3. ஸாரிபுத்தஸுத்தம்
33. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘ஸம்கி²த்தேனபி கோ² அஹம், ஸாரிபுத்த, த⁴ம்மம் தே³ஸேய்யம்; வித்தா²ரேனபி கோ² அஹம், ஸாரிபுத்த, த⁴ம்மம் தே³ஸேய்யம்; ஸம்கி²த்தவித்தா²ரேனபி கோ² அஹம், ஸாரிபுத்த, த⁴ம்மம் தே³ஸேய்யம்; அஞ்ஞாதாரோ ச து³ல்லபா⁴’’தி. ‘‘ஏதஸ்ஸ, ப⁴க³வா, காலோ, ஏதஸ்ஸ, ஸுக³த, காலோ யம் ப⁴க³வா ஸம்கி²த்தேனபி த⁴ம்மம் தே³ஸேய்ய, வித்தா²ரேனபி த⁴ம்மம் தே³ஸேய்ய, ஸம்கி²த்தவித்தா²ரேனபி த⁴ம்மம் தே³ஸேய்ய. ப⁴விஸ்ஸந்தி த⁴ம்மஸ்ஸ அஞ்ஞாதாரோ’’தி.
‘‘தஸ்மாதிஹ, ஸாரிபுத்த, ஏவம் ஸிக்கி²தப்³ப³ம் – ‘இமஸ்மிஞ்ச ஸவிஞ்ஞாணகே காயே அஹங்காரமமங்காரமானானுஸயா ந ப⁴விஸ்ஸந்தி, ப³ஹித்³தா⁴ ச ஸப்³ப³னிமித்தேஸு அஹங்காரமமங்காரமானானுஸயா ந ப⁴விஸ்ஸந்தி, யஞ்ச சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதோ அஹங்காரமமங்காரமானானுஸயா ந ஹோந்தி தஞ்ச சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரிஸ்ஸாமா’தி. ஏவஞ்ஹி கோ², ஸாரிபுத்த, ஸிக்கி²தப்³ப³ம்.
‘‘யதோ ச கோ², ஸாரிபுத்த, பி⁴க்கு²னோ இமஸ்மிஞ்ச ஸவிஞ்ஞாணகே காயே அஹங்காரமமங்காரமானானுஸயா ந ஹோந்தி, ப³ஹித்³தா⁴ ச ஸப்³ப³னிமித்தேஸு அஹங்காரமமங்காரமானானுஸயா ந ஹோந்தி, யஞ்ச சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதோ அஹங்காரமமங்காரமானானுஸயா ந ஹோந்தி தஞ்ச சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி; அயம் வுச்சதி, ஸாரிபுத்த – ‘பி⁴க்கு² அச்சே²ச்சி² [அச்சே²ஜ்ஜி (ஸ்யா. கம். க.)] தண்ஹம், விவத்தயி [வாவத்தயி (ஸீ. பீ.)] ஸம்யோஜனம், ஸம்மா மானாபி⁴ஸமயா அந்தமகாஸி து³க்க²ஸ்ஸ’. இத³ஞ்ச பன மேதம், ஸாரிபுத்த, ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் பாராயனே [பாராயணே (ஸீ.)] உத³யபஞ்ஹே –
‘‘பஹானம் காமஸஞ்ஞானம், தோ³மனஸ்ஸான சூப⁴யம்;
தி²னஸ்ஸ ச பனூத³னம், குக்குச்சானம் நிவாரணம்.
‘‘உபேக்கா²ஸதிஸம்ஸுத்³த⁴ம், த⁴ம்மதக்கபுரேஜவம்;
அஞ்ஞாவிமோக்க²ம் பப்³ரூமி, அவிஜ்ஜாய பபே⁴த³ன’’ந்தி [ஸு. நி. 1112; சூளனி. உத³யமாணவபுச்சா² 131]. ததியம்;