பஞ்சிகாடீகா

பணாமாதி³கதா²

விஜ்ஜாத⁴னஸ்ஸ ஸமனுஸ்ஸரணம்பி யஸ்ஸ,

பஞ்ஞாவிஸுத்³த⁴ரதனானயனேகஹேது;

தம் த⁴ம்மராஜமமலுஜ்ஜலகித்திமாலம்,

ஸாமோத³மாத³ரமயே ஹத³யே நிதா⁴ய.

லத்³த⁴ம்மஹோத³ய மஹாத³ய (ஸம்பஸாதா³) [ஜபஸோ (போத்த²கே)],

ஸக்கா(தி³) ஸக்கதகு³ணம் ரதன (த்³வயஞ்ச) [த்தயதா (போத்த²கே)];

(யாபஞ்சிகா) கு³ருவரப்ப(ப⁴வாத்யகா³ஹா) [ஹபா த்ய கா³யா (போத்த²கே)],

தம் ஸாது⁴ ஸிஸ்ஸஜன மஜ்ஜவகா³ஹ யாம.

ஜயதீஹ மஹாபஞ்ஞோ, ஸோ மோக்³க³ல்லாயனோ முனி;

யஸ்ஸ ஸாது⁴கு³ணுப்³பூ⁴த,கித்தி ஸப்³ப³த்த² பத்த²டா.

இச்சேவ மனவஸேஸ மத்தனோ ப⁴யாத்³யூபத்³த³வோபகா⁴ப⁴கரஸாமத்தி²ய யோகே³ன ஸகலஜ்ஜ²த்திகபா³ஹியந்தராய நிவாரண மதி⁴ப்பேதஸித்³தி⁴ விஸேஸ மபி⁴கங்கி²ய ரதனத்தய விஸயபூ⁴தம் தம்ஸாத⁴னே கந்தனிதா³ன பூ⁴தஸ்ஸ ஆலோகியயாதிஸயகு³ணவிஸேஸயுத்தஸ்ஸ மஹதோ ப்யதிமஹனீயஸ்ஸ ரதனத்தயஸ்ஸ ஸப்பஸாதா³னுரூபம் பூஜாவிஸயம் தத³னுஸ்ஸ(ரணம் கத்வா) கு³ருஸன்னியோக³மனுட்டா²தும்–

கிந்தேஹி பாத³ஸுஸ்ஸூஸா, யேஸம் நத்தி² கு³ரூனிஹ;

யே தப்பாத³ரஜோகிண்ணா, தேவ ஸாதூ⁴ விவேகினோதி.

வசனதோ அத்தனோ கு³ருபூஜா புரஸ்ஸரம் பஞ்சிகாவிவரணம் பதி²’யா பஞ்சிகா’திஆதி³னா கதபடிஞ்ஞத்தா ஸம்பதி மஹாத³யோதிஆதி³னோ க³ந்த²ஸ்ஸ ஸாது⁴ஜனவண்ணனம் வண்ணனமாரபி⁴ஸ்ஸாம.

நனு ச வுத்திக³ந்த²ஸ்ஸ வண்ணனாயம் கதாபி⁴னிவேஸோ-யமாசரியோதி கத²மிஹானதி⁴கதே மஹாத³யோதிஆதி³கே படிபன்னோதி ரதனத்தப்பணாமக³ந்த²கத்துக³ந்த²னிஸ்ஸயக³ந்தா²ரம்ப⁴ப²லஅபி⁴தே⁴ய்யஸங்கா²த- பயோஜனஸோதுஜனஸமுஸ்ஸாஹனானம் ஸந்த³ஸ்ஸனத்த²ம். தத்த² ரதனத்தயப்பணாம கரணம் அந்தராயகராபுஞ்ஞவிகா⁴தகரபுஞ்ஞவிஸேஸுப்பாத³னேன கத்து மிச்சி²தஸ்ஸ க³ந்த²ஸ்ஸ அனந்தராயேனம் பரிஸமாபனத்த²ம். வசீபணாமோ பனேத்த² ஸோதூனம்பி யதா²வுத்தத்த²னிப்பா²த³னகோ ஆசரியேனாப்யய மத்தோ² த³ஸ்ஸிதோயேவ’தத்த² ரதனத்தயப்பணாமஸந்த³ஸ்ஸன’ந்திஆதி³னா, வாசஸிகஸத்தா²தி⁴காரதோபி வசீபணாமோதி காயப்பணாமோ மனோபணாமோ ச. ந கதோ, க³ந்த²கத்துஸந்த³ஸ்ஸனம் க³ந்த²ஸ்ஸ பமாண பா⁴வவிபா⁴வனத்த²ம், க³ந்த²னிஸ்ஸயஸந்த³ஸ்ஸனம் அத்தனியபா⁴வஸந்த⁴ஸ்ஸனேன தப்³பி³ஸுத்³தி⁴த³ஸ்ஸனத்த²ம், க³ந்தா²ரம்ப⁴ப²லத³ஸ்ஸனம் தப்படிக்கே²பகஜனனிஸேதா⁴ய, அபி⁴தே⁴ய்யஸங்கா²தயயோஜனஸந்த³ஸ்ஸனம் வீமம்ஸாபுப்³ப³காரீனம் பயோஜனோ பாலம்ப⁴புப்³பி³கா ஸத்தே² பவத்ததீதி ஸோதுஜனஸமுஸ்ஸாஹனம் (கத்வா) ஆத³ரேன க³ந்தே² பவத்தனத்த²ம், யதா³ஹு –

ஸப்³ப³ஸ்ஸேவ ஹி ஸத்த²ஸ்ஸ, கம்மஸ்ஸாபி ச கஸ்ஸசி;

கேனேதம் க³ய்ஹதே தாவ, யாவ-வுத்தம்பயோஜனம்தி.

நனு ஸத்த²ப்பயோஜனானம் ஸம்ப³ந்தோ⁴பி வத்தப்³போ³ இத³மஸ்ஸ பயோஜனந்தி யதோ–

ஸித்³த⁴ப்பயோஜனம் ஸித்³த⁴,ஸம்ப³ந்த⁴ம் ஸோதுமிச்ச²தி;

ஸோதாதோ³ தேன வத்தப்³போ³, ஸம்ப³ந்தோ⁴ ஸப்பயோஜனோதி.

தத்ரேத³முத்தரம்–

ஸத்தம் பயோஜனஞ்சேவ, உபோ⁴ ஸம்ப³ந்த⁴னிஸ்ஸயா;

தம் வுத்தந்தோக³த⁴த்தா ந, பி⁴ன்னோ வுத்தோ பயோஜனாதி.

பயோஜனப்பயோஜனம்பன ஸாமத்தி²யலத்³த⁴ப்³ப³ம் ஸயமாசரியேன ‘‘கோ பன ஸத்³த³லக்க²ணஸ்ஸ அஜானனே தோ³ஸோ’’திஆதி³னா வுத்தனயேன விஞ்ஞாதப்³ப³ம்.

தத்த²‘மஹாத³யோ’த்யாதி³னா கா³தா²த்³வயேன ரதனத்தயபணாமோ த³ஸ்ஸிதோ, ‘யோ இத்³தி⁴மந்தேஸூ’திஆதி³னா க³ந்த²கத்தா, ‘ஸத்³த³ஸத்த²’ந்திஆதி³னா க³ந்த²னிஸ்ஸயோ, ‘ஸங்கே²பனயேனா’திச ‘ஸாரபூ⁴தம் விபுலத்த²கா³ ஹிம் அனாகுல’ந்தி ச இமேஹி க³ந்தா²ரம்ப⁴ப²லம் ஸோதுஜனஸமுஸ்ஸாஹனஞ்ச, அபி⁴தே⁴ய்யஸங்கா²தப்பயோஜனம்பன‘ஸம்வண்ணன’ந்தி இமினா த³ஸ்ஸிதம் அன்வத்த² ப்³யபதே³ஸேன ஸம்வண்ணீயதி விவரித்வா வித்தா²ரேத்வா கதீ²யதி அத்தோ² ஏதாயாதி ஸம்வண்ணனாபி⁴ கத்வா, தம்பன விவரித்வா கத²னம் ஸத்³தா³னுஸாஸனஸத்த²ஸன்னிஸ்ஸயத்தா அபி⁴தே⁴ய்யோ நாம ஸமுதி³தேன ஸத்தே²ன வசனீயத்தோ² தம் [வசனீயத்தோ²தி (போத்த²கே)] வுத்தஸத்³தா³னுஸிட்டி²ஸங்கா²தபயோஜனமேவாதி அயமேத்த² ஸமுதா³யத்தோ².

அயம்பனேத்த² அவயவத்தோ²-யோதி அனியமவசனம் த⁴ம்மராஜஸத்³தா³ பேக்கா²ய சேத்த² புல்லிங்க³தா, தேனேத்த² வுச்சமானகு³ணவிஸேஸா தா⁴ரபுக்³க³லவிஸேஸனித³ஸ்ஸனம், த³யதி து³க்க²ம் அபனேத்வா பரேஸம் ஸுக²ம் த³தா³தி, த³யீயதி வா ஸப்புரிஸேஹி க³மிய(தி ஸ) ஸந்தானே பவத்தீயதி, த³யதி வா பரது³க்க²ம் ஹிம்ஸதி, த³யதி வா பரது³க்க²ம் க³ண்ஹாதி தம்வஸேன அத்தனோ ஹத³யகே²த³ம் கரோதீதி த³யா, ‘‘த³ய=தா³னக³தி ஹிம்ஸாதா³னேஸு’’ இச்சஸ்மா ‘‘இத்தி²யமணத்திகயக்யாசே’’தி (5-49) அப்பச்சயோ, விஸயமஹந்ததாய மஹதீ பஸத்தா² வா த³யா அஸ்ஸாதி மஹாத³யோ, விஸேஸன ஸமாஸே ‘‘ஸத்³தா⁴தி³த்வ’’ (4-84) வக்க²மானபாரமிதாஸம்ப⁴ரணது³க்கா²னுப⁴வ நானமித³ம் ஹேதுவசனம், கம்மகிலேஸேஹி ஜனிதாதி ஜனா ஸத்தலோகோ, இமினா கீ²ணாஸவாபி ஸங்க³ய்ஹந்தி தேஸம்பி தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஸுக²விஹாரஸங்கா²த ஹிதஸ்ஸ தா³னதோ, ஜனானம் ஸமூஹோ ஜனதா தஸ்ஸா ஹிதாய அபி⁴வட்³டி⁴யா ஸகலவட்ட து³க்க²னிஸ்ஸடனிப்³பா³னஸுக²பா⁴கி³யகரணாயாதி வுத்தம் ஹோதி, அஸ்ஸச’ஸம்பூரய’ந்தி இமினா’து³க்க²மனுப⁴வீ’தி இமினா ச ஸம்ப³ந்தோ⁴, ஸம்போ³தீ⁴தி ஏத்த² ஸம்ஸத்³தோ³ ஸாமந்தி இமமத்த²ம் தீ³பேதி, தஸ்மா ஸம்ஸயமேவ அனஞ்ஞபோ³தி⁴தோ ஹுத்வா சத்தாரி ஸச்சானி பு³ஜ்ஜ²தி படிவிஜ்ஜ²தி ஏதாயாதி ஸம்போ³தி⁴, ஸம்புப்³பா³ பு³த⁴தா⁴துதோ ‘‘இ’’இதி ண்வாதி³ (கோ) இப்பச்சயோ, ஸவாஸனஸகலஸம்கிலேஸப்பஹாயகம் ப⁴க³வதோ அரஹத்தமக்³க³ஞ்ஞாணம் ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணந்திபி வத³ந்தி, ஸம்பாபயதீதி ஸம்பாபகம், ஸம்போ³தி⁴யா ஸம்பாபகந்தி ச²ட்டீ²ஸமாஸோ, கிந்தி த⁴ம்மஜாதம் த⁴ம்மஸத்³தே³னேத்த² பாரமித⁴ம்மா பஞ்சமஹாபரிச்சாகா³த³யோ ச அதி⁴ப்பேதா, தேபி ஹி அத்தானம் தா⁴ரேந்தம் தா⁴ரேந்தி ஸம்போ³தி⁴ ஸம்பாபனஸாமத்தி²யயோகே³ன பரேபி தா⁴ரேந்தி நாமாதி த⁴ம்மாதி வுச்சந்தி, ‘த⁴ர=தா⁴ரணே’இச்சஸ்மா கீ²ஸு, வியாதி³ஸுத்தேன ண்வாதி³(கோ) மப்பச்சயோ, த⁴ம்மானம்ஜாதம், த⁴ம்மாஏவவா ஜாதம், ஸம்போ³தி⁴ஸம்பாபகஞ்ச தம் த⁴ம்மஜாதம் சேதி விஸேஸனஸமாஸோ, ‘ஸம்பூரய’ந்தி மஸ்ஸேதம் கம்மம், ஸம்பூரயந்தி பயோக³ஸம்பத்தியோகா³ தீ³பங்கர (பாத³)மூலே ஹத்தோ²பக³தம்பி நிப்³பா³னம்பஹாய யதா²வுத்தகருணாகு³ணயோக³ஸீதலீபூ⁴தஹத³யதாய ‘‘கத²ன்னாமேதே அச்சந்த து³ஸ்ஸஹவட்டது³க்கோ²பக³தே ஸத்தே தம்மஹாது³க்கா² மோசேஸ்ஸாமீ’’தி வட்டது³க்க²னிஸ்ஸரணேகஹேதுதாய ஸம்மா பூரேந்தோ வட்³டே⁴ந்தோ வுட்³டி⁴ம் விரூள்ஹம் வேபுல்லம் க³மேந்தோதி வுத்தம் ஹோதி, ஹேதுயேவேத³மபி து³க்கா²னுப⁴வனஸ்ஸ, மஹாத³யதா பனஸ்ஸ பரம்பரஹேது, து³ட்டு² க²னதி காயிகம் அஸ்ஸாத³ந்தி’து³புப்³பா³ க²னிஸ்மா’ ‘‘க்வீ’’தி (5-4) க்வி, து³க்க²ம் காயிகது³க்க² வேத³னா, கீதி³ஸந்தி ஆஹ-’அனந்தரூப’ந்தி, ஸபா⁴வவசனோ யம் ரூபஸத்³தோ³ ‘‘பியரூப’’ந்திஆதீ³ஸுவிய, தே ச து³க்க²ஸபா⁴வா (அனந்தா) அனந்தகாரணானம் வஸேன, தஸ்மா அனந்தம் ரூபம் ஸபா⁴வோ அஸ்ஸாதி அனந்தரூபம், தம் து³க்க²ம் அனுப⁴வீ விந்தீ³, கிமிவாதி ஆஹ-‘ஸுக²ம் வா’தி, ஸுட்டு² க²னதி காயிகம் ஆபா³த⁴ந்தி ஸுக²ம், இவஸத்³தோ³ ஸத⁴ம்மத்தஸங்கா²தோபமாஜோதகோ, ஸத⁴ம்மத்தஞ்ஹி உபமா, வுத்தஞ்ஹி ‘‘உபமானோபமேய்யானம், ஸத⁴ம்மத்தம் ஸியோ பமா’’தி, கிம் வுத்தம் ஹோதி ‘‘அனிட்டா²னுப⁴வனஸபா⁴வாயாபி து³க்க²வேத³னாய அனுப⁴வனஸபா⁴வஸாமஞ்ஞேன அஜ்ஜா²ஸயஸம்பத்திவிஸேஸயோகா³ மஹாகாருணிகஸ்ஸ ஸுகே²ன ஸதி³ஸதாபத்திஹோதீதி து³க்க²ம்பி ஸமானம் தம் ஸுக²மிவ விந்தீ³’’தி. கத²மஞ்ஞதா² வட்டது³க்க²தோ ஸகலலோகஸ்ஸ ஸமுத்³த⁴ரணம் ஸியாதி, அத²வா ஸுக²மிவ ஸுக²ம் விந்த³ந்தோ விய அனஞ்ஞவிந்தி³யமபி தாதி³ஸம் து³க்க²ம் ஸகலலோகஹிதாவ ஹிதமனதாய விந்தீ³தி அத்தோ², தேனாஹ ‘அகி²ன்னரூபோ’தி, அகி²ன்னம் பரிஸ்ஸமமப்பத்தம் ரூபம் ஸபா⁴வோ அஸ்ஸாதி விக்³க³ஹோ.

தம் த⁴ம்மராஜந்தி யோதி அனியமனித்³தி³ட்ட²ஸ்ஸ வுத்தகு³ணவிஸேஸாதா⁴ர புக்³க³லஸ்ஸனியமனவசனம், த⁴ம்மேன ராஜதி நோ அத⁴ம்மேனாதி வா, அத்தனா படிவித்³த⁴ஸ்ஸ ஸாமிபா⁴வேன த⁴ம்மஸ்ஸ ராஜா ஸாமீதி வா, அத்தனா படிவிஜ்ஜி²யமானே த⁴ம்மே படிவிஜ்ஜ²ந்தோவ தத்த² ராஜதி தி³ப்பதீதி வா, பரூபகாரவஸேன தத³த்தா²யேவ படிபன்னத்தா பரேஸம் த⁴ம்மம் ராஜேதி பகாஸேதீதி வா த⁴ம்மராஜா, தம் த⁴ம்மராஜம் நமித்வாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴, நமஸ்ஸித்வாதி அத்தோ², கீதி³ஸந்தி ஆஹ-‘ஜிதமாரவீரம் ஸுத⁴ந்த ஸோவண்ணனிப⁴’ந்தி. தத்த² மாரோ ச ஸோ வீரோசாதி மாரவீரோ ஜிதோ வித்³தேத⁴ஸ்தப³லோ மாரவீரோ நாதி ஜிதமாரவீரோ, தம், கிஞ்சாபி தே³வபுத்தகிலேஸாபி⁴ஸங்கா²ரமச்சுக்க²ந்த⁴ மாரா-நேன ஜிதா ஏவ, ததா²பி வீரஸத்³த³ஸன்னிதா⁴னேன தே³வபுத்தமாரே க³ஹிதே தம்விஜயா அஞ்ஞேபி ஜிதா ஏவ நாம ஹோந்தீதி விஞ்ஞேய்யம், ஸுட்டு² த⁴ந்தம் த⁴மிதம் உத்³த⁴ரிதம் ஸுத⁴ந்தம், ஸுவண்ணமேவ ஸோவண்ணம், ஸுத⁴ந்த ச தம் ஸோவண்ணஞ்ச, தஸ்ஸேவ நிபா⁴ ஸோபா⁴ அஸ்ஸேதி ஸமாஸோ, அத²வா ஸுத⁴ந்தஞ்ச தம் ஸுவண்ணம் சேதி ஸமாஸே தஸ்ஸித³ந்தி ‘‘ணோ’’தி (4-34) ணப்பச்சயே ‘‘மஜ்ஜே²’’தி (4-126) மஜ்ஜ²வுத்³தி⁴யம் ஸுத⁴ந்தஸோவண்ணம் படிமாரூபம், தேன நிபோ⁴ ஸதி³ஸோ, தம்.

ஏத்தாவதா ச –

ஹேது ப²லம் பரத்தோ² ச, ஸப்³போ³பி து²திஸங்க³ஹோ;

ஹேது ஸம்போ³தி⁴தோ, புப்³பே³வ, யமஞ்ஞம் ததோபரீதி.

வுத்தஹேதுப²லஸத்தோபகாரவஸேன பு³த்³த⁴ரதனஸ்ஸ து²திபுப்³ப³கம்பணாமம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி த⁴ம்மராஜேன தேனாபி பூஜனீயஸ்ஸ த⁴ம்மரதனஸ்ஸ நிபச்சகாரம் த³ஸ்ஸேதும்‘த⁴ம்மஞ்ச மோஹந்த⁴தமப்பத⁴ம்ஸி’ந்தி ஆஹ, தத்த² ச ஸத்³தோ³ ‘த⁴ம்மஞ்ச நமித்வா’தி [நமஸ்ஸித்வா (போத்த²கே)] நமஸ்ஸனக்ரியாய த⁴ம்மம் ஸம்பிண்டே³தி, கிம்பூ⁴தந்தி ஆஹ, ‘மோஹந்த⁴தமப்பத⁴ம்ஸி’ந்தி, முய்ஹதீதி மோஹோ=அஞ்ஞாணம், அந்த⁴யதி ஸமத்த²சக்கு²விஞ்ஞாணபரிஹானேனாதி அந்த⁴ம், அந்த⁴ஞ்ச தம் தமஞ்சேதி அந்த⁴தமம்=பா³ள்ஹதிமிரம், மோஹோயேவ தம்ஸதி³ஸதாய அந்த⁴தமந்தி மோ ஹந்த⁴தமம், தம் பத⁴ம்ஸேதி பகாரேன நாஸேதி ஸீலேனாதி மோஹந்த⁴தமப்பத⁴ம்ஸீ, பஸத்³த³ஸ்ஸபகாஸனத்த²ம் ஹித்வா பகாரத்த²ஸ்ஸேவ க³ஹணதோ பரியத்தியா ஸஹ–

ஸோதாபத்தாத³யோ மக்³கா³,சத்தாரோ தப்ப²லானிச;

சத்தாரி அத² நிப்³பா³னம், த⁴ம்மா லோகுத்தரா நவாதி.

வுத்தனவலோகுத்தரம்மோ க³ஹிதாதி விஞ்ஞாதப்³ப³ம், அஞ்ஞதா² அரஹத்தமக்³கோ³வ க³ய்ஹேய்ய, கஸ்மா பனேத்த² மோஹஸ்ஸேவ பஹானம் வுத்தம், நேதரேஸந்தி தம்மூலகத்தா ஸப்³ப³கிலேஸானம், தப்பஹானஸ்மிஞ்ஹி வுச்சமானே தம்முகே²னேதரேஸம்பி பஹானம் வுத்தமேவ ஹோதீதி.

ஏவம் த⁴ம்மரதனஸ்ஸ நமக்காரம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி ததா³தா⁴ரபூ⁴தஸங்க⁴ரதனம் நமஸ்ஸிதும் ‘ஸங்க⁴ம் ததா² ஸங்க⁴டிதம் கு³ணேஹீ’தி வுத்தம், தத்த² ததா²ஸத்³தோ³ ஸமுச்சயே வா, வசோயுத்தியம் வா, வசோயுத்திபக்கே² ச ஸத்³தோ³ ஆனேத்வா ஸம்ப³ந்தி⁴தப்³போ³, கிலேஸாத³யோ ஸம்ஹனதி ஹிம்ஸதீதி ஸங்கோ⁴, ஸம்புப்³ப³தோ ஹனதிஸ்மா க்விம்ஹி ‘‘க்விம்ஹி கோ⁴பரிபச்சஸமோ ஹீ’’தி (5.100) ஹனஸ்ஸ கோ⁴, கிலேஸஹிம்ஸனஞ்சேத்த² தத³ங்கா³தி³வஸேன க³ஹிதம், கு³ணேஹீதி ஸாமஞ்ஞனித்³தே³ஸதோ ஸம்முதிஸங்கே⁴ன ஸத்³தி⁴ம்

சத்தாரோ ச படிபன்னா, சத்தாரோ ச ப²லேடி²தா;

ஏஸ ஸங்கோ⁴ உஜுபூ⁴தோ, பஞ்ஞாஸீலஸமாஹிதோதி.

வுத்தஅட்ட²அரியபுக்³க³லா க³ய்ஹந்தி, கு³ணேஹீதி லோகியலோகுத்தரேஹி ஸீலாதி³கு³ணேஹி, ஸங்க⁴டிதந்தி ஸம்ஹதம்.

ஏவமனந்தராயேன க³ந்த²பரிஸமாபனத்த²மனந்த கு³ணவிஸிட்ட²லோகத்தயக்³க³ஸீகா²மணிபூ⁴தஸ்ஸ ரதனத்தயஸ்ஸ பணாமம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி க³ந்த² கத்தாதி³யதா²வுத்தத்தோ²பத³ஸ்ஸன புப்³ப³ங்க³மமத்தனா ஸமாரபி⁴தப்³ப³ம் க³ந்த² கரணம் படிஞ்ஞாதுகாமோ’யோ இத்³தி⁴மந்தேஸூ’திஆதி³மாஹ, தத்த² ‘யோ’தி இமஸ்ஸ ‘தன்னாமதே⁴ய்யேனா’தி இமினா ஸம்ப³ந்தோ⁴, ஏதாய ஸத்தா இஜ்ஜ²ந்தி இத்³தா⁴ வுத்³தா⁴ உக்கம்ஸக³தா ஹோந்தீதி இத்³தி⁴=இத்³தி⁴விதா⁴த³யோ லோகியா லோகுத்தரா ச ஸா ஏதேஸமத்தீ²தி இத்³தி⁴மந்தோ, தேஸு இத்³தி⁴மந்தேஸு, இத்³தி⁴மந்தானம் மஹாஸாவகானம் மஜ்ஜே²தி அத்தோ², மஹத்தப்பத்தோதி மஹத்தம் மஹந்தபா⁴வம் க³தோ, தன்னாமதே⁴ய்யேனாதி தஸ்ஸேவ நாமதே⁴ய்யமஸ்ஸாதி தன்னாமதே⁴ய்யோ, தேன, தபோத⁴னேனாதி முனினா, கிம் வுத்தம் ஹோதி- ‘‘ஏதத³க்³க³ம் பி⁴க்க²வே மம ஸாவகானம் பி⁴க்கூ²னம் இத்³தி⁴மந்தானம் யதி³த³ம் மோக்³க³ல்லானோ’’தி ப⁴க³வதா இத்³தி⁴மந்தேஸு ஏதத³க்³கே³ ட²பிதோ மஹாமோக்³க³ல்லானத்தே²ரோ நாம யோ து³தியோ அக்³க³ஸாவகோ… (தேன ஸமானனாமதே⁴ய்யேனாதி) தமபதி³ஸந்தோ-யமாசரியோ அனுத்³த⁴தபா⁴வேன உஜுனாக்கமேன நாமாதி³கமவத்வா வங்கவுத்தியா அத்தனோ மோக்³க³ல்லானோதி நாமம் மஹாஸாமிட்டா²னந்தரப்பத்திம் காலோசிதபஞ்ஞா வேய்யத்தியம் பு³த்³த⁴ஸாஸனோபகாரிதாதி³ஞ்ச விபா⁴வேதி. ‘யம் ரசித’ந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴, ரசிதந்தி கதம், கிந்தி ஆஹ ஸத்³த³ஸத்த²’ந்தி, ஸத்³த³ஸத்த²ம் நாம ஸுத்த, ஸத்³த³லக்க²ணப்³யாகரணாத்³யபரனாமதே⁴ய்யம், ஸுத்தம்(ஹி) ‘ஸத்³தா³ (லக்கீ²யந்தி) ஸாஸீயந்தி அனுஸாஸீயந்தி பகதிப்பச்சயாதி³விபா⁴க³கப்பனாய ஏதேனா’தி ஸத்³த³லக்க²ணந்தி ச ‘ப்³யாகரீயந்தி ஸத்³த³னிப்பா²த³னவஸேன கதீ²யந்தி ஏதேனா’தி ப்³யாகரணந்தி ச வுச்சதி, அபரம்பன வுத்யாதி³ தது³பகரணபா⁴வேன ஸத்³த³ஸத்த²ம் ஸத்³த³லக்க²ணம் ப்³யாகரணந்தி ச வுச்சதீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம், அனுனந்தி தப்³பி³ஸேஸனம், அஸேஸலக்கி²யோபஸங்கா³ஹகபா⁴வேன வத்தப்³ப³ஸ்ஸாபரஸ்ஸாபா⁴வா ஸம்புண்ணந்தி அத்தோ², அதா²தி அனந்தரத்தே² நிபாதோ, ஸத்³த³ஸத்த²ரசனானந்தரந்தி அத்தோ², தஸ்ஸேதி ஸத்³த³ஸத்த²ஸ்ஸ, வுத்தி ச ஸமாஸா கதாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴, ஸுத்தம் விவரீயதி ஏதாயாதி வுத்தி, ஸமஸ்ஸதே ஸங்கி²பீயதீதி ஸமாஸா.

தஸ்ஸாபீதி வுத்தியாபி, ஸங்க³ஹேத்வா ஸத்³த³வஸேன ஸங்குசிதம் விய கத்வா கி²பனம் ஸங்கே²போ, தஸ்ஸ நயோ கமோ ஸங்கே²பனயோ, தேன, போ⁴வாதி யோ ஸத்³த³ஸத்த²ஸ்ஸ வுத்தியா ச கத்தா ஸோ ஏவ, இதா³னி ஸுத்தவுத்திரசனானந்தரமவஸரப்பத்தே இமஸ்மிம் காலே, ஸமாரபே⁴ய்ய ஸம்மா ஆரம்ப⁴ம் கரேய்ய ப³ஹுன்னம் க்ரியாக்க²ணானமாதி³பூ⁴தம் க்ரியாக்க²ணமனுதிட்டே²ய்ய, கிந்தி ஸம்வண்ணனம், ஸம்வண்ணீயதி அத்தோ² ஏதாயாதி ஸம்வண்ணனா, பஞ்சீயதி விபஞ்சீயதி ப்³யத்தீ கரீயதி வுத்தி அத்தோ² ஏதாயாதி வா, தம் பஞ்சயதீதி வா லத்³த⁴னாமபஞ்சிகா, தம்.

ஏவமத்தனா கரணீயஸத்த²ம்படிஜானித்வா தத³னந்தரம் ‘‘த்³வே மே பி⁴க்க²வே பச்சயா ஸம்மாதி³ட்டி²யா உப்பாதா³ய (கதமே த்³வே) பரதோ ச கோ⁴ஸோ (அஜ்ஜ²த்தஞ்ச) யோனிஸோ மனஸிகாரோ’’தி வசனதோ ஸம்மாஸவனபடிப³த்³தா⁴ ஸப்³பா³பி ஸாஸன (ப்படி) ஸம்பத்தீதி ஸாஸனப்படிபத்தியா ப்³யாகரணஸ்ஸ மூலகாரணத்தா தம் ஸவனே ஸாது⁴ஜனே நியோஜேந்தோ ‘தம் ஸாரபூ⁴த’ந்திஆதி³மாஹ, தத்த² தந்தி யஸத்³த³விரஹேபி அதி⁴கதத்தா ஸம்வண்ணனம் பராமஸதி, தம் ஸுணந்தூ’தி ஸம்ப³ந்தோ⁴, ஸாதூ⁴தி ஸவனக்ரியாவிஸேஸனம், அத்தா²னுரூபம் ப்³யஞ்ஜனம், ப்³யஞ்ஜனானுரூபஞ்ச அத்த²ம்ஸல்லக்கே²த்வா அனஞ்ஞமனா ஹுத்வா ஸக்கச்சம் ஸுணந்தூதி அத்தோ² ஸுவண்ணபா⁴ஜனே நிக்கி²த்தஸீஹவஸாவிய அவினஸ்ஸமானம் கத்வா ஹத³யே ட²பனவஸேன, ஸக்கச்சஸவனமேவ ஹி ஸோதூனமத்தா²வஹம் ஹோதீதி, ஸந்தோதி ஸவனக்ரியாய கத்தாரோ த³ஸ்ஸேதி, ததா² ஸாதிஸயப்³யாகரணம்… ததா²விதா⁴ ஏவ ஸப்புரிஸா ஸாது⁴கம் ஸோதுகாமா ஹோந்தீதி, கிம்பூ⁴தந்தி ஆஹ ‘ஸாரபூ⁴த’ந்திஆதி³, பூ⁴தஸத்³தோ³ ஏத்த² ‘‘பூ⁴தஸ்மிம் பாசித்திய’ந்திஆதீ³ஸு விய விஜ்ஜமானத்தோ², பே²க்³கு³த்தாபா⁴வேன அபரிச்சஜனீயதாய ஸாரோ தி²ரம் ஸோ அத்தோ² ப்³யஞ்ஜனஞ்ச அஸ்ஸா அத்தீ²தி ஸாரா ச ஸா பூ⁴தாச, அத² வா லோகியலோகுத்தரகு³ணாதிஸயஸாத⁴னேகஸாத⁴னபா⁴வதோ ஸேட்ட²ட்டே²ன ஸாரஞ்ச ஸா பூ⁴தாசாதி ஸாரபூ⁴தா, தம் க³ந்தோ² யேவேத்த² ஸங்கே²பிதோ, அத்தோ² பன நயக்³கா³ஹிததாயபி ஸப்³ப³தா² த³ஸ்ஸிதோயேவாதி விபுலம் அத்த²ம் க³ண்ஹாதீதி விபுலத்த²கா³ஹீ, தம், விதீ⁴யமானவண்ணனாக்கமவிஸேஸேன ப்³யாகுலஸ்ஸ வண்ணனாக்கமஸ்ஸ நிரஸனதோ நத்தி² ஆகுலம் கிஞ்சி அஸ்ஸாதி அனாகுலம், தம், இமினா ச கச்சாயனவுத்திவண்ணனாஸு ந ததா²பா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி.

ததே³வமதி⁴கதத்தாயேவாயமாசரியோ க³ந்தா²ரம்பே⁴’மஹாத³யோ யோ’திஆதி³கே படிபஜ்ஜித்வா தா³னி அத்தனா வண்ணனீயஸ்ஸ க³ந்த²ஸ்ஸாதி³ பூ⁴தம் வாக்யமனதி⁴கதபரிஹாரமுகே²னேவோபன்யஸ்ய ப்³யாக்²யாதுமாஹ- ‘இதா⁴’திஆதி³, தத்த² இதா⁴தி இமஸ்மிம் மாக³தி⁴கஸத்³த³லக்க²ணவிரசனாதி⁴காரே, மாக³தா⁴னம் ஸத்³தா³னம் இத³ந்தி மாக³தி⁴கம், மாக³தி⁴கம் ஸத்³த³லக்க²ணந்தி விஸேஸன ஸமாஸோ, விரசயிதுகாமோதி கத்துகாமோ, ரதிம்ஜனேதீதி ரதனம், ரமயதீ [ர தயதீ (போத்த²கே)] தி (வா) ரதனம் அனப்பச்சயேன, அத²வா யம் லோகே சித்தீகதாதி³கம் ரதனந்தி வுச்சதி, இத³ம்பி தம் ஸதி³ஸதாய ரதனந்தி வுச்சதி, ததா²சாஹு–

சித்தீகதம் மஹக்³க⁴ஞ்ச, அதுலம் து³ல்லப⁴த³ஸ்ஸனம்;

அனோமஸத்தபரிபோ⁴க³ம், ரதனம் தேன வுச்சதீதி.

பு³த்³தா⁴தீ³னமேதமதி⁴வசனம், தயோ அவயவா அஸ்ஸாதி தயம், ஸமுதா³யோ, ரதனானம் தயம் ரதனத்தயம், அவயவவினிம்முத்தஸ்ஸ பன ஸமுதா³யஸ்ஸ அபா⁴வதோ தீணி ஏவ ரதனானி வுச்சந்தி, பணமனம் பணாமோ, ரதனத்தயகு³ணனின்னதா, பணமந்தி ஏதாயாதி வா பணாமோ, பணாமக்ரியானிப்பா²தி³கா குஸலசேதனா, ரதனத்தயஸ்ஸ பணாமோதி ச²ட்டீ²ஸமாஸோ, அபி⁴தீ⁴யதி படிபாதீ³யதீத்யபி⁴தே⁴ய்யோ ஸமுதி³தேன ஸத்தே²ன வசனீயத்தோ², யேன ச யோ படிபாதீ³யதி ஸோ தஸ்ஸ அத்தோ² ஹோதீதி, ஸோ ச பகதிப்பச்சயாதி³விபா⁴க³கப்பனாய ஸத்³தா³னம் ஸங்க²ரணம், ஸத்³த³ஸத்தே²ன ஹி ஸத்³த³ஸங்க²ரணமேவ படிபாதீ³யதி, (ரதனத்தயப்பணாமோ ச அபி⁴தே⁴ய்யோ ச) ரதனத்தயப்பணாமாபி⁴தே⁴ய்யந்தி சத்த²ஸமாஸோ, தஸ்ஸ ஸந்த³ஸ்ஸனம் அத்தோ² யஸ்ஸாதி அஞ்ஞபத³த்தோ², கிந்தம் வாக்யம், தா வாதி வாக்யாலங்காரே, நனுசேவமதி⁴கதத்தேபி அபி⁴தே⁴ய்யமத்தமேவத³ஸ்ஸேதப்³ப³ம் ஸியா கிம் வாசாபணாமேன, காயமனோமயேனாபி புஞ்ஞாதி ஸயப்பத்தியா அபி⁴ஸமீஹிதத்த²ஸித்³தி⁴ ஹோதேவாதி சோத³னம் மனஸி நிதா⁴ய வசீபணாமஸ்ஸ பரத்த²ஸன்னிஸ்ஸயதஞ்ச தஸ்ஸேவ விபா⁴கே³ன பயோஜனஞ்ச த³ஸ்ஸேதுமாஹ- ‘தத்த²’இச்சாதி³, கு³ணஸத்³தோ³ ஏத்த² ‘‘ஸதகு³ணா த³க்கி²ணா பாடிகங்கா²’’திஆதீ³ஸு விய ஆனிஸம்ஸட்டோ², கு³ணானமானிஸம்ஸானம் அனுகூலம் அனுகு³ணம், ஹேதுமந்தவிஸேஸனமேதம், பதா⁴னபா⁴வம் நீதம் பணீதம் அதிஉத்தமந்தி அத்தோ², அதீஸயேன பணீதம் பணீததரம், சித்தஸ்ஸஸந்தானம் பப³ந்தோ⁴ சித்தஸந்தானம், பணீததரஞ்ச தம் சித்தஸந்தானஞ்ச, அனுகு³ணஞ்ச தம் பணீததரசித்தஸந்தானஞ்சாதி விஸேஸனஸமாஸோ, தப்பணாமகரணேன அனுகு³ண…பே… ஸந்தானம் யேஸந்தி அஞ்ஞபத³த்தோ², தேஸம், யதா² தே ஸோதாரோ ரதனத்தயஸ்ஸ பணாமகரணேன புஞ்ஞாதிஸயப்படிலாபா⁴ அனேகானிஸம்ஸாதிஸயப்படிலாபா⁴னுகூல சித்தஸந்தானதாய பதா⁴னதரசித்தஸந்தானா ஹோந்தி, ததா² பவத்தானந்தி அதி⁴ப்பாயோ, இத³ம்பி அதி⁴க³தா…பே… ந்தராதா⁴னந்தீமேஸம் ஹேதுபா⁴வேன திட்ட²தி, அதி⁴க³தா பத்தா அனேகே ப³ஹூ ஆனிஸம்ஸவிஸேஸா ஆயு வண்ணஸுக²ப³லபடிபா⁴னாத³யோ யேஸந்தி விக்³க³ஹோ, விஸோஸிதா ஸுக்கா²பிதா அந்தராயா ப⁴யாத³யோ அஜ்ஜ²த்திகா பா³ஹியா வா யேஸம் ததா²விதா⁴னம் ஸோதூனம், ஏதேபி அபி⁴,பே,த்³த⁴த்த²ந்தி இச்சஸ்ஸ ஹேதூ, அபி⁴ஸமீஹிதஸ்ஸ அனுட்டி²தஸ்ஸ கதனிட்டி²தஸ்ஸ க³ந்த²ஸ்ஸ அவபோ³தோ⁴யேவ ப²லம், தஸ்ஸ ஸிஜ்ஜ²னத்த²ம், கிந்தம் ரதனத்தயப்பணாமஸந்த³ஸ்ஸனம்.

ஸச்சம் புனபி ஸச்சந்தி, பு⁴ஜமுக்கி²ப்ப வுச்சதே;

ஸகத்தோ² நத்தீ² நத்தே²வ,பரஸ்ஸத்த²மகுப்³ப³தோதி.

வசனதோ பரத்தோ²வ ஸப்புரிஸேஹி கத்தப்³போ³, பரத்தே² ஸம்பாதி³தே பன ஸகத்தோ² ஸம்பன்னோவ நாம ஸியாதி மனஸி கத்வா ஆஹ- ‘ஏததே³வா’திஆதி³. காயமனோஸமாசரணேன ஸம்பஜ்ஜமானஞ்ச வசீஸமாசரணேன ஸம்பஜ்ஜதேவாதி அனேனேவ வாக்யேன விஞ்ஞாயதீதி அவக³ந்தப்³ப³ம், பு³த்³தி⁴ புப்³பா³ யஸ்மிம் கரணே தம் பு³த்³தி⁴ புப்³ப³ம், தம் ஸீலேன கரோந்தா பு³த்³தி⁴புப்³ப³காரினோ, அபி⁴தே⁴ய்யஸ்ஸ அதி⁴க³மோ ஜானனம் புப்³போ³ யஸ்ஸ ஸோ அபி⁴தே⁴ய்யாதி⁴க³மபுப்³ப³கோ, அவதாரோ பவத்தி, ஏகதே³ஸத³ஸ்ஸனே ‘‘ஸமுத்³தோ³ தி³ட்டோ²’’தி விய ஏகதே³ஸேபி ஸமுதா³யவோஹாரத³ஸ்ஸனதோ பச்சி²ம பாதே³னாதி வுத்தம், பச்சி²மபாத³ஸ்ஸேகதே³ஸபூ⁴தேன ‘ஸத்³த³லக்க²ண’மிச்சனேனாதி அத்தோ², ஸாதி⁴யம் ஸத்³தா³னம் ஸங்க²ரணம், ஸாத⁴னம் ப்³யாகரணம், தம் லக்க²ணம் ஸபா⁴வோ அஸ்ஸாதி ஸாதி⁴யஸாத⁴னலக்க²ணோ, ஸாதி⁴யஸ்ஸேத³ம் ஸாத⁴னம், ஸாத⁴னஸ்ஸ சேத³ம் ஸாதி⁴யந்தி ஏவமஸ்ஸேத³ம்பா⁴வஹேதுஸபா⁴வோ ஸம்ப³ந்தோ⁴தி வுத்தம் ஹோதி, பயோஜனம் அபி⁴தே⁴ய்யஸத்³தோ³பத³ஸ்ஸிதம் ஸத்³த³ஸங்க²ரணம், தத்த² ஸம்ப³ந்த⁴ஸ்ஸந்தோக³த⁴த்தம்… ஸாதி⁴யோபத³ஸ்ஸனமுகே²ன ஸாத⁴னஸ்ஸாபி த³ஸ்ஸிதத்தா நிஸ்ஸயோபத³ஸ்ஸனதோ, உஸ்ஸுக்கம் ஸம்மாவாயாமம், பு³த்³த⁴த்தம் ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணம், பூரேத்வாதி–

மனுஸ்ஸத்தம் லிங்க³ஸம்பத்தி, ஹேது ஸத்தா²ரத³ஸ்ஸனம்;

பப்³ப³ஜ்ஜா கு³ணஸம்பத்தி, அதி⁴காரோ ச ச²ந்த³தா;

அட்ட²த⁴ம்மஸமோதா⁴னா, அபி⁴னீஹாரோ ஸமிஜ்ஜ²தீதி.

வுத்தஅட்ட²த⁴ம்மஸமன்னாக³தேன அபி⁴னீஹாரேன ஸமன்னாக³தா ஹுத்வா யதா²வுத்தே பாரமிதாத³யோ த⁴ம்மே பூரேத்வாதி அத்தோ², ஆக³தாதி ஸத்தத்திம்ஸபோ³தி⁴பக்கி²யத⁴ம்மானுப்³ரூஹனேன ஆக³தா, இதா⁴தி இமஸ்மிம் லோகே, ஆக³தாதி பத்தா உப்பன்னா, ததா²க³தோதி யதா² ஸம்பதி ஜாதா தே ப⁴க³வந்தோ ஸத்தபத³வீதிஹாரேன க³தா, ததா² அயம்பி உத்தராபி⁴முக²ம் க³தோதி அத்தோ², முஹுத்தஜாதோவாதி ஸம்பதிஜாதோ ஏவ, ஜாதஸமனந்தரமேவாதி வுத்தம் ஹோதி, விக்கமீதி அக³மாஸி, ஸத்த பதா³னி க³ந்த்வான தி³ஸா விலோகேஸீதி இத³ம் ‘‘த⁴ம்மதா ஏஸா பி⁴க்க²வே ஸம்பதி ஜாதோ போ³தி⁴ஸத்தா ஸமேஹி பாதே³ஹி பதிட்ட²ஹித்வா’’தி ஏவ மாதி³காய பாளியா ஸத்தபத³வீதிஹாரூபரிடி²தஸ்ஸ ஸப்³ப³தி³ஸானுவிலோகனஸ்ஸ வுத்தத்தா வுத்தம், தி³ஸா விலோகேஸி ஸமந்ததோதி இத³ம்பன ‘ஸமேஹி பாதே³ஹி பு²ஸீ வஸுந்த⁴ர’ந்தி ஏதஸ்ஸ அனந்தரம் த³ட்ட²ப்³ப³ம்… பாதே³ஹி வஸுந்த⁴ராபு²ஸனானந்தரமேவ த³ஸதி³ஸாவலோகிதத்தா, அட்ட²ங்கா³னி நாம–

விஸட்ட²ம் மஞ்ஜு விஞ்ஞேய்யம், ஸவனீயா-விஸாரினோ;

பி³ந்து³ க³ம்பீ⁴ரனின்னாதி³,ச்சேவமட்ட²ங்கி³கோ ஸரோதி.

வுத்தானி அட்ட²ங்கா³னி, ததா²க³தோதி இமஸ்ஸேவ விஸும் அத்த²பரியாயம் த³ஸ்ஸேதும் ‘அத²வா’திஆதி³மாஹ, அரியேன ஸேதுனாதி ஸமத²விபஸ்ஸனாஸங்கா²தேன உத்தமேன மக்³கே³ன, ஏவமாதி³னாதிஆதி³ஸத்³தே³ன தேஸம் தேஸம் த⁴ம்மானம் ஸபா⁴வஸரஸலக்க²ணம் தத²ம் ஆக³தோ யதா²வதோ அதி⁴க³தோ’யேக³த்யத்தா² தே பு³த்³த்⁴யத்தா², யே பு³த்³த்⁴யா தே க³த்யத்தா²’திததா²க³தோதி ஏவமாதி³ம் ஸங்க³ண்ஹாதி, தத்த²தத்தா²தி தேஸு தேஸு தீ³கா⁴க³மாதீ³ஸு, ததா²க³தபா⁴வோதி ததா²க³தோதி ப⁴வனம் நிப்ப²த்தி நமஸ்ஸனகிரியாபி⁴ஸம்ப³ந்தா⁴தி’நமஸ்ஸித்வா’தி ஏத்த² நமஸ்ஸனகிரியாய அபி⁴ஸம்ப³ந்தா⁴ இமினா ததா²க³தாதீ³னம் கம்மத்தம் விபா⁴வேதி, நமஸ்ஸனகிரியாவிஸேஸனத்தாதி ‘நமஸ்ஸித்வா’தி நமஸ்ஸனம் கத்வாதி வுத்தம் நாம ஸியாதி நமஸ்ஸனந்தி வுத்தனமஸ்ஸனகிரியாய விஸேஸனத்தா, போ³தி⁴யாதி போ³தி⁴வுச்சதி சதூஸு மக்³கே³ஸு ஞாணம், தம் ப⁴க³வா ஏத்த² பத்தோதி (போ³தி⁴, தஸ்ஸா) போ³தி⁴ருக்க²ஸ்ஸாதி அத்தோ², மூலேதி மூலஸமீபே ‘‘யாவ மஜ்ஜ²ன்ஹிகே காலே சா²யா ப²ரதி நிவாதே பண்ணானி பதந்தி ஏதாவதா ருக்க²மூலம்’’திஆதீ³ஸு விய, நனு அஞ்ஞேபி கீ²ணாஸவா ‘அக்³க³மக்³கே³னே’ச்சாதி³னா வக்க²மான நயேன நிப்ப²ன்னா ஏவாதி அனுயோக³ம் மனஸிகத்வா வுத்தம் ‘ஸஹேவ வாஸனாயா’தி, ந ஹி ப⁴க³வந்தம் ட²பேத்வா அஞ்ஞே ஸஹ வாஸனாய கிலேஸே பஹாதும் ஸக்கோந்தி, ஏதேன அஞ்ஞேஹி அஸாதா⁴ரணம் ப⁴க³வதோ அரஹத்தந்தி த³ஸ்ஸேதி, தேனேவ இத்³த⁴ஸத்³த³ஸ்ஸ அத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ’தேபி ஹி’ச்சாதி³கம் வக்க²தி, காபனாயம் வாஸனா நாம பஹீனகிலேஸஸ்ஸாபி அப்பஹீனகிலேஸஸ்ஸ பயோக³ஸதி³ஸபயோக³ஹேதுபூ⁴தோ கிலேஸனிஹிதோ ஸாமத்தி²யவிஸேஸோ’ஆயஸ்மதோ பிலிந்த³வச்ச²ஸ்ஸ வஸலஸமுதா³சாரனிமித்தம் விய’, அக்³க³மக்³கே³னாதி அரஹத்தமக்³கே³ன, ஸப்³ப³கிலேஸே ராகா³தி³கே, அரஹத்தம் அக்³க³ப²லம், ஸம்முதி உபபத்திதே³வபா⁴வதோ அஞ்ஞேன விஸுத்³தி⁴ தே³வபா⁴வேனாதினிப்ப²ன்னத்தா ஆஹ-‘விஸுத்³தி⁴தே³வபா⁴வேனா’தி, ஸகலகிலேஸகாலுஸ்ஸியாபக³மேன விஸுத்³தி⁴ப்பத்தியா ஸப்³ப³ஞ்ஞுகு³ணா லங்காரேன விஸுத்³தி⁴தே³வபா⁴வேனாதி அத்தோ².

‘இத⁴=ஸம்ஸித்³தி⁴யம்’ இத்³த⁴வந்தோ இத்³தா⁴த்தப்பச்சயேன, ‘கு³ண=ஆமந்தணே’ பூ⁴வாதி³ஸேஸோ, கு³ணீயந்தி பரிசீயந்தி ஸேய்யத்திகேஹீதி கு³ணா கப்பச்சயேன, தேபீதி ஸாவகபச்சேகபு³த்³தா⁴பி, ஹி ஸத்³தோ³ ஹேதும்ஹி, யஸ்மா அக்³க³ம்…பே… அனூனகு³ணா, தஸ்மாதி அத்தோ², ஸப்³ப³ஞ்ஞுதாதீ³னந்திஆதி³கம் தேஸம் ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³தே⁴ஹி ஊனகு³ணதாய ஹேதுவசனம், கேசி ‘ஸித்³தோ⁴ மித்³த⁴கு³ணோ அஸ்ஸாதி ஸித்³த⁴மித்³த⁴கு³ணந்தி து³ட்ட²மத்த²ம் பரிகப்பேத்வா வாக்யமித³ம் தூ³ஸேந்தி, தே பன ‘மித்³தோ⁴ நாம கோசி கு³ணோ நத்தீ²’தி ச, ‘ததா²க³தோ நாம மித்³த⁴ கு³ணோ ந ஹோதீ’தி ச, ‘தாதி³ஸோ சே ஸியா ந ஞாணனிஸ்ஸிதபூஜா பகதோபயோகி³னீ ப⁴வதீ’தி ச அஜானித்வா வத³த² தும்ஹேஹி வத்வா உய்யோஜேதப்³பா³, மங்க³லத்த²ஞ்சேத்தா²தோ³ ஸித்³த⁴ஸத்³தோ³பாதா³னம், மங்க³லாதீ³னி ஹி ஸத்தா²ன்யப்³யாஹதப்பஸரானி ஹோந்த்யாயஸ்மந்தப்³யாக்²யாதுஸோதுகானி ச, த⁴ம்மஸங்கா⁴னம்பீதி இமினா அவயவேன விக்³க³ஹேபி ஸமுதா³யஸ்ஸ ஸமாஸத்த²த்தா அஞ்ஞபத³த்த²ஸமாஸோயம் தக்³கு³ணஸம்விஞ்ஞாணோதி தீ³பேதி, தேனாஹ- ‘அஞ்ஞபத³த்தே²’ச்சாதி³, கு³ணீபூ⁴தானம்பீதி அப்பதா⁴னபூ⁴தானம்பி விஸேஸனபூ⁴தானம்பி அஞ்ஞபத³த்த²ஸ்ஸ பதா⁴னத்தா, கிரியாதிஸம்ப³ந்தோ⁴ வக³ம்யதே த⁴ம்மஸங்கா⁴னம் கு³ணீபூ⁴தானம்பி தத³வினாபா⁴வித்தேன நமஸ்ஸனாதிஸம்ப³ந்தா⁴, ததே³வ ஸமத்தே²தி ‘ததா²ஹ’ச்சாதி³னா, புத்தேன ஸஹ வத்தமானோதி தக்³கு³ணஸம்விஞ்ஞாணஅஞ்ஞபத³த்த²ஸமாஸத்தா துல்யமுபி⁴ன்னம்பி ஆக³மனந்தி புத்தோபி ஆக³தோதி பதீயதே, தத்தா²தி நித்³தா⁴ரணே ஸத்ததீ⁴, அத்தானந்தி த⁴ம்மம் த³ஸ்ஸேதி, தா⁴ரேந்தேதி அத்தனி ட²பேந்தே பவத்தேந்தே உப்பாதே³ந்தே, சத்தாரோபி அபாயா ஸாமஞ்ஞவஸேன’அபாயே’தி வுத்தா, கிலேஸவட்ட கம்மவட்ட விபாகவட்டவஸேன தயோ வட்டா, தேஸு து³க்க²ம், தஸ்மிம், தா⁴ரேதீதி வுத்ததா⁴ரணம் நாம அத்த²தோ அபாயாதி³னிப்³ப³த்தககிலேஸவித்³த⁴ம்ஸனம், தஞ்ச யதா²ரூபம் கிலேஸஸமுச்சி²ந்த³னதப்படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴ ஆலம்ப³னபா⁴வேன ஹோதீதி ஆஹ- ‘ஸோ…பே… வஸேனா’தி, நவன்னம்பி, தே ஸமதி⁴க³மஹேதுதாய த⁴ம்மோயேவ நாமாதி ‘த³ஸா’திஆதி³ வுத்தம், தத்த² காரணமாஹ- ‘தம்மூலகத்தா’திஆதி³, தம்மூலகத்தாதி தம் காரணத்தா, ஸீலதி³ட்டி²ஸாமஞ்ஞேனாதி அரியேன ஸீலேன அரியாய ச தி³ட்டி²யா ஸமானபா⁴வேன, அரியானஞ்ஹி ஸீலதி³ட்டி²யோ மக்³கே³னாக³தத்தா ஸப்³ப³தா² ஸமானாவ, தேன தே யத்த²கத்த²சி டி²தாபி ஸஹக³தாவாதி ஸம்ஹதோதி இமஸ்மிம் அத்தே² ஸங்கோ⁴தி பத³ஸித்³தி⁴ த³ட்ட²ப்³பா³, அதி⁴ப்பேதவஸேன பனேதம் வுத்தம், லோகியஸீலதி³ட்டி²யா ஸாமஞ்ஞேன ஸம்ஹதத்தா ஸம்முதிஸங்கோ⁴பி பணாமாரஹோயேவாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

அத² கேதே ஸத்³தா³, யேஸமித³ம் லக்க²ணம் பா⁴ஸிஸ்ஸந்தி படிஞ்ஞாதந்தி ஆஹ-‘ஸத்³தா³ க⁴டபடாத³யோ’தி, ஆதி³ஸத்³தே³ன ருக்கா²த³யோ, நனு ஸந்தி மேக⁴ஸத்³த³ஸமுத்³த³ஸத்³தா³த³யோபீதி ந நிரத்த²கானமிதா⁴னுபயோகி³த்தா, யே லோகஸங்கேதானுரோதே⁴னாத்த²ப்பகாஸகா தேஸம் ஸாத்த²கானமே வித³ம் லக்க²ணந்தி, அபிச ‘ஸத்³தா³ க⁴டபடாத³யோ’தி வத³ந்தோ வேதி³கானம் விய உந்தி [ஞத்தி² (போத்த²கே)] ஆதீ³னம் அனுபுப்³பீ³னியமாவத்தா²னமஸம்ப⁴வா தத³னுக்கமேன நிப்பா²தி³யமானனம்பி ஸத்³தா³னம் லோகியத்தானபி⁴வத்தனஞ்ச போ³தே⁴தீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம், நு தத்த² பகாஸகத்த²ம் ஸத்³த³ஸ்ஸ ஸமுதா³யவஸேன வா ஸியா பச்சேகவண்ணவஸேன வா, தத்த² யதி³ பச்சேகவண்ணா பகாஸயேய்யும், க⁴டஸத்³தே³ க⁴காரோயேவ க⁴டத்த²ம், பகாஸயேய்ய, ததா² சாஞ்ஞேஸமகாராதீ³னமனத்த² கதா ஸியா, அத² ஸமுதி³தா பகாஸயேய்யும், ததா³ வண்ணானமுச்சாரணானந்தரவினாஸித்தா ஸமுதா³யோயேவ ந ஸியா, ததா² ஸதி கத² மத்த²ம் ஸத்³தோ³ பகாஸயதீதி சே கமேன ஸோதசித்தாதி³க³ஹிதக்க²ர பாளியா ச யோ ஸத்³தோ³தி விஞ்ஞேய்யோ ஸாத்த²கோ சித்தகோ³சரோ, சித்தகோ³சரஸ்ஸாபி ஸத்³த³ஸ்ஸ பன பா³லஜனப்பபோ³தா⁴ய கப்பனாமத்தேன பகத்யாதி³விபா⁴க³தோ, ந ஸபா⁴வேனான்வாக்²யானம், தேனாஹ-‘பகத்யா’தி³ ஆதி³, நனு கோ³இச்சாதி³ஸாது⁴ஸத்³த³னியமே ஸதி கோ³தாத³யோ அஸாது⁴ ஸத்³தா³தி விஞ்ஞாயந்தி க³ந்தப்³ப³மக்³க³னியமே அக³ந்தப்³ப³மக்³கோ³ விய, கோ³தாதி³ அஸாது⁴ஸத்³த³னியமே வா கோ³இச்சாத³யோ ஸத்³தா³ ஸாத⁴வோதி அக³ந்தப்³ப³மக்³க³னியமே க³ந்தப்³ப³மக்³கோ³ விய, கிம் ஸத்³தா³னமன்வாக்²யானேனா தித³மாஸங்கிய பயோஜனமாஹ- ‘லக்க²ணாபி⁴தா⁴னம்சே’ச்சாதி³, ஸத்³தா³னம்படிபத்தியம் படிபத³பாட²ஸ்ஸானூபாயத்தம் த³ஸ்ஸேதுமாஹ- ‘அஞ்ஞதே²’ச்சாதி³, அஞ்ஞதா²தி அஸதி லக்க²ணாபி⁴தா⁴னே, ஸக்கதாதீ³திஆதி³ஸத்³தே³ன பாகதாதி³ம் ஸங்க³ண்ஹாதி, ப³ஹுவித⁴த்தம் ஸக்கதபாகதபேஸாசிகஅபப்³ப⁴ம்ஸவஸேன, மக³தே⁴ஸு விதி³தாதி இமஸ்மிம் அத்தே² ‘‘அஞ்ஞஸ்மி’’ந்தி (4-121) மாக³தா⁴னம் இத³ந்தி அத்தே² ‘‘ணோ’’தி (4-34) ணப்பச்சயே மாக³தா⁴ மாக³த⁴ந்தி ச பத³னிப்ப²த்தி வேதி³தப்³பா³தி த³ஸ்ஸேதுமாஹ- ‘மக³தே⁴ஸ்மி’ச்சாதி³, மக³தே⁴ஸு விதி³தாதிஆதி³னோ அதி⁴ப்பாயம் விவரிதுமாஹ- ‘இத³ம் வுத்தம் ஹோதீ’திஆதி³, தத்த² இத³ந்தி இதா³னி வக்க²மானம் மாக³த⁴ம்…பே… ஹோதீதி ஏதம் வுத்தம் ஹோதீதி மக³தே⁴ஸு…பே… லக்க²ணம் மாக³த⁴ந்தி வத³தா பகாஸிதம் ஹோதீதி அத்தோ², ஹிஸத்³தோ³’மக³தே⁴ஸ்வி’ச்சாதி³னா வுத்தம் ஸமத்த²யதி, லக்க²ணம் விஸேஸயதாதி ஸத்³த³லக்க²ண ஸத்³த³ஸ்ஸ உத்தரபத³த்த²ப்பதா⁴னத்தா மாக³த⁴ந்தி இமினா லக்க²ணம் விஸேஸயதா ப்³யவச்சே²த³யதா வுத்திகாரேன, அத்த²தோதி ஸாமத்தி²யதோ, ஸத்³தே³ ச விஸேஸிதோ ஹோதீதி ஸத்³த³லக்க²ணஸத்³தோ³ மாக³தே⁴ ஏவ [ஸத்³தே³ஏவ (போத்த²கே)] ப்³யவச்சே²தி³தோ ஹோதி, அயமேத்தா²தி⁴ப்பாயோ ‘மக³தே⁴ஸு விதி³தா மாக³தா⁴தி ஸத்³தே³ க³ஹேத்வா தேஸமித³ம் மாக³த⁴ந்தி மாக³த⁴ஸத்³தே³ன யஸ்மா ஸத்³த³லக்க²ணஸத்³தே³ லக்க²ணம் விஸேஸிதம், தஸ்மா ஸத்³த³லக்க²ணஸத்³தே³ ஸத்³தோ³ யதி³ அமாக³தோ⁴ கத²ம் லக்க²ணம் மாக³த⁴ம் ஸியாதி ஸாமத்தி²யா ஸத்³தோ³பி விஸேஸிதோ ஹோதீ’தி, நனு மாக³த⁴ந்தி லக்க²ணஸ்ஸ மாக³த⁴ ஸத்³த³ஸம்ப³ந்தி⁴த்தஜா²பனதோ ஸத்³த³லக்க²ணந்தி ஏத்த² ஸத்³த³ஸத்³த³ஸ்ஸ நிரத்த²க தாபத்தி ஹோதீதி, ந ஹோதி க³ம்மமானத்த²ஸ்ஸ ஸத்³த³ஸ்ஸ பயோக³ம்பதி காமசாரத்தா ஸத்³த³லக்க²ணஸத்³த³ஸ்ஸ வா ஸமாஸத்தே² நிருள்ஹத்தா ‘‘தத்ரித³ம் ஸுக³தஸ்ஸ ஸுக³தசீவரப்பமாண’’ந்திஆதீ³ஸு விய, கோபனாதிஆதி³ஸத்³த³லக்க²ணந்தி இமினா அபி⁴தே⁴ய்யஸங்கா²தபயோஜனஸ்ஸ த³ஸ்ஸிதத்தா தப்பயோஜனபுச்ச²னபரா சோத³னா, வுச்சதேச்சாதி³ பரிஹாரோ, யதா² ஸப்³ப³தா²த்தபரஹிதகாமேன.

பியோ ச க³ரு பா⁴வனீயோ, வத்தா ச வசனக்க²மோ;

க³ம்பீ⁴ரஞ்ச கத²ம் கத்தா,நோசா டா²னே நியோஜகோதி.

வுத்தேஹி ததோ பரேஹி ச பஸத்த²தரேஹி கு³ணவிஸேஸேஹி ஸமுபேதம் கு³ரும்.

தஸ்மா அக்க²ரகோஸல்லம், ஸம்பாதே³ய்ய ஹிதத்தி²கோ;

உபட்ட²ஹம் கு³ரும் ஸம்மா, உட்டா²னாதீ³ஹி பஞ்சஹீதி.

வசனதோ உட்டா²ன-உபட்டா²ன-பரிசரியா-ஸுஸ்ஸூஸா ஸக்கச்சஸிப்பபடிக்³க³ஹணேஹி ஸம்மா உபட்ட²ஹந்தேன ஸவன,உக்³க³ஹன-தா⁴ரண-பரிபுச்சா²-பா⁴வனா ஹி கங்கா²விச்சே²த³ம் கத்வா விஞ்ஞாதப்³ப³ம் ஸத்³த³லக்க²ணம், ததா² அவிஞ்ஞாதம் ஸத்³த³லக்க²ணமனேனாதி அவிஞ்ஞாதஸத்³த³லக்க²ணோ புக்³க³லோ, ஹிஸத்³தோ³ அவதா⁴ரணே, ஸோ ‘த⁴ம்மவினயேஸு குஸலோ ந ஹோதீ’தி ஏத்த² த³ட்ட²ப்³போ³, குஸலோ த³க்கோ² ந ஹோதி, தத்த² த⁴ம்மவினயேஸு ஸுத்தந்தாதாபி⁴த⁴ம்மஸங்கா²தேஸு த⁴ம்மேஸு சேவ வினயே ச, கஸ்மா–

யோ நிருத்திம் ந ஸிக்கே²ய்ய, ஸிக்க²ந்தோ பிடகத்தயம்;

பதே³பதே³ விகங்கே²ய்ய, வனே அந்த⁴க³ஜோ யதா²தி.

வசனதோ, அயமேத்தா²தி⁴ப்பாயோ ‘‘யதா² வுத்தனயேன ஸம்பூ⁴தபத³ ப்³யாமோஹவஸேன பத³த்தே²பி ப்³யாமோஹஸம்ப⁴வதோ ஸுத்தந்தோபத³ஸ்ஸிதாய தி³ட்டி²வினிவேட்ட²னாய ச அபி⁴த⁴ம்மாக³தே நாமரூபபரிச்சே²தே³ ச வினய நித்³தி³ட்டே² ஸம்வராஸம்வரே ச அகோஸல்லம் ஸியா’’தி, யதா²த⁴ம்மந்தி த⁴ம்மவினய ஸத்³த³ஸ்ஸ யோ-த்தோ² வினயஸுத்தாபி⁴த⁴ம்மஸங்கா²தோ, தஸ்ஸ ஸோ-த்தோ², தத³னதிக்கமேன, படிபஜ்ஜிதுமஸக்கோந்தோதி தத்த²தத்தே²வ வுத்தாஸு அதி⁴ஸீல அதி⁴சித்த அதி⁴பஞ்ஞாஸிக்கா²ஸு பவத்திதும் அஸமத்தோ², குஸலோ பன ஸமத்தோ² பஞ்ஞாவிஸேஸாலோகபடிலாப⁴தோ, வுத்தம் ஹி–

யாவ திட்ட²ந்தி ஸுத்தந்தா, வினயோ யாவ தி³ப்பதி;

தாவ த³க்க²ந்தி ஆலோகம், ஸூரியே அப்³பு⁴க்³க³தே யதா²தி.

படிபத்திந்தி படிபஜ்ஜீயதீதி படிபத்தீதி யதா²வுத்தம் திவித⁴ம்பி படிபத்திம், விராதே⁴த்வாதி நாஸேத்வா, நஸ்ஸதி ஹி படிபத்தி தேஸுயேவா கோ ஸல்லதமக³தத்தா, ததா² சாஹு–

ஸுத்தந்தேஸு அஸந்தேஸு, பமுட்டே² வினயம்ஹி ச;

தமோ ப⁴விஸ்ஸதி லோகே, ஸூரியே அத்த²ங்க³தே யதா²தி.

ஸம்ஸாரது³க்க²ஸ்ஸேவ பா⁴கீ³ ஹோதி… யதா²வுத்தா-நுக்கமபரிச்சாகே³ன அனுரூபபடிபத்தியா படிலபி⁴தப்³ப³த்தா அதி⁴க³மவிஸயஸ்ஸ [விஸத²த்தா (போத்த²கே)] யோ க³க்கே²மஸ்ஸ, வுத்தஞ்ஹி தஸ்ஸானுலோமபடிபத்திமூலகத்தம்–

ஸுத்தந்தே ரக்கி²தே ஸந்தே, படிபத்தி ஹோதி ரக்கி²தா;

படிபத்தியம் டி²தோ தீ⁴ரோ, யோக³க்கே²மா ந த⁴ம்ஸதீதி.

ஏதாவதா அவிஞ்ஞாதஸத்³த³லக்க²ணஸ்ஸ ஸகத்த²பரிஹானிம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி ஸகத்த²ஸம்பத்திமூலிகா பரத்த²ஸம்பத்தீதி தத³பா⁴வா தாதி³ஸோ புக்³க³லோ பரேஸம்பி பச்சயோ ப⁴விதும் ந ஸக்கோதீதி த³ஸ்ஸேதும் ‘நசா’திஆதி³ வுத்தம், பதிட்டா²தி தா⁴ரணம், தஞ்சேத்த² தேஸம் தேஸம் குல புத்தானம் த⁴ம்மவினயஸிக்கா²பனம் தம்தம் கம்மதோ நித்த²ரணாதி³ ச, தது³ப⁴ய மேவா-ந்ஹஸங்கி³கம் பதிட்ட²ம், முக்²யபூ⁴தம்பன தம்மூலகே ஸுபரிஸுத்³த⁴ஸீலே பதிட்டா²பனமேவ, தது³பகரணத்தோ² ஸிக்கா²பனாதி³, இத⁴ பன தம் ஸாத⁴னபூ⁴தோ புக்³க³லோ உபசாரதோ பதிட்டா²தி க³ஹேதப்³போ³, ஹிஸத்³தோ³ யதா²வுத்த ஸமத்த²னத்தே² நிபாதோ, ஸத்³த³லக்க²ணஞ்ஞூயேவாதி அவதா⁴ரணம்பன தேஸு தப்³பி³தூ³யேவ ஸமத்தோ²தி த³ஸ்ஸனத்த²ம் பகரணவஸேன வுத்தம், அத்தனோ பன ஸுகு³த்தஸீலக்க²ந்த⁴விரஹேன கதா³சி கோசி யதா²வுத்தானம் பதிட்டா²ப⁴விதும் ந ஸக்கோதி… தம்மூலகத்தா ஸத்³த⁴ம்மட்டி²தியா ஸபரபதிட்டா² பா⁴வஸ்ஸ ச, தேனேவ வினயத⁴ரே ஆனிஸம்ஸம் த³ஸ்ஸேந்தேன ப⁴க³வதா தப்பதா⁴னம் தப்பமுக²ம்வ கத்வா ‘‘பஞ்சிமே பி⁴க்க²வே ஆனிஸம்ஸா வினயத⁴ர புக்³க³லே, கதமே பஞ்ச அத்தனோ ஸீலக்க²ந்தோ⁴ ஸுகு³த்தோ ஹோதி ஸு ரக்கி²தோ, குக்குச்சபகதானம் படிஸரணம் ஹோதி, விஸாரதோ³ ஸங்க⁴ மஜ்ஜே² விஹரதி, பச்சத்த்தி²கே ஸஹத⁴ம்மேன ஸுனிக்³க³ஹிதம் நிக்³க³ண்ஹாதி, ஸத்³த⁴ம்மட்டி²தியா படிபன்னோ ச ஹோதீ’’தி வுத்தம், அத்தா²னுரூபந்தி அத்தனோ வசனீயஸ்ஸத்த²ஸ்ஸ வாசகத்தேன யோக்³யம், ப்³யஞ்ஜனானுரூபந்தி அத்தனோ வாசகஸ்ஸ வசனீயத்தேன யோக்³யம், பரிவாஸாதீ³ஸூதிஆதி³ஸத்³தே³ன அப்³பா⁴னாதி³ம் ஸங்க³ண்ஹாதி, தம்தம்கம்மந்தி பரிவாஸாதி³கம் தம்தம்கம்மம், அஞ்ஞோதி அஸத்³த³லக்க²ணஞ்ஞூ, ந கேவலமனேன ஸகத்த²பரத்தா²வ நாஸிதா, அத² கோ²தி விதோ⁴ ஸத்³த⁴ம்மோபி நாஸிதோயேவாதி வத்து²மாஹ ‘அஜானந்தோ பனா’திஆதி³, அயதா²படிபஜ்ஜமானோதி ஸத்³த³லக்க²ணஞ்ஞுனா யதா² யேன பகாரேன அத்தா²னுரூபம் ப்³யஞ்ஜனே ப்³யஞ்ஜனானுரூபஞ்ச அத்தே² படிபஜ்ஜிதப்³ப³ம், ததா² அப்படிபஜ்ஜமானோ, ததா² ச வக்க²தி– ததா² ஹி ஸோ ஸத்³த³லக்க²ண மஜானந்தோ’திஆதி³. திவித⁴ம்பி ஸத்³த⁴ம்மந்தி பரியத்திபடிபத்திஅதி⁴க³மவஸேனதி வித⁴மேவ ஸத்³த⁴ம்மம், தத்த² திபிடகபு³த்³த⁴வசனம் பரியத்திஸத்³த⁴ம்மோ நாம, தேரஸ து⁴தகு³ணா சுத்³த³ஸ க²ந்த⁴கவத்தானி த்³வே அஸீதி மஹாவத்தானீதி அயம் படிபத்திஸத்³த⁴ம்மோ நாம, சத்தாரோ மக்³கா³ சத்தாரி ச ப²லானி அயம் அதி⁴க³மஸத்³த⁴ம்மோ நாம, ததா²ஹிச்சாதி³னா வுத்தமத்த²ம் ஸமத்தே²தி, தம்பி பாளியா தி²ரீகாதும் ‘வுத்தம் ஹேத’ந்திஆதி³மாஹ, தத்த² த⁴ம்மாதி ஹேதூ, ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸாதி யதா²வுத்தஸ்ஸ திவித⁴ஸ்ஸ ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ, பத³ப்³யஞ்ஜனந்தி பத³ஞ்ச ப்³யஞ்ஜனஞ்ச தம், தத்த² பத³ம் நாம ஸ்யாத்³யந்தம் த்யாத்³யந்தஞ்ச, ப்³யஞ்ஜீயதி அத்தோ² ஏதேனாதி ப்³யஞ்ஜனம்-வாக்யம் அத²வா பஜ்ஜதே க³ம்யதே அத்தோ² ஏதேனாதி பத³ம்-ஸ்யாத்³யந்தாதி³, வாக்யம்வ ப்³யஞ்ஜனம், ஸிதி²லத⁴னிதாதி³பத³மேவவா வுத்தனயேன ப்³யஞ்ஜனந்தி பத³ப்³யஞ்ஜனம், தம், து³ன்னிக்கி²த்தம் து³ட்டு² நிக்கி²த்தம் ட²பிதம் விராதே⁴த்வா கதி²தம், அத்தோ² ச து³ன்னீதோதி து³ன்னிக்கி²த்தத்தாயேவ பத³ப்³யஞ்ஜனஸ்ஸ தப்³ப³சனீயோபி து³ட்டு²விஞ்ஞாதோ ஹோதி, வுத்தபடிபக்க²தோதி ‘அவிஞ்ஞாதஸத்³த³லக்க²ணோஹி’ச்சாதி³னா வுத்தஸ்ஸ விஞ்ஞாதஸத்³த³லக்க²ணத்தாதி³னா படிபக்க²பா⁴வதோ, பா⁴வப்பதா⁴னோ ஹி அயம் நித்³தே³ஸோ,த்தப்பச்சயலோபோ வா, ந ஹி அத்தாவ அத்தனா வேதி³தப்³போ³தி யுத்தந்தி.

ததே³வந்திஆதி³னா யதா²வுத்தம் நிக³மேத்வா ஸஞ்ஞாவிதா⁴னே பயோஜனம் த³ஸ்ஸேதி, தந்தி ஹேத்வத்தே² நிபாதோ, யஸ்மா ஸத்³த³லக்க²ணஸ்ஸ ஜானனம்ஸானி ஸம்ஸம் தஸ்மாதி அத்தோ², ஏவந்தி நித³ஸ்ஸனத்தே² நிபாதோ, ஏவம் ஸப்பயோஜனந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴, ததே³வந்தி வா நிபாதஸமுதா³யோ யம், வுத்தேன பகாரேனேத்யஸ்மிம் அத்தே² வத்ததே. நனுச ஸஞ்ஞீனம் ஸஞ்ஞானம் வத்தப்³ப³த்தே ‘‘அஆத³யோ திதாலீஸவண்ணா’’திஆதீ³னம் வாக்யானம் விஸும்விஸும் மஹந்தத்தா குதோ லாக⁴வம் ஸத்த²ஸ்ஸாதி மஞ்ஞமானோ ‘ததா²ஹி’ச்சாதி³னா ஸஞ்ஞாவிதா⁴னே லாக⁴வஸப்³பா⁴வம் ஸமத்தே²தி, ஹோதேவாதி அவதா⁴ரணேன கத்த²சி பரஸத்தே² விய நோ ந ஹோதீதி த³ஸ்ஸேதி, படிபத்திலாக⁴வம்பி சேத்த² ஹோதேவ, ததா²ஹி ‘‘வண்ணபரேன ஸவண்ணோபி’’ச்சாதோ³ (1-24) வண்ணாதி³ஸஞ்ஞாஸமுத்³த⁴ரிதா நாத்தானமத்தாவக³மேதுமலந்தி பரே புச்சி²த்வா ஜானிதப்³பா³ அஸ்ஸ, ததோ ஸஞ்ஞா-வஸேயா, ததோஸ்ஸ ஸஞ்ஞாதி ஸஞ்ஞாஸஞ்ஞீவிவேசனம் தத³னுட்டா²னந்தி பரம்பராபேக்கா²ய ப⁴விதப்³ப³ம் படிபத்தி கா³ரவாபா⁴வா. இதா³னி ஸங்கே²பதோ ஸத்த²க்கமம் த³ஸ்ஸேதுமாஹ-ஏவம் தாவி’ச்சாதி³, தாவாதி பட²மம், உபயுஜ்ஜமானத்தாதி ப்³யாபாரியமானத்தா, விஸயோ கோ³சரோ யத்தே²தே ஸ்யாத³யோ விதீ⁴ யந்தே, ஸஹ விஸயேனாதி ஸவிஸயா, பட²மம் கரீயதீதி பகதி யதோ ஸ்யாத³யோ விதீ⁴யந்தே, ஸஹ பகதியாதி ஸப்பகதிகா, லிங்கா³தி³கந்தி ஆதி³ஸத்³தே³ன‘ஸலப⁴ச்சா²ய’மிச்சாதோ³ ஏகத்தாதி³, லிங்கே³ப⁴வா லிங்கி³கா-இத்தி²வித⁴யோ, ஏகத்தீ²பா⁴வோ ஸமாஸோ, தேன, ஸாமஞ்ஞதோ ஸமானத்தா, ஸமானத்தந்துணாதி³வுத்தியா ‘‘ராஜாதி³விஸிட்டே² புரிஸா தோ³விய’வஸிட்டா²தி³விஸிட்டே² அபச்சாதி³ம்ஹி அத்தே² பவத்தனதோ.

இதி மோக்³க³ல்லானபஞ்சிகாடீகாயம் ஸாரத்த²விலாஸினியம்

ரதனத்தயபணாமாதி³கதா² ஸமத்தா.