ජතුභෙසජ්ජකථා

ජතුභෙසජ්ජකථායං ‘‘අනුජානාමි, භික්ඛවෙ, ජතූනි භෙසජ්ජානි හිඞ්ගුං හිඞ්ගුජතුං හිඞ්ගුසිපාටිකං තකං තකපත්තිං තකපණ්ණිං සජ්ජුලසං, යානි වා පනඤ්ඤානිපි අත්ථි ජතූනි භෙසජ්ජානි නෙව ඛාදනීයෙ ඛාදනීයත්ථං ඵරන්ති, න භොජනීයෙ භොජනීයත්ථං ඵරන්ති, තානි පටිග්ගහෙත්වා යාවජීවං පරිහරිතුං, සති පච්චයෙ පරිභුඤ්ජිතුං, අසති පච්චයෙ පරිභුඤ්ජන්තස්ස ආපත්ති දුක්කටස්සා’’ති (මහාව. 263) වචනතො තානි ජතූනි භෙසජ්ජානි පටිග්ගහෙත්වා යාවජීවං පරිහරිතුං, සති පච්චයෙ පරිභුඤ්ජිතුං වට්ටති. තත්ථ හිඞ්ගුහිඞ්ගුජතුහිඞ්ගුසිපාටිකා හිඞ්ගුජාතියොයෙව. තකතකපත්තිතකපණ්ණයො ලාඛාජාතියො.

වජිරබුද්ධිටීකායං (වජිර. ටී. මහාවග්ග 263) පන ‘‘හිඞ්ගුජතු නාම හිඞ්ගුරුක්ඛස්ස දණ්ඩපල්ලවපවාළපාකනිප්ඵන්නා. හිඞ්ගුසිපාටිකා නාම තස්ස මූලසාඛපාකනිප්ඵන්නා. තකං නාම තස්ස රුක්ඛස්ස තචපාකොදකං. තකපත්තීති තස්ස පත්තපාකොදකං. තකපණ්ණීති තස්ස ඵලපාකොදකං. අථ වා ‘තකං නාම ලාඛා. තකපත්තීති කිත්තිමලොහසාඛා. තකපණ්ණීති පක්කලාඛා’ති ලිඛිතං. සති පච්චයෙති එත්ථ සතිපච්චයතා ගිලානාගිලානවසෙන ද්විධා වෙදිතබ්බා. විකාලභොජනසික්ඛාපදස්ස හි අනාපත්තිවාරෙ යාමකාලිකාදීනං තිණ්ණම්පි අවිසෙසෙන සතිපච්චයතා වුත්තා. ඉමස්මිං ඛන්ධකෙ ‘අනුජානාමි, භික්ඛවෙ, ගිලානස්ස ගුළං අගිලානස්ස ගුළොදකං. අනුජානාමි, භික්ඛවෙ, ගිලානස්ස ලොණසොවීරකං, අගිලානස්ස උදකසම්භින්න’න්ති (මහාව. 273) වුත්තං, තස්මා සිද්ධං ‘සතිපච්චයතා ගිලානාගිලානවසෙන දුවිධා’ති, අඤ්ඤථා අසති පච්චයෙ ගුළොදකාදි ආපජ්ජති, තතො ච පාළිවිරොධො. ආහාරත්ථන්ති ආහාරපයොජනං, ආහාරකිච්චයාපනන්ති අත්ථොති ච. තෙලපරිභොගෙනාති සත්තාහකාලිකපරිභොගෙන. පිට්ඨෙහීති පිසිතතෙලෙහි. කොට්ඨඵලන්ති කොට්ඨරුක්ඛස්ස ඵලං, මදනඵලං වාති ච ලිඛිත’’න්ති වුත්තං.