1. கிமத்தி²யஸுத்தம்
1. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச –
‘‘கிமத்தி²யானி, ப⁴ந்தே, குஸலானி ஸீலானி கிமானிஸம்ஸானீ’’தி? ‘‘அவிப்படிஸாரத்தா²னி கோ², ஆனந்த³, குஸலானி ஸீலானி அவிப்படிஸாரானிஸம்ஸானீ’’தி.
‘‘அவிப்படிஸாரோ பன, ப⁴ந்தே, கிமத்தி²யோ கிமானிஸம்ஸோ’’தி? ‘‘அவிப்படிஸாரோ கோ², ஆனந்த³, பாமோஜ்ஜத்தோ² பாமோஜ்ஜானிஸம்ஸோ’’தி [பாமுஜ்ஜத்தோ² பாமுஜ்ஜானிஸம்ஸோதி (ஸீ. ஸ்யா. பீ.) அ. நி. 11.1].
‘‘பாமோஜ்ஜம் பன, ப⁴ந்தே, கிமத்தி²யம் கிமானிஸம்ஸ’’ந்தி? ‘‘பாமோஜ்ஜம் கோ², ஆனந்த³, பீதத்த²ம் பீதானிஸம்ஸ’’ந்தி.
‘‘பீதி பன, ப⁴ந்தே, கிமத்தி²யா கிமானிஸம்ஸா’’தி? ‘‘பீதி கோ², ஆனந்த³, பஸ்ஸத்³த⁴த்தா² பஸ்ஸத்³தா⁴னிஸம்ஸா’’தி.
‘‘பஸ்ஸத்³தி⁴ பன, ப⁴ந்தே, கிமத்தி²யா கிமானிஸம்ஸா’’தி? ‘‘பஸ்ஸத்³தி⁴ கோ², ஆனந்த³, ஸுக²த்தா² ஸுகா²னிஸம்ஸா’’தி.
‘‘ஸுக²ம் பன, ப⁴ந்தே, கிமத்தி²யம் கிமானிஸம்ஸ’’ந்தி? ‘‘ஸுக²ம் கோ², ஆனந்த³, ஸமாத⁴த்த²ம் ஸமாதா⁴னிஸம்ஸ’’ந்தி.
‘‘ஸமாதி⁴ பன, ப⁴ந்தே, கிமத்தி²யோ கிமானிஸம்ஸோ’’தி? ‘‘ஸமாதி⁴ கோ², ஆனந்த³, யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனத்தோ² யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனானிஸம்ஸோ’’தி.
‘‘யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனம் பன, ப⁴ந்தே, கிமத்தி²யம் கிமானிஸம்ஸ’’ந்தி? ‘‘யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனம் கோ², ஆனந்த³, நிப்³பி³தா³விராக³த்த²ம் நிப்³பி³தா³விராகா³னிஸம்ஸ’’ந்தி.
‘‘நிப்³பி³தா³விராகோ³ பன, ப⁴ந்தே கிமத்தி²யோ கிமானிஸம்ஸோ’’தி? ‘‘நிப்³பி³தா³விராகோ³ கோ², ஆனந்த³, விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனத்தோ² விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனானிஸம்ஸோ [… நிஸம்ஸோதி (ஸீ. க.)].
‘‘இதி கோ², ஆனந்த³, குஸலானி ஸீலானி அவிப்படிஸாரத்தா²னி அவிப்படிஸாரானிஸம்ஸானி; அவிப்படிஸாரோ பாமோஜ்ஜத்தோ² பாமோஜ்ஜானிஸம்ஸோ; பாமோஜ்ஜம் பீதத்த²ம் பீதானிஸம்ஸம்; பீதி பஸ்ஸத்³த⁴த்தா² பஸ்ஸத்³தா⁴னிஸம்ஸா; பஸ்ஸத்³தி⁴ ஸுக²த்தா² ஸுகா²னிஸம்ஸா; ஸுக²ம் ஸமாத⁴த்த²ம் ஸமாதா⁴னிஸம்ஸம்; ஸமாதி⁴ யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனத்தோ² யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனானிஸம்ஸோ; யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனம் நிப்³பி³தா³விராக³த்த²ம் நிப்³பி³தா³விராகா³னிஸம்ஸம்; நிப்³பி³தா³விராகோ³ விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனத்தோ² விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனானிஸம்ஸோ. இதி கோ², ஆனந்த³, குஸலானி ஸீலானி அனுபுப்³பே³ன அக்³கா³ய பரேந்தீ’’தி [அரஹத்தாய பூரேந்தீதி (ஸ்யா.)]. பட²மம்.