3. හසධම්මසික්ඛාපදං

335. තෙන සමයෙන බුද්ධො භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. තෙන ඛො පන සමයෙන සත්තරසවග්ගියා භික්ඛූ අචිරවතියා නදියා උදකෙ කීළන්ති. තෙන ඛො පන සමයෙන රාජා පසෙනදි කොසලො මල්ලිකාය දෙවියා සද්ධිං උපරිපාසාදවරගතො හොති. අද්දසා ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො සත්තරසවග්ගියෙ භික්ඛූ අචිරවතියා නදියා උදකෙ කීළන්තෙ. දිස්වාන මල්ලිකං දෙවිං එතදවොච – ‘‘එතෙ තෙ, මල්ලිකෙ, අරහන්තො උදකෙ කීළන්තී’’ති. ‘‘නිස්සංසයං ඛො, මහාරාජ, භගවතා සික්ඛාපදං අපඤ්ඤත්තං. තෙ වා භික්ඛූ අප්පකතඤ්ඤුනො’’ති. අථ ඛො රඤ්ඤො පසෙනදිස්ස කොසලස්ස එතදහොසි – ‘‘කෙන නු ඛො අහං උපායෙන භගවතො ච න ආරොචෙය්‍යං, භගවා ච ජානෙය්‍ය ඉමෙ භික්ඛූ උදකෙ කීළිතා’’ති? අථ ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො සත්තරසවග්ගියෙ භික්ඛූ පක්කොසාපෙත්වා මහන්තං ගුළපිණ්ඩං අදාසි – ‘‘ඉමං, භන්තෙ, ගුළපිණ්ඩං භගවතො දෙථා’’ති. සත්තරසවග්ගියා භික්ඛූ තං ගුළපිණ්ඩං ආදාය යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමිංසු; උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං එතදවොචුං – ‘‘ඉමං, භන්තෙ, ගුළපිණ්ඩං රාජා පසෙනදි කොසලො භගවතො දෙතී’’ති. ‘‘කහං පන තුම්හෙ, භික්ඛවෙ, රාජා අද්දසා’’ති. ‘‘අචිරවතියා නදියා, භගවා, උදකෙ කීළන්තෙ’’ති. විගරහි බුද්ධො භගවා…පෙ… කථඤ්හි නාම තුම්හෙ, මොඝපුරිසා, උදකෙ කීළිස්සථ! නෙතං, මොඝපුරිසා, අප්පසන්නානං වා පසාදාය…පෙ… එවඤ්ච පන, භික්ඛවෙ, ඉමං සික්ඛාපදං උද්දිසෙය්‍යාථ –

336. ‘‘උදකෙ හසධම්මෙ [හස්සධම්මෙ (සී. ස්‍යා.)] පාචිත්තිය’’න්ති.

337. උදකෙ හසධම්මො නාම උපරිගොප්ඵකෙ උදකෙ හසාධිප්පායො නිමුජ්ජති වා උම්මුජ්ජති වා පලවති වා, ආපත්ති පාචිත්තියස්ස.

338. උදකෙ හසධම්මෙ හසධම්මසඤ්ඤී, ආපත්ති පාචිත්තියස්ස. උදකෙ හසධම්මෙ වෙමතිකො, ආපත්ති පාචිත්තියස්ස. උදකෙ හසධම්මෙ අහසධම්මසඤ්ඤී, ආපත්ති පාචිත්තියස්ස.

හෙට්ඨාගොප්ඵකෙ උදකෙ කීළති, ආපත්ති දුක්කටස්ස. උදකෙ නාවාය කීළති, ආපත්ති දුක්කටස්ස. හත්ථෙන වා පාදෙන වා කට්ඨෙන වා කඨලාය වා උදකං පහරති, ආපත්ති දුක්කටස්ස. භාජනගතං උදකං වා කඤ්ජිකං වා ඛීරං වා තක්කං වා රජනං වා පස්සාවං වා චික්ඛල්ලං වා කීළති, ආපත්ති දුක්කටස්ස.

උදකෙ අහසධම්මෙ හසධම්මසඤ්ඤී, ආපත්ති දුක්කටස්ස. උදකෙ අහසධම්මෙ වෙමතිකො, ආපත්ති දුක්කටස්ස. උදකෙ අහසධම්මෙ අහසධම්මසඤ්ඤී, අනාපත්ති.

339. අනාපත්ති න හසාධිප්පායො, සති කරණීයෙ උදකං ඔතරිත්වා නිමුජ්ජති වා උම්මුජ්ජති වා පලවති වා, පාරං ගච්ඡන්තො නිමුජ්ජති වා උම්මුජ්ජති වා පලවති වා, ආපදාසු, උම්මත්තකස්ස, ආදිකම්මිකස්සාති.

හසධම්මසික්ඛාපදං නිට්ඨිතං තතියං.