5. த⁴ம்மிகவக்³கோ³
1. நாக³ஸுத்தம்
43. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. அத² கோ² ப⁴க³வா புப்³ப³ண்ஹஸமயம் நிவாஸேத்வா பத்தசீவரமாதா³ய ஸாவத்தி²யம் பிண்டா³ய பாவிஸி. ஸாவத்தி²யம் பிண்டா³ய சரித்வா பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதபடிக்கந்தோ ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் ஆமந்தேஸி – ‘‘ஆயாமானந்த³, யேன புப்³பா³ராமோ மிகா³ரமாதுபாஸாதோ³ தேனுபஸங்கமிஸ்ஸாம தி³வாவிஹாராயா’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸி.
அத² கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மதா ஆனந்தே³ன ஸத்³தி⁴ம் யேன புப்³பா³ராமோ மிகா³ரமாதுபாஸாதோ³ தேனுபஸங்கமி. அத² கோ² ப⁴க³வா ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் ஆமந்தேஸி – ‘‘ஆயாமானந்த³, யேன புப்³ப³கோட்ட²கோ தேனுபஸங்கமிஸ்ஸாம க³த்தானி பரிஸிஞ்சிது’’ந்தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸி. அத² கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மதா ஆனந்தே³ன ஸத்³தி⁴ம் யேன புப்³ப³கோட்ட²கோ தேனுபஸங்கமி க³த்தானி பரிஸிஞ்சிதும். புப்³ப³கோட்ட²கே க³த்தானி பரிஸிஞ்சித்வா பச்சுத்தரித்வா ஏகசீவரோ அட்டா²ஸி க³த்தானி புப்³பா³பயமானோ.
தேன கோ² பன ஸமயேன ரஞ்ஞோ பஸேனதி³ஸ்ஸ கோஸலஸ்ஸ ஸேதோ நாம நாகோ³ மஹாதூரிய [மஹாதுரிய (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] தாளிதவாதி³தேன புப்³ப³கோட்ட²கா பச்சுத்தரதி. அபிஸ்ஸு தம் ஜனோ தி³ஸ்வா ஏவமாஹ – ‘‘அபி⁴ரூபோ வத, போ⁴, ரஞ்ஞோ நாகோ³; த³ஸ்ஸனீயோ வத, போ⁴, ரஞ்ஞோ நாகோ³; பாஸாதி³கோ வத, போ⁴, ரஞ்ஞோ நாகோ³; காயுபபன்னோ வத, போ⁴, ரஞ்ஞோ நாகோ³’’தி! ஏவம் வுத்தே ஆயஸ்மா உதா³யீ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஹத்தி²மேவ நு கோ², ப⁴ந்தே, மஹந்தம் ப்³ரஹந்தம் [மஹந்தம் ப்³ருஹந்தம் (ஸீ.), மஹத்தம் ப்³ரஹ்மத்தம் (க.)] காயுபபன்னம் ஜனோ தி³ஸ்வா ஏவமாஹ – ‘நாகோ³ வத, போ⁴, நாகோ³’தி, உதா³ஹு அஞ்ஞம்பி கஞ்சி [கிஞ்சி (க.)] மஹந்தம் ப்³ரஹந்தம் காயுபபன்னம் ஜனோ தி³ஸ்வா ஏவமாஹ – ‘நாகோ³ வத, போ⁴, நாகோ³’’’தி? ‘‘ஹத்தி²ம்பி கோ², உதா³யி, மஹந்தம் ப்³ரஹந்தம் காயுபபன்னம் ஜனோ தி³ஸ்வா ஏவமாஹ – ‘நாகோ³ வத, போ⁴, நாகோ³’தி! அஸ்ஸம்பி கோ², உதா³யி, மஹந்தம் ப்³ரஹந்தம்…பே… கோ³ணம்பி கோ², உதா³யி, மஹந்தம் ப்³ரஹந்தம்…பே… உரக³ம்பி [நாக³ம்பி (க.)] கோ², உதா³யி, மஹந்தம் ப்³ரஹந்தம்…பே… ருக்க²ம்பி கோ², உதா³யி, மஹந்தம் ப்³ரஹந்தம்…பே… மனுஸ்ஸம்பி கோ², உதா³யி, மஹந்தம் ப்³ரஹந்தம் காயுபபன்னம் ஜனோ தி³ஸ்வா ஏவமாஹ – ‘நாகோ³ வத, போ⁴, நாகோ³’தி! அபி ச, உதா³யி, யோ ஸதே³வகே லோகே ஸமாரகே ஸப்³ரஹ்மகே ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணியா பஜாய ஸதே³வமனுஸ்ஸாய ஆகு³ம் ந கரோதி காயேன வாசாய மனஸா, தமஹம் ‘நாகோ³’தி ப்³ரூமீ’’தி.
‘‘அச்ச²ரியம், ப⁴ந்தே, அப்³பு⁴தம், ப⁴ந்தே! யாவ ஸுபா⁴ஸிதம் சித³ம், ப⁴ந்தே, ப⁴க³வதா – அபி ச, உதா³யி, யோ ஸதே³வகே லோகே ஸமாரகே ஸப்³ரஹ்மகே ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணியா பஜாய ஸதே³வமனுஸ்ஸாய ஆகு³ம் ந கரோதி காயேன வாசாய மனஸா, தமஹம் ‘நாகோ³’தி ப்³ரூமீ’’தி. இத³ஞ்ச பனாஹம், ப⁴ந்தே, ப⁴க³வதா ஸுபா⁴ஸிதம் இமாஹி கா³தா²ஹி அனுமோதா³மி –
‘‘மனுஸ்ஸபூ⁴தம் ஸம்பு³த்³த⁴ம், அத்தத³ந்தம் ஸமாஹிதம்;
இரியமானம் ப்³ரஹ்மபதே², சித்தஸ்ஸூபஸமே ரதம்.
‘‘யம் மனுஸ்ஸா நமஸ்ஸந்தி, ஸப்³ப³த⁴ம்மான பாரகு³ம்;
தே³வாபி தம் [நம் (ஸீ. பீ.)] நமஸ்ஸந்தி, இதி மே அரஹதோ ஸுதம்.
‘‘ஸப்³ப³ஸம்யோஜனாதீதம், வனா நிப்³ப³ன [நிப்³பா³ன (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] மாக³தம்;
காமேஹி நேக்க²ம்மரதம் [நேக்க²ம்மே ரதம் (க. ஸீ.)], முத்தம் ஸேலாவ கஞ்சனம்.
‘‘ஸப்³பே³ அச்சருசீ நாகோ³, ஹிமவாஞ்ஞே ஸிலுச்சயே;
ஸப்³பே³ஸம் நாக³னாமானம், ஸச்சனாமோ அனுத்தரோ.
‘‘நாக³ம் வோ [தே (க.)] கித்தயிஸ்ஸாமி, ந ஹி ஆகு³ம் கரோதி ஸோ;
ஸோரச்சம் அவிஹிம்ஸா ச, பாதா³ நாக³ஸ்ஸ தே து³வே.
‘‘தபோ ச ப்³ரஹ்மசரியம், சரணா நாக³ஸ்ஸ த்யாபரே;
ஸத்³தா⁴ஹத்தோ² மஹானாகோ³, உபேக்கா²ஸேதத³ந்தவா.
‘‘ஸதி கீ³வா ஸிரோ பஞ்ஞா, வீமம்ஸா த⁴ம்மசிந்தனா;
த⁴ம்மகுச்சி²ஸமாதபோ, விவேகோ தஸ்ஸ வாலதி⁴.
‘‘ஸோ ஜா²யீ அஸ்ஸாஸரதோ, அஜ்ஜ²த்தம் ஸுஸமாஹிதோ [அஜ்ஜ²த்துபஸமாஹிதோ (ஸ்யா. க.)];
க³ச்ச²ம் ஸமாஹிதோ நாகோ³, டி²தோ நாகோ³ ஸமாஹிதோ.
‘‘ஸேய்யம் ஸமாஹிதோ நாகோ³, நிஸின்னோபி ஸமாஹிதோ;
ஸப்³ப³த்த² ஸம்வுதோ நாகோ³, ஏஸா நாக³ஸ்ஸ ஸம்பதா³.
‘‘பு⁴ஞ்ஜதி அனவஜ்ஜானி, ஸாவஜ்ஜானி ந பு⁴ஞ்ஜதி;
கா⁴ஸமச்சா²த³னம் லத்³தா⁴, ஸன்னிதி⁴ம் பரிவஜ்ஜயம்.
‘‘ஸம்யோஜனம் அணும் தூ²லம், ஸப்³ப³ம் சே²த்வான ப³ந்த⁴னம்;
யேன யேனேவ க³ச்ச²தி, அனபேக்கோ²வ க³ச்ச²தி.
‘‘யதா²பி உத³கே ஜாதம், புண்ட³ரீகம் பவட்³ட⁴தி;
நுபலிப்பதி [ந உபலிப்பதி (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.), நுபலிம்பதி (க.)] தோயேன, ஸுசிக³ந்த⁴ம் மனோரமம்.
‘‘ததே²வ லோகே ஸுஜாதோ, பு³த்³தோ⁴ லோகே விஹரதி;
நுபலிப்பதி லோகேன, தோயேன பது³மம் யதா².
‘‘மஹாகி³னீவ ஜலிதோ [மஹாக்³கி³னி பஜ்ஜலிதோ (ஸீ. ஸ்யா. கம்.)], அனாஹாரூபஸம்மதி;
ஸங்கா²ரேஸூபஸந்தேஸு [அங்கா³ரேஸு ச ஸந்தேஸு (க.)], நிப்³பு³தோதி பவுச்சதி.
‘‘அத்த²ஸ்ஸாயம் விஞ்ஞாபனீ, உபமா விஞ்ஞூஹி தே³ஸிதா;
விஞ்ஞஸ்ஸந்தி [விஞ்ஞிஸ்ஸந்தி (க.)] மஹானாகா³, நாக³ம் நாகே³ன தே³ஸிதம்.
‘‘வீதராகோ³ வீததோ³ஸோ, வீதமோஹோ அனாஸவோ;
ஸரீரம் விஜஹம் நாகோ³, பரினிப்³பி³ஸ்ஸதி [பரினிப்³பா³தி (பீ. க.)] அனாஸவோ’’தி. பட²மம்;
2. மிக³ஸாலாஸுத்தம்
44. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ புப்³ப³ண்ஹஸமயம் நிவாஸேத்வா பத்தசீவரமாதா³ய யேன மிக³ஸாலாய உபாஸிகாய நிவேஸனம் தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா பஞ்ஞத்தே ஆஸனே நிஸீதி³. அத² கோ² மிக³ஸாலா [மிக³ஸாணா (க.) அ. நி. 10.75] உபாஸிகா யேனாயஸ்மா ஆனந்தோ³ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னா கோ² மிக³ஸாலா உபாஸிகா ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் ஏதத³வோச –
‘‘கத²ம் கத²ம் நாமாயம், ப⁴ந்தே ஆனந்த³, ப⁴க³வதா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அஞ்ஞேய்யோ, யத்ர ஹி நாம ப்³ரஹ்மசாரீ ச அப்³ரஹ்மசாரீ ச உபோ⁴ ஸமஸமக³திகா ப⁴விஸ்ஸந்தி அபி⁴ஸம்பராயம்? பிதா மே, ப⁴ந்தே, புராணோ ப்³ரஹ்மசாரீ அஹோஸி ஆராசாரீ விரதோ மேது²னா கா³மத⁴ம்மா. ஸோ காலங்கதோ ப⁴க³வதா ப்³யாகதோ ஸகதா³கா³மிஸத்தோ [ஸகதா³கா³மிபத்தோ (க. ஸ்யா. பீ.)] துஸிதம் காயம் உபபன்னோதி. பேத்தேய்யோபி [பேத்தய்யோ பியோ (ஸீ. பீ. க.), பிது பியோ (ஸ்யா. கம்.)] மே, ப⁴ந்தே, இஸித³த்தோ அப்³ரஹ்மசாரீ அஹோஸி ஸதா³ரஸந்துட்டோ². ஸோபி காலங்கதோ ப⁴க³வதா ப்³யாகதோ ஸகதா³கா³மிபத்தோ துஸிதம் காயம் உபபன்னோதி. கத²ம் கத²ம் நாமாயம், ப⁴ந்தே ஆனந்த³, ப⁴க³வதா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அஞ்ஞேய்யோ, யத்ர ஹி நாம ப்³ரஹ்மசாரீ ச அப்³ரஹ்மசாரீ ச உபோ⁴ ஸமஸமக³திகா ப⁴விஸ்ஸந்தி அபி⁴ஸம்பராய’’ந்தி? ‘‘ஏவம் கோ² பனேதம், ப⁴கி³னி, ப⁴க³வதா ப்³யாகத’’ந்தி.
அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ மிக³ஸாலாய உபாஸிகாய நிவேஸனே பிண்ட³பாதம் க³ஹேத்வா உட்டா²யாஸனா பக்காமி. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதபடிக்கந்தோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச –
‘‘இதா⁴ஹம், ப⁴ந்தே, புப்³ப³ண்ஹஸமயம் நிவாஸேத்வா பத்தசீவரமாதா³ய யேன மிக³ஸாலாய உபாஸிகாய நிவேஸனம் தேனுபஸங்கமிம்; உபஸங்கமித்வா பஞ்ஞத்தே ஆஸனே நிஸீதி³ம். அத² கோ², ப⁴ந்தே, மிக³ஸாலா உபாஸிகா யேனாஹம் தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா மம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னா கோ², ப⁴ந்தே, மிக³ஸாலா உபாஸிகா மம் ஏதத³வோச – ‘கத²ம் கத²ம் நாமாயம், ப⁴ந்தே ஆனந்த³, ப⁴க³வதா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அஞ்ஞேய்யோ, யத்ர ஹி நாம ப்³ரஹ்மசாரீ ச அப்³ரஹ்மசாரீ ச உபோ⁴ ஸமஸமக³திகா ப⁴விஸ்ஸந்தி அபி⁴ஸம்பராயம். பிதா மே, ப⁴ந்தே, புராணோ ப்³ரஹ்மசாரீ அஹோஸி ஆராசாரீ விரதோ மேது²னா கா³மத⁴ம்மா. ஸோ காலங்கதோ ப⁴க³வதா ப்³யாகதோ ஸகதா³கா³மிபத்தோ துஸிதம் காயம் உபபன்னோதி. பேத்தேய்யோபி மே, ப⁴ந்தே, இஸித³த்தோ அப்³ரஹ்மசாரீ அஹோஸி ஸதா³ரஸந்துட்டோ². ஸோபி காலங்கதோ ப⁴க³வதா ப்³யாகதோ ஸகதா³கா³மிபத்தோ துஸிதம் காயம் உபபன்னோதி. கத²ம் கத²ம் நாமாயம், ப⁴ந்தே ஆனந்த³, ப⁴க³வதா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அஞ்ஞேய்யோ, யத்ர ஹி நாம ப்³ரஹ்மசாரீ ச அப்³ரஹ்மசாரீ ச உபோ⁴ ஸமஸமக³திகா ப⁴விஸ்ஸந்தி அபி⁴ஸம்பராய’ந்தி? ஏவம் வுத்தே அஹம், ப⁴ந்தே, மிக³ஸாலம் உபாஸிகம் ஏதத³வோசம் – ‘ஏவம் கோ² பனேதம், ப⁴கி³னி, ப⁴க³வதா ப்³யாகத’’’ந்தி.
‘‘கா சானந்த³, மிக³ஸாலா உபாஸிகா பா³லா அப்³யத்தா அம்மகா அம்மகஸஞ்ஞா [அம்ப³கா அம்ப³கபஞ்ஞா (ஸீ. பீ.), அம்ப³கா அம்ப³கஸஞ்ஞா (ஸ்யா. கம்.) அ. நி. 10.75 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்], கே ச புரிஸபுக்³க³லபரோபரியஞாணே? ச²யிமே, ஆனந்த³, புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மிம்.
‘‘கதமே ச²? இதா⁴னந்த³, ஏகச்சோ புக்³க³லோ ஸோரதோ ஹோதி ஸுக²ஸம்வாஸோ, அபி⁴னந்த³ந்தி ஸப்³ரஹ்மசாரீ ஏகத்தவாஸேன. தஸ்ஸ ஸவனேனபி அகதம் ஹோதி, பா³ஹுஸச்சேனபி அகதம் ஹோதி, தி³ட்டி²யாபி அப்படிவித்³த⁴ம் ஹோதி, ஸாமாயிகம்பி விமுத்திம் ந லப⁴தி. ஸோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஹானாய பரேதி நோ விஸேஸாய, ஹானகா³மீயேவ ஹோதி நோ விஸேஸகா³மீ.
‘‘இத⁴ பனானந்த³, ஏகச்சோ புக்³க³லோ ஸோரதோ ஹோதி ஸுக²ஸம்வாஸோ, அபி⁴னந்த³ந்தி ஸப்³ரஹ்மசாரீ ஏகத்தவாஸேன. தஸ்ஸ ஸவனேனபி கதம் ஹோதி, பா³ஹுஸச்சேனபி கதம் ஹோதி, தி³ட்டி²யாபி படிவித்³த⁴ம் ஹோதி, ஸாமாயிகம்பி விமுத்திம் லப⁴தி. ஸோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா விஸேஸாய பரேதி நோ ஹானாய, விஸேஸகா³மீயேவ ஹோதி நோ ஹானகா³மீ.
‘‘தத்ரானந்த³, பமாணிகா பமிணந்தி – ‘இமஸ்ஸபி தேவ த⁴ம்மா அபரஸ்ஸபி தேவ த⁴ம்மா, கஸ்மா தேஸம் ஏகோ ஹீனோ ஏகோ பணீதோ’தி! தஞ்ஹி தேஸம், ஆனந்த³, ஹோதி தீ³க⁴ரத்தம் அஹிதாய து³க்கா²ய.
‘‘தத்ரானந்த³, ய்வாயம் புக்³க³லோ ஸோரதோ ஹோதி ஸுக²ஸம்வாஸோ, அபி⁴னந்த³ந்தி ஸப்³ரஹ்மசாரீ ஏகத்தவாஸேன, தஸ்ஸ ஸவனேனபி கதம் ஹோதி, பா³ஹுஸச்சேனபி கதம் ஹோதி, தி³ட்டி²யாபி படிவித்³த⁴ம் ஹோதி, ஸாமாயிகம்பி விமுத்திம் லப⁴தி. அயம், ஆனந்த³, புக்³க³லோ அமுனா புரிமேன புக்³க³லேன அபி⁴க்கந்ததரோ ச பணீததரோ ச. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? இமம் ஹானந்த³, புக்³க³லம் த⁴ம்மஸோதோ நிப்³ப³ஹதி, தத³ந்தரம் கோ ஜானேய்ய அஞ்ஞத்ர ததா²க³தேன! தஸ்மாதிஹானந்த³, மா புக்³க³லேஸு பமாணிகா அஹுவத்த²; மா புக்³க³லேஸு பமாணம் க³ண்ஹித்த². க²ஞ்ஞதி ஹானந்த³, புக்³க³லேஸு பமாணம் க³ண்ஹந்தோ. அஹம் வா, ஆனந்த³, புக்³க³லேஸு பமாணம் க³ண்ஹேய்யம், யோ வா பனஸ்ஸ மாதி³ஸோ.
‘‘இத⁴ பனானந்த³, ஏகச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ கோத⁴மானோ அதி⁴க³தோ [அவிக³தோ (க.)] ஹோதி, ஸமயேன ஸமயஞ்சஸ்ஸ லோப⁴த⁴ம்மா உப்பஜ்ஜந்தி. தஸ்ஸ ஸவனேனபி அகதம் ஹோதி, பா³ஹுஸச்சேனபி அகதம் ஹோதி, தி³ட்டி²யாபி அப்படிவித்³த⁴ம் ஹோதி, ஸாமாயிகம்பி விமுத்திம் ந லப⁴தி. ஸோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஹானாய பரேதி நோ விஸேஸாய, ஹானகா³மீயேவ ஹோதி நோ விஸேஸகா³மீ.
‘‘இத⁴ பனானந்த³, ஏகச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ கோத⁴மானோ அதி⁴க³தோ ஹோதி, ஸமயேன ஸமயஞ்சஸ்ஸ லோப⁴த⁴ம்மா உப்பஜ்ஜந்தி. தஸ்ஸ ஸவனேனபி கதம் ஹோதி…பே… நோ ஹானகா³மீ.
‘‘தத்ரானந்த³, பமாணிகா பமிணந்தி…பே… யோ வா பனஸ்ஸ மாதி³ஸோ.
‘‘இத⁴, பனானந்த³, ஏகச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ கோத⁴மானோ அதி⁴க³தோ ஹோதி, ஸமயேன ஸமயஞ்சஸ்ஸ வசீஸங்கா²ரா உப்பஜ்ஜந்தி. தஸ்ஸ ஸவனேனபி அகதம் ஹோதி…பே… ஸாமாயிகம்பி விமுத்திம் ந லப⁴தி. ஸோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஹானாய பரேதி நோ விஸேஸாய, ஹானகா³மீயேவ ஹோதி நோ விஸேஸகா³மீ.
‘‘இத⁴ பனானந்த³, ஏகச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ கோத⁴மானோ அதி⁴க³தோ ஹோதி, ஸமயேன ஸமயஞ்சஸ்ஸ வசீஸங்கா²ரா உப்பஜ்ஜந்தி. தஸ்ஸ ஸவனேனபி கதம் ஹோதி, பா³ஹுஸச்சேனபி கதம் ஹோதி, தி³ட்டி²யாபி படிவித்³த⁴ம் ஹோதி, ஸாமாயிகம்பி விமுத்திம் லப⁴தி. ஸோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா விஸேஸாய பரேதி நோ ஹானாய, விஸேஸகா³மீயேவ ஹோதி நோ ஹானகா³மீ.
‘‘தத்ரானந்த³, பமாணிகா பமிணந்தி – ‘இமஸ்ஸபி தேவ த⁴ம்மா, அபரஸ்ஸபி தேவ த⁴ம்மா. கஸ்மா தேஸம் ஏகோ ஹீனோ, ஏகோ பணீதோ’தி? தஞ்ஹி தேஸம், ஆனந்த³, ஹோதி தீ³க⁴ரத்தம் அஹிதாய து³க்கா²ய.
‘‘தத்ரானந்த³, யஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ கோத⁴மானோ அதி⁴க³தோ ஹோதி, ஸமயேன ஸமயஞ்சஸ்ஸ வசீஸங்கா²ரா உப்பஜ்ஜந்தி, தஸ்ஸ ஸவனேனபி கதம் ஹோதி, பா³ஹுஸச்சேனபி கதம் ஹோதி, தி³ட்டி²யாபி படிவித்³த⁴ம் ஹோதி, ஸாமாயிகம்பி விமுத்திம் லப⁴தி. அயம், ஆனந்த³, புக்³க³லோ அமுனா புரிமேன புக்³க³லேன அபி⁴க்கந்ததரோ ச பணீததரோ ச. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? இமம் ஹானந்த³, புக்³க³லம் த⁴ம்மஸோதோ நிப்³ப³ஹதி. தத³ந்தரம் கோ ஜானேய்ய அஞ்ஞத்ர ததா²க³தேன! தஸ்மாதிஹானந்த³, மா புக்³க³லேஸு பமாணிகா அஹுவத்த²; மா புக்³க³லேஸு பமாணம் க³ண்ஹித்த². க²ஞ்ஞதி ஹானந்த³, புக்³க³லேஸு பமாணம் க³ண்ஹந்தோ. அஹம் வா, ஆனந்த³, புக்³க³லேஸு பமாணம் க³ண்ஹேய்யம், யோ வா பனஸ்ஸ மாதி³ஸோ.
‘‘கா சானந்த³, மிக³ஸாலா உபாஸிகா பா³லா அப்³யத்தா அம்மகா அம்மகஸஞ்ஞா, கே ச புரிஸபுக்³க³லபரோபரியஞாணே! இமே கோ², ஆனந்த³, ச² புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மிம்.
‘‘யதா²ரூபேன, ஆனந்த³, ஸீலேன புராணோ ஸமன்னாக³தோ அஹோஸி, ததா²ரூபேன ஸீலேன இஸித³த்தோ ஸமன்னாக³தோ அப⁴விஸ்ஸ. நயித⁴ புராணோ இஸித³த்தஸ்ஸ க³திம்பி அஞ்ஞஸ்ஸ. யதா²ரூபாய ச, ஆனந்த³, பஞ்ஞாய இஸித³த்தோ ஸமன்னாக³தோ அஹோஸி, ததா²ரூபாய பஞ்ஞாய புராணோ ஸமன்னாக³தோ அப⁴விஸ்ஸ. நயித⁴ இஸித³த்தோ புராணஸ்ஸ க³திம்பி அஞ்ஞஸ்ஸ. இதி கோ², ஆனந்த³, இமே புக்³க³லா உபோ⁴ ஏகங்க³ஹீனா’’தி. து³தியம்.
3. இணஸுத்தம்
45. ‘‘தா³லித்³தி³யம் [தா³ளித்³தி³யம் (ஸீ.)], பி⁴க்க²வே, து³க்க²ம் லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம்பி, பி⁴க்க²வே, த³லித்³தோ³ [த³ளித்³தோ³ (ஸீ.)] அஸ்ஸகோ அனாள்ஹிகோ [அனத்³தி⁴கோ (ஸ்யா. கம்.)] இணம் ஆதி³யதி, இணாதா³னம்பி, பி⁴க்க²வே, து³க்க²ம் லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம்பி, பி⁴க்க²வே, த³லித்³தோ³ அஸ்ஸகோ அனாள்ஹிகோ இணம் ஆதி³யித்வா வட்³டி⁴ம் படிஸ்ஸுணாதி, வட்³டி⁴பி, பி⁴க்க²வே, து³க்கா² லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம்பி, பி⁴க்க²வே, த³லித்³தோ³ அஸ்ஸகோ அனாள்ஹிகோ வட்³டி⁴ம் படிஸ்ஸுணித்வா காலாப⁴தம் [காலக³தம் (க.)] வட்³டி⁴ம் ந தே³தி, சோதே³ந்திபி நம்; சோத³னாபி, பி⁴க்க²வே, து³க்கா² லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம்பி, பி⁴க்க²வே, த³லித்³தோ³ அஸ்ஸகோ அனாள்ஹிகோ சோதி³யமானோ ந தே³தி, அனுசரந்திபி நம்; அனுசரியாபி, பி⁴க்க²வே, து³க்கா² லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம்பி, பி⁴க்க²வே, த³லித்³தோ³ அஸ்ஸகோ அனாள்ஹிகோ அனுசரியமானோ ந தே³தி, ப³ந்த⁴ந்திபி நம்; ப³ந்த⁴னம்பி, பி⁴க்க²வே, து³க்க²ம் லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘இதி கோ², பி⁴க்க²வே, தா³லித்³தி³யம்பி து³க்க²ம் லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ, இணாதா³னம்பி து³க்க²ம் லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ, வட்³டி⁴பி து³க்கா² லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ, சோத³னாபி து³க்கா² லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ, அனுசரியாபி து³க்கா² லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ, ப³ந்த⁴னம்பி து³க்க²ம் லோகஸ்மிம் காமபோ⁴கி³னோ; ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸத்³தா⁴ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஓத்தப்பம் நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, வீரியம் நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, பஞ்ஞா நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு – அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, அரியஸ்ஸ வினயே த³லித்³தோ³ அஸ்ஸகோ அனாள்ஹிகோ.
‘‘ஸ கோ² ஸோ, பி⁴க்க²வே, த³லித்³தோ³ அஸ்ஸகோ அனாள்ஹிகோ ஸத்³தா⁴ய அஸதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரியா அஸதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஓத்தப்பே அஸதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, வீரியே அஸதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, பஞ்ஞாய அஸதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, காயேன து³ச்சரிதம் சரதி, வாசாய து³ச்சரிதம் சரதி, மனஸா து³ச்சரிதம் சரதி. இத³மஸ்ஸ இணாதா³னஸ்மிம் வதா³மி.
‘‘ஸோ தஸ்ஸ காயது³ச்சரிதஸ்ஸ படிச்சா²த³னஹேது பாபிகம் இச்ச²ம் பணித³ஹதி [பத³ஹதி (க.)]. ‘மா மம் ஜஞ்ஞூ’தி இச்ச²தி, ‘மா மம் ஜஞ்ஞூ’தி ஸங்கப்பதி, ‘மா மம் ஜஞ்ஞூ’தி வாசம் பா⁴ஸதி, ‘மா மம் ஜஞ்ஞூ’தி காயேன பரக்கமதி. ஸோ தஸ்ஸ வசீது³ச்சரிதஸ்ஸ படிச்சா²த³னஹேது…பே… ஸோ தஸ்ஸ மனோது³ச்சரிதஸ்ஸ படிச்சா²த³னஹேது…பே… ‘மா மம் ஜஞ்ஞூ’தி காயேன பரக்கமதி. இத³மஸ்ஸ வட்³டி⁴யா வதா³மி.
‘‘தமேனம் பேஸலா ஸப்³ரஹ்மசாரீ ஏவமாஹம்ஸு – ‘அயஞ்ச ஸோ ஆயஸ்மா ஏவம்காரீ ஏவம்ஸமாசாரோ’தி. இத³மஸ்ஸ சோத³னாய வதா³மி.
‘‘தமேனம் அரஞ்ஞக³தம் வா ருக்க²மூலக³தம் வா ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தம் வா விப்படிஸாரஸஹக³தா பாபகா அகுஸலவிதக்கா ஸமுதா³சரந்தி. இத³மஸ்ஸ அனுசரியாய வதா³மி.
‘‘ஸ கோ² ஸோ, பி⁴க்க²வே, த³லித்³தோ³ அஸ்ஸகோ அனாள்ஹிகோ காயேன து³ச்சரிதம் சரித்வா வாசாய து³ச்சரிதம் சரித்வா மனஸா து³ச்சரிதம் சரித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா நிரயப³ந்த⁴னே வா ப³ஜ்ஜ²தி திரச்சா²னயோனிப³ந்த⁴னே வா. நாஹம், பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞம் ஏகப³ந்த⁴னம்பி ஸமனுபஸ்ஸாமி ஏவம்தா³ருணம் ஏவம்கடுகம் [ஏவம்து³க்க²ம் (ஸ்யா. கம். க.)] ஏவம்அந்தராயகரம் அனுத்தரஸ்ஸ யோக³க்கே²மஸ்ஸ அதி⁴க³மாய, யத²யித³ம், பி⁴க்க²வே, நிரயப³ந்த⁴னம் வா திரச்சா²னயோனிப³ந்த⁴னம் வா’’தி.
‘‘தா³லித்³தி³யம் து³க்க²ம் லோகே, இணாதா³னஞ்ச வுச்சதி;
த³லித்³தோ³ இணமாதா³ய, பு⁴ஞ்ஜமானோ விஹஞ்ஞதி.
‘‘ததோ அனுசரந்தி நம், ப³ந்த⁴னம்பி நிக³ச்ச²தி;
ஏதஞ்ஹி ப³ந்த⁴னம் து³க்க²ம், காமலாபா⁴பி⁴ஜப்பினம்.
‘‘ததே²வ அரியவினயே, ஸத்³தா⁴ யஸ்ஸ ந விஜ்ஜதி;
அஹிரீகோ அனோத்தப்பீ, பாபகம்மவினிப்³ப³யோ.
‘‘காயது³ச்சரிதம் கத்வா, வசீது³ச்சரிதானி ச;
மனோது³ச்சரிதம் கத்வா, ‘மா மம் ஜஞ்ஞூ’தி இச்ச²தி.
‘‘ஸோ ஸம்ஸப்பதி [ஸங்கப்பதி (க.)] காயேன, வாசாய உத³ சேதஸா;
பாபகம்மம் பவட்³டே⁴ந்தோ, தத்த² தத்த² புனப்புனம்.
‘‘ஸோ பாபகம்மோ து³ம்மேதோ⁴, ஜானம் து³க்கடமத்தனோ;
த³லித்³தோ³ இணமாதா³ய, பு⁴ஞ்ஜமானோ விஹஞ்ஞதி.
‘‘ததோ அனுசரந்தி நம், ஸங்கப்பா மானஸா து³கா²;
கா³மே வா யதி³ வாரஞ்ஞே, யஸ்ஸ விப்படிஸாரஜா.
‘‘ஸோ பாபகம்மோ து³ம்மேதோ⁴, ஜானம் து³க்கடமத்தனோ;
யோனிமஞ்ஞதரம் க³ந்த்வா, நிரயே வாபி ப³ஜ்ஜ²தி.
‘‘ஏதஞ்ஹி ப³ந்த⁴னம் து³க்க²ம், யம்ஹா தீ⁴ரோ பமுச்சதி;
த⁴ம்மலத்³தே⁴ஹி போ⁴கே³ஹி, த³த³ம் சித்தம் பஸாத³யம்.
‘‘உப⁴யத்த² கடக்³கா³ஹோ, ஸத்³த⁴ஸ்ஸ க⁴ரமேஸினோ;
தி³ட்ட²த⁴ம்மஹிதத்தா²ய, ஸம்பராயஸுகா²ய ச;
ஏவமேதம் க³ஹட்டா²னம், சாகோ³ புஞ்ஞம் பவட்³ட⁴தி.
‘‘ததே²வ அரியவினயே, ஸத்³தா⁴ யஸ்ஸ பதிட்டி²தா;
ஹிரீமனோ ச ஓத்தப்பீ, பஞ்ஞவா ஸீலஸம்வுதோ.
‘‘ஏஸோ கோ² அரியவினயே, ‘ஸுக²ஜீவீ’தி வுச்சதி;
நிராமிஸம் ஸுக²ம் லத்³தா⁴, உபேக்க²ம் அதி⁴திட்ட²தி.
‘‘பஞ்ச நீவரணே ஹித்வா, நிச்சம் ஆரத்³த⁴வீரியோ;
ஜா²னானி உபஸம்பஜ்ஜ, ஏகோதி³ நிபகோ ஸதோ.
‘‘ஏவம் ஞத்வா யதா²பூ⁴தம், ஸப்³ப³ஸம்யோஜனக்க²யே;
ஸப்³ப³ஸோ அனுபாதா³ய, ஸம்மா சித்தம் விமுச்சதி.
‘‘தஸ்ஸ ஸம்மா விமுத்தஸ்ஸ, ஞாணம் சே ஹோதி தாதி³னோ;
‘அகுப்பா மே விமுத்தீ’தி, ப⁴வஸம்யோஜனக்க²யே.
‘‘ஏதம் கோ² பரமம் ஞாணம், ஏதம் ஸுக²மனுத்தரம்;
அஸோகம் விரஜம் கே²மம், ஏதம் ஆனண்யமுத்தம’’ந்தி. ததியம்;
4. மஹாசுந்த³ஸுத்தம்
46. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ஆயஸ்மா மஹாசுந்தோ³ சேதீஸு விஹரதி ஸயம்ஜாதியம் [ஸஹஜாதியம் (ஸீ. பீ.), ஸஞ்ஜாதியம் (ஸ்யா. கம்.)]. தத்ர கோ² ஆயஸ்மா மஹாசுந்தோ³ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஆவுஸோ பி⁴க்க²வே’’தி. ‘‘ஆவுஸோ’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மதோ மஹாசுந்த³ஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸும். ஆயஸ்மா மஹாசுந்தோ³ ஏதத³வோச –
‘‘இதா⁴வுஸோ, த⁴ம்மயோகா³ பி⁴க்கூ² ஜா²யீ பி⁴க்கூ² அபஸாதே³ந்தி – ‘இமே பன ஜா²யினோம்ஹா, ஜா²யினோம்ஹாதி ஜா²யந்தி பஜ்ஜா²யந்தி நிஜ்ஜா²யந்தி அவஜ்ஜா²யந்தி [அபஜ்ஜா²யந்தி (ம. நி. 1.508)]. கிமிமே [கிம் ஹிமே (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] ஜா²யந்தி, கிந்திமே ஜா²யந்தி, கத²ம் இமே ஜா²யந்தீ’தி? தத்த² த⁴ம்மயோகா³ ச பி⁴க்கூ² நப்பஸீத³ந்தி, ஜா²யீ ச பி⁴க்கூ² நப்பஸீத³ந்தி, ந ச ப³ஹுஜனஹிதாய படிபன்னா ஹோந்தி ப³ஹுஜனஸுகா²ய ப³ஹுனோ ஜனஸ்ஸ அத்தா²ய ஹிதாய ஸுகா²ய தே³வமனுஸ்ஸானம்.
‘‘இத⁴ பனாவுஸோ, ஜா²யீ பி⁴க்கூ² த⁴ம்மயோகே³ பி⁴க்கூ² அபஸாதே³ந்தி – ‘இமே பன த⁴ம்மயோக³ம்ஹா, த⁴ம்மயோக³ம்ஹாதி உத்³த⁴தா உன்னளா சபலா முக²ரா விகிண்ணவாசா முட்ட²ஸ்ஸதீ அஸம்பஜானா அஸமாஹிதா விப்³ப⁴ந்தசித்தா பாகதிந்த்³ரியா. கிமிமே த⁴ம்மயோகா³, கிந்திமே த⁴ம்மயோகா³, கத²ம் இமே த⁴ம்மயோகா³’தி? தத்த² ஜா²யீ ச பி⁴க்கூ² நப்பஸீத³ந்தி, த⁴ம்மயோகா³ ச பி⁴க்கூ² நப்பஸீத³ந்தி, ந ச ப³ஹுஜனஹிதாய படிபன்னா ஹோந்தி ப³ஹுஜனஸுகா²ய ப³ஹுனோ ஜனஸ்ஸ அத்தா²ய ஹிதாய ஸுகா²ய தே³வமனுஸ்ஸானம்.
‘‘இத⁴ பனாவுஸோ, த⁴ம்மயோகா³ பி⁴க்கூ² த⁴ம்மயோகா³னஞ்ஞேவ பி⁴க்கூ²னம் வண்ணம் பா⁴ஸந்தி, நோ ஜா²யீனம் பி⁴க்கூ²னம் வண்ணம் பா⁴ஸந்தி. தத்த² த⁴ம்மயோகா³ ச பி⁴க்கூ² நப்பஸீத³ந்தி, ஜா²யீ ச பி⁴க்கூ² நப்பஸீத³ந்தி, ந ச ப³ஹுஜனஹிதாய படிபன்னா ஹோந்தி ப³ஹுஜனஸுகா²ய ப³ஹுனோ ஜனஸ்ஸ அத்தா²ய ஹிதாய ஸுகா²ய தே³வமனுஸ்ஸானம்.
‘‘இத⁴ பனாவுஸோ, ஜா²யீ பி⁴க்கூ² ஜா²யீனஞ்ஞேவ பி⁴க்கூ²னம் வண்ணம் பா⁴ஸந்தி, நோ த⁴ம்மயோகா³னம் பி⁴க்கூ²னம் வண்ணம் பா⁴ஸந்தி. தத்த² ஜா²யீ ச பி⁴க்கூ² நப்பஸீத³ந்தி, த⁴ம்மயோகா³ ச பி⁴க்கூ² நப்பஸீத³ந்தி, ந ச ப³ஹுஜனஹிதாய படிபன்னா ஹோந்தி ப³ஹுஜனஸுகா²ய ப³ஹுனோ ஜனஸ்ஸ அத்தா²ய ஹிதாய ஸுகா²ய தே³வமனுஸ்ஸானம்.
‘‘தஸ்மாதிஹாவுஸோ, ஏவம் ஸிக்கி²தப்³ப³ம் – ‘த⁴ம்மயோகா³ ஸமானா ஜா²யீனம் பி⁴க்கூ²னம் வண்ணம் பா⁴ஸிஸ்ஸாமா’தி. ஏவஞ்ஹி வோ, ஆவுஸோ, ஸிக்கி²தப்³ப³ம். தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அச்ச²ரியா ஹேதே, ஆவுஸோ, புக்³க³லா து³ல்லபா⁴ லோகஸ்மிம், யே அமதம் தா⁴தும் காயேன பு²ஸித்வா விஹரந்தி. தஸ்மாதிஹாவுஸோ, ஏவம் ஸிக்கி²தப்³ப³ம் – ‘ஜா²யீ ஸமானா த⁴ம்மயோகா³னம் பி⁴க்கூ²னம் வண்ணம் பா⁴ஸிஸ்ஸாமா’தி. ஏவஞ்ஹி வோ, ஆவுஸோ, ஸிக்கி²தப்³ப³ம். தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அச்ச²ரியா ஹேதே, ஆவுஸோ, புக்³க³லா து³ல்லபா⁴ லோகஸ்மிம் யே க³ம்பீ⁴ரம் அத்த²பத³ம் பஞ்ஞாய அதிவிஜ்ஜ² பஸ்ஸந்தீ’’தி. சதுத்த²ம்.
5. பட²மஸந்தி³ட்டி²கஸுத்தம்
47. அத² கோ² மோளியஸீவகோ [மோலியஸீவகோ (ஸீ. பீ.), மோளிஸீவகோ (க.)] பரிப்³பா³ஜகோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² மோளியஸீவகோ பரிப்³பா³ஜகோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘‘ஸந்தி³ட்டி²கோ த⁴ம்மோ, ஸந்தி³ட்டி²கோ த⁴ம்மோ’தி, ப⁴ந்தே, வுச்சதி. கித்தாவதா நு கோ², ப⁴ந்தே, ஸந்தி³ட்டி²கோ த⁴ம்மோ ஹோதி அகாலிகோ ஏஹிபஸ்ஸிகோ ஓபனேய்யிகோ பச்சத்தம் வேதி³தப்³போ³ விஞ்ஞூஹீ’’தி?
‘‘தேன ஹி, ஸீவக, தஞ்ஞேவேத்த² படிபுச்சா²மி. யதா² தே க²மேய்ய ததா² நம் ப்³யாகரேய்யாஸி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, ஸீவக, ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் லோப⁴ம் ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் லோபோ⁴’தி பஜானாஸி, அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் லோப⁴ம் ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் லோபோ⁴’தி பஜானாஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம் கோ² த்வம், ஸீவக, ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் லோப⁴ம் ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் லோபோ⁴’தி பஜானாஸி, அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் லோப⁴ம் ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் லோபோ⁴’தி பஜானாஸி – ஏவம்பி கோ², ஸீவக, ஸந்தி³ட்டி²கோ த⁴ம்மோ ஹோதி…பே….
‘‘தம் கிம் மஞ்ஞஸி, ஸீவக, ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் தோ³ஸம்…பே… ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் மோஹம்…பே… ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் லோப⁴த⁴ம்மம்…பே… ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் தோ³ஸத⁴ம்மம்…பே… ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் மோஹத⁴ம்மம் ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் மோஹத⁴ம்மோ’தி பஜானாஸி, அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் மோஹத⁴ம்மம் ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் மோஹத⁴ம்மோ’தி பஜானாஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம் கோ² த்வம், ஸீவக, ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் மோஹத⁴ம்மம் ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் மோஹத⁴ம்மோ’தி பஜானாஸி, அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் மோஹத⁴ம்மம் ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் மோஹத⁴ம்மோ’தி பஜானாஸி – ஏவம் கோ², ஸீவக, ஸந்தி³ட்டி²கோ த⁴ம்மோ ஹோதி அகாலிகோ ஏஹிபஸ்ஸிகோ ஓபனேய்யிகோ பச்சத்தம் வேதி³தப்³போ³ விஞ்ஞூஹீ’’தி.
‘‘அபி⁴க்கந்தம், ப⁴ந்தே, அபி⁴க்கந்தம், ப⁴ந்தே…பே… உபாஸகம் மம், ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா தா⁴ரேது அஜ்ஜதக்³கே³ பாணுபேதம் ஸரணம் க³த’’ந்தி. பஞ்சமம்.
6. து³தியஸந்தி³ட்டி²கஸுத்தம்
48. அத² கோ² அஞ்ஞதரோ ப்³ராஹ்மணோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஸோ ப்³ராஹ்மணோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘‘ஸந்தி³ட்டி²கோ த⁴ம்மோ, ஸந்தி³ட்டி²கோ த⁴ம்மோ’தி, போ⁴ கோ³தம, வுச்சதி. கித்தாவதா நு கோ², போ⁴ கோ³தம, ஸந்தி³ட்டி²கோ த⁴ம்மோ ஹோதி அகாலிகோ ஏஹிபஸ்ஸிகோ ஓபனேய்யிகோ பச்சத்தம் வேதி³தப்³போ³ விஞ்ஞூஹீ’’தி?
‘‘தேன ஹி, ப்³ராஹ்மண, தஞ்ஞேவேத்த² படிபுச்சி²ஸ்ஸாமி. யதா² தே க²மேய்ய ததா² நம் ப்³யாகரேய்யாஸி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, ப்³ராஹ்மண, ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் ராக³ம் ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் ராகோ³’தி பஜானாஸி, அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் ராக³ம் ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் ராகோ³’தி பஜானாஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், போ⁴’’. ‘‘யம் கோ² த்வம், ப்³ராஹ்மண, ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் ராக³ம் ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் ராகோ³’தி பஜானாஸி, அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் ராக³ம் ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் ராகோ³’தி பஜானாஸி – ஏவம்பி கோ², ப்³ராஹ்மண, ஸந்தி³ட்டி²கோ த⁴ம்மோ ஹோதி…பே….
‘‘தம் கிம் மஞ்ஞஸி, ப்³ராஹ்மண, ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் தோ³ஸம்…பே… ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் மோஹம்…பே… ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் காயஸந்தோ³ஸம்…பே… ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் வசீஸந்தோ³ஸம்…பே… ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் மனோஸந்தோ³ஸம் ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் மனோஸந்தோ³ஸோ’தி பஜானாஸி, அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் மனோஸந்தோ³ஸம் ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் மனோஸந்தோ³ஸோ’தி பஜானாஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், போ⁴’’. ‘‘யம் கோ² த்வம், ப்³ராஹ்மண, ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் மனோஸந்தோ³ஸம் ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் மனோஸந்தோ³ஸோ’தி பஜானாஸி, அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் மனோஸந்தோ³ஸம் ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் மனோஸந்தோ³ஸோ’தி பஜானாஸி – ஏவம் கோ², ப்³ராஹ்மண, ஸந்தி³ட்டி²கோ த⁴ம்மோ ஹோதி அகாலிகோ ஏஹிபஸ்ஸிகோ ஓபனேய்யிகோ பச்சத்தம் வேதி³தப்³போ³ விஞ்ஞூஹீ’’தி.
‘‘அபி⁴க்கந்தம், போ⁴ கோ³தம, அபி⁴க்கந்தம், போ⁴ கோ³தம…பே… உபாஸகம் மம் ப⁴வம் கோ³தமோ தா⁴ரேது அஜ்ஜதக்³கே³ பாணுபேதம் ஸரணம் க³த’’ந்தி. ச²ட்ட²ம்.
7. கே²மஸுத்தம்
49. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா ச கே²மோ ஆயஸ்மா ச ஸுமனோ ஸாவத்தி²யம் விஹரந்தி அந்த⁴வனஸ்மிம். அத² கோ² ஆயஸ்மா ச கே²மோ ஆயஸ்மா ச ஸுமனோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³ம்ஸு. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா கே²மோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச –
‘‘யோ ஸோ, ப⁴ந்தே, பி⁴க்கு² அரஹம் கீ²ணாஸவோ வுஸிதவா கதகரணீயோ ஓஹிதபா⁴ரோ அனுப்பத்தஸத³த்தோ² பரிக்கீ²ணப⁴வஸம்யோஜனோ ஸம்மத³ஞ்ஞா விமுத்தோ தஸ்ஸ ந ஏவம் ஹோதி – ‘அத்தி² மே ஸேய்யோதி வா அத்தி² மே ஸதி³ஸோதி வா அத்தி² மே ஹீனோதி வா’’’தி. இத³மவோசாயஸ்மா கே²மோ. ஸமனுஞ்ஞோ ஸத்தா² அஹோஸி. அத² கோ² ஆயஸ்மா கே²மோ ‘‘ஸமனுஞ்ஞோ மே ஸத்தா²’’தி உட்டா²யாஸனா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி.
அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸுமனோ அசிரபக்கந்தே ஆயஸ்மந்தே கே²மே ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘யோ ஸோ, ப⁴ந்தே, பி⁴க்கு² அரஹம் கீ²ணாஸவோ வுஸிதவா கதகரணீயோ ஓஹிதபா⁴ரோ அனுப்பத்தஸத³த்தோ² பரிக்கீ²ணப⁴வஸம்யோஜனோ ஸம்மத³ஞ்ஞா விமுத்தோ தஸ்ஸ ந ஏவம் ஹோதி – ‘நத்தி² மே ஸேய்யோதி வா நத்தி² மே ஸதி³ஸோதி வா நத்தி² மே ஹீனோதி வா’’’தி. இத³மவோசாயஸ்மா ஸுமனோ. ஸமனுஞ்ஞோ ஸத்தா² அஹோஸி. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸுமனோ ‘‘ஸமனுஞ்ஞோ மே ஸத்தா²’’தி உட்டா²யாஸனா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி.
அத² கோ² ப⁴க³வா அசிரபக்கந்தேஸு ஆயஸ்மந்தே ச கே²மே ஆயஸ்மந்தே ச ஸுமனே பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, குலபுத்தா அஞ்ஞம் ப்³யாகரோந்தி. அத்தோ² ச வுத்தோ அத்தா ச அனுபனீதோ. அத² ச பன இதே⁴கச்சே மோக⁴புரிஸா ஹஸமானகா [ஹஸமானகம் (க.) மஹாவ. 245] மஞ்ஞே அஞ்ஞம் ப்³யாகரோந்தி. தே பச்சா² விகா⁴தம் ஆபஜ்ஜந்தீ’’தி.
‘‘ந உஸ்ஸேஸு ந ஓமேஸு, ஸமத்தே நோபனீயரே [நோபனிய்யரே (ஸ்யா. பீ. க.)];
கீ²ணா ஜாதி வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், சரந்தி ஸம்யோஜனவிப்பமுத்தா’’தி. ஸத்தமம்;
8. இந்த்³ரியஸம்வரஸுத்தம்
50. [அ. நி. 5.24, 168; 2.7.65] ‘‘இந்த்³ரியஸம்வரே, பி⁴க்க²வே, அஸதி இந்த்³ரியஸம்வரவிபன்னஸ்ஸ ஹதூபனிஸம் ஹோதி ஸீலம்; ஸீலே அஸதி ஸீலவிபன்னஸ்ஸ ஹதூபனிஸோ ஹோதி ஸம்மாஸமாதி⁴; ஸம்மாஸமாதி⁴ம்ஹி அஸதி ஸம்மாஸமாதி⁴விபன்னஸ்ஸ ஹதூபனிஸம் ஹோதி யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனம்; யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனே அஸதி யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனவிபன்னஸ்ஸ ஹதூபனிஸோ ஹோதி நிப்³பி³தா³விராகோ³; நிப்³பி³தா³விராகே³ அஸதி நிப்³பி³தா³விராக³விபன்னஸ்ஸ ஹதூபனிஸம் ஹோதி விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனம். ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ருக்கோ² ஸாகா²பலாஸவிபன்னோ. தஸ்ஸ பபடிகாபி ந பாரிபூரிம் க³ச்ச²தி, தசோபி ந பாரிபூரிம் க³ச்ச²தி, பே²க்³கு³பி ந பாரிபூரிம் க³ச்ச²தி, ஸாரோபி ந பாரிபூரிம் க³ச்ச²தி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, இந்த்³ரியஸம்வரே அஸதி இந்த்³ரியஸம்வரவிபன்னஸ்ஸ ஹதூபனிஸம் ஹோதி ஸீலம்…பே… விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனம்.
‘‘இந்த்³ரியஸம்வரே, பி⁴க்க²வே, ஸதி இந்த்³ரியஸம்வரஸம்பன்னஸ்ஸ உபனிஸஸம்பன்னம் ஹோதி ஸீலம்; ஸீலே ஸதி ஸீலஸம்பன்னஸ்ஸ உபனிஸஸம்பன்னோ ஹோதி ஸம்மாஸமாதி⁴; ஸம்மாஸமாதி⁴ம்ஹி ஸதி ஸம்மாஸமாதி⁴ஸம்பன்னஸ்ஸ உபனிஸஸம்பன்னம் ஹோதி யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனம்; யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனே ஸதி யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனஸம்பன்னஸ்ஸ உபனிஸஸம்பன்னோ ஹோதி நிப்³பி³தா³விராகோ³; நிப்³பி³தா³விராகே³ ஸதி நிப்³பி³தா³விராக³ஸம்பன்னஸ்ஸ உபனிஸஸம்பன்னம் ஹோதி விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனம். ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ருக்கோ² ஸாகா²பலாஸஸம்பன்னோ. தஸ்ஸ பபடிகாபி பாரிபூரிம் க³ச்ச²தி, தசோபி பாரிபூரிம் க³ச்ச²தி, பே²க்³கு³பி பாரிபூரிம் க³ச்ச²தி, ஸாரோபி பாரிபூரிம் க³ச்ச²தி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, இந்த்³ரியஸம்வரே ஸதி இந்த்³ரியஸம்வரஸம்பன்னஸ்ஸ உபனிஸஸம்பன்னம் ஹோதி ஸீலம்…பே… விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸன’’ந்தி. அட்ட²மம்.
9. ஆனந்த³ஸுத்தம்
51. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேனாயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மதா ஸாரிபுத்தேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ஏதத³வோச –
‘‘கித்தாவதா நு கோ², ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, பி⁴க்கு² அஸ்ஸுதஞ்சேவ த⁴ம்மம் ஸுணாதி, ஸுதா சஸ்ஸ த⁴ம்மா ந ஸம்மோஸம் க³ச்ச²ந்தி, யே சஸ்ஸ த⁴ம்மா புப்³பே³ சேதஸா ஸம்பு²ட்ட²புப்³பா³ தே ச ஸமுதா³சரந்தி, அவிஞ்ஞாதஞ்ச விஜானாதீ’’தி? ‘‘ஆயஸ்மா கோ² ஆனந்தோ³ ப³ஹுஸ்ஸுதோ. படிபா⁴து ஆயஸ்மந்தம்யேவ ஆனந்த³’’ந்தி. ‘‘தேனஹாவுஸோ ஸாரிபுத்த, ஸுணாஹி, ஸாது⁴கம் மனஸி கரோஹி; பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவமாவுஸோ’’தி கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மதோ ஆனந்த³ஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸி. ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ஏதத³வோச –
‘‘இதா⁴வுஸோ ஸாரிபுத்த, பி⁴க்கு² த⁴ம்மம் பரியாபுணாதி – ஸுத்தம் கே³ய்யம் வேய்யாகரணம் கா³த²ம் உதா³னம் இதிவுத்தகம் ஜாதகம் அப்³பு⁴தத⁴ம்மம் வேத³ல்லம். ஸோ யதா²ஸுதம் யதா²பரியத்தம் த⁴ம்மம் வித்தா²ரேன பரேஸம் தே³ஸேதி, யதா²ஸுதம் யதா²பரியத்தம் த⁴ம்மம் வித்தா²ரேன பரேஸம் வாசேதி, யதா²ஸுதம் யதா²பரியத்தம் த⁴ம்மம் வித்தா²ரேன ஸஜ்ஜா²யம் கரோதி, யதா²ஸுதம் யதா²பரியத்தம் த⁴ம்மம் சேதஸா அனுவிதக்கேதி அனுவிசாரேதி மனஸானுபேக்க²தி. யஸ்மிம் ஆவாஸே தே²ரா பி⁴க்கூ² விஹரந்தி ப³ஹுஸ்ஸுதா ஆக³தாக³மா த⁴ம்மத⁴ரா வினயத⁴ரா மாதிகாத⁴ரா தஸ்மிம் ஆவாஸே வஸ்ஸம் உபேதி. தே காலேன காலம் உபஸங்கமித்வா பரிபுச்ச²தி பரிபஞ்ஹதி – ‘இத³ம், ப⁴ந்தே, கத²ம்; இமஸ்ஸ க்வத்தோ²’தி? தே தஸ்ஸ ஆயஸ்மதோ அவிவடஞ்சேவ விவரந்தி, அனுத்தானீகதஞ்ச உத்தானீகரோந்தி, அனேகவிஹிதேஸு ச கங்கா²டா²னியேஸு த⁴ம்மேஸு கங்க²ம் படிவினோதே³ந்தி. ஏத்தாவதா கோ², ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, பி⁴க்கு² அஸ்ஸுதஞ்சேவ த⁴ம்மம் ஸுணாதி, ஸுதா சஸ்ஸ த⁴ம்மா ந ஸம்மோஸம் க³ச்ச²ந்தி, யே சஸ்ஸ த⁴ம்மா புப்³பே³ சேதஸா ஸம்பு²ட்ட²புப்³பா³ தே ச ஸமுதா³சரந்தி, அவிஞ்ஞாதஞ்ச விஜானாதீ’’தி.
‘‘அச்ச²ரியம், ஆவுஸோ, அப்³பு⁴தம், ஆவுஸோ, யாவ ஸுபா⁴ஸிதம் சித³ம் ஆயஸ்மதா ஆனந்தே³ன. இமேஹி ச மயம் ச²ஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தம் ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் தா⁴ரேம. ஆயஸ்மா ஹி ஆனந்தோ³ த⁴ம்மம் பரியாபுணாதி – ஸுத்தம் கே³ய்யம் வேய்யாகரணம் கா³த²ம் உதா³னம் இதிவுத்தகம் ஜாதகம் அப்³பு⁴தத⁴ம்மம் வேத³ல்லம். ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யதா²ஸுதம் யதா²பரியத்தம் த⁴ம்மம் வித்தா²ரேன பரேஸம் தே³ஸேதி, ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யதா²ஸுதம் யதா²பரியத்தம் த⁴ம்மம் வித்தா²ரேன பரேஸம் வாசேதி, ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யதா²ஸுதம் யதா²பரியத்தம் த⁴ம்மம் வித்தா²ரேன ஸஜ்ஜா²யம் கரோதி, ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யதா²ஸுதம் யதா²பரியத்தம் த⁴ம்மம் சேதஸா அனுவிதக்கேதி அனுவிசாரேதி மனஸானுபேக்க²தி. ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யஸ்மிம் ஆவாஸே தே²ரா பி⁴க்கூ² விஹரந்தி ப³ஹுஸ்ஸுதா ஆக³தாக³மா த⁴ம்மத⁴ரா வினயத⁴ரா மாதிகாத⁴ரா தஸ்மிம் ஆவாஸே வஸ்ஸம் உபேதி. தே ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ காலேன காலம் உபஸங்கமித்வா பரிபுச்ச²தி பரிபஞ்ஹதி – ‘இத³ம், ப⁴ந்தே, கத²ம்; இமஸ்ஸ க்வத்தோ²’தி? தே ஆயஸ்மதோ ஆனந்த³ஸ்ஸ அவிவடஞ்சேவ விவரந்தி, அனுத்தானீகதஞ்ச உத்தானீகரோந்தி, அனேகவிஹிதேஸு ச கங்கா²டா²னியேஸு த⁴ம்மேஸு கங்க²ம் படிவினோதே³ந்தீ’’தி. நவமம்.
10. க²த்தியஸுத்தம்
52. அத² கோ² ஜாணுஸ்ஸோணி [ஜாணுஸோணி (க.)] ப்³ராஹ்மணோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஜாணுஸ்ஸோணி ப்³ராஹ்மணோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச –
‘‘க²த்தியா, போ⁴ கோ³தம, கிம்அதி⁴ப்பாயா, கிம்உபவிசாரா, கிம்அதி⁴ட்டா²னா, கிம்அபி⁴னிவேஸா, கிம்பரியோஸானா’’தி? ‘‘க²த்தியா கோ², ப்³ராஹ்மண, போ⁴கா³தி⁴ப்பாயா பஞ்ஞூபவிசாரா ப³லாதி⁴ட்டா²னா பத²வீபி⁴னிவேஸா இஸ்ஸரியபரியோஸானா’’தி.
‘‘ப்³ராஹ்மணா பன, போ⁴ கோ³தம, கிம்அதி⁴ப்பாயா, கிம்உபவிசாரா, கிம்அதி⁴ட்டா²னா, கிம்அபி⁴னிவேஸா, கிம்பரியோஸானா’’தி? ‘‘ப்³ராஹ்மணா கோ², ப்³ராஹ்மண, போ⁴கா³தி⁴ப்பாயா பஞ்ஞூபவிசாரா மந்தாதி⁴ட்டா²னா யஞ்ஞாபி⁴னிவேஸா ப்³ரஹ்மலோகபரியோஸானா’’தி.
‘‘க³ஹபதிகா பன, போ⁴ கோ³தம, கிம்அதி⁴ப்பாயா, கிம்உபவிசாரா, கிம்அதி⁴ட்டா²னா, கிம்அபி⁴னிவேஸா, கிம்பரியோஸானா’’தி? ‘‘க³ஹபதிகா கோ², ப்³ராஹ்மண, போ⁴கா³தி⁴ப்பாயா பஞ்ஞூபவிசாரா ஸிப்பாதி⁴ட்டா²னா கம்மந்தாபி⁴னிவேஸா நிட்டி²தகம்மந்தபரியோஸானா’’தி.
‘‘இத்தீ² பன, போ⁴ கோ³தம, கிம்அதி⁴ப்பாயா, கிம்உபவிசாரா, கிம்அதி⁴ட்டா²னா, கிம்அபி⁴னிவேஸா, கிம்பரியோஸானா’’தி? ‘‘இத்தீ² கோ², ப்³ராஹ்மண, புரிஸாதி⁴ப்பாயா அலங்காரூபவிசாரா புத்தாதி⁴ட்டா²னா அஸபதீபி⁴னிவேஸா இஸ்ஸரியபரியோஸானா’’தி.
‘‘சோரா பன, போ⁴ கோ³தம, கிம்அதி⁴ப்பாயா, கிம்உபவிசாரா, கிம்அதி⁴ட்டா²னா, கிம்அபி⁴னிவேஸா, கிம்பரியோஸானா’’தி? ‘‘சோரா கோ², ப்³ராஹ்மண, ஆதா³னாதி⁴ப்பாயா க³ஹனூபவிசாரா ஸத்தா²தி⁴ட்டா²னா அந்த⁴காராபி⁴னிவேஸா அத³ஸ்ஸனபரியோஸானா’’தி.
‘‘ஸமணா பன, போ⁴ கோ³தம, கிம்அதி⁴ப்பாயா, கிம்உபவிசாரா, கிம்அதி⁴ட்டா²னா, கிம்அபி⁴னிவேஸா, கிம்பரியோஸானா’’தி? ‘‘ஸமணா கோ², ப்³ராஹ்மண, க²ந்திஸோரச்சாதி⁴ப்பாயா பஞ்ஞூபவிசாரா ஸீலாதி⁴ட்டா²னா ஆகிஞ்சஞ்ஞாபி⁴னிவேஸா [அகிஞ்சனாபி⁴னிவேஸா (ஸ்யா. க.)] நிப்³பா³னபரியோஸானா’’தி.
‘‘அச்ச²ரியம், போ⁴ கோ³தம, அப்³பு⁴தம், போ⁴ கோ³தம! க²த்தியானம்பி ப⁴வம் கோ³தமோ ஜானாதி அதி⁴ப்பாயஞ்ச உபவிசாரஞ்ச அதி⁴ட்டா²னஞ்ச அபி⁴னிவேஸஞ்ச பரியோஸானஞ்ச. ப்³ராஹ்மணானம்பி ப⁴வம் கோ³தமோ ஜானாதி…பே… க³ஹபதீனம்பி ப⁴வம் கோ³தமோ ஜானாதி… இத்தீ²னம்பி ப⁴வம் கோ³தமோ ஜானாதி… சோரானம்பி ப⁴வம் கோ³தமோ ஜானாதி … ஸமணானம்பி ப⁴வம் கோ³தமோ ஜானாதி அதி⁴ப்பாயஞ்ச உபவிசாரஞ்ச அதி⁴ட்டா²னஞ்ச அபி⁴னிவேஸஞ்ச பரியோஸானஞ்ச. அபி⁴க்கந்தம், போ⁴ கோ³தம…பே… உபாஸகம் மம் ப⁴வம் கோ³தமோ தா⁴ரேது அஜ்ஜதக்³கே³ பாணுபேதம் ஸரணம் க³த’’ந்தி. த³ஸமம்.
11. அப்பமாத³ஸுத்தம்
53. அத² கோ² அஞ்ஞதரோ ப்³ராஹ்மணோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஸோ ப்³ராஹ்மணோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச –
‘‘அத்தி² நு கோ², போ⁴ கோ³தம, ஏகோ த⁴ம்மோ பா⁴விதோ ப³ஹுலீகதோ யோ உபோ⁴ அத்தே² ஸமதி⁴க்³க³ய்ஹ திட்ட²தி – தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஞ்சேவ அத்த²ம், யோ ச அத்தோ² ஸம்பராயிகோ’’தி? ‘‘அத்தி² கோ², ப்³ராஹ்மண, ஏகோ த⁴ம்மோ பா⁴விதோ ப³ஹுலீகதோ யோ உபோ⁴ அத்தே² ஸமதி⁴க்³க³ய்ஹ திட்ட²தி – தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஞ்சேவ அத்த²ம், யோ ச அத்தோ² ஸம்பராயிகோ’’தி.
‘‘கதமோ பன, போ⁴ கோ³தம, ஏகோ த⁴ம்மோ பா⁴விதோ ப³ஹுலீகதோ யோ உபோ⁴ அத்தே² ஸமதி⁴க்³க³ய்ஹ திட்ட²தி – தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஞ்சேவ அத்த²ம், யோ ச அத்தோ² ஸம்பராயிகோ’’தி? ‘‘அப்பமாதோ³ கோ², ப்³ராஹ்மண, ஏகோ த⁴ம்மோ பா⁴விதோ ப³ஹுலீகதோ உபோ⁴ அத்தே² ஸமதி⁴க்³க³ய்ஹ திட்ட²தி – தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஞ்சேவ அத்த²ம், யோ ச அத்தோ² ஸம்பராயிகோ’’.
‘‘ஸேய்யதா²பி, ப்³ராஹ்மண, யானி கானிசி ஜங்க³லானம் [ஜங்க³மானம் (ஸீ. பீ.) அ. நி. 10.15; ம. நி. 1.300] பாணானம் பத³ஜாதானி, ஸப்³பா³னி தானி ஹத்தி²பதே³ ஸமோதா⁴னம் க³ச்ச²ந்தி; ஹத்தி²பத³ம் தேஸம் அக்³க³மக்கா²யதி, யதி³த³ம் மஹந்தத்தேன. ஏவமேவம் கோ², ப்³ராஹ்மண, அப்பமாதோ³ ஏகோ த⁴ம்மோ பா⁴விதோ ப³ஹுலீகதோ உபோ⁴ அத்தே² ஸமதி⁴க்³க³ய்ஹ திட்ட²தி – தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஞ்சேவ அத்த²ம், யோ ச அத்தோ² ஸம்பராயிகோ.
‘‘ஸேய்யதா²பி, ப்³ராஹ்மண, கூடாகா³ரஸ்ஸ யா காசி கோ³பானஸியோ ஸப்³பா³ தா கூடங்க³மா கூடனின்னா கூடஸமோஸரணா, கூடம் தாஸம் அக்³க³மக்கா²யதி; ஏவமேவம் கோ², ப்³ராஹ்மண …பே….
‘‘ஸேய்யதா²பி, ப்³ராஹ்மண, பப்³ப³ஜலாயகோ பப்³ப³ஜம் [ப³ப்³ப³ஜலாயகோ ப³ப்³ப³ஜம் (ஸீ. பீ.)] லாயித்வா அக்³கே³ க³ஹேத்வா ஓது⁴னாதி நிது⁴னாதி நிச்சா²தே³தி; ஏவமேவம் கோ², ப்³ராஹ்மண…பே….
‘‘ஸேய்யதா²பி, ப்³ராஹ்மண, அம்ப³பிண்டி³யா வண்டச்சி²ன்னாய யானி கானிசி அம்பா³னி வண்டூபனிப³ந்த⁴னானி ஸப்³பா³னி தானி தத³ன்வயானி ப⁴வந்தி; ஏவமேவம் கோ², ப்³ராஹ்மண…பே….
‘‘ஸேய்யதா²பி, ப்³ராஹ்மண, யே கேசி கு²த்³த³ராஜானோ [குட்³ட³ராஜானோ (ஸீ. ஸ்யா. அட்ட².), குத்³த³ராஜானோ (பீ.) அ. நி. 10.15] ஸப்³பே³தே ரஞ்ஞோ சக்கவத்திஸ்ஸ அனுயந்தா [அனுயுத்தா (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] ப⁴வந்தி, ராஜா தேஸம் சக்கவத்தீ அக்³க³மக்கா²யதி; ஏவமேவம் கோ², ப்³ராஹ்மண…பே….
‘‘ஸேய்யதா²பி, ப்³ராஹ்மண, யா காசி தாரகரூபானம் பபா⁴ ஸப்³பா³ தா சந்த³ஸ்ஸ பபா⁴ய கலம் நாக்³க⁴ந்தி ஸோளஸிம், சந்த³ப்பபா⁴ தாஸம் அக்³க³மக்கா²யதி. ஏவமேவம் கோ², ப்³ராஹ்மண, அப்பமாதோ³ ஏகோ த⁴ம்மோ பா⁴விதோ ப³ஹுலீகதோ உபோ⁴ அத்தே² ஸமதி⁴க்³க³ய்ஹ திட்ட²தி – தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஞ்சேவ அத்த²ம் யோ ச அத்தோ² ஸம்பராயிகோ.
‘‘அயம் கோ², ப்³ராஹ்மண, ஏகோ த⁴ம்மோ பா⁴விதோ ப³ஹுலீகதோ உபோ⁴ அத்தே² ஸமதி⁴க்³க³ய்ஹ திட்ட²தி – தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஞ்சேவ அத்த²ம், யோ ச அத்தோ² ஸம்பராயிகோ’’தி.