2. දෙවදහසුත්තවණ්ණනා
2. දෙවා වුච්චන්ති රාජානො ‘‘දිබ්බන්ති කාමගුණෙහි කීළන්ති ලළන්ති, අත්තනො වා පුඤ්ඤානුභාවෙන ජොතන්තී’’ති කත්වා. තෙසං දහොති දෙවදහො. සයංජාතො වා සො හොති, තස්මාපි ‘‘දෙවදහො’’ති වුත්තො. තස්ස අවිදූරෙ නිගමො ‘‘දෙවදහ’’න්ත්වෙව සඞ්ඛං ගතො යථා ‘‘වරණානගරං, ගොධාගාමො’’ති. පච්ඡාභූමියං අපරදිසායං නිවිට්ඨජනපදො පච්ඡාභූමං, තං ගන්තුකාමා පච්ඡාභූමගමිකා. තෙ සභාරෙති තෙ භික්ඛූ ථෙරස්ස වසෙන සභාරෙ කාතුකාමතාය. යදි ථෙරො තෙසං භාරො, ථෙරස්සපි තෙ භාරා එවාති ‘‘තෙ සභාරෙ කාතුකාමතායා’’ති වුත්තං. එවඤ්හි ථෙරො තෙ ඔවදිතබ්බෙ අනුසාසිතබ්බෙ මඤ්ඤතීති. ඉදානි තමත්ථං විවරන්තො ‘‘යො හී’’තිආදිමාහ. අයං නිබ්භාරො නාම කඤ්චි පුග්ගලං අත්තනො භාරං කත්වා අවත්තනතො.
චතුබ්බිධෙනාති ධාතුකොසල්ලං ආයතනකොසල්ලං පටිච්චසමුප්පාදකොසල්ලං ඨානාට්ඨානකොසල්ලන්ති එවං චතුබ්බිධෙන.
තෙ මහල්ලකාබාධිකාතිදහරපුග්ගලෙ ගණ්හිත්වාව ගච්ඡති. තෙ හි දිවසද්වයෙන වූපසන්තපරිස්සමා එව. හත්ථිවානරතිත්තිරපටිබද්ධං වත්ථුං කථෙත්වා. ‘‘එළකාළගුම්බෙති කාළතිණගච්ඡමණ්ඩපෙ’’තිපි වදන්ති.
විවිධං නානාභූතං රජ්ජං විරජ්ජං, විරජ්ජමෙව වෙරජ්ජං, තත්ථ ගතං, පරදෙසගතන්ති අත්ථො. තෙනාහ ‘‘එකස්සා’’තිආදි. චිත්තසුදත්තාදයොති චිත්තගහපතිඅනාථපිණ්ඩිකාදයො. වීමංසකාති ධම්මවිචාරකා. කින්ති කීදිසං. දස්සනන්ති සිද්ධන්තං. ආචික්ඛති කීදිසන්ති අධිප්පායො. ධම්මස්සාති භගවතා වුත්තධම්මස්ස. අනුධම්මන්ති අනුකූලං අවිරුජ්ඣනධම්මං. සො පන වෙනෙය්යජ්ඣාසයානුරූපදෙසනාවිත්ථාරොති ආහ – ‘‘වුත්තබ්යාකරණස්ස අනුබ්යාකරණ’’න්ති. ධාරෙති අත්තනො ඵලන්ති ධම්මො, කාරණන්ති ආහ – ‘‘සහධම්මිකොති සකාරණො’’ති. ඉමිනාපි පාඨන්තරෙන වාදො එව දීපිතො, න තෙන පකාසිතා කිරියා.
තණ්හාවසෙනෙව ඡන්නම්පි පදානං අත්ථො වෙදිතබ්බො. යස්මා රාගාදයො තණ්හාය එව අවත්ථාවිසෙසාති. තෙනාහ ‘‘තණ්හා හී’’තිආදි. විහනන්ති කායං චිත්තඤ්චාති විඝාතො, දුක්ඛන්ති ආහ – ‘‘අවිඝාතොති නිදුක්ඛො’’ති. උපායාසෙති උපතාපෙතීති උපායාසො, උපතාපො. තප්පටිපක්ඛො පන අනුපායාසො නිරූපතාපො දට්ඨබ්බො. සබ්බත්ථාති සබ්බවාරෙසු.
දෙවදහසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.