၉. ဗာလပဏ္ဍိတသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၁၉. အဝိဇ္ဇာ နီဝရဏာ ဘဝါဒိ-အာဒီနဝဿ နိဝါရိတပဋိစ္ဆာဒိကာ ဧတဿာတိ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏော၊ အဝိဇ္ဇာယ နိဝုတောတိ အာဟ ‘‘အဝိဇ္ဇာယ နိဝါရိတဿာ’’တိ. အယံ ကာယောတိ ဗာလဿ အပ္ပဟီနကိလေသဿ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္တဘာဝံ ရက္ခံ ကတွာ အဝိဇ္ဇာယ ပဋိစ္ဆာဒိတာဒီနဝေ အယာထာဝဒဿနဝသေန တဏှာယ ပဋိလဒ္ဓစိတ္တဿ တံတံဘဝူပဂါ သင်္ခါရာ သင်္ခရီယန္တိ. တေဟိ စ အတ္တဘာဝဿ အဘိနိဗ္ဗတ္တိ၊ တသ္မာ အယဉ္စ အဝိဇ္ဇာယ ကာယော နိဗ္ဗတ္တောတိ. အဿာတိ ဗာလဿ. အယံ အတ္ထောတိ ‘‘အယံ ကာယော နာမရူပန္တိ စ ဝုတ္တော’’တိ အတ္ထော ဒီပေတဗ္ဗော ဥပါဒါနက္ခန္ဓသဠာယတနသင်္ဂဟတော တေသံ ဓမ္မာနံ. ဧဝမေတံ ဒွယန္တိ ဧဝံ အဝိဇ္ဇာယ နိဝါရိတတ္တာ၊ တဏှာယ စ သံယုတ္တတ္တာ ဧဝံ သပရသန္တာနဂတသဝိညာဏကကာယသင်္ခါတံ ဒွယံ ဟောတိ. အညတ္ထာတိ သုတ္တန္တရေသု. ‘‘စက္ခုဉ္စ ပဋိစ္စ ရူပေ စ ဥပ္ပဇ္ဇတိ စက္ခုဝိညာဏံ၊ တိဏ္ဏံ သင်္ဂတိ ဖဿော’’တိအာဒိနာ (မ. နိ. ၁.၂၀၄၊ ၄၀၀၊ ၃.၄၂၁၊ ၄၂၅-၄၂၆၊ သံ. နိ. ၂.၄၃-၄၅၊ ၄.၆၀-၆၁၊ ကထာ. ၄၆၅၊ ၄၆၇) အဇ္ဈတ္တိကဗာဟိရာယတနာနိ ဘိန္ဒိတွာ စက္ခုရူပါဒိဒွယာနိ ပဋိစ္စ စက္ခုသမ္ဖဿာဒယော ဝုတ္တာ၊ ဣဓ ပန အဘိန္ဒိတွာ ဆ အဇ္ဈတ္တိကဗာဟိရာယတနာနိ ပဋိစ္စ စက္ခုသမ္ဖဿာဒယော ဝုတ္တာ ‘‘ဒွယံ ပဋိစ္စ ဖဿော’’တိ၊ တသ္မာ မဟာဒွယံ နာမ ကိရေတံ အနဝသေသတော အဇ္ဈတ္တိကဗာဟိရာယတနာနံ ဂဟိတတ္တာ. အဇ္ဈတ္တိကဗာဟိရာနိ အာယတနာနီတိ ဧတ္ထာပိ ဟိ သဠာယတနာနိ သင်္ဂဟိတာနေဝ. ဖဿကာရဏာနီတိ ဖဿပဝတ္တိယာ ပစ္စယာနိ. ယေဟီတိ ဟေတုဒဿနမတ္တန္တိ အာဟ ‘‘ယေဟိ ကာရဏဘူတေဟီ’’တိ. ဖဿော ဧဝ ဖုသနကိစ္စော၊ န ဖဿာယတနာနီတိ ဝုတ္တံ ‘‘ဖဿေန ဖုဋ္ဌော’’တိ. ပရိပုဏ္ဏဝသေနာတိ အဝေကလ္လဝသေန. အပရိပုဏ္ဏာယတနာနံ ဟီနာနိ ဖဿဿ ကာရဏာနိ ဟောန္တိ၊ တေသံ ဝိယာတိ ‘‘ဧတေသံ ဝါ အညတရေနာ’’တိ ဝုတ္တံ. ကာယနိဗ္ဗတ္တနာဒိမှီတိ သဝိညာဏကဿ ကာယဿ နိဗ္ဗတ္တနံ ကာယနိဗ္ဗတ္တနံ၊ ကာယော ဝါ နိဗ္ဗတ္တတိ ဧတေနာတိ ကာယနိဗ္ဗတ္တနံ၊ ကိလေသာဘိသင်္ခါရာ. အာဒိသဒ္ဒေန ဖဿသဠာယတနာဒိသင်္ဂဟော. အဓိကံ ပယသတိ ပယုဉ္ဇတိ ဧတေနာတိ အဓိပ္ပယာသော၊ ဝိသေသကာရဏန္တိ အာဟ ‘‘အဓိကပယောဂေါ’’တိ.

ဘဂဝါ အမှာကံ ဥပ္ပါဒကဘာဝေန မူလဘာဝေန ဘဂဝံမူလကာ. ဣမေ ဓမ္မာတိ ဣမေ ကာရဏဓမ္မာ. ယေဟိ မယံ ဗာလပဏ္ဍိတာနံ သမာနေပိ ကာယနိဗ္ဗတ္တနာဒိမှိ ဝိသေသံ ဇာနေယျာမ၊ တေနာဟ ‘‘ပုဗ္ဗေ ကဿပသမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ဥပ္ပါဒိတာ’’တိအာဒိ. အာဇာနာမာတိ အဘိမုခံ ပစ္စက္ခတော ဇာနာမ. ပဋိဝိဇ္ဈာမာတိ တဿေဝ ဝေဝစနံ၊ အဓိဂစ္ဆာမာတိ အတ္ထော. နေတာတိ အမှာကံ သန္တာနေ ပါပေတာ. ဝိနေတာတိ ယထာ အလမရိယဉာဏဒဿနဝိသေသော ဟောတိ၊ ဧဝံ ဝိသေသတော နေတာ၊ တဒင်္ဂဝိနယာဒိဝသေန ဝါ ဝိနေတာ. အနုနေတာတိ အနုရူပံ နေတာ. အန္တရန္တရာ ယထာဓမ္မပညတ္တိယာ ပညာပိတာနံ ဓမ္မာနံ အနုရူပတော ဒဿနံ ဟောတီတိ အာဟ ‘‘ယထာသဘာဝတော ။ပေ။ ဒဿေတာ’’တိ. အာပါထံ ဥပဂစ္ဆန္တာနံ ဘဂဝါ ပဋိသရဏံ သမောသရဏဋ္ဌာနန္တိ ဘဂဝံပဋိသရဏာ ဓမ္မာ. တေနာဟ ‘‘စတုဘူမကဓမ္မာ’’တိအာဒိ. ပဋိသရတိ ပဋိဝိဇ္ဈတီတိ ပဋိသရဏံ၊ တသ္မာ ပဋိဝိဇ္ဈနဝသေန ဘဂဝါ ပဋိသရဏံ ဧတေသန္တိ ဘဂဝံပဋိသရဏာ. တေနာဟ ‘‘အပိ စာ’’တိအာဒိ. ဖဿော အာဂစ္ဆတီတိ ပဋိဝိဇ္ဈနကဝသေန ဖဿော ဉာဏဿ အာပါထံ အာဂစ္ဆတိ၊ အာပါထံ အာဂစ္ဆန္တောယေဝ သော အတ္ထတော ‘‘အဟံ ကိန္နာမော’’တိ နာမံ ပုစ္ဆန္တော ဝိယ၊ ဘဂဝါ စဿ နာမံ ကရောန္တော ဝိယ ဟောတီတိ ဝုတ္တံ ‘‘အဟံ ဘဂဝါ’’တိအာဒိ. ဥပဋ္ဌာတူတိ ဉာဏဿ ပစ္စုပဋ္ဌာတု. ဘဂဝန္တံယေဝ ပဋိဘာတူတိ ဘဂဝတော ဧဝ ဘာဂေါ ဟောတု၊ ဘဂဝါဝ နံ အတ္တနော ဘာဂံ ကတွာ ဝိဿဇ္ဇေတူတိ အတ္ထော၊ ဘဂဝတော ဘာဂေါ ယဒိဒံ ဓမ္မဿ အက္ခာနံ၊ အမှာကံ ပန သဝနံ ဘာဂေါတိ အယမေတ္ထ အဓိပ္ပါယော. ဧဝဉှိ သဒ္ဒလက္ခဏေန သမေတိ. ကေစိ ပန ပဋိဘာတူတိ အတ္ထံ ဝဒန္တိ ဉာဏေန ဒိဿတု ဒေသီယတူတိ ဝါ အတ္ထော. တေနာဟ ‘‘တုမှေယေဝ နော ကထေတွာ ဒေထာတိ အတ္ထော’’တိ.

ဗာလဿ ပဏ္ဍိတဿ စ ကာယဿ နိဗ္ဗတ္တိယာ ပစ္စယဘူတာ အဝိဇ္ဇာ စ တဏှာ စ. တေနာဟ ‘‘ကမ္မံ။ပေ။ နိရုဒ္ဓါ’’တိ. ဇဝါပေတွာတိ ဂဟိတဇဝနံ ကတွာ၊ ယထာ ပဋိသန္ဓိံ အာကဍ္ဎိတုံ သမတ္ထံ ဟောတိ၊ ဧဝံ ကတွာ. ယဒိ နိရုဒ္ဓါ၊ ကထံ အပ္ပဟီနာတိ ဝုတ္တန္တိ အာဟ ‘‘ယထာ ပနာ’’တိအာဒိ. ဘဝတိ ဟိ တံသဒိသေပိ တဗ္ဗောဟာရော ယထာ ‘‘သာ ဧဝ တိတ္တိရီ၊ တာနေဝ ဩသဓာနိ၊ တဿေဝ ကမ္မဿ ဝိပါကာဝသေသေနာ’’တိ စ. ဒုက္ခက္ခယာယာတိ တဒတ္ထဝိသေသနတ္ထန္တိ အာဟ ‘‘ခယတ္ထာယာ’’တိ. ပဋိသန္ဓိကာယန္တိ ပဋိသန္ဓိဂဟဏပုဗ္ဗကံ ကာယံ. ပါဠိယံ ‘‘ဗာလေနာ’’တိ ကရဏဝစနံ နိဿက္ကေတိ အာဟ ‘‘ဗာလတော’’တိ. ဘာဝိနာ သဟ ပဋိသန္ဓိနာ သပ္ပဋိသန္ဓိကော. ယော ပန ဧကန္တတော တေနတ္တဘာဝေန အရဟတ္တံ ပတ္တုံ ဘဗ္ဗော၊ သော ဘာဝိနာ ပဋိသန္ဓိနာ ‘‘အပ္ပဋိသန္ဓိကော’’တိ၊ တတော ဝိသေသနတ္ထံ ‘‘သပ္ပဋိသန္ဓိကော’’တိ ဝုတ္တံ. ကိဉ္စာပိ ဝုတ္တံ၊ သော စ ယာဝ အရိယဘူမိံ န ဩက္ကမတိ၊ တာဝ ဗာလဓမ္မသမင်္ဂီ ဧဝါတိ ကတွာ ‘‘သဗ္ဗောပိ ပုထုဇ္ဇနော ဗာလော’’တိ ဝုတ္တံ. တထာ ဟိ ‘‘အပ္ပဋိသန္ဓိကော ခီဏာသဝေါ ပဏ္ဍိတော’’တိ ခီဏာသဝ-သဒ္ဒေန အပ္ပဋိသန္ဓိကော ဝိသေသိတော. ယဒိ ဧဝံ သေက္ခာ ကထန္တိ အာဟ ‘‘သောတာပန္နာ’’တိအာဒိ. တေ ဟိ သိခါပတ္တပဏ္ဍိစ္စဘာဝလက္ခဏာဘာဝတော ပဏ္ဍိတာတိ န ဝတ္တဗ္ဗာ ခီဏာသဝါ ဝိယ၊ ဗလဝတရာနံ ပန ဗာလဓမ္မာနံ ပဟီနတ္တာ ဗာလာတိပိ န ဝတ္တဗ္ဗာ ပုထုဇ္ဇနာ ဝိယ. ဘဇိယမာနာ ပန စတုသစ္စသမ္ပဋိဝေဓံ ဥပါဒါယ ပဏ္ဍိတပက္ခံ ဘဇန္တိ၊ န ဗာလပက္ခံ ဝုတ္တကာရဏေနာတိ.

ဗာလပဏ္ဍိတသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.