(20) රසග්ගසග්ගිතාලක්ඛණං

226. ‘‘යම්පි, භික්ඛවෙ, තථාගතො පුරිමං ජාතිං පුරිමං භවං පුරිමං නිකෙතං පුබ්බෙ මනුස්සභූතො සමානො සත්තානං අවිහෙඨකජාතිකො අහොසි පාණිනා වා ලෙඩ්ඩුනා වා දණ්ඩෙන වා සත්ථෙන වා. සො තස්ස කම්මස්ස කටත්තා උපචිතත්තා…පෙ… සො තතො චුතො ඉත්ථත්තං ආගතො සමානො ඉමං මහාපුරිසලක්ඛණං පටිලභති, රසග්ගසග්ගී හොති, උද්ධග්ගාස්ස රසහරණීයො ගීවාය ජාතා හොන්ති සමාභිවාහිනියො [සමවාහරසහරණියො (ස්‍යා.)].

‘‘සො තෙන ලක්ඛණෙන සමන්නාගතො සචෙ අගාරං අජ්ඣාවසති, රාජා හොති චක්කවත්තී…පෙ… රාජා සමානො කිං ලභති? අප්පාබාධො හොති අප්පාතඞ්කො, සමවෙපාකිනියා ගහණියා සමන්නාගතො නාතිසීතාය නාච්චුණ්හාය. රාජා සමානො ඉදං ලභති… බුද්ධො සමානො කිං ලභති? අප්පාබාධො හොති අප්පාතඞ්කො සමවෙපාකිනියා ගහණියා සමන්නාගතො නාතිසීතාය නාච්චුණ්හාය මජ්ඣිමාය පධානක්ඛමාය. බුද්ධො සමානො ඉදං ලභති’’. එතමත්ථං භගවා අවොච.

227. තත්ථෙතං වුච්චති –

‘‘න පාණිදණ්ඩෙහි පනාථ ලෙඩ්ඩුනා,

සත්ථෙන වා මරණවධෙන [මාරණවධෙන (ක.)] වා පන;

උබ්බාධනාය පරිතජ්ජනාය වා,

න හෙඨයී ජනතමහෙඨකො අහු.

‘‘තෙනෙව සො සුගතිමුපෙච්ච මොදති,

සුඛප්ඵලං කරිය සුඛානි වින්දති;

සමොජසා [සම්පජ්ජසා (සී. පී.), පාමුඤ්ජසා (ස්‍යා.), සාමඤ්ච සා (ක.)] රසහරණී සුසණ්ඨිතා,

ඉධාගතො ලභති රසග්ගසග්ගිතං.

‘‘තෙනාහු නං අතිනිපුණා විචක්ඛණා,

අයං නරො සුඛබහුලො භවිස්සති;

ගිහිස්ස වා පබ්බජිතස්ස වා පුන [පන (ස්‍යා.)],

තං ලක්ඛණං භවති තදත්ථජොතක’’න්ති.