4. வித்த²தஸுத்தம்

14. ‘‘பஞ்சிமானி, பி⁴க்க²வே, ப³லானி. கதமானி பஞ்ச? ஸத்³தா⁴ப³லம், வீரியப³லம், ஸதிப³லம், ஸமாதி⁴ப³லம், பஞ்ஞாப³லம்.

‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஸத்³தா⁴ப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, ஸத்³த³ஹதி ததா²க³தஸ்ஸ போ³தி⁴ம் – ‘இதிபி ஸோ ப⁴க³வா அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ விஜ்ஜாசரணஸம்பன்னோ ஸுக³தோ லோகவிதூ³ அனுத்தரோ புரிஸத³ம்மஸாரதி² ஸத்தா² தே³வமனுஸ்ஸானம் பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா’தி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸத்³தா⁴ப³லம்.

‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, வீரியப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஆரத்³த⁴வீரியோ விஹரதி அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய, குஸலானம் த⁴ம்மானம் உபஸம்பதா³ய தா²மவா த³ள்ஹபரக்கமோ அனிக்கி²த்தது⁴ரோ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, வீரியப³லம்.

‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஸதிப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஸதிமா ஹோதி பரமேன ஸதினேபக்கேன ஸமன்னாக³தோ, சிரகதம்பி சிரபா⁴ஸிதம்பி ஸரிதா அனுஸ்ஸரிதா. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸதிப³லம்.

‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஸமாதி⁴ப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ விவிச்சேவ காமேஹி விவிச்ச அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹி ஸவிதக்கம் ஸவிசாரம் விவேகஜம் பீதிஸுக²ம் பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி; விதக்கவிசாரானம் வூபஸமா அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்பஸாத³னம் சேதஸோ ஏகோதி³பா⁴வம் அவிதக்கம் அவிசாரம் ஸமாதி⁴ஜம் பீதிஸுக²ம் து³தியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி; பீதியா ச விராகா³ உபேக்க²கோ ச விஹரதி ஸதோ ச ஸம்பஜானோ ஸுக²ஞ்ச காயேன படிஸம்வேதே³தி யம் தம் அரியா ஆசிக்க²ந்தி – ‘உபேக்க²கோ ஸதிமா ஸுக²விஹாரீ’தி ததியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி; ஸுக²ஸ்ஸ ச பஹானா து³க்க²ஸ்ஸ ச பஹானா புப்³பே³வ ஸோமனஸ்ஸதோ³மனஸ்ஸானம் அத்த²ங்க³மா அது³க்க²மஸுக²ம் உபேக்கா²ஸதிபாரிஸுத்³தி⁴ம் சதுத்த²ம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸமாதி⁴ப³லம்.

‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பஞ்ஞாப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ பஞ்ஞவா ஹோதி உத³யத்த²கா³மினியா பஞ்ஞாய ஸமன்னாக³தோ அரியாய நிப்³பே³தி⁴காய ஸம்மா து³க்க²க்க²யகா³மினியா. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, பஞ்ஞாப³லம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, பஞ்ச ப³லானீ’’தி. சதுத்த²ம்.