7. වසලසුත්තං

එවං මෙ සුතං – එකං සමයං භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. අථ ඛො භගවා පුබ්බණ්හසමයං නිවාසෙත්වා පත්තචීවරමාදාය සාවත්ථිං පිණ්ඩාය පාවිසි. තෙන ඛො පන සමයෙන අග්ගිකභාරද්වාජස්ස බ්‍රාහ්මණස්ස නිවෙසනෙ අග්ගි පජ්ජලිතො හොති ආහුති පග්ගහිතා. අථ ඛො භගවා සාවත්ථියං සපදානං පිණ්ඩාය චරමානො යෙන අග්ගිකභාරද්වාජස්ස බ්‍රාහ්මණස්ස නිවෙසනං තෙනුපසඞ්කමි.

අද්දසා ඛො අග්ගිකභාරද්වාජො බ්‍රාහ්මණො භගවන්තං දූරතොව ආගච්ඡන්තං. දිස්වාන භගවන්තං එතදවොච – ‘‘තත්‍රෙව [අත්‍රෙව (ස්‍යා. ක.)], මුණ්ඩක; තත්‍රෙව, සමණක; තත්‍රෙව, වසලක තිට්ඨාහී’’ති.

එවං වුත්තෙ, භගවා අග්ගිකභාරද්වාජං බ්‍රාහ්මණං එතදවොච – ‘‘ජානාසි පන ත්වං, බ්‍රාහ්මණ, වසලං වා වසලකරණෙ වා ධම්මෙ’’ති? ‘‘න ඛ්වාහං, භො ගොතම, ජානාමි වසලං වා වසලකරණෙ වා ධම්මෙ; සාධු මෙ භවං ගොතමො තථා ධම්මං දෙසෙතු, යථාහං ජානෙය්‍යං වසලං වා වසලකරණෙ වා ධම්මෙ’’ති. ‘‘තෙන හි, බ්‍රාහ්මණ, සුණාහි, සාධුකං මනසි කරොහි; භාසිස්සාමී’’ති. ‘‘එවං, භො’’ති ඛො අග්ගිකභාරද්වාජො බ්‍රාහ්මණො භගවතො පච්චස්සොසි. භගවා එතදවොච –

116. ‘‘කොධනො උපනාහී ච, පාපමක්ඛී ච යො නරො;

විපන්නදිට්ඨි මායාවී, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

117. ‘‘එකජං වා ද්විජං [දිජං (පී.)] වාපි, යොධ පාණං විහිංසති;

යස්ස පාණෙ දයා නත්ථි, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

118. ‘‘යො හන්ති පරිරුන්ධති [උපරුන්ධෙති (ස්‍යා.), උපරුන්ධති (ක.)], ගාමානි නිගමානි ච;

නිග්ගාහකො [නිග්ඝාතකො (?)] සමඤ්ඤාතො, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

119. ‘‘ගාමෙ වා යදි වා රඤ්ඤෙ, යං පරෙසං මමායිතං;

ථෙය්‍යා අදින්නමාදෙති [අදින්නං ආදියති (සී. පී.)], තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

120. ‘‘යො හවෙ ඉණමාදාය, චුජ්ජමානො [භුඤ්ජමානො (?)] පලායති;

න හි තෙ ඉණමත්ථීති, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

121. ‘‘යො වෙ කිඤ්චික්ඛකම්‍යතා, පන්ථස්මිං වජන්තං ජනං;

හන්ත්වා කිඤ්චික්ඛමාදෙති, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

122. ‘‘අත්තහෙතු පරහෙතු, ධනහෙතු ච [ධනහෙතු ව (ක.)] යො නරො;

සක්ඛිපුට්ඨො මුසා බ්‍රූති, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

123. ‘‘යො ඤාතීනං සඛීනං වා, දාරෙසු පටිදිස්සති;

සාහසා [සහසා (සී. ස්‍යා.)] සම්පියෙන වා, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

124. ‘‘යො මාතරං පිතරං වා, ජිණ්ණකං ගතයොබ්බනං;

පහු සන්තො න භරති, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

125. ‘‘යො මාතරං පිතරං වා, භාතරං භගිනිං සසුං;

හන්ති රොසෙති වාචාය, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

126. ‘‘යො අත්ථං පුච්ඡිතො සන්තො, අනත්ථමනුසාසති;

පටිච්ඡන්නෙන මන්තෙති, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

127. ‘‘යො කත්වා පාපකං කම්මං, මා මං ජඤ්ඤාති ඉච්ඡති [විභ. 894 පස්සිතබ්බං];

යො පටිච්ඡන්නකම්මන්තො, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

128. ‘‘යො වෙ පරකුලං ගන්ත්වා, භුත්වාන [සුත්වා ච (ස්‍යා. ක.)] සුචිභොජනං;

ආගතං නප්පටිපූජෙති, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

129. ‘‘යො බ්‍රාහ්මණං සමණං වා, අඤ්ඤං වාපි වනිබ්බකං;

මුසාවාදෙන වඤ්චෙති, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

130. ‘‘යො බ්‍රාහ්මණං සමණං වා, භත්තකාලෙ උපට්ඨිතෙ;

රොසෙති වාචා න ච දෙති, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

131. ‘‘අසතං යොධ පබ්‍රූති, මොහෙන පලිගුණ්ඨිතො;

කිඤ්චික්ඛං නිජිගීසානො [නිජිගිංසානො (සී. ස්‍යා. කං. පී.)], තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

132. ‘‘යො චත්තානං සමුක්කංසෙ, පරෙ ච මවජානාති [මවජානති (සී. ස්‍යා. පී.)];

නිහීනො සෙන මානෙන, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

133. ‘‘රොසකො කදරියො ච, පාපිච්ඡො මච්ඡරී සඨො;

අහිරිකො අනොත්තප්පී, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

134. ‘‘යො බුද්ධං පරිභාසති, අථ වා තස්ස සාවකං;

පරිබ්බාජං [පරිබ්බජං (ක.), පරිබ්බාජකං (ස්‍යා. කං.)] ගහට්ඨං වා, තං ජඤ්ඤා වසලො ඉති.

135. ‘‘යො වෙ අනරහං [අනරහා (සී. පී.)] සන්තො, අරහං පටිජානාති [පටිජානති (සී. ස්‍යා. පී.)];

චොරො සබ්‍රහ්මකෙ ලොකෙ, එසො ඛො වසලාධමො.

136. ‘‘එතෙ ඛො වසලා වුත්තා, මයා යෙතෙ පකාසිතා;

න ජච්චා වසලො හොති, න ජච්චා හොති බ්‍රාහ්මණො;

කම්මුනා [කම්මනා (සී. පී.)] වසලො හොති, කම්මුනා හොති බ්‍රාහ්මණො.

137. ‘‘තදමිනාපි ජානාථ, යථාමෙදං [යථාපෙදං (ක.)] නිදස්සනං;

චණ්ඩාලපුත්තො සොපාකො [සපාකො (?)], මාතඞ්ගො ඉති විස්සුතො.

138. ‘‘සො යසං පරමං පත්තො [සො යසප්පරමප්පත්තො (ස්‍යා. ක.)], මාතඞ්ගො යං සුදුල්ලභං;

ආගච්ඡුං තස්සුපට්ඨානං, ඛත්තියා බ්‍රාහ්මණා බහූ.

139. ‘‘දෙවයානං අභිරුය්හ, විරජං සො මහාපථං;

කාමරාගං විරාජෙත්වා, බ්‍රහ්මලොකූපගො අහු;

න නං ජාති නිවාරෙසි, බ්‍රහ්මලොකූපපත්තියා.

140. ‘‘අජ්ඣායකකුලෙ ජාතා, බ්‍රාහ්මණා මන්තබන්ධවා;

තෙ ච පාපෙසු කම්මෙසු, අභිණ්හමුපදිස්සරෙ.

141. ‘‘දිට්ඨෙව ධම්මෙ ගාරය්හා, සම්පරායෙ ච දුග්ගති;

න නෙ ජාති නිවාරෙති, දුග්ගත්‍යා [දුග්ගච්චා (සී. ස්‍යා. කං. පී.)] ගරහාය වා.

142. ‘‘න ජච්චා වසලො හොති, න ජච්චා හොති බ්‍රාහ්මණො;

කම්මුනා වසලො හොති, කම්මුනා හොති බ්‍රාහ්මණො’’ති.

එවං වුත්තෙ, අග්ගිකභාරද්වාජො බ්‍රාහ්මණො භගවන්තං එතදවොච – ‘‘අභික්කන්තං, භො ගොතම…පෙ… උපාසකං මං භවං ගොතමො ධාරෙතු අජ්ජතග්ගෙ පාණුපෙතං සරණං ගත’’න්ති.

වසලසුත්තං සත්තමං නිට්ඨිතං.