3. පඤ්චවිඤ්ඤාණසමඞ්ගිස්සමග්ගකථාවණ්ණනා
576. ලක්ඛණන්ති පඤ්චවිඤ්ඤාණානං උප්පන්නාරම්මණතාදිඅවිතථෙකප්පකාරතාලක්ඛණං. කාමං මනොවිඤ්ඤාණං අවත්ථුකම්පි හොති, සවත්ථුකත්තෙ පන තම්පි උප්පන්නවත්ථුකමෙව. තථා හි පාළියං ඨපනායං ‘‘හඤ්චි පඤ්චවිඤ්ඤාණා උප්පන්නාරම්මණා’’ත්වෙව වුත්තං. මනොවිඤ්ඤාණස්සපි උප්පන්නවත්ථුකතාපරියායො අත්ථීති ‘‘පඤ්ච විඤ්ඤාණා’’ති අවත්වා ‘‘ඡ විඤ්ඤාණා උප්පන්නවත්ථුකා’’ති වුත්තෙ ‘‘නො ච වත රෙ වත්තබ්බෙ පඤ්චවිඤ්ඤාණසමඞ්ගිස්ස අත්ථි මග්ගභාවනා’’ති වත්තුං න සක්කාති දස්සෙන්තො ආහ ‘‘ඡ විඤ්ඤාණා…පෙ… අධිප්පෙත’’න්ති.
577. ‘‘අනිමිත්තං සුඤ්ඤතං අප්පණිහිත’’න්ති නිබ්බානස්ස තෙ පරියායා. චක්ඛුවිඤ්ඤාණස්ස අනිමිත්තගාහිභාවෙ සුඤ්ඤතාරම්මණතාපි සියාති වුත්තං ‘‘තදෙව සුඤ්ඤතන්ති අධිප්පායො’’ති.
පඤ්චවිඤ්ඤාණසමඞ්ගිස්සමග්ගකථාවණ්ණනා නිට්ඨිතා.