7. විකාලභොජනසික්ඛාපදවණ්ණනා

විකාලෙති එත්ථ අරුණුග්ගමනතො පට්ඨාය යාව මජ්ඣන්හිකො, අයං බුද්ධාදීනං අරියානං ආචිණ්ණසමාචිණ්ණො භොජනස්ස කාලො නාම. තදඤ්ඤො විකාලො ‘‘විගතො කාලො’’ති කත්වා. තෙනාහ ‘‘විගතෙ කාලෙ’’තිආදි. ඨිතමජ්ඣන්හිකොපි (පාචි. අට්ඨ. 248-249) කාලසඞ්ගහං ගච්ඡති. තතො පට්ඨාය පන ඛාදිතුං වා භුඤ්ජිතුං වා න සක්කා. සහසා පිවිතුං සක්කා භවෙය්‍ය, කුක්කුච්චකෙන පන න කාතබ්බං. කාලපරිච්ඡෙදජානනත්ථඤ්ච කාලත්ථම්භො යොජෙතබ්බො. කාලබ්භන්තරෙව භත්තකිච්චං කාතබ්බං. ‘‘යං කිඤ්චි…පෙ… ඛාදනීයං වා’’ති ඉමිනා යං තාව සක්ඛලිමොදකාදි පුබ්බණ්ණාපරණ්ණමයං, තත්ථ වත්තබ්බමෙව නත්ථීති දස්සෙති. භොජනීයං නාම පඤ්ච භොජනානි.

සති පච්චයෙති පිපාසාදිකාරණෙ විජ්ජමානෙ. රොමට්ඨකස්සාති රොමට්ඨකස්ස භික්ඛුනො අජ්ඣොහරිත්වා උග්ගිරිත්වා මුඛෙව ඨපිතො බහි මුඛද්වාරා විනිග්ගතො භොජනස්ස මග්ගා බහි නිග්ගතො ‘‘රොමට්ඨො’’ති පවුච්චති. ඉධ පන අජ්ඣොහරිත්වා උග්ගිරිත්වා මුඛෙව ඨපිතොති අධිප්පෙතො. තෙනාහ ‘‘න ච, භික්ඛවෙ’’තිආදි. ඨපෙත්වා රොමට්ඨකං සෙසානං ආගතං උග්ගාරං මුඛෙ සන්ධාරෙත්වා ගිලන්තානං ආපත්ති. සචෙ පන අසන්ධාරෙන්තමෙව පරගලං ගච්ඡති, වට්ටති.

විකාලභොජනසික්ඛාපදවණ්ණනා නිට්ඨිතා.