ்ஸ ஸுதத்தா தஸ்ஸேவ விப⁴த்யத்தா²த³யோ விஸயபா⁴வேன விஸேஸனானீதி விஞ்ஞாயந்தீத்யாஹ- ‘அஸங்க்²யே’ச்சாதி³, இமினா நேமேஸமாஸத்தா²தி தீ³பேதி.

தாவஸத்³த³ஸ்ஸ கமவுத்தியம் யோ-த்தோ² ஸம்பஜ்ஜதே தமாஹ- ‘விப⁴த்ய’ச்சாதி³, விப⁴த்யத்தே² உதா³ஹரித்வாதி விப⁴த்யத்த²விஸயே வத்தமானஸ்ஸாஸங்க்²யஸ்ஸ இத்தி²ஸத்³தே³ன ஸமாஸமதி⁴த்தீ²தி உவாஹரித்வா, நிச்சயமாஸான மவிக்³க³ஹோ, அஸகபத³விக்³க³ஹோ வா யுத்தோ, அஞ்ஞதா² அனிச்சதாபத்தீத்யாஹ- ‘நிச்சஸமாஸத்தா’இச்சாதி³.

அஸகபதே³ன அனத்தனியபதே³ன அஞ்ஞபதே³ன விக்³க³ஹோ அஸகபத³விக்³க³ஹோ, தேன, ஏத்த² ஹி யதா² கும்ப⁴ஸ்ஸ ஸமீபம்த்யஞ்ஞபத³வாக்யே ஸமீப ஸத்³தே³னுபஸத்³த³வசனீயஸ்ஸ வுத்தத்தா உபஸத்³தோ³ நப்பயுஜ்ஜதே, யதா² இத்தீ² ஸூதி ஏத்தா²தி⁴ஸத்³த³வசனீயஸ்ஸா (தா⁴)ரத்த²ஸ்ஸ ஸத்தமியா வுத்தத்தா நாதி⁴ஸத்³தோ³தி ‘இத்தீ²ஸூ’தி அஞ்ஞபத³வாக்யம் வுத்தம், கதா²பவத்தாதி த்வாதே⁴ய்யோ பத³ஸ்ஸனம், ஏவம் ஸப்³ப³த்தோ²ன்னேயம், அஸகபத³விக்³க³ஹேனாத்தோ²வ வுத்தோ,

அதி⁴ஸத்³த³ஸ்ஸ பன புரதோவட்டி²தஸ்ஸாதா⁴ரே வத்தமானஸ்ஸ தம்ஸமானாதி⁴கரணேன ஸத்தம்யந்தேனித்தி²ஸத்³தே³ன ஸஹ ஸமாஸோதி த³ஸ்ஸேதுமாஹ-‘அதி⁴ஸத்³தோ³’ச்சாதி³.

ஸ்யாதி³லோபோதி அதி⁴ஸத்³த³தோ இத்தி²ஸத்³த³தோ ச பரேஸம் ஸத்தமீ ப³ஹுவசனானம் லோபோதி அத்தோ². அத்த (பா⁴வ) ஸம்பத்தீதி ஸரீரஸம்பத்தி அதி⁴ப்பேதாதி ப்³ரஹ்மஸத்³த³ஸ்ஸ ஸரீரம் அத்தோ²தி ஆஹ- ‘ப்³ரஹ்மம் ஸரீரந்தி, கத்த²சீ உத்தரபத³த்த²ப்பதா⁴னத்தாவாஸங்க்²யஸமாஸஸ்ஸ ‘ஸம்பன்னம் ப்³ரஹ்ம’ந்தி விக்³க³ஹோ வுத்தோ.

ஸமாஸவிப⁴த்தியாதி ஸமாஸதோ உப்பன்னவிப⁴த்தியா, ஸகலோ பதே³ஸஸகலோ, பரிக்³க³ஹாபேக்கா²தி அப்⁴யுபக³மாபேக்கா²யாதி அத்தோ², அப்⁴யுபக³மேபி ஹி பரிக்³க³ஹஸத்³தோ³–

ஸபதே² பரிவாரே ச, மூலாப்⁴யுபக³மேஸு ச;

ரவிம்ஹி ராஹுக³ஹிதே, தா³ரேஸு ச பரிக்³க³ஹோ’’தி நிக⁴ண்டு.

ஸகலஸ்ஸ பா⁴வோ ஸாகல்யம்-ஸகலஸத்³த³ப்பவத்தினிமித்தம், தம்பன நிஸ்ஸேஸ [மதனிஸ்ஸேஸ (போத்த²கே)] க்³க³ஹணா புது² ப⁴வதீத்யாஹ- ‘அஸேஸக்³க³ஹண’ந்தி, திணானம் ஸாகல்யந்தி விக்³க³ஹோ, திணஸத்³தே³ன ஹி திணஸஹிதானி க³ஹிதானி, தேனேவ வக்க²தி ப்³யதிரேகனயே- ‘தம் ஸப்³ப³ம் திணஸஹிதமஜ்ஜோ²- ஹரதீ’தி, ஸதிணமஜ்ஜோ²ஹரதீதேத்தா²தி⁴ப்பாயத்த² மாஹ-‘யாவா’திஆதி³.

திணஸத்³தோ³ உபலக்க²ணம் ஸேஸா-நஜ்ஜோ²ஹாரியானம், தேனாஹ ‘திணாதி³கம்பீ’தி. பரிக்³க³ஹாபேக்கா²யந்தபூ⁴தஸ்ஸ க³ஹணத்த²ம் ‘‘அப்³யயம் விப⁴த்திஸமீபா’’தி³ஸுத்தே ‘ஸாக்³யதீ⁴தே’தி நிப்பா²த³னத்த²மந்தவசன முதா³ஹதம்பாணினினா, தம்பி ஸாகல்யேயேவாஹரிதும் [ஸாகல்லேனோதா³ஹரிதும்] ஸாக்³யதீ⁴தேத்யூதா³ஹடந்தி த³ஸ்ஸேதும் ‘ததோ’த்யாதி³ வுத்தம்.

ததோதி யதோ ஸகலஸகலே ந வத்ததி, பரிக்³க³ஹாபேக்கா²ய ஸமத்தியா அந்ததோ ஸகாஸா ஸாகல்யம் ந பி⁴ஜ்ஜதேதி ஸம்ப³ந்தோ⁴, ஸமத்தி²யம்பி அந்தே உதா³ஹரணந்தி ஸேஸோ.

அக்³கி³பரியந்தந்தி அக்³கி³அத்தோ² க³ந்தோ² தாத³த்தி²யா அக்³கி³, ஸோபரியந்தோ-ஸ்ஸ அஜ்ஜே²யஸ்ஸாதி அக்³கி³பரியந்தம், யத்தகஸ்ஸாஜ்ஜே²யஸ்ஸ பரிக்³க³ஹோ, தஸ்ஸ அக்³கி³ பரியந்தோ, அக்³கி³னா பரியந்தபூ⁴தேன ஸஹிதோ ஸகலோதி விக்³க³ஹோ, அக்³கி³னோ ஸாகல்யந்தி வா.

ஸத்³தி³கானந்தி ப்³யாகரணஞ்ஞூனம். அத்தா²பா⁴வேஇத்யத்த²க்³க³ஹணம் இதரேதராபா⁴வே த⁴ம்மாபா⁴வே ச மா ஸியாதி, அதோயேவ சோச்சதே ‘அதே²தரேதராபா⁴வே’இச்சாதி³, இதரஸ்மிம் இதரஸ்ஸ அபா⁴வோ இதரேதராபா⁴வோ, கோ³ அஸ்ஸோ ந ப⁴வதீதி ஹி அத்த²ந்தரத்தம் நிஸேதீ⁴யதே, ந வத்து²பா⁴வோ, ப்³ராஹ்மணோ ந ப⁴வதீத்யத்ரபிப்³ராஹ்மணத்தத⁴ம்மோ நிஸேதீ⁴யதே, ந வத்து²பா⁴வோ, பரத்தாதிஆதி³னா விப்படிஸேத⁴ விஸயமாஹ.

அதிக்கமாபா⁴வேதீ ஏத்த² அதிக்கமாதி பஞ்சமியா அஸமாஸனித்³தே³ஸோதி ஆஹ- ‘அதிக்கமா’தி, ந பனுப்பன்னஸ்ஸ பச்சா²தி இமினா அதிக்கமாபா⁴வோ நாம உப்பன்னஸ்ஸ பச்சா² அபா⁴வோதி த³ஸ்ஸேதி.

நித்திணந்தி உத்தரபத³த்த²ப்பதா⁴னோ-ஸங்க்²யஸமாஸோ. ஸம்பதிஸத்³த³ஸ்ஸ ஸாமஞ்ஞவசனத்தேபி இதா⁴தி⁴ப்பேதம் காலம் த³ஸ்ஸேதுமாஹ- ‘உபபோ⁴க³ஸ்ஸே’’ச்சாதி³, உபபோ⁴கோ³ கம்மஸாத⁴னோ லஹுபாவுரணஸ்ஸ நாயமுபபோ⁴க³காலோதி விக்³க³ஹோ, (அதி) லஹுபாவுரணந்தி ரூபஸித்³தீ⁴தி த³ஸ்ஸேதும் லஹுபாவுரணஸ்ஸாதிஆதி³ வுத்தியம் வுத்தம்.

யோக்³க³ம் ரூபந்தி விக்³க³ஹே அனுரூபம், நனு சாத்ர நிச்சஸமாஸத்தாஸபத³விக்³க³ஹேன ப⁴விதப்³ப³ம்த்யாஸங்கியாஹ-‘விச்சா²ய’மிச்சாதி³, அனுஸத்³தே³ன ஹி யோகே³ விச்சா²யம் ‘‘அனுனா’’தி (2-10) து³தியா விதீ⁴யதே, வாக்யேயேவாஸ்ஸ ச பயோகோ³ நாஞ்ஞத்ரேதி வாக்யம்பி ப⁴வதீதி மஞ்ஞதே. ஸகிகீ²தி ஏத்தா²பி ‘‘அகாலே ஸகத்தே²’’தி (3-81) ஸஹஸ்ஸ ஸோ.

ஸதி³ஸோ கிகி²யாதி ஏத்த² கிகி²யா பஸித்³த⁴பூ⁴தாய ஸாதி⁴யஸ்ஸ ஸாத⁴னபா⁴வேன க³ஹிதாய ஸத⁴ம்மத்தேன கோசி ஸாதி⁴யோ ஸதி³ஸோதி வுத்தோதி கிமித⁴ ஸதி³ஸோ அப்பதா⁴னம் [பதா⁴னமேவாதி அத்தோ²] ததா² ஸதி புப்பபத³த்த²ப்பதா⁴னேனாஸங்க்²யஸமாஸேன ஸகிகீ²தி ஏத்த² ந ப⁴விதப்³ப³ந்தி ஆஹ-‘நனுசே’த்யாதி³, கிகி²யாதி ஸம்ப³ந்தே⁴ ச²ட்டீ², ஏத்த² பன ஸதி³ஸத்தஸ்ஸ கிகீ²யா-ப்படிப³த்³த⁴த்தாப்பதா⁴னத்தம். நேதத³த்தீ²திஆதி³னா யதா²வுத்தம் சோத³னம் பரிஹரதி.

யதா² தே³வத³த்தோதி ஏத்த² யதி³ ஸமாஸோ ப⁴வேய்ய, தே³வத³த்தேன ஸதி³ஸோ யதா²தே³வத³த்தந்தி ப⁴வேய்ய, படிஸித்³த⁴த்தா பன (ந) ஸமாஸோதி, கிகீ²தி மக்கடஸ்ஸாபி⁴தா⁴னம். ஜேட்டா²னுக்கமேனாதி வுத்தத்தா அனுஜேட்ட²ந்தி ததியந்ததா க³ம்யதே. சக்கேன யுக³பதி³ ஸசக்கம்.