၁၀. ဝေဝစနဟာရဝိဘင်္ဂဝိဘာဝနာ

၃၇. ယေန ယေန သံဝဏ္ဏနာဝိသေသဘူတေန ပဝတ္တနဟာရဝိဘင်္ဂေန ပရိဝတ္တေတဗ္ဗာ သုတ္တတ္ထာ ဝိဘတ္တာ၊ သော သံဝဏ္ဏနာဝိသေသဘူတော ပရိဝတ္တနဟာရဝိဘင်္ဂေါ ပရိပုဏ္ဏော၊ ‘‘ကတမော ဝေဝစနဟာရဝိဘင်္ဂေါ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘တတ္ထ ကတမော ဝေဝစနော ဟာရော’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ တတ္ထာတိ တေသု နိဒ္ဒိဋ္ဌေသု သောဠသသု ဒေသနာဟာရာဒီသု ကတမော သံဝဏ္ဏနာဝိသေသော ဝေဝစနော ဟာရော ဝေဝစနဟာရဝိဘင်္ဂေါ နာမာတိ ပုစ္ဆတိ. ‘‘ဝေဝစနာနိ ဗဟူနီ’’တိအာဒိနိဒ္ဒေသဿ ဣဒါနိ မယာ ဝုစ္စမာနော ‘‘ဧကံ ဘဂဝါ ဓမ္မ’’န္တိအာဒိကော ဝိတ္ထာရသံဝဏ္ဏနာဝိသေသော ဝေဝစနော ဟာရော ဝေဝစနဟာရဝိဘင်္ဂေါ နာမာတိ အတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗော. ‘‘ယာနိ ဝေဝစနာနိ နိဒ္ဓါရိတာနိ၊ ကတမာနိ တာနိ ဝေဝစနာနီ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘ယထာ ဧက’’န္တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ဧကံ ဝိညာတဗ္ဗံ ဓမ္မံ သဘာဝဓမ္မံ ပညာပေတဗ္ဗံ ဝါ ဓမ္မံ အညမညေဟိ ယထာ ယေဟိ ပကာရေဟိ စေဝ ဝေဝစနေဟိ စ ဘဂဝါ နိဒ္ဒိသတိ၊ တထာပကာရာနိ ဝေဝစနာနိ ဝိညာတဗ္ဗာနီတိ အတ္ထော. ‘‘တာနိ ဝေဝစနာနိ ကိန္တိ ဘဂဝါ အာဟာ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘ယထာဟ ဘဂဝါ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ယထာ ယံယံပကာရာနိ ဝေဝစနာနိ –

‘‘အာသာ စ ပိဟာ စ အဘိနန္ဒနာ စ၊ အနေကဓာတူသု သရာ ပတိဋ္ဌိတာ၊

အညာဏမူလပ္ပဘဝါ ပဇပ္ပိတာ၊ သဗ္ဗာ မယာ ဗျန္တိကတာ သမူလိကာ’’တိ. –

ဘဂဝါ အာဟ၊ တံတံပကာရာနိ ဝေဝစနာနိ ဝိညာတဗ္ဗာနီတိ အတ္ထော.

ဧကဿေဝ ဓမ္မဿ အနေကေဟိ ပရိယာယဘူတေဟိ ဝေဝစနေဟိ နိဒ္ဒိသနေ ဖလံ အဋ္ဌကထာယံ (နေတ္တိ. အဋ္ဌ. ၃၇) ဗဟုဓာ ဝုတ္တံ၊ တသ္မာ အမှေဟိ န ဒဿိတံ. ‘‘ကတမာ အာသာ၊ ကတမာ ပိဟာဒီ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘အာသာ နာမ ဝုစ္စတီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ယာ ဘဝိဿဿ အတ္ထဿ အာသီသနာ အဝဿံ အာဂမိဿတီတိ ယာ အာသာ အဿ အာသီသန္တဿ ပုဂ္ဂလဿ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ တဿ အာသီသနာ ‘‘အာသာ နာမာ’’တိ ဝုစ္စတိ. ဝတ္တမာနဿ ယာ ပတ္ထနာ အဿ ပတ္ထယန္တဿ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ သေယျတရံ ဝါ အညံ ဒိသွာ ‘‘ဧဒိသော အဟံ ဘဝေယျ’’န္တိ ယာ ပိဟာ အဿ ပိဟယန္တဿ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ သာ ပတ္ထနာ ‘‘ပိဟာ နာမာ’’တိ ဝုစ္စတိ. အနာဂတတ္ထံ အာရဗ္ဘ ပဝတ္တာ တဏှာ ‘‘အာသာ’’တိ ဝုစ္စတိ၊ အနာဂတပစ္စုပ္ပန္နတ္ထံ အာရဗ္ဘ ပဝတ္တာ တဏှာ ‘‘ပိဟာ’’တိ ဝုစ္စတိ၊ တထာပိ တဏှာဘာဝေန ဧကတ္တာ ဧကော ဓမ္မောဝ အတ္ထဿ ဣစ္ဆိတဿ နိပ္ဖတ္တိ အတ္ထနိပ္ဖတ္တိ၊ ပဋိပါလေတိ ဧတာယ တဏှာယာတိ ပဋိပါလနာ၊ အတ္ထနိပ္ဖတ္တိယာ ပဋိပါလနာတိ အတ္ထနိပ္ဖတ္တိပဋိပါလနာ. ယာ တဏှာ အဿ ပါလယန္တဿ ပုဂ္ဂလဿ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ သာ တဏှာ ‘‘အဘိနန္ဒနာ’’တိ ဝုစ္စတိ.

‘‘ယာ အတ္ထနိပ္ဖတ္တိ တဏှာယ ပဋိပါလေတဗ္ဗာ၊ ကတမာ သာ အတ္ထနိပ္ဖတ္တီ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ တံ အတ္ထနိပ္ဖတ္တိံ သတ္တတော ဝါ သင်္ခါရတော ဝါ ဝိဘဇိတွာ ဒဿေန္တော ‘‘ပိယံ ဝါ ဉာတိံ၊ ပိယံ ဝါ ဓမ္မ’’န္တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ‘‘ဉာတိ’’န္တိ ဣမိနာ မိတ္တဗန္ဓဝါဒယောပိ ဂဟိတာ. ဓမ္မံ ပန ပိယရူပါရမ္မဏာဒိကံ ဆဗ္ဗိဓမ္ပိ ယာယ တဏှာယ တဏှိကော အဘိနန္ဒတိ၊ သာ တဏှာ ‘‘အဘိနန္ဒနာ နာမာ’’တိ ဝုစ္စတိ. ပဋိက္ကူလံ ဉာတိံ ဝါ ဓမ္မံ ဝါ ဝိပလ္လာသဝသေန အပ္ပဋိက္ကူလံ ဉာတိံ ဝါ ဓမ္မံ ဝါ သဘာဝဝသေန အပ္ပဋိက္ကူလတော ယာယ တဏှာယ တဏှိကော အဘိနန္ဒတိ၊ သာ တဏှာ ဝါ ‘‘အဘိနန္ဒနာ နာမာ’’တိ ဝုစ္စတီတိ ယောဇေတွာ အတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗော.

‘‘ယာသု အနေကာသု ဓာတူသု ဝုတ္တပ္ပကာရာ တဏှာ ‘သရာ’တိ ဘဂဝတာ ဝုတ္တာ၊ ကတမာ တာ ဓာတုယော’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ တာ ဓာတုယော သရူပတော ဒဿေတုံ ‘‘စက္ခုဓာတူ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ.

‘‘တာသု ဓာတူသု ကတမာယ ဓာတုယာ ကတမာ သရာ ပတိဋ္ဌိတာ ပဝတ္တာ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ဣမာယ ဓာတုယာ အယံ သရာ ပတိဋ္ဌိတာ ပဝတ္တာတိ နိယမေတွာ ဒဿေတုံ ‘‘သရာတိ ကေစိ ရူပါဓိမုတ္တာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ကေစီတိ သရာသင်္ခါတာယ ရူပတဏှာယ တဏှိကာ ပုဂ္ဂလာ. ရူပါဓိမုတ္တာတိ ရူပဓာတုသင်္ခါတေ အာရမ္မဏေ အဓိမုတ္တာ အဇ္ဈောသိတာ. ဣမိနာ ပဒေန ရူပတဏှာသင်္ခါတာ သရာ ရူပဓာတုယာ ပတိဋ္ဌိတာ ပဝတ္တာတိ ဂဟိတာ၊ ‘‘ကေစိ သဒ္ဒါဓိမုတ္တာ’’တိအာဒီဟိပိ သဒ္ဒတဏှာသင်္ခါတာဒယော သရာ သဒ္ဒဓာတုယာဒီသု ပတိဋ္ဌိတာ ပဝတ္တာ သရာဝ ဂဟိတာ. ကေစိ ဓမ္မာဓိမုတ္တာတိ ဧတ္ထ ဓမ္မဂ္ဂဟဏေန စက္ခုဓာတုသောတဓာတုဃာနဓာတုဇိဝှါဓာတုကာယဓာတုသတ္တဝိညာဏဓာတုဓမ္မဓာတုယော ဂဟိတာ၊ တသ္မာ အဋ္ဌာရသ ဓာတုယော ပတိဋ္ဌာနဘာဝေန ဂဟိတာပိ ဆဗ္ဗိဓာဝ ဂဟိတာတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ. ‘‘ရူပါဓိမုတ္တာဒီသု ကိတ္တကာနိ ပဒါနိ တဏှာပက္ခေ တဏှာယ ဝေဝစနာ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ဧတာဒိသာနိ ဧတ္တကာနိ ပဒါနိ တဏှာပက္ခေ တဏှာဝေဝစနာနီတိ နိယမေတွာ ဒဿေတုံ ‘‘တတ္ထ ယာနိ ဆ ဂေဟသိတာနီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထာတိ တေသု ဆသု ရူပါဒီသု. ဆ ဂေဟသိတာနိ ဒေါမနဿာနီတိ ဆသု ရူပါဒီသု ပဝတ္တံ တဏှာပေမံ နိဿာယ ပဝတ္တာနိ ဆ ဒေါမနဿာနိ. ဧသ နယော သေသေသုပိ. ‘‘ဆ ဥပေက္ခာ ဂေဟသိတာပိ ဘဂဝတာ ဝုတ္တာ၊ ကသ္မာ န ဂဟိတာ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘ယာ ဆ ဥပေက္ခာ ဂေဟသိတာ၊ အယံ ဒိဋ္ဌိပက္ခော’’တိ ဝုတ္တံ၊ ဒိဋ္ဌိပက္ခတ္တာ န ဂဟိတာတိ အတ္ထော.

၃၈. ‘‘ကထံ ဝုတ္တပ္ပကာရာ တဏှာ ဧဝ ဂဟိတာ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗတ္တာ ‘‘သာယေဝ ပတ္ထနာကာရေနာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. သာ ဝုတ္တပ္ပကာရာ ဧဝ တဏှာ ပတ္ထနာကာရေန ပဝတ္တနတော အာသာဒိပရိယာယေန ဝုတ္တာ၊ ရူပါဒိအာရမ္မဏဓမ္မေသု နန္ဒနတော ‘‘ဓမ္မနန္ဒီ’’တိ ပရိယာယေန ဝုတ္တာ၊ ရူပါဒိအာရမ္မဏဓမ္မေသု ဂိလိတွာ ပရိနိဋ္ဌပေတိ ဝိယ အဇ္ဈောသာယ တိဋ္ဌနတော ‘‘ဓမ္မဇ္ဈောသာန’’န္တိ ပရိယာယေန ဝုတ္တာ၊ တသ္မာ တဏှာယ ဝေဝစနာနိ ဟောန္တိ.

တဏှာယ ဝေဝစနာနိ အာစရိယေန နိဒ္ဒိဋ္ဌာနိ၊ အမှေဟိ စ ဉာတာနိ၊ ‘‘ကတမာနိ စိတ္တဿ ဝေဝစနာနီ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘စိတ္တံ မနော’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ‘‘အာရမ္မဏံ စိန္တေတီတိ စိတ္တံ. မနတိ ဇာနာတီတိ မနော. ဝိဇာနာတီတိ ဝိညာဏ’’န္တိအာဒိနာ အတ္ထော ပကရဏေသု (ဓ. သ. အဋ္ဌ. ၅) ဝုတ္တောဝ၊ တသ္မာ အမှေဟိ န ဝိတ္ထာရိတော. ဝေဝစနာနိယေဝ ဣမာနိ ဣမဿ ဝေဝစနာနီတိ ဧတ္တကာနိယေဝ ကထယိဿာမ. ‘‘ပညိန္ဒြိယံ ပညာဗလ’’န္တိအာဒီနိ ပညာဝေဝစနာနိ.

‘‘အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ’’တိအာဒီနိ ဗုဒ္ဓဿ ဝေဝစနာနိ. ‘‘တာနိ ကတ္ထ ဒေသိတာနီ’’တိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ ‘‘ယထာ စ ဗုဒ္ဓါနုဿတိယံ ဝုတ္တ’’န္တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ဗုဒ္ဓါနုဿတိဒေသနာယံ ယထာ စ ယံယံပကာရံ ဝေဝစနံ ဘဂဝတာ ‘‘ဣတိပိ သော ဘဂဝါ အရဟံ။ပေ။ ဘဂဝတော’’တိ ဝုတ္တံ၊ ဧတံပကာရံ ဝေဝစနံ ဗုဒ္ဓါနုဿတိယာ ဝေဝစနံ ဗုဒ္ဓဿ ဝေဝစနန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ‘‘ယထာ စ ဓမ္မာနုဿတိယံ ဝုတ္တ’’န္တိအာဒီသုပိ ဧဝမေဝ ယောဇနာ ကာတဗ္ဗာ.

‘‘တေနာဟာ’’တိအာဒျာနုသန္ဓျာဒိအတ္ထော စေဝ ‘‘နိယုတ္တော ဝေဝစနော ဟာရော’’တိအာနုသန္ဓျာဒိအတ္ထော စ ဝုတ္တနယာနုသာရေန ဝေဒိတဗ္ဗော.

ဣတိ ဝေဝစနဟာရဝိဘင်္ဂေ သတ္တိဗလာနုရူပါ ရစိတာ

ဝိဘာဝနာ နိဋ္ဌိတာ.

ပဏ္ဍိတေဟိ ပန အဋ္ဌကထာဋီကာနုသာရေန ဂမ္ဘီရတ္ထော ဝိတ္ထာရတော ဝိဘဇိတွာ ဂဟေတဗ္ဗောတိ.