၃. ယုတ္တိဟာရဝိဘင်္ဂဝိဘာဝနာ

၁၈. ယေန ယေန သံဝဏ္ဏနာဝိသေသဘူတေန ဝိစယဟာရဝိဘင်္ဂေန ပဒပဉှာဒယော ဝိစိတာ၊ သော သံဝဏ္ဏနာဝိသေသဘူတော ဝိစယဟာရဝိဘင်္ဂေါ ပရိပုဏ္ဏော၊ ‘‘ကတမော ယုတ္တိဟာရဝိဘင်္ဂေါ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘တတ္ထ ကတမော ယုတ္တိဟာရော’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ တတ္ထာတိ တေသု နိဒ္ဒိဋ္ဌေသု သောဠသသု ဟာရေသု ကတမော သံဝဏ္ဏနာဝိသေသော ယုတ္တိဟာရော ယုတ္တိဟာရဝိဘင်္ဂေါတိ ပုစ္ဆိ. ‘‘သဗ္ဗေသံ ဟာရာန’’န္တိအာဒိနိဒ္ဒေသဿ ဣဒါနိ ဝုစ္စမာနော ‘‘အယံ ယုတ္တိဟာရော’’တိအာဒိကော ဝိတ္ထာရသံဝဏ္ဏနာဝိသေသော ယုတ္တိဟာရဝိဘင်္ဂေါ နာမာတိ ဝိညေယျော. တေန ဝုတ္တံ ‘‘တတ္ထ ကတမော ယုတ္တိဟာရောတိအာဒိ ယုတ္တိဟာရဝိဘင်္ဂေါ’’တိ (နေတ္တိ. အဋ္ဌ. ၁၈). အယံ ယုတ္တိဟာရော ကိံ နာမ သုတ္တတ္ထံ ယုတ္တာယုတ္တိဝသေန ယောဇယတီတိ ယုဉ္ဇိတဗ္ဗံ သုတ္တတ္ထံ ပုစ္ဆတိ. သုတ္တတ္ထော ပန ဒုဝိဓော အတထာကာရေန ဂယှမာနော၊ တထာကာရေန ဂယှမာနော အတ္ထောတိ. တတ္ထ အတထာကာရေန ဂယှမာနောဝ အတ္ထော ယာထာဝတော ယုတ္တိနိဒ္ဓါရဏေန ယောဇေတဗ္ဗော၊ ဣတရော ပန ဘူတကထနမတ္တေန ယောဇေတဗ္ဗော. ယသ္မာ ပနာယံ ယုတ္တိဂဝေသနာ နာမ သံဝဏ္ဏနာ မဟာပဒေသေဟိ ဝိနာ န သမ္ဘဝတိ၊ တသ္မာ ယုတ္တိဟာရံ ဝိဘဇန္တော တဿ ယုတ္တိဟာရဿ လက္ခဏံ ပဌမံ ဥပဒိသိတုံ ‘‘စတ္တာရော မဟာပဒေသာ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ မဟာပဒေသာတိ မဟန္တေ ဗုဒ္ဓါဒယော အပဒိသိတွာ ဝုတ္တာနိ ကာရဏာနိ၊ မဟန္တာနိ ဝါ ဓမ္မဿ အပဒေသာနိ ပတိဋ္ဌာနာနိ. အပဒိသီယတေတိ အပဒေသော၊ ဗုဒ္ဓေါ အပဒေသော ဧတဿ ကာရဏဿာတိ ဗုဒ္ဓါပဒေသော. သေသေသုပိ ဧသေဝ နယော နေတဗ္ဗော. ‘‘ဗုဒ္ဓဿ သမ္မုခါ ဧတံ သုတ္တံ မယာ သုတ’’န္တိ ဝတွာ အာဘတဿ ဂန္ထဿ သုတ္တဝိနယေဟိ သံသန္ဒနံ ဓမ္မော၊ အသံသန္ဒနံ အဓမ္မောတိ ဝိနိစ္ဆယကာရဏံ မဟာပဒေသောတိ အဓိပ္ပါယော. ‘‘ဗုဒ္ဓဿ သမ္မုခါ မယာ အာဘတံ၊ သံဃဿ သမ္မုခါ မယာ အာဘတံ၊ သမ္ဗဟုလတ္ထေရာနံ သမ္မုခါ မယာ အာဘတံ၊ ဧကတ္ထေရဿ သမ္မုခါ မယာ အာဘတ’’န္တိ ဝတွာ အာဘတဿ ဂန္ထဿ ယာနိ ဗျဉ္ဇနပဒအတ္ထပဒါနိ သန္တိ၊ တာနိ ပဒဗျဉ္ဇနာနိ ဘဂဝတာ ဒေသိတေ သုတ္တေ ဩတရယိတဗ္ဗာနိ အနုပ္ပဝေသိတာနိ၊ ဝိနယေ ရာဂါဒိဝိနယေ သန္ဒဿယိတဗ္ဗာနိ သံသန္ဒေတဗ္ဗာနိ. ဓမ္မတာယံ ဥပနိက္ခိပိတဗ္ဗာနိ ပက္ခိပိတဗ္ဗာနိ. ယဒိ သုတ္တတ္ထေန၊ ဝိနယတ္ထေန၊ ဓမ္မတာယ စ အဝိရုဒ္ဓါနိ ဟောန္တိ၊ ဧဝံ သတိ တဝ အာဘတပဒဗျဉ္ဇနာနိ ယုတ္တာနီတိ ဝိနိစ္ဆယန္တေဟိ ဝတွာ ဂဟေတဗ္ဗာနီတိ အဓိပ္ပါယော.

သုတ္တဝိနယဓမ္မတာသု ဩတရယိတဗ္ဗာနိ သန္ဒဿယိတဗ္ဗာနိ ဥပနိက္ခိပိတဗ္ဗာနီတိ အာစရိယေန ဝုတ္တာနိ၊ ‘‘ကတ္ထ သုတ္တေ၊ ကတ္ထ ဝိနယေ၊ ကတ္ထ ဓမ္မတာယ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘ကတမသ္မိံ သုတ္တေ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ စတူသု အရိယသစ္စေသူတိ စတုန္နံ အရိယသစ္စာနံ ဒဿနကေသု သုတ္တေသု. ရာဂေါ ဝိနဿတိ ဝူပသမတိ ဧတေန အသုဘာဒိနာတိ ရာဂဝိနယံ၊ ကိံ တံ? အသုဘာဒိနိမိတ္တံ၊ တံ အဿ အတ္ထီတိ ရာဂဝိနယော၊ ကော သော? အသုဘာဒိနိမိတ္တဒဿနကော သုတ္တန္တဝိသေသော. ဧသ နယော ဒေါသဝိနယောတိအာဒီသုပိ. ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒေါ နာမ သဿတဒိဋ္ဌိဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိံ ဝိဝဇ္ဇေတွာ ဧကတ္တနယာဒီနံ ဒီပနေန အဝိဇ္ဇာဒိသင်္ခါရာဒိသဘာဝဓမ္မာနံ ပစ္စယပစ္စယုပ္ပန္နဘာဝဒီပကောတိ ဝုတ္တံ ‘‘ကတမိဿံ ဓမ္မတာယံ ဥပနိက္ခိပိတဗ္ဗာနိ? ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒေ’’တိ.

‘‘သုတ္တာဒီသု အဝတရန္တေ သန္ဒိဿန္တေ အဝိလောမေန္တေ ကိံ န ဇနေတီ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတော ‘‘စတူသူ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ‘‘ဗုဒ္ဓါဒီနံ သမ္မုခါ မယာ အာဘတ’’န္တိ ဝတွာ အာဘတဂန္ထော စတူသု အရိယသစ္စေသု ယဒိ အဝတရတိ၊ ဧဝံ သတိ အာဘတဂန္ထော အာသဝေ န ဇနေတိ. ရာဂါဒိကိလေသဝိနယေ ယဒိ သန္ဒိဿတိ၊ ဧဝံ သတိ အာဘတဂန္ထော အာသဝေ န ဇနေတိ. ဓမ္မတဉ္စ ယဒိ န ဝိလောမေတိ၊ ဧဝံ သတိ အာဘတဂန္ထော အာသဝေ န ဇနေတီတိ အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော.

‘‘ကိမတ္ထံ ယုတ္တိဟာရဝိဘင်္ဂေ စတ္တာရော မဟာပဒေသာ အာဘတာ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘စတူဟိ မဟာပဒေသေဟီ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ အာဘတဂန္ထေ ယံ ယံ အတ္ထဇာတံ၊ ယံ ယံ ဓမ္မဇာတံ ဝါ စတူဟိ မဟာပဒေသေဟိ ယုဇ္ဇတိ၊ တံ တံ အတ္ထဇာတံ ဝါ တံ တံ ဓမ္မဇာတံ ဝါ သံဝဏ္ဏေတဗ္ဗသုတ္တေ ဂဟေတဗ္ဗံ. ယေန ယေန ကာရဏေန စ စတူဟိ မဟာပဒေသေဟိ ယုဇ္ဇတိ၊ တံ တံ ကာရဏံ သံဝဏ္ဏနာဝသေန သံဝဏ္ဏေတဗ္ဗသုတ္တေ ဂဟေတဗ္ဗံ. ယထာ ယထာ ပကာရေန စတူဟိ မဟာပဒေသေဟိ ယုဇ္ဇတိ၊ သော သော ပကာရော သံဝဏ္ဏနာဝသေန သံဝဏ္ဏေတဗ္ဗသုတ္တေ ဂဟေတဗ္ဗော. ဧဝံ ဂါဟဏတ္ထံ စတ္တာရော မဟာပဒေသာ အာဘတာတိ အတ္ထော.

၁၉. စတူဟိ မဟာပဒေသေဟိ ယုတ္တံ အဝိရုဒ္ဓံ တံ တံ အတ္ထဇာတံ ဂဟေတဗ္ဗန္တိ အာစရိယေန ဝုတ္တံ၊ ‘‘ကတ္ထ ကေန ယုတ္တိနိဒ္ဓါရဏံ ကာတဗ္ဗ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘ပဉှံ ပုစ္ဆိတေနာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ပဉှေ ပဉှံ ပုစ္ဆိတေန ပုဂ္ဂလေန ယုတ္တိနိဒ္ဓါရဏံ ကာတဗ္ဗန္တိ. တတ္ထ ပဉှန္တိ ပဉှိတဗ္ဗံ သဘာဝဓမ္မံ. ပုစ္ဆိတေနာတိ ဝိဿဇ္ဇေတုံ သမတ္ထေန ပဏ္ဍိတပုဂ္ဂလေန. ပဉှေတိ ပုစ္ဆာဝသေန ပဝတ္တပါဌေ. ပဒါနိ ကတိ ကိတ္တကာနိ ဟောန္တီတိ ပဒသော ပဌမံ ပရိယောဂါဟိတဗ္ဗံ ယုတ္တိဟာရေန ဝိစေတဗ္ဗံ ဝီမံသိတဗ္ဗံ. ‘‘ကထံ ဝိစေတဗ္ဗ’’န္တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘ယဒိ သဗ္ဗာနီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ သဗ္ဗာနိ ပဒါနီတိ ပုစ္ဆိတပါဌေ နိရဝသေသာနိ ပဒါနိ ဧကံ သမာနံ အတ္ထံ ယဒိ အဘိဝဒန္တိ၊ ဧဝံ သတိ အတ္ထဝသေန ဧကော ပဉှော. ဧသ နယော သေသေသုပိ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘တဒတ္ထဿေကဿ ဉာတုံ ဣစ္ဆိတတ္တာ’’တိ (နေတ္တိ. အဋ္ဌ. ၁၉).

ဧကန္တိ အတ္ထဝသေန ဧကဝိဓံ ပဉှံ. ဥပပရိက္ခမာနေန ပုဂ္ဂလေန အညာတဗ္ဗံ ဒဠှံ ဇာနိတဗ္ဗံ. ‘‘ကော အာဇာနနာကာရော’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ အာဇာနနာကာရံ ဒဿေန္တော ‘‘ကိံ ဣမေ ဓမ္မာ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ‘‘ယေ ဟိ ပရိယတ္တိဓမ္မာ သံဝဏ္ဏေတဗ္ဗာ၊ ဣမေ ပရိယတ္တိဓမ္မာ နာနတ္ထာ ဟောန္တိ ကိံ၊ နာနာဗျဉ္ဇနာ ဟောန္တိ ကိံ၊ ဥဒါဟု ဣမေသံ ပရိယတ္တိဓမ္မာနံ ဧကော အတ္ထော ဟောတိ၊ ဗျဉ္ဇနမေဝ နာနံ ဟောတိ ကိ’’န္တိ ယုတ္တိတော ဝိစေတွာ အညာတဗ္ဗန္တိ ယောဇနာ. ‘‘ယထာဝုတ္တော ပဉှော ကိံ ဘဝေ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ယထာဝုတ္တံ ပဉှံ ဧကဒေသံ ဒဿေတုံ ‘‘ယထာ ကိံ ဘဝေ’’တိ ပုစ္ဆိတွာ ‘‘ယထာ သာ’’တိအာဒိမာဟ.

တဿံ ပုစ္ဆာဂါထာယံ – စောရဃာတကေန မနုဿေန စောရော အဗ္ဘာဟတော ဝိယ ကေန ဓမ္မေန သတ္တလောကော သဒါ အဗ္ဘာဟတော၊ မာလုဝလတာယ အတ္တနော နိဿိတရုက္ခော ပရိဝါရိတော အဇ္ဈောတ္ထဋော ဝိယ ကေန ဓမ္မေန သတ္တလောကော သဒါ ပရိဝါရိတော အဇ္ဈောတ္ထဋော၊ ဝိသပ္ပီတခုရပ္ပေန သလ္လေန ဩတိဏ္ဏော အနုပဝိဋ္ဌော ဝိယ ကေန သလ္လေန သတ္တလောကော သဒါ ဩတိဏ္ဏော အနုပဝိဋ္ဌော၊ ကိဿ ကေန ကာရဏေန သတ္တလောကော သဒါ ဓူပါယိတော သန္တာပိတောတိ ယောဇနာ.

‘‘ဣမာယ ပုစ္ဆာဂါထာယ ကိတ္တကာနိ ပဒါနီ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘ဣမာနီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ပုစ္ဆိတာနီတိ ပုစ္ဆိတတ္ထာနိ ပဒါနိ စတ္တာရိ ဟောန္တိ. ‘‘ကိတ္တကာ ပဉှာ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘တေ တယော ပဉှာ’’တိ ဝုတ္တံ.

ဘဂဝါ ဒေဝတာယ ဟိ ယသ္မာ ဝိဿဇ္ဇေတိ၊ ဣတိ တသ္မာ ဝိဿဇ္ဇနတော ‘‘တယောပဉှာ’’တိ ဝိညာယတိ. ‘‘ကတမာ ဝိဿဇ္ဇနဂါထာ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ –

‘‘မစ္စုနာဗ္ဘာဟတော လောကော၊ ဇရာယ ပရိဝါရိတော၊

တဏှာသလ္လေန ဩတိဏ္ဏော၊ ဣစ္ဆာဓူပါယိတော သဒါ’’တိ. –

ဝုတ္တံ. တဿံ ဝိဿဇ္ဇနဂါထာယံ – စောရဃာတကေန မနုဿေန စောရော အဗ္ဘာဟတော ဝိယ မစ္စုနာ သတ္တလောကော သဒါ အဗ္ဘာဟတော၊ မာလုဝလတာယ အတ္တနော နိဿိတရုက္ခော ပရိဝါရိတော အဇ္ဈောတ္ထဋော ဝိယ ဇရာယ သတ္တလောကော သဒါ ပရိဝါရိတော အဇ္ဈောတ္ထဋော၊ ဝိသပ္ပီတခုရပ္ပေန သလ္လေန ဩတိဏ္ဏော အနုပဝိဋ္ဌော ဝိယ တဏှာသလ္လေန သတ္တလောကော သဒါ ဩတိဏ္ဏော အနုပဝိဋ္ဌော၊ ဣစ္ဆာယ သတ္တလောကော သဒါ ဓူပါယိတော သန္တာပိတောတိ ယောဇနာ.

၂၀. ‘‘ကတမံ မစ္စု၊ ကတမာ ဇရာ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘တတ္ထ ဇရာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ တတ္ထာတိ တိဿံ ဝိဿဇ္ဇနဂါထာယံ. ဒုတိယပဒေ ဝုတ္တာ ဇရာ စ ပဌမပဒေ ဝုတ္တံ မရဏဉ္စ ဣမာနိ ဒွေ သင်္ခတဿ ခန္ဓပဉ္စကဿ သင်္ခတလက္ခဏာနိ ဟောန္တိ၊ သင်္ခတံ ခန္ဓပဉ္စကံ မုဉ္စိတွာ ဝိသုံ န ဥပလဗ္ဘတီတိ အတ္ထော. ‘‘သင်္ခတလက္ခဏာနံ ဇရာမရဏာနံ ကထံ ဘေဒေါ ဇာနိတဗ္ဗော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘ဇရာယံ ဌိတဿာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဇရာယံ ဌိတဿ အညထတ္တန္တိ ဌိတဿ ခန္ဓပ္ပဗန္ဓဿ ယံ အညထတ္တံ၊ အယံ ပါကဋဇရာ နာမ၊ န ခဏဋ္ဌိတိဇရာ. မရဏံ ဝယောတိ သမ္မုတိမရဏံ စုတိယေဝ ဟောတိ၊ န ခဏိကမရဏံ၊ န သမုစ္ဆေဒမရဏံ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘ဥပ္ပါဒေါ ပညာယတိ၊ ဝယော ပညာယတိ၊ ဌိတဿ အညထတ္တံ ပညာယတီ’’တိ (သံ. နိ. ၃.၃၈၊ အ. နိ. ၃.၄၇၊ ကထာ. ၂၁၄).

ယဒိ ဌိတဿေဝ မရဏံ သိယာ၊ ဧဝံ သတိ ဇရာမရဏာနံ နာနတ္တံ ယုတ္တံ န သိယာ၊ အယုတ္တေ သတိ ‘‘တေ တယော ပဉှာ’’တိ ဝစနမ္ပိ အယုတ္တမေဝါတိ ဝတ္တဗ္ဗတော ‘‘တတ္ထ ဇရာယ စာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ တတ္ထာတိ တိဿံ ဝိဿဇ္ဇနဂါထာယံ ဝုတ္တာယ ဇရာယ စ ဝုတ္တဿ မရဏဿ စ အတ္ထတော နာနတ္တံ ယုတ္တံ.

‘‘ကေန ကာရဏေန ယုတ္တံ၊ ကထံ ကာရဏေန နာနတ္တံ သမ္ပဋိစ္ဆိတဗ္ဗ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘ဂဗ္ဘဂတာပိ ဟိ မီယန္တီ’’တိ ဝုတ္တံ. ဇရံ အပ္ပတ္တာ ဂဗ္ဘဂတာပိ သတ္တာ ဟိ ယသ္မာ မီယန္တိ၊ တသ္မာ နာနတ္တံ သမ္ပဋိစ္ဆိတဗ္ဗံ. ‘‘ဂဗ္ဘဂတာပိ ဇရပ္ပတ္တာ ဘဝေယျု’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘န စ တေ ဇိဏ္ဏာ ဘဝန္တီ’’တိ ဝုတ္တံ. ဇရပ္ပတ္တာပိ အဇိဏ္ဏတ္တာ ဇိဏ္ဏဇရံ အပ္ပတ္တာဝ မီယန္တိ၊ ဧဝံ ဣဓာဓိပ္ပေတဿ ဇိဏ္ဏဇရာဝိရဟိတဿ မရဏဿ သမ္ဘဝတော အညာ ဇရာ၊ အညံ မရဏန္တိ ဉာတဗ္ဗန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ‘‘န ဂဗ္ဘဂတာနံယေဝ ဇိဏ္ဏဇရံ အပ္ပတ္တံ မရဏံ အတ္ထိ၊ အညေသမ္ပိ အတ္ထီ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗဘာဝတော ‘‘အတ္ထိ စ ဒေဝါနံ မရဏ’’န္တိ ဝုတ္တံ. ‘‘ဒေဝါပိ စိရကာလသမ္ဘဝတော ဇရံ ပတ္တာ ဘဝေယျု’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘န စ တေသံ သရီရာနိ ဇီရန္တီ’’တိ ဝုတ္တံ. ‘‘ဇရာမရဏာနံ နာနတ္တေ ကာရဏံ ဧတ္တကမေဝါ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ အညမ္ပိ အတ္ထီတိ ဒဿေတုံ ‘‘သက္ကတေ ဝါ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဇိဏ္ဏဇရာယ ပဋိကမ္မံ ကာတုံ သက္ကတေဝ၊ မရဏဿ ပန ပဋိကမ္မဿ ကာတုံ န သက္ကတေဝ၊ ဣမိနာပိ ကာရဏေန ဇရာမရဏာနံ နာနတ္တံ သမ္ပဋိစ္ဆိတဗ္ဗမေဝါတိ အတ္ထော. ‘‘န သက္ကတေ မရဏဿ ပဋိကမ္မံ ကာတု’’န္တိ ကသ္မာ ဝုတ္တံ၊ နနု ဣဒ္ဓိပါဒဘာဝနာယ ဝသီဘာဝေ သတိ သက္ကာ မရဏဿာပိ ပဋိကမ္မံ ကာတုန္တိ စောဒနံ မနသိ ကတွာ ‘‘အညတြေဝ ဣဒ္ဓိမန္တာနံ ဣဒ္ဓိဝိသယာ’’တိ ဝုတ္တံ.

ဇရာမရဏာနံ အညမညံ နာနာဘာဝေါ အာစရိယေန ဒဿိတော၊ အမှေဟိ စ ဉာတော၊ ‘‘ကထံ ပန တဏှာယ ဇရာမရဏေဟိ နာနာဘာဝေါ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတော တေဟိ တဏှာယ နာနတ္တံ ဒဿေတုံ ‘‘ယံ ပနာဟာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တဏှာယ အဝိဇ္ဇမာနာယပိ ဇီရန္တာပိ မီယန္တာပိ ဝီတရာဂါ ယသ္မာ ဒိဿန္တိ၊ တသ္မာ တဏှာယ ဇရာမရဏေဟိ နာနာဘာဝေါ သမ္ပဋိစ္ဆိတဗ္ဗော.

‘‘တဏှာယ ဇီရဏဘိဇ္ဇနလက္ခဏံ အတ္ထီတိ တေဟိ တဏှာယ အနညတ္တေ ကော နာမ ဒေါသော သိယာ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတော ဒေါသံ ဒဿေတုံ ‘‘ယဒိ စာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ဇရာမရဏံ ယထာ ယေန ဇီရဏဘိဇ္ဇနလက္ခဏေန ပါကဋံ၊ ဧဝံ ဇီရဏဘိဇ္ဇနလက္ခဏေန တဏှာပိ ပါကဋာ. ယဒိ စ သိယာ၊ ဧဝံ သန္တေ ယောဗ္ဗနဋ္ဌာပိ သဗ္ဗေ မာဏဝါ ဝိဂတတဏှာ သိယုံ၊ န စ ဝိဂတတဏှာ၊ တသ္မာ နာနာဘာဝေါ သမ္ပဋိစ္ဆိတဗ္ဗော. တတော အညောပိ ဒေါသော အာပဇ္ဇေယျာတိ ဒဿေတုံ ‘‘ယထာ စ တဏှာ ဒုက္ခဿာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဇရာမရဏာနံ တဏှာယ အနညတ္တေ သတိ တဏှာယ ဘဝတဏှာယ ဒုက္ခသမုဒယော ဟောတိ၊ ဧဝံ ဇရာမရဏမ္ပိ ဒုက္ခသမုဒယော သိယာ. ယသ္မာ န ဇရာမရဏံ ဒုက္ခသမုဒယော၊ တသ္မာ ဇရာမရဏေဟိ တဏှာယ နာနတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗံ.

တေဟိ တာယ အနညတ္တေ သတိ ဧဝမ္ပိ ဒေါသော အာပဇ္ဇေယျာတိ ဒဿေတုံ ‘‘ယထာ စ တဏှာ မဂ္ဂဝဇ္ဈာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ တေဟိ တာယ အနညတ္တေ သတိ ယထာ တဏှာ မဂ္ဂဝဇ္ဈာ ဟောတိ၊ ဧဝံ ဇရာမရဏမ္ပိ မဂ္ဂဝဇ္ဈံ သိယာ. ယထာ ဇရာမရဏံ မဂ္ဂဝဇ္ဈံ န ဟောတိ၊ ဧဝံ တဏှာပိ မဂ္ဂဝဇ္ဈာ န သိယာ၊ တထာ စ န ဟောတိ ပဟာတဗ္ဗာပဟာတဗ္ဗဘာဝတော၊ တသ္မာပိ ဇရာမရဏေဟိ တဏှာယ နာနတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗံ.

‘‘ယဒိ စာတိအာဒိနာ ဝုတ္တာယ ယုတ္တိယာ ဥပပတ္တိယာ ဧဝ ဇရာမရဏေဟိ တဏှာယ အညတ္တံ ဂဝေသိတဗ္ဗ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ အညေဟိပိ ကာရဏေဟိ ဂဝေသိတဗ္ဗန္တိ ဒဿေတုံ ‘‘ဣမာယ ယုတ္တိယာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဣမာယ ယုတ္တိယာတိ ယာ ယုတ္တိ ‘‘ယဒိ စာ’’တိအာဒိနာ ဝုတ္တာယ ဣမာယ ယုတ္တိယာ ဥပပတ္တိယာ. အညမညေဟိ ကာရဏေဟိ အညေဟိ အညေဟိ ကာရဏဘူတေဟိ ဥပပတ္တီဟိ ဇရာမရဏေဟိ တဏှာယ အညတ္တံ ဂဝေသိတဗ္ဗန္တိ အတ္ထော. ‘‘အညမညေဟိ ကာရဏေဟိ ဂဝေသိတဗ္ဗ’’န္တိ ကသ္မာ ဝုတ္တံ၊ နနု ယုတ္တိယာ၊ အတ္ထတော စ အညတ္တံ သန္ဒိဿတီတိ စောဒနံ မနသိ ကတွာ ‘‘ယဒိ စ သန္ဒိဿတီ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ယုတ္တိသမာရုဠှံ အတ္ထတော စ မရဏေဟိ တဏှာယ စ အညတ္တံ ယဒိ စ သန္ဒိဿတိ၊ ဗျဉ္ဇနတောပိ အညတ္တံ ဂဝေသိတဗ္ဗမေဝါတိ အတ္ထော.

‘‘ကထံ ဗျဉ္ဇနတော အညတ္တံ ဂဝေသိတဗ္ဗ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘သလ္လောတိ ဝါ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ‘‘သလ္လော’’တိ ဝါ ‘‘ဓူပါယန’’န္တိ ဝါ ဒွီဟိ ဗျဉ္ဇနေဟိ ဝုစ္စမာနာနံ ဣမေသံ ဣစ္ဆာတဏှာသင်္ခါတာနံ ဓမ္မာနံ အတ္ထတော ဧကတ္တံ သမာနတ္တံ ယုဇ္ဇတိ၊ န အညတ္တံ. ‘‘သလ္လော’’တိ ဝါ ‘‘ဓူပါယန’’န္တိ ဝါ ဒွီဟိ ဗျဉ္ဇနေဟိ အဝုစ္စမာနာနံ ဇရာမရဏာနံ တဏှာယ ဧကတ္တံ န ယုဇ္ဇတိ. တမေဝတ္ထံ ဝိဝရိတုံ ‘‘န ဟီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဣစ္ဆာယ စ တဏှာယ စ အတ္ထတော အညတ္တံ န ယုဇ္ဇတိ၊ ဧကတ္တမေဝ ယုဇ္ဇတီတိ ယောဇနာ. ဣစ္ဆာယ စ တဏှာယ စ ဇီရဏဘိဇ္ဇနသမ္ဘဝတော ဇရာမရဏေဟိ တဏှာယ ဧကတ္တံ သိယာ၊ ‘‘ကသ္မာ အညတ္တံ ယုတ္တ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတော ‘‘တဏှာယ အဓိပ္ပါယေ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ တဏှာယ အဓိပ္ပါယေ အပရိပူရမာနေ နဝသု အာဃာတဝတ္ထူသု ကောဓော စ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဥပနာဟော စ ဥပ္ပဇ္ဇတိ. ဇရာမရဏေသု အပရိပူရမာနေသု နဝသု အာဃာတဝတ္ထူသု ကောဓော စ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဥပနာဟော စ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ. ဣတိ ဣမာယ ယုတ္တိယာ ဇရာယ စ မရဏဿ စ တဏှာယ စ အတ္ထတော အညတ္တံ ယုဇ္ဇတိယေဝါတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.

ယဒိ ဣစ္ဆာ တဏှာယ အတ္ထတော ဧကတ္တံ ယုတ္တံ၊ ဧဝံ သတိ ကသ္မာ ဘဂဝတာ ‘‘မစ္စုနာဗ္ဘာဟတော လောကော’’တိအာဒိဂါထာယံ ‘‘တဏှာသလ္လေန ဩတိဏ္ဏော၊ ဣစ္ဆာဓူပါယိတော သဒါ’’တိ ဒွိဓာ ဝုတ္တာတိ စောဒနံ ပရိဟရန္တော ‘‘ယံ ပနိဒံ ဘဂဝတာ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ‘‘ဣစ္ဆာ’’တိပိ ‘‘တဏှာ’’တိပိ ဒွီဟိ နာမေဟိ ယံ ပနိဒံ အဘိလပိတံ ယံ ပနိဒံ အဘိလပနံ ကတံ၊ ဣဒံ အဘိလပနံ ဘဂဝတာ ဗာဟိရာနံ ဣစ္ဆိတဗ္ဗတသိတဗ္ဗာနံ ဝတ္ထူနံ ရူပါဒိအာရမ္မဏာနံ ဘေဒါနံ ဝသေန ‘‘ဣစ္ဆာ’’တိပိ ‘‘တဏှာ’’တိပိ ဒွီဟိ နာမေဟိ အဘိလပိတံ အဘိလပနဝသေန ကတန္တိ ဧကတ္တံ ယုတ္တမေဝ၊ န နာနတ္တန္တိ အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော.

‘‘နာမဝသေန ဒွိဓာ ဝုတ္တာနံ ဣစ္ဆာတဏှာဒီနံ ကေန ဧကတ္တံ ယုတ္တန္တိ သဒ္ဒဟိတဗ္ဗ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘သဗ္ဗာဟီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ နာနာနာမဝသေန ပဘေဒါ သဗ္ဗာ ဣစ္ဆာဒိကာ တဏှာ အဇ္ဈောသာနလက္ခဏေန ဧကလက္ခဏာ ဟိ ယသ္မာ ယုတ္တာ၊ တသ္မာ နာမဝသေန ဘိန္နာနမ္ပိ ဧကလက္ခဏေန ဧကတ္တံ ယုတ္တန္တိ သဒ္ဒဟိတဗ္ဗန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ‘‘ကိမိဝ ယုတ္တ’’န္တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘ယထာ သဗ္ဗော’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ကဋ္ဌဂ္ဂိအာဒိဝသေန အနေကော သဗ္ဗောအဂ္ဂိ ဥဏှတ္တလက္ခဏေန ဧကလက္ခဏော ယထာ၊ ဧဝံ အဇ္ဈောသာနလက္ခဏေန ဧကလက္ခဏာတိ ယောဇနာ. သဗ္ဗဿ အဂ္ဂိနော ဥပါဒါနဝသေန အနေကာနိ နာမာနိ သရူပတော ဒဿေတုံ ‘‘အပိစာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တဿတ္ထော ပါကဋော. အာရမ္မဏဝသေန တဏှာ အညေဟိ အညေဟိ နာမေဟိ ဘဂဝတာ အဘိလပိတာ၊ ဥပါဒါနဝသေန အဂ္ဂိ အညေဟိ အညေဟိ နာမေဟိ အဘိလပိတောတိ ယောဇနာ ကာတဗ္ဗာ.

‘‘ဝိဿဇ္ဇနဂါထာယံ အာဂတနာမေဟိ ဧဝ တဏှာ အဘိလပိတာ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ အနေကေဟိ နာမေဟိ အဘိလပိတာတိ ဒဿေတုံ ‘‘ဣစ္ဆာဣတိပီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဣစ္ဆိတဗ္ဗာနိ အတ္ထာနိ ရူပါဒီနိ အာရမ္မဏာနိ သတ္တာ ဣစ္ဆန္တိ ဧတာယာတိ ဣစ္ဆာ. တသန္တိ ဧတာယာတိ တဏှာ. သလ္လတိ ပဝိသတိ ဝိသပ္ပီတံ သလ္လံ ဝိယာတိ သလ္လာ၊ သန္တာပံ လာတိ အာဒဒါတီတိ ဝါ သလ္လာ၊ သန္တာပံ လာတိ ပဝတ္တေတီတိ ဝါ သလ္လာ. ဓူပါယတိ သန္တာပေတိ ပရိဒဟတီတိ ဓူပါယနာ. သရတိ အာကဍ္ဎတိ အဝဟရတိ သီဃသောတာ သရိတာ ဝိယာတိ သရိတာ၊ သရတိ သလ္လတီတိ ဝါ သရိတာ. ဝိသရတီတိ ဝိသတ္တိကာ. ပီတိဝသေန သိနေဟတီတိ သိနေဟော. တာသု တာသု ဂတီသု ကိလမထံ ဥပ္ပါဒေတီတိ ကိလမထော. သတ္တာ ရူပါဒိအာရမ္မဏာနိ မညန္တိ ဧတာယာတိ မညနာ. ဘဝံ ဗန္ဓတီတိ ဗန္ဓော. အာသီယတေ ပတ္ထီယတေတိ အာသာ. အာသိယတိ ပတ္ထေတီတိ ဝါ အာသာ. ပိပါသီယတေတိ ပိပါသာ၊ အာရမ္မဏရသံ ပိပါသတီတိ ဝါ ပိပါသာ. အဘိနန္ဒီယတေတိ အဘိနန္ဒနာ၊ အဘိနန္ဒတီတိ ဝါ အဘိနန္ဒနာ. ဝိတ္ထာရတော အဋ္ဌကထာဝသေန (နေတ္တိ. အဋ္ဌ. ၂၀) ဝေဒိတဗ္ဗော.

‘‘တဏှာယ ဣစ္ဆာဒိပ္ပကာရဝသေန အာလပိတဘာဝေါ ကေန သဒ္ဒဟိတဗ္ဗော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘ယထာ စ ဝေဝစနေ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ဝေဝစနဟာရဝိဘင်္ဂေ ‘‘အာသာ စ ပီဟာ။ပေ။ ဝေဝစန’’န္တိ (နေတ္တိ. ၃၇) ယာ တဏှာ ယထာ ယေန ပကာရေန ဝုတ္တာ၊ တထာ တေန ပကာရေန ဝုတ္တာယ တဏှာယ ဣစ္ဆာဒိပ္ပကာရဝသေန အာလပိတဘာဝေါ သဒ္ဒဟိတဗ္ဗော. ‘‘ဝေဝစနဝိဘင်္ဂေ အာစရိယေန ဝုတ္တောပိ ဘဂဝတာ အဝုတ္တေ ကေန သဒ္ဒဟိတဗ္ဗော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘ယထာဟ ဘဂဝါ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ယထာ ယေန ပကာရေန ဘဂဝါ ‘‘ရူပေ တိဿာ’’တိအာဒိကံ ယံ ဝစနမာဟ၊ တထာ တေန ပကာရေန ဝုတ္တေန တေန ဝစနေန သဒ္ဒဟိတဗ္ဗော ဝါတိ. ဧဝံ ယုဇ္ဇတီတိ ဧဝံ ဝုတ္တနယေန ဣစ္ဆာတဏှာနံ အတ္ထတော ဧကတ္တာ၊ ဇရာယ စ မရဏဿ စ တဏှာယ စ အတ္ထတော အညတ္တာ စ ‘‘တယော ပဉှာ’’တိ ယံ ဝစနံ ဝုတ္တံ၊ တံ ဝစနံ ယုဇ္ဇတီတိ အတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗော.

၂၁. ‘‘ကေနဿုဗ္ဘာဟတော လောကောတိအာဒိဂါထာယ တယော ပဉှာ ဝုတ္တာ’’တိ ပဉှတ္တယဘာဝေ ယုတ္တိ အာစရိယေန ဝိဘတ္တာ၊ အမှေဟိ စ ဉာတာ. ‘‘တတော အညေဟိ ပကာရေဟိ ယုတ္တိ ကထံ ဉာတဗ္ဗာ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗဘာဝတော အညေဟိ ပကာရေဟိပိ ယုတ္တိဂဝေသနံ ဒဿေန္တော ‘‘သဗ္ဗော ဒုက္ခူပစာရော’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ သဗ္ဗော ဒုက္ခူပစာရော ကာမတဏှာသင်္ခါရမူလကောတိ ယုဇ္ဇတိ၊ သဗ္ဗော နိဗ္ဗိဒူပစာရော ကာမတဏှာပရိက္ခာရမူလကောတိ န ယုဇ္ဇတိ. ဝစနတ္ထတော ပန ဒုက္ခဿ ဥပစာရော ပဝတ္တီတိ ဒုက္ခူပစာရော. ကာမတဏှာပစ္စယာ ပဝတ္တော သင်္ခါရော မူလံ ဧတဿာတိ ကာမတဏှာသင်္ခါရမူလကော. နိဗ္ဗိဒါယ ဥပစာရော ပဝတ္တီတိ နိဗ္ဗိဒူပစာရော. ကာမတဏှာယ ပရိက္ခာရဘူတော ဝတ္ထုကာမော မူလံ ဧတဿာတိ ကာမတဏှာပရိက္ခာရမူလကောတိ. တတ္ထ အနဘိရတိသင်္ခါတာ ဥက္ကဏ္ဌာ နိဗ္ဗိဒါ ကာမတဏှာပရိက္ခာရမူလိကာ ယုဇ္ဇတိ၊ ဉာဏနိဗ္ဗိဒါ ကာမတဏှာပရိက္ခာရမူလိကာ န ယုဇ္ဇတိ၊ တသ္မာ သဗ္ဗော နိဗ္ဗိဒူပစာရော ကာမတဏှာပရိက္ခာရမူလကောတိ န ပန ယုဇ္ဇတီတိ ဝုတ္တံ.

‘‘ပဉှတ္တယဘာဝေ စေဝ ဒုက္ခူပစာရနိဗ္ဗိဒူပစာရေ စ ယာ ယုတ္တိ အာစရိယေန ဝိဘတ္တာ၊ သာဝ ယုတ္တိ သလ္လက္ခေတဗ္ဗာ ကိံ၊ ဥဒါဟု ဣမာယ ယုတ္တိယာ အညာပိ ယုတ္တိ ဂဝေသိတဗ္ဗာ ကိ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတော နယံ ဒဿေတုံ ‘‘ဣမာယာ’’တိအာဒိမာဟ. ဣဒံ ဝုတ္တံ ဟောတိ – ပဉှတ္တယဘာဝေ စေဝ ဒုက္ခူပစာရနိဗ္ဗိဒူပစာရေ စ ယာ ယုတ္တိ မယာ ဝိဘတ္တာ၊ ဣမာယ ယုတ္တိယာ အနုသာရေန အညမညေဟိ ကာရဏေဟိ တေသု တေသု ပါဠိပ္ပဒေသေသု ယုတ္တိပိ ဂဝေသိတဗ္ဗာတိ.

‘‘ဣဒံ နယဒဿနံ သံခိတ္တံ၊ န သက္ကာ ဝိတ္ထာရတော ဂဝေသိတု’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတော တံ နယဒဿနံ ဝိတ္ထာရတော ဝိဘဇိတွာ ဒဿေတုံ ‘‘ယထာ ဟိ ဘဂဝါ’’တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. အသုဘဿ ဇိဂုစ္ဆနီယဘာဝတော ရာဂုပ္ပါဒေါ န ယုတ္တော၊ တသ္မာ ရာဂစရိတဿ ပုဂ္ဂလဿ အသုဘဒေသနာ ရာဂဝိနယာယ ယုတ္တာ. မေတ္တာယ ဒေါသပဋိပက္ခတ္တာ ဒေါသစရိတဿ ပုဂ္ဂလဿ မေတ္တာဒေသနာ ဒေါသဝိနယာယ ယုတ္တာ. ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒဿ ပညာဝိသယတ္တာ မောဟစရိတဿ ပုဂ္ဂလဿ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒဒေသနာ မောဟဝိနယာယ ယုတ္တာ. ‘‘ရာဂစရိတဿာပိ မေတ္တာဒိဒေသနာ ယုဇ္ဇေယျ သဗ္ဗသတ္တသာဓာရဏတ္တာ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘ယဒိ ဟိ ဘဂဝါ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တိဗ္ဗကိလေသဿ ရာဂစရိတဿ အဓိပ္ပေတတ္တာ တာဒိသဿ ပုဂ္ဂလဿ မေတ္တံ စေတောဝိမုတ္တိံ ယဒိ ဒေသေယျ၊ ဧဝံ သတိ မေတ္တာဝသေနပိ ရာဂုပ္ပဇ္ဇနတော ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ. သုခံ ပဋိပဒံ ဝါ ယဒိ ဒေသေယျ၊ ဧဝံ သတိ ရာဂစရိတဿ ဒုက္ခာပဋိပဒါယုဇ္ဇနတော ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ. ဝိပဿနာပုဗ္ဗင်္ဂမံ ပဟာနံ ဝါ ယဒိပိ ဒေသေယျ၊ ဧဝံ သတိ ရာဂစရိတဿ အသုဘာနုပဿနံ ဝဇ္ဇေတွာ ဝိပဿနာပုဗ္ဗင်္ဂမဿ ပဟာနဿ ဒုက္ကရတော ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတီတိ ယောဇနာ.

‘‘ဘဂဝါ ရာဂစရိတဿာ’’တိအာဒိနာ နိရဝသေသဝသေန ယုတ္တိ န ဝိဘတ္တာ၊ နယဒဿနမေဝါတိ ယော နယော ဒဿိတော၊ တေန နယေန အညာပိ ဂဝေသိတဗ္ဗာတိ ဒဿေတုံ ‘‘ဧဝံ ယံ ကိဉ္စီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ရာဂဿ ယံ ကိဉ္စိ အနုလောမပ္ပဟာနံ၊ ဒေါသဿ ယံ ကိဉ္စိ အနုလောမပ္ပဟာနံ၊ မောဟဿ ယံ ကိဉ္စိ အနုလောမပ္ပဟာနံ ဒေသိတံ၊ တံ သဗ္ဗံ အနုလောမပ္ပဟာနံ ယတ္တကာ ပါဠိပ္ပဒေသာ ဉာဏဿ ဘူမိ၊ တတ္တကေသု ဝိစယေန ဟာရေန ဝိစိနိတွာ ယုတ္တိဟာရေန ယောဇေတဗ္ဗန္တိ ယောဇနာ.

‘‘ရာဂါဒိပ္ပဟာနဝသေန ယုတ္တိ ဂဝေသိတဗ္ဗာ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗဘာဝတော အညေဟိပိ မေတ္တာဒိဗြဟ္မဝိဟာရဖလသမာပတ္တိနဝါနုပုဗ္ဗသမာပတ္တိဝသီဘာဝေဟိ ဝိဘဇိတွာ ယုတ္တိဂဝေသနံ ဒဿေတုံ ‘‘မေတ္တာဝိဟာရိဿာ’’တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. တတ္ထ မေတ္တာဝိဟာရိဿ မေတ္တာဝိဟာရလာဘိနော သတော သံဝိဇ္ဇမာနဿ ပုဂ္ဂလဿ မေတ္တာယ ဗျာပါဒပဋိပက္ခတ္တာ ဗျာပါဒေါ စိတ္တံ ပရိယာဒါယ ဌဿတီတိ ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတီတိ စ၊ မေတ္တာဝိဟာရိဿ သတော ဗျာပါဒေါ ပဟာနံ အဗ္ဘတ္ထံ ဂစ္ဆတီတိ ဒေသနာ ယုဇ္ဇတိ. ကရုဏာဝိဟာရိဿ ကရုဏာဝိဟာရလာဘိနော သတော သံဝိဇ္ဇမာနဿ ပုဂ္ဂလဿ ကရုဏာယ ဝိဟေသာယ ပဋိပက္ခတ္တာ ဝိဟေသာ စိတ္တံ ပရိယာဒါယ ဌဿတီတိ ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ၊ ကရုဏာဝိဟာရိဿ သတော ဝိဟေသာ ပဟာနံ အဗ္ဘတ္ထံ ဂစ္ဆတီတိ ဒေသနာ ယုဇ္ဇတိ. မုဒိတာဝိဟာရိဿ မုဒိတာဝိဟာရလာဘိနော သတော သံဝိဇ္ဇမာနဿ ပုဂ္ဂလဿ မုဒိတာယ အရတိယာ ပဋိပက္ခတ္တာ အရတိ စိတ္တံ ပရိယာဒါယ ဌဿတီတိ ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ၊ မုဒိတာဝိဟာရိဿ သတော အရတိ ပဟာနံ အဗ္ဘတ္ထံ ဂစ္ဆတီတိ ဒေသနာ ယုဇ္ဇတိ. ဥပေက္ခာဝိဟာရိဿ ဥပေက္ခာဝိဟာရလာဘိနော သတော သံဝိဇ္ဇမာနဿ ပုဂ္ဂလဿ ဥပေက္ခာယ ရာဂဿ ပဋိပက္ခတ္တာ ရာဂေါ စိတ္တံ ပရိယာဒါယ ဌဿတီတိ ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ၊ ဥပေက္ခာဝိဟာရိဿ သတော ရာဂေါ ပဟာနံ အဗ္ဘတ္ထံ ဂစ္ဆတီတိ ဒေသနာ ယုဇ္ဇတိ.

အနိမိတ္တဝိဟာရိဿ အနိစ္စာနုပဿနာမုခေန ပဋိလဒ္ဓဖလသမာပတ္တိဝိဟာရလာဘိနော သတော သံဝိဇ္ဇမာနဿ ပုဂ္ဂလဿ နိမိတ္တာနုသာရိ တေန တေနေဝ သင်္ခါရနိမိတ္တာနုသာရေနေဝ နိစ္စာဒီသု ပဟီနေန နိမိတ္တေန ဝိညာဏံ ပဝတ္တတီတိ ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ၊ အနိမိတ္တာနုပဿနာယ နိစ္စာဒိဝိပလ္လာသပဋိပက္ခတ္တာ အနိမိတ္တဝိဟာရိဿ သတော နိမိတ္တံ ပဟာနံ အဗ္ဘတ္ထံ ဂစ္ဆတီတိ ဒေသနာ ယုဇ္ဇတိ. ‘‘အသ္မီ’’တိ မညိတံ ခန္ဓပဉ္စကံ အတ္တဝိဂတံ ‘‘အယံ ခန္ဓပဉ္စကော အဟံ အသ္မီ’’တိ န သမနုပဿာမိ၊ အထ စ ပန အသမနုပဿနေ သတိပိ ‘‘မေ ကိံ အသ္မီ’’တိ ‘‘ကထံ အသ္မီ’’တိ ဝိစိကိစ္ဆာ ကထံကထာသလ္လံ စိတ္တံ ပရိယာဒါယ ဌဿတီတိ ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာယ ပဟာနေကဋ္ဌဘာဝတော ‘‘အယံ ခန္ဓပဉ္စကော အဟံ အသ္မီ’’တိ အသမနုပဿန္တဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ကထံကထာသလ္လံ ပဟာနံ အဗ္ဘတ္ထံ ဂစ္ဆတီတိ ဒေသနာ ယုဇ္ဇတိ.

‘‘ဖလသမာပတ္တိဝသေနေဝ ယုတ္တိ ဂဝေသိတဗ္ဗာ ကိ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ဈာနသမာပတ္တိဝသေနပိ ယုတ္တိ ဂဝေသိတဗ္ဗာတိ ဒဿေတုံ ‘‘ယထာ ဝါ ပန ပဌမံ ဈာန’’န္တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. အထ ဝါ ‘‘ဖလသမာပတ္တိဝိဟာရိဿေဝ ယုတ္တိ ဂဝေသိတဗ္ဗာ ကိ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ဈာနသမာပတ္တိဝသေနပိ ယုတ္တိ ဂဝေသိတဗ္ဗာတိ ဒဿေတုံ ‘‘ယထာ ဝါ ပန ပဌမံ ဈာန’’န္တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. တတ္ထ ယထာ ပဌမံ ဈာနံ သမာပန္နဿ ဖလသမာပတ္တိဝိဟာရိဿ ယုတ္တိ ဂဝေသိတဗ္ဗာ၊ ဧဝံ ဈာနသမာပတ္တိဝိဟာရိဿပိ ယုတ္တိ ဂဝေသိတဗ္ဗာ. ကထံ? ပဌမံ ဈာနံ သမာပန္နဿ ပဌမဇ္ဈာနသမင်္ဂိနော သတော သံဝိဇ္ဇမာနဿ ပုဂ္ဂလဿ နီဝရဏဝိက္ခမ္ဘနတော ကာမရာဂဗျာပါဒါ ဝိသေသာယ ဒုတိယဇ္ဈာနာယ သံဝတ္တန္တီတိ ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ၊ ကာမရာဂဗျာပါဒါ ဈာနဿ ဟာနာယ သံဝတ္တန္တီတိ ဒေသနာ ယုဇ္ဇတိ. ဝိတက္ကသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ ဥပစာရဓမ္မေန သဟ ဒုတိယဇ္ဈာနဓမ္မာ ဈာနဿ ဟာနာယ သံဝတ္တန္တီတိ ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ၊ ဝိတက္ကသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ ဝိသေသာယ ဥပရိဈာနတ္ထာယ သံဝတ္တန္တီတိ ဒေသနာ ယုဇ္ဇတိ.

ဒုတိယံ ဈာနံ သမာပန္နဿ သတော သံဝိဇ္ဇမာနဿ ပုဂ္ဂလဿ ဝိတက္ကဝိစာရသဟဂတာ ဝါ သညာမနသိကာရာ ဥပစာရဓမ္မေန သဟ ပဌမဇ္ဈာနဓမ္မာ ဝိသေသာယ ဥပရိဈာနတ္ထာယ သံဝတ္တန္တီတိ ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ၊ ဝိတက္ကဝိစာရသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ အဝိတက္ကဈာနဿ ဟာနာယ သံဝတ္တန္တီတိ ဒေသနာ ယုဇ္ဇတိ. ဥပေက္ခာသဟဂတာ ဝါ သညာမနသိကာရာ ဥပစာရဓမ္မေန သဟ စတုတ္ထဇ္ဈာနဓမ္မာ ဈာနဿ ဟာနာယ သံဝတ္တန္တီတိ ဒေသနာ န ယုဇ္ဇတိ၊ ဥပေက္ခာသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ ဝိသေသာယ ဥပရိဈာနတ္ထာယ သံဝတ္တန္တီတိ ဒေသနာ ယုဇ္ဇတိ. သေသေသုပိ အတ္ထာနုရူပံ ယောဇနာ ကာတဗ္ဗာ. ယထာဝုတ္တသမာပတ္တီသု ဝသီဘာဝေန ပရိစိတံ ကလ္လတာပရိစိတံ စိတ္တံ နာမ.

ဧတ္တကမေဝ ယုတ္တိဂဝေသနံ န ကာတဗ္ဗံ၊ နဝဝိဓသုတ္တန္တေသု ယထာလဒ္ဓယုတ္တိဂဝေသနမ္ပိ ကာတဗ္ဗန္တိ ဒဿေတုံ ‘‘ဧဝံ သဗ္ဗေ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ‘‘သဗ္ဗေသံ ဟာရာနံ ယထာဝုတ္တဘူမိဂေါစရာနံ ဝိစယဟာရေန ဝိစိနိတွာ ယုတ္တိဟာရေန ယောဇေတဗ္ဗဘာဝေါ ကေန သဒ္ဒဟိတဗ္ဗော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘တေနာဟာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ တေန ယောဇေတဗ္ဗဘာဝေန အာယသ္မာ မဟာကစ္စာနော ‘‘သဗ္ဗေသ’’န္တိအာဒိကံ ယံ ဝစနံ အာဟ၊ တေန ဝစနေန သဒ္ဒဟိတဗ္ဗောတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ.

ဣတိ ယုတ္တိဟာရဝိဘင်္ဂေ သတ္တိဗလာနုရူပါ ရစိတာ

ဝိဘာဝနာ နိဋ္ဌိတာ.

ပဏ္ဍိတေဟိ ပန အဋ္ဌကထာဋီကာနုသာရေန ဂမ္ဘီရတ္ထော ဝိတ္ထာရတော ဝိဘဇိတွာ ဂဟေတဗ္ဗောတိ.