2. අත්ථඞ්ගතසික්ඛාපදං
153. තෙන සමයෙන බුද්ධො භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. තෙන ඛො පන සමයෙන ථෙරා භික්ඛූ භික්ඛුනියො ඔවදන්ති පරියායෙන. තෙන ඛො පන සමයෙන ආයස්මතො චූළපන්ථකස්ස පරියායො හොති භික්ඛුනියො ඔවදිතුං. භික්ඛුනියො එවමාහංසු – ‘‘න දානි අජ්ජ ඔවාදො ඉද්ධො භවිස්සති, තඤ්ඤෙව දානි උදානං අය්‍යො චූළපන්ථකො පුනප්පුනං භණිස්සතී’’ති. අථ ඛො තා භික්ඛුනියො යෙනායස්මා චූළපන්ථකො තෙනුපසඞ්කමිංසු; උපසඞ්කමිත්වා ආයස්මන්තං චූළපන්ථකං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදිංසු. එකමන්තං නිසින්නා ඛො තා භික්ඛුනියො ආයස්මා චූළපන්ථකො එතදවොච – ‘‘සමග්ගාත්ථ, භගිනියො’’ති? ‘‘සමග්ගාම්හාය්‍යා’’ති. ‘‘වත්තන්ති, භගිනියො, අට්ඨ ගරුධම්මා’’ති? ‘‘වත්තන්තාය්‍යා’’ති. ‘‘එසො, භගිනියො, ඔවාදො’’ති නිය්‍යාදෙත්වා ඉමං උදානං පුනප්පුනං අභාසි –
[උදා. 37] ‘‘අධිචෙතසො අප්පමජ්ජතො, මුනිනො මොනපථෙසු සික්ඛතො;
සොකා න භවන්ති තාදිනො, උපසන්තස්ස සදා සතීමතො’’ති.
භික්ඛුනියො එවමාහංසු – ‘‘නනු අවොචුම්හා – න දානි අජ්ජ ඔවාදො ඉද්ධො භවිස්සති, තඤ්ඤෙව දානි උදානං අය්‍යො චූළපන්ථකො පුනප්පුනං භණිස්සතී’’ති! අස්සොසි ඛො ආයස්මා චූළපන්ථකො තාසං භික්ඛුනීනං ඉමං කථාසල්ලාපං. අථ ඛො ආයස්මා චූළපන්ථකො වෙහාසං අබ්භුග්ගන්ත්වා ආකාසෙ අන්තලික්ඛෙ චඞ්කමතිපි තිට්ඨතිපි නිසීදතිපි සෙය්‍යම්පි කප්පෙති ධූමායතිපි පජ්ජලතිපි අන්තරධායතිපි, තඤ්චෙව [තඤ්ඤෙව (ඉතිපි)] උදානං භණති අඤ්ඤඤ්ච බහුං බුද්ධවචනං. භික්ඛුනියො එවමාහංසු – ‘‘අච්ඡරියං වත භො, අබ්භුතං වත භො, න වත නො ඉතො පුබ්බෙ ඔවාදො එවං ඉද්ධො භූතපුබ්බො යථා අය්‍යස්ස චූළපන්ථකස්සා’’ති. අථ ඛො ආයස්මා චූළපන්ථකො තා භික්ඛුනියො යාව සමන්ධකාරා ඔවදිත්වා උය්‍යොජෙසි – ගච්ඡථ භගිනියොති.
අථ ඛො තා භික්ඛුනියො නගරද්වාරෙ ථකිතෙ බහිනගරෙ වසිත්වා කාලස්සෙව නගරං පවිසන්ති. මනුස්සා උජ්ඣායන්ති ඛිය්‍යන්ති විපාචෙන්ති – ‘‘අබ්‍රහ්මචාරිනියො ඉමා භික්ඛුනියො; ආරාමෙ භික්ඛූහි සද්ධිං වසිත්වා ඉදානි නගරං පවිසන්තී’’ති. අස්සොසුං ඛො භික්ඛූ තෙසං මනුස්සානං උජ්ඣායන්තානං ඛිය්‍යන්තානං විපාචෙන්තානං. යෙ තෙ භික්ඛූ අප්පිච්ඡා…පෙ… තෙ උජ්ඣායන්ති ඛිය්‍යන්ති විපාචෙන්ති – ‘‘කථඤ්හි නාම ආයස්මා චූළපන්ථකො අත්ථඞ්ගතෙ සූරියෙ භික්ඛුනියො ඔවදිස්සතී’’ති…පෙ… ‘‘සච්චං කිර ත්වං, චූළපන්ථක, අත්ථඞ්ගතෙ සූරියෙ භික්ඛුනියො ඔවදසී’’ති? ‘‘සච්චං, භගවා’’ති. විගරහි බුද්ධො භගවා…පෙ… කථඤ්හි නාම ත්වං, චූළපන්ථක, අත්ථඞ්ගතෙ සූරියෙ භික්ඛුනියො ඔවදිස්සසි! නෙතං, චූළපන්ථක, අප්පසන්නානං වා පසාදාය…පෙ… එවඤ්ච පන, භික්ඛවෙ, ඉමං සික්ඛාපදං උද්දිසෙය්‍යාථ –
154. ‘‘සම්මතොපි චෙ භික්ඛු අත්ථඞ්ගතෙ සූරියෙ භික්ඛුනියො ඔවදෙය්‍ය, පාචිත්තිය’’න්ති.
155. සම්මතො නාම ඤත්තිචතුත්ථෙන කම්මෙන සම්මතො.
අත්ථඞ්ගතෙ සූරියෙති ඔග්ගතෙ සූරියෙ.
භික්ඛුනී නාම උභතොසඞ්ඝෙ උපසම්පන්නා.
ඔවදෙය්‍යාති අට්ඨහි වා ගරුධම්මෙහි අඤ්ඤෙන වා ධම්මෙන ඔවදති, ආපත්ති පාචිත්තියස්ස.
156. අත්ථඞ්ගතෙ අත්ථඞ්ගතසඤ්ඤී ඔවදති, ආපත්ති පාචිත්තියස්ස. අත්ථඞ්ගතෙ වෙමතිකො ඔවදති, ආපත්ති පාචිත්තියස්ස. අත්ථඞ්ගතෙ අනත්ථඞ්ගතසඤ්ඤී ඔවදති, ආපත්ති පාචිත්තියස්ස.
එකතොඋපසම්පන්නාය ඔවදති, ආපත්ති දුක්කටස්ස. අනත්ථඞ්ගතෙ අත්ථඞ්ගතසඤ්ඤී, ආපත්ති දුක්කටස්ස. අනත්ථඞ්ගතෙ වෙමතිකො, ආපත්ති දුක්කටස්ස. අනත්ථඞ්ගතෙ අනත්ථඞ්ගතසඤ්ඤී, අනාපත්ති.
157. අනාපත්ති උද්දෙසං දෙන්තො, පරිපුච්ඡං දෙන්තො, ‘‘ඔසාරෙහි අය්‍යා’’ති වුච්චමානො, ඔසාරෙති, පඤ්හං පුච්ඡති, පඤ්හං පුට්ඨො කථෙති, අඤ්ඤස්සත්ථාය භණන්තං භික්ඛුනියො සුණන්ති, සික්ඛමානාය සාමණෙරියා, උම්මත්තකස්ස, ආදිකම්මිකස්සාති.
අත්ථඞ්ගතසික්ඛාපදං නිට්ඨිතං දුතියං.