8. සච්චතාපසචරියාවණ්ණනා

අට්ඨමෙ තාපසො සච්චසව්හයොති සච්චසද්දෙන අව්හාතබ්බො සච්චනාමකො තාපසො යදා යස්මිං කාලෙ හොමි, තදා. සච්චෙන ලොකං පාලෙසින්ති අත්තනො අවිසංවාදිභාවෙන සත්තලොකං ජම්බුදීපෙ තත්ථ තත්ථ සත්තනිකායං පාපතො නානාවිධා අනත්ථතො ච රක්ඛිං. සමග්ගං ජනමකාසහන්ති තත්ථ තත්ථ කලහවිග්ගහවිවාදාපන්නං මහාජනං කලහෙ ආදීනවං දස්සෙත්වා සාමග්ගියං ආනිසංසකථනෙන සමග්ගං අවිවදමානං සම්මොදමානං අහමකාසිං.

තදා හි බොධිසත්තො බාරාණසියං අඤ්ඤතරස්මිං බ්‍රාහ්මණමහාසාලකුලෙ නිබ්බත්ති. තස්ස ‘‘සච්චො’’ති නාමං කරිංසු. සො වයප්පත්තො තක්කසිලං ගන්ත්වා දිසාපාමොක්ඛස්ස ආචරියස්ස සන්තිකෙ සිප්පං උග්ගණ්හිත්වා නචිරස්සෙව සබ්බසිප්පානං නිප්ඵත්තිං පත්තො. ආචරියෙන අනුඤ්ඤාතො බාරාණසිං පච්චාගන්ත්වා මාතාපිතරො වන්දිත්වා තෙහි අභිනන්දියමානො තෙසං චිත්තානුරක්ඛණත්ථං කතිපාහං තෙසං සන්තිකෙ වසි. අථ නං මාතාපිතරො පතිරූපෙන දාරෙන සංයොජෙතුකාමා සබ්බං විභවජාතං ආචික්ඛිත්වා ඝරාවාසෙන නිමන්තෙසුං.

මහාසත්තො නෙක්ඛම්මජ්ඣාසයො අත්තනො නෙක්ඛම්මපාරමිං පරිබ්‍රූහෙතුකාමො ඝරාවාසෙ ආදීනවං පබ්බජ්ජාය ආනිසංසඤ්ච නානප්පකාරතො කථෙත්වා මාතාපිතූනං අස්සුමුඛානං රොදමානානං අපරිමාණං භොගක්ඛන්ධං අනන්තං යසං මහන්තඤ්ච ඤාතිපරිවට්ටං පහාය මහානාගොව අයසඞ්ඛලිකං ඝරබන්ධනං ඡින්දන්තො නික්ඛමිත්වා හිමවන්තප්පදෙසං පවිසිත්වා ඉසිපබ්බජ්ජං පබ්බජිත්වා වනමූලඵලාඵලෙහි යාපෙන්තො නචිරස්සෙව අට්ඨ සමාපත්තියො පඤ්ච ච අභිඤ්ඤායො නිබ්බත්තෙත්වා ඣානකීළං කීළයමානො සමාපත්තිවිහාරෙන විහරති.

සො එකදිවසං දිබ්බචක්ඛුනා ලොකං ඔලොකෙන්තො අද්දස සකලජම්බුදීපෙ මනුස්සෙ යෙභුය්‍යෙන පාණාතිපාතාදිදසඅකුසලකම්මපථපසුතෙ කාමනිදානං කාමාධිකරණං අඤ්ඤමඤ්ඤං විවාදාපන්නෙ. දිස්වා එවං චින්තෙසි – ‘‘න ඛො පන මෙතං පතිරූපං, යදිදං ඉමෙ සත්තෙ එවං පාපපසුතෙ විවාදාපන්නෙ ච දිස්වා අජ්ඣුපෙක්ඛණං. අහඤ්හි ‘සත්තෙ සංසාරපඞ්කතො උද්ධරිත්වා නිබ්බානථලෙ පතිට්ඨපෙස්සාමී’ති මහාසම්බොධියානං පටිපන්නො, තස්මා තං පටිඤ්ඤං අවිසංවාදෙන්තො යංනූනාහං මනුස්සපථං ගන්ත්වා තෙ තෙ සත්තෙ පාපතො ඔරමාපෙය්‍යං, විවාදඤ්ච නෙසං වූපසමෙය්‍ය’’න්ති.

එවං පන චින්තෙත්වා මහාසත්තො මහාකරුණාය සමුස්සාහිතො සන්තං සමාපත්තිසුඛං පහාය ඉද්ධියා තත්ථ තත්ථ ගන්ත්වා තෙසං චිත්තානුකූලං ධම්මං දෙසෙන්තො කලහවිග්ගහවිවාදාපන්නෙ සත්තෙ දිට්ඨධම්මිකඤ්ච සම්පරායිකඤ්ච විරොධෙ ආදීනවං දස්සෙත්වා අඤ්ඤමඤ්ඤං සමග්ගෙ සහිතෙ අකාසි. අනෙකාකාරවොකාරඤ්ච පාපෙ ආදීනවං විභාවෙන්තො තතො සත්තෙ විවෙචෙත්වා එකච්චෙ දසසු කුසලකම්මපථධම්මෙසු පතිට්ඨාපෙසි. එකච්චෙ පබ්බාජෙත්වා සීලසංවරෙ ඉන්ද්‍රියගුත්තියං සතිසම්පජඤ්ඤෙ පවිවෙකවාසෙ ඣානාභිඤ්ඤාසු ච යථාරහං පතිට්ඨාපෙසි. තෙන වුත්තං –

71. ‘‘පුනාපරං යදා හොමි, තාපසො සච්චසව්හයො;

සච්චෙන ලොකං පාලෙසිං, සමග්ගං ජනමකාසහ’’න්ති.

ඉධාපි මහාපුරිසස්ස හෙට්ඨා වුත්තනයෙනෙව සෙසපාරමියො නිද්ධාරෙතබ්බා. තථා ගුණානුභාවා ච විභාවෙතබ්බාති.

සච්චතාපසචරියාවණ්ණනා නිට්ඨිතා.