543. භූරිදත්තජාතකං (6)

784. ‘‘යං කිඤ්චි රතනං අත්ථි, ධතරට්ඨනිවෙසනෙ;

සබ්බානි තෙ උපයන්තු, ධීතරං දෙහි රාජිනො’’.

785. ‘‘න නො විවාහො නාගෙහි, කතපුබ්බො කුදාචනං;

තං විවාහං අසංයුත්තං, කථං අම්හෙ කරොමසෙ’’.

786. ‘‘ජීවිතං නූන තෙ චත්තං, රට්ඨං වා මනුජාධිප;

න හි නාගෙ කුපිතම්හි, චිරං ජීවන්ති තාදිසා.

787. ‘‘යො ත්වං දෙව මනුස්සොසි, ඉද්ධිමන්තං අනිද්ධිමා;

වරුණස්ස නියං පුත්තං, යාමුනං අතිමඤ්ඤසි’’.

788. ‘‘නාතිමඤ්ඤාමි රාජානං, ධතරට්ඨං යසස්සිනං;

ධතරට්ඨො හි නාගානං, බහූනමපි ඉස්සරො.

789. ‘‘අහි මහානුභාවොපි, න මෙ ධීතරමාරහො;

ඛත්තියො ච විදෙහානං, අභිජාතා සමුද්දජා’’.

790. ‘‘කම්බලස්සතරා උට්ඨෙන්තු, සබ්බෙ නාගෙ නිවෙදය;

බාරාණසිං පවජ්ජන්තු, මා ච කඤ්චි [කිඤ්චි (සී. පී. ක.)] විහෙඨයුං’’.

791. ‘‘නිවෙසනෙසු සොබ්භෙසු, රථියා චච්චරෙසු ච;

රුක්ඛග්ගෙසු ච ලම්බන්තු, විතතා තොරණෙසු ච.

792. ‘‘අහම්පි සබ්බසෙතෙන, මහතා සුමහං පුරං;

පරික්ඛිපිස්සං භොගෙහි, කාසීනං ජනයං භයං’’.

793. තස්ස තං වචනං සුත්වා, උරගානෙකවණ්ණිනො;

බාරාණසිං පවජ්ජිංසු, න ච කඤ්චි විහෙඨයුං.

794. නිවෙසනෙසු සොබ්භෙසු, රථියා චච්චරෙසු ච;

රුක්ඛග්ගෙසු ච ලම්බිංසු, විතතා තොරණෙසු ච.

795. තෙසු දිස්වාන ලම්බන්තෙ, පුථූ කන්දිංසු නාරියො;

නාගෙ සොණ්ඩිකතෙ දිස්වා, පස්සසන්තෙ මුහුං මුහුං.

796. බාරාණසී පබ්‍යධිතා, ආතුරා සමපජ්ජථ;

බාහා පග්ගය්හ පක්කන්දුං, ‘‘ධීතරං දෙහි රාජිනො’’.

797. ‘‘පුප්ඵාභිහාරස්ස වනස්ස මජ්ඣෙ, කො ලොහිතක්ඛො විතතන්තරංසො;

කා කම්බුකායූරධරා සුවත්ථා, තිට්ඨන්ති නාරියො දස වන්දමානා.

798. ‘‘කො ත්වං බ්‍රහාබාහු වනස්ස මජ්ඣෙ, විරොචසි ඝතසිත්තොව අග්ගි;

මහෙසක්ඛො අඤ්ඤතරොසි යක්ඛො, උදාහු නාගොසි මහානුභාවො’’.

799. ‘‘නාගොහමස්මි ඉද්ධිමා, තෙජස්සී [තෙජසී (සී. ස්‍යා. පී. ක.)] දුරතික්කමො;

ඩංසෙය්‍යං තෙජසා කුද්ධො, ඵීතං ජනපදං අපි.

800. ‘‘සමුද්දජා හි මෙ මාතා, ධතරට්ඨො ච මෙ පිතා;

සුදස්සනකනිට්ඨොස්මි, භූරිදත්තොති මං විදූ’’.

801. ‘‘යං ගම්භීරං සදාවට්ටං, රහදං භිස්මං පෙක්ඛසි;

එස දිබ්‍යො මමාවාසො, අනෙකසතපොරිසො.

802. ‘‘මයූරකොඤ්චාභිරුදං, නීලොදං වනමජ්ඣතො;

යමුනං පවිස මා භීතො, ඛෙමං වත්තවතං [වත්තවතිං (ස්‍යා. ක.)] සිවං’’.

803. ‘‘තත්ථ පත්තො සානුචරො, සහ පුත්තෙන බ්‍රාහ්මණ;

පූජිතො මය්හං කාමෙහි, සුඛං බ්‍රාහ්මණ වච්ඡසි’’.

804. ‘‘සමා සමන්තපරිතො, පහූතතගරා [බහුකා තග්ගරා (සී. ස්‍යා. පී.)] මහී;

ඉන්දගොපකසඤ්ඡන්නා, සොභති හරිතුත්තමා.

805. ‘‘රම්මානි වනචෙත්‍යානි, රම්මා හංසූපකූජිතා;

ඔපුප්ඵාපද්මා තිට්ඨන්ති, පොක්ඛරඤ්ඤො [පොක්ඛරඤ්ඤා (ස්‍යා. පී.)] සුනිම්මිතා.

806. ‘‘අට්ඨංසා සුකතා ථම්භා, සබ්බෙ වෙළුරියාමයා;

සහස්සථම්භා පාසාදා, පූරා කඤ්ඤාහි ජොතරෙ.

807. ‘‘විමානං උපපන්නොසි, දිබ්‍යං පුඤ්ඤෙහි අත්තනො;

අසම්බාධං සිවං රම්මං, අච්චන්තසුඛසංහිතං.

808. ‘‘මඤ්ඤෙ සහස්සනෙත්තස්ස, විමානං නාභිකඞ්ඛසි;

ඉද්ධී හි ත්‍යායං විපුලා, සක්කස්සෙව ජුතීමතො’’.

809. ‘‘මනසාපි න පත්තබ්බො, ආනුභාවො ජුතීමතො;

පරිචාරයමානානං, සඉන්දානං [ඉන්දානං (ස්‍යා. ක.)] වසවත්තිනං’’.

810. ‘‘තං විමානං අභිජ්ඣාය, අමරානං සුඛෙසිනං;

උපොසථං උපවසන්තො, සෙමි වම්මිකමුද්ධනි’’.

811. ‘‘අහඤ්ච මිගමෙසානො, සපුත්තො පාවිසිං වනං;

තං මං මතං වා ජීවං වා, නාභිවෙදෙන්ති ඤාතකා.

812. ‘‘ආමන්තයෙ භූරිදත්තං, කාසිපුත්තං යසස්සිනං;

තයා නො සමනුඤ්ඤාතා, අපි පස්සෙමු ඤාතකෙ’’.

813. ‘‘එසො හි වත මෙ ඡන්දො, යං වසෙසි මමන්තිකෙ;

න හි එතාදිසා කාමා, සුලභා හොන්ති මානුසෙ.

814. ‘‘සචෙ ත්වං නිච්ඡසෙ වත්ථුං, මම කාමෙහි පූජිතො;

මයා ත්වං සමනුඤ්ඤාතො, සොත්ථිං පස්සාහි ඤාතකෙ’’.

815. ‘‘ධාරයිමං මණිං දිබ්‍යං, පසුං පුත්තෙ ච වින්දති;

අරොගො සුඛිතො හොති [හොහි (ස්‍යා.)], ගච්ඡෙවාදාය බ්‍රාහ්මණ’’.

816. ‘‘කුසලං පටිනන්දාමි, භූරිදත්ත වචො තව;

පබ්බජිස්සාමි ජිණ්ණොස්මි, න කාමෙ අභිපත්ථයෙ’’.

817. ‘‘බ්‍රහ්මචරියස්ස චෙ භඞ්ගො, හොති භොගෙහි කාරියං;

අවිකම්පමානො එය්‍යාසි, බහුං දස්සාමි තෙ ධනං’’.

818. ‘‘කුසලං පටිනන්දාමි, භූරිදත්ත වචො තව;

පුනපි ආගමිස්සාමි, සචෙ අත්ථො භවිස්සති’’.

819. ‘‘ඉදං වත්වා භූරිදත්තො, පෙසෙසි චතුරො ජනෙ;

එථ ගච්ඡථ උට්ඨෙථ, ඛිප්පං පාපෙථ බ්‍රාහ්මණං.

820. තස්ස තං වචනං සුත්වා, උට්ඨාය චතුරො ජනා;

පෙසිතා භූරිදත්තෙන, ඛිප්පං පාපෙසු බ්‍රාහ්මණං.

821. ‘‘මණිං පග්ගය්හ මඞ්ගල්‍යං, සාධුවිත්තං [සාධුචිත්තං (පී.)] මනොරමං;

සෙලං බ්‍යඤ්ජනසම්පන්නං, කො ඉමං මණිමජ්ඣගා’’.

822. ‘‘ලොහිතක්ඛසහස්සාහි, සමන්තා පරිවාරිතං;

අජ්ජ කාලං පථං [පදං (සී. පී.)] ගච්ඡං, අජ්ඣගාහං මණිං ඉමං’’.

823. ‘‘සුපචිණ්ණො අයං සෙලො, අච්චිතො මහිතො [මානිතො (ක.)] සදා;

සුධාරිතො සුනික්ඛිත්තො, සබ්බත්ථමභිසාධයෙ.

824. ‘‘උපචාරවිපන්නස්ස, නික්ඛෙපෙ ධාරණාය වා;

අයං සෙලො විනාසාය, පරිචිණ්ණො අයොනිසො.

825. ‘‘න ඉමං අකුසලො [කුසලං (ක.)] දිබ්‍යං, මණිං ධාරෙතුමාරහො;

පටිපජ්ජ සතං නික්ඛං, දෙහිමං රතනං මම’’.

826. ‘‘න ච ම්‍යායං මණී කෙය්‍යො, ගොහි [කෙහි (ක.)] වා රතනෙහි වා;

සෙලො බ්‍යඤ්ජනසම්පන්නො, නෙව කෙය්‍යො මණී මම’’.

827. ‘‘නො චෙ තයා මණී කෙය්‍යො, ගොහි [කෙහි (ක.)] වා රතනෙහි වා;

අථ කෙන මණී කෙය්‍යො, තං මෙ අක්ඛාහි පුච්ඡිතො’’.

828. ‘‘යො මෙ සංසෙ මහානාගං, තෙජස්සිං දුරතික්කමං;

තස්ස දජ්ජං ඉමං සෙලං, ජලන්තමිව තෙජසා’’.

829. ‘‘කො නු බ්‍රාහ්මණවණ්ණෙන, සුපණ්ණො පතතං වරො;

නාගං ජිගීසමන්වෙසි, අන්වෙසං භක්ඛමත්තනො.

830. ‘‘නාහං දිජාධිපො හොමි, න දිට්ඨො ගරුළො මයා;

ආසීවිසෙන විත්තොති [විත්තොස්මි (ස්‍යා. ක.)], වජ්ජො බ්‍රාහ්මණ මං විදූ’’.

831. ‘‘කිං නු තුය්හං බලං අත්ථි, කිං සිප්පං විජ්ජතෙ තව;

කිස්මිං වා ත්වං පරත්ථද්ධො, උරගං නාපචායසි’’.

832. ‘‘ආරඤ්ඤිකස්ස ඉසිනො, චිරරත්තං තපස්සිනො;

සුපණ්ණො කොසියස්සක්ඛා, විසවිජ්ජං අනුත්තරං.

833. ‘‘තං භාවිතත්තඤ්ඤතරං, සම්මන්තං පබ්බතන්තරෙ;

සක්කච්චං තං උපට්ඨාසිං, රත්තින්දිවමතන්දිතො.

834. ‘‘සො තදා පරිචිණ්ණො මෙ, වත්තවා බ්‍රහ්මචරියවා;

දිබ්බං පාතුකරී මන්තං, කාමසා භගවා මම.

835. ‘‘ත්‍යාහං මන්තෙ පරත්ථද්ධො, නාහං භායාමි භොගිනං;

ආචරියො විසඝාතානං, අලම්පානොති [ආලම්බානොති (සී. පී.), ආලම්බායනොති (ස්‍යා.)] මං විදූ’’.

836. ‘‘ගණ්හාමසෙ මණිං තාත, සොමදත්ත විජානහි;

මා දණ්ඩෙන සිරිං පත්තං, කාමසා පජහිම්හසෙ’’.

837. ‘‘සකං නිවෙසනං පත්තං, යො තං බ්‍රාහ්මණ පූජයි;

එවං කල්‍යාණකාරිස්ස, කිං මොහා දුබ්භිමිච්ඡසි’’.

838. ‘‘සචෙ ත්වං [සචෙ හි (සී. පී. ක.)] ධනකාමොසි, භූරිදත්තො පදස්සති [භූරිදත්තං පදිස්සසි (ක.)];

තමෙව ගන්ත්වා යාචස්සු, බහුං දස්සති තෙ ධනං’’.

839. ‘‘හත්ථගතං පත්තගතං, නිකිණ්ණං ඛාදිතුං වරං;

මා නො සන්දිට්ඨිකො අත්ථො, සොමදත්ත උපච්චගා’’.

840. ‘‘පච්චති නිරයෙ ඝොරෙ, මහිස්සමපි විවරති [මහිස්සමව දීයති (සී. පී.), මහිමස්ස වින්ද්‍රීයති (ස්‍යා.)];

මිත්තදුබ්භී හිතච්චාගී, ජීවරෙවාපි සුස්සති [ජීවරෙ චාපි සුස්සරෙ (සී. පී.)].

841. ‘‘සචෙ ත්වං [සචෙ හි (සී. පී. ක.)] ධනකාමොසි, භූරිදත්තො පදස්සති;

මඤ්ඤෙ අත්තකතං වෙරං, නචිරං වෙදයිස්සසි’’.

842. ‘‘මහායඤ්ඤං යජිත්වාන, එවං සුජ්ඣන්ති බ්‍රාහ්මණා;

මහායඤ්ඤං යජිස්සාම, එවං මොක්ඛාම පාපකා’’.

843. ‘‘හන්ද දානි අපායාමි, නාහං අජ්ජ තයා සහ;

පදම්පෙකං [පදමෙකං (ස්‍යා. ක.)] න ගච්ඡෙය්‍යං, එවං කිබ්බිසකාරිනා’’.

844. ‘‘ඉදං වත්වාන පිතරං, සොමදත්තො බහුස්සුතො;

උජ්ඣාපෙත්වාන භූතානි, තම්හා ඨානා අපක්කමි.

845. ‘‘ගණ්හාහෙතං මහානාගං, ආහරෙතං මණිං මම;

ඉන්දගොපකවණ්ණාභො, යස්ස ලොහිතකො සිරො.

846. ‘‘කප්පාසපිචුරාසීව, එසො කායො පදිස්සති [කාය’ස්ස දිස්සති (සී. පී.)];

වම්මිකග්ගගතො සෙති, තං ත්වං ගණ්හාහි බ්‍රාහ්මණ’’.

847. ‘‘අථොසධෙහි දිබ්බෙහි, ජප්පං මන්තපදානි ච;

එවං තං අසක්ඛි සත්ථුං [සට්ඨුං (සී. පී.), යුට්ඨුං (ස්‍යා.), සුත්තුං (ක.)], කත්වා පරිත්තමත්තනො’’.

848. ‘‘මමං දිස්වාන ආයන්තං, සබ්බකාමසමිද්ධිනං;

ඉන්ද්‍රියානි අහට්ඨානි, සාවං [සාමං (සී. පී.)] ජාතං මුඛං තව.

849. ‘‘පද්මං යථා හත්ථගතං, පාණිනා පරිමද්දිතං;

සාවං ජාතං [යන්තං (ක.)] මුඛං තුය්හං, මමං දිස්වාන එදිසං.

850. ‘‘කච්චි නු තෙ නාභිසසි [තෙ නාභිසයි (සී.), තෙ නාභිස්සසි (ස්‍යා.)], කච්චි තෙ අත්ථි වෙදනා;

යෙන සාවං මුඛං තුය්හං, මමං දිස්වාන ආගතං’’.

851. ‘‘සුපිනං තාත අද්දක්ඛිං, ඉතො මාසං අධොගතං;

දක්ඛිණං විය මෙ බාහුං, ඡෙත්වා රුහිරමක්ඛිතං;

පුරිසො ආදාය පක්කාමි, මම රොදන්තියා සති.

852. ‘‘යතොහං [යතො තං (සී.)] සුපිනමද්දක්ඛිං, සුදස්සන විජානහි;

තතො දිවා වා රත්තිං වා, සුඛං මෙ නොපලබ්භති’’.

853. ‘‘යං පුබ්බෙ පරිවාරිංසු [පරිචාරිංසු (සී. පී.)], කඤ්ඤා රුචිරවිග්ගහා;

හෙමජාලපටිච්ඡන්නා, භූරිදත්තො න දිස්සති.

854. ‘‘යං පුබ්බෙ පරිවාරිංසු [පරිචාරිංසු (සී. පී.)], නෙත්තිංසවරධාරිනො;

කණිකාරාව සම්ඵුල්ලා, භූරිදත්තො න දිස්සති.

855. ‘‘හන්ද දානි ගමිස්සාම, භූරිදත්තනිවෙසනං;

ධම්මට්ඨං සීලසම්පන්නං, පස්සාම තව භාතරං’’.

856. ‘‘තඤ්ච දිස්වාන ආයන්තිං, භූරිදත්තස්ස මාතරං;

බාහා පග්ගය්හ පක්කන්දුං, භූරිදත්තස්ස නාරියො.

857. ‘‘පුත්තං තෙය්‍යෙ න ජානාම, ඉතො මාසං අධොගතං;

මතං වා යදි වා ජීවං, භූරිදත්තං යසස්සිනං’’.