3. යුත්තිහාරවණ්ණනා

සක්කායස්ස සබ්බමඤ්ඤනානං මූලභාවො යුජ්ජති පරිකප්පමත්තකත්තා ලොකවිචිත්තස්ස. බ්‍යාහුසච්චද්වයරහිතස්ස අන්ධපුථුජ්ජනභාවො යුජ්ජති පුථුකිලෙසාභිසඞ්ඛාරජනනාදිසභාවත්තා. යථාවුත්තපුථුජ්ජනස්ස වා වුත්තප්පකාරබාහුසච්චාභාවො යුජ්ජති තස්මිං සති සබ්භාවතො. තත්ථ අස්සුතවතො පුථුජ්ජනස්ස අරියානං සප්පුරිසානඤ්ච අදස්සාවිතාදි යුජ්ජති අරියකරධම්මානං අරියභාවස්ස ච තෙන අදිට්ඨත්තා අප්පටිපන්නත්තා ච තථා තස්ස පථවියා ‘‘අහං පථවී, මම පථවී, පරො පථවී’’ති සඤ්ජානනං යුජ්ජති අහංකාරමමංකාරානං සබ්බෙන සබ්බං අප්පහීනත්තා. තථා සඤ්ජානතො චස්ස පථවිං කම්මාදිකරණාදිවසෙන ගහෙත්වා නානප්පකාරතො මඤ්ඤනාපවත්ති යුජ්ජති සඤ්ඤානිදානත්තා පපඤ්චසඞ්ඛානං. යො මඤ්ඤති, තස්ස අපරිඤ්ඤාතවත්ථුකතා යුජ්ජති පරිඤ්ඤාය විනා මඤ්ඤනාපහානාභාවතො. ‘‘ආපං ආපතො සඤ්ජානාතී’’තිආදීසුපි එසෙව නයො. අපරියොසිතසික්ඛස්ස අප්පත්තමානසතා යුජ්ජති කතකිච්චතාභාවතො. සෙක්ඛස්ස සතො යොගක්ඛෙමපත්ථනා යුජ්ජති තදධිමුත්තභාවතො. තථා තස්ස පථවියා අභිජානනා යුජ්ජති පරිඤ්ඤාපහානෙසු මත්තසො කාරිභාවතො. තතො එව චස්ස ‘‘මා මඤ්ඤී’’ති වත්තබ්බතා යුජ්ජති වත්ථුපරිඤ්ඤාය විය මඤ්ඤනාපහානස්සපි විප්පකතභාවතො. සෙක්ඛස්ස පථවියා පරිඤ්ඤෙය්‍යතා යුජ්ජති පරිඤ්ඤාතුං සක්කුණෙය්‍යත්තා සබ්බසො අපරිඤ්ඤාතත්තා ච. ‘‘ආපං ආපතො’’තිආදීසුපි එසෙව නයො. අරහත්තාදියුත්තස්ස පථවියාදීනං අභිජානනා මඤ්ඤනාභාවො ච යුජ්ජති සඞ්ඛාතධම්මත්තා, සබ්බසො කිලෙසානං පහීනත්තා, තතො එව චස්ස වීතරාගාදිභාවො තතො සම්මදෙව ච පටිච්චසමුප්පාදස්ස පටිවිද්ධතාති. අයං යුත්තිහාරො.