၄. အရုဏဝတီသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၁၈၅. အဘိဘူ သမ္ဘဝေါတိ တေသံ ဒွိန္နံ မဟာထေရာနံ နာမာနိ. တေသံ ဝိဘာဂံ ဒဿေတုံ ‘‘တေသူ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ဧတေ ဒွေ တဿ ဘဂဝတော အဂ္ဂသာဝကာတိ ဒဿေတိ. အဝဇ္ဈာယန္တီတိ ဟေဋ္ဌာ ကတွာ စိန္တေန္တိ. ခိယျန္တိ တံ လာမကတော စိန္တေတဗ္ဗတံ ပါပေန္တိ ပါပကတံ ကရောန္တိ. ဝိတ္ထာရယန္တာတိ တမေဝ လာမကတော စိန္တေတဗ္ဗတံ ဝေပုလ္လံ ပါပေန္တာ. သဗ္ဗေ ပါသဏ္ဍာ အတ္တနော အတ္တနော သမယေ သိဒ္ဓန္တေ သဗ္ဗေ ဒေဝမနုဿာ အတ္တနော အတ္တနော သမယေ ပဋိလာဘေ ပဋိလဒ္ဓအတ္ထေ ပုရိသကာရံ ဝဏ္ဏယန္တီတိ ယောဇနာ.
အာရမ္ဘဝီရိယန္တိ မစ္စုသေနာသင်္ခါတကိလေသဓုနနေ အာရမ္ဘဝီရိယံ၊ ယာ ‘‘အာရမ္ဘဓာတူ’’တိ ဝုစ္စတိ. နိက္ကမဝီရိယန္တိ ကောသဇ္ဇပဋိပက္ခဘူတံ ဝီရိယံ၊ ယာ ‘‘နိက္ကမဓာတူ’’တိ ဝုစ္စတိ. ပယောဂံ ကရောထာတိ ပရံ ပရံ ဌာနံ အက္ကမနတော တတောပိ ဗလဝတရံ ဘာဝနာဘိယောဂံ ပဝတ္တေထာတိ အတ္ထော. တေနာဟ ‘‘ပရက္ကမထာ’’တိ. ကိလေသသေနာ နာမ ရာဂါဒိကိလေသသမူဟော၊ သော မရဏပစ္စယဘာဝတော ‘‘မစ္စုနော သေနာ’’တိ ဝုစ္စတိ. တဉှိ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ ‘‘မဟာသေနေန မစ္စုနာ’’တိ (မ. နိ. ၃.၂၇၂၊ ၂၇၅၊ ၂၇၆). ခန္ဓာနံ ပဌမာဘိနိဗ္ဗတ္တိ ဇာတိ၊ တဒညံ ပန တေသံ ပဋိပါဋိ ပဝတ္တံ သံသာရောတိ အဓိပ္ပါယေနာဟ ‘‘ဇာတိဉ္စ သံသာရဉ္စာ’’တိ. ယသ္မာ ‘‘ဧကမ္ပိ ဇာတိံ ဒွေပိ ဇာတိယော’’တိအာဒီသု တသ္မိံ တသ္မိံ ဘဝေ အာဒါနနိက္ခေပပရိစ္ဆိန္နခန္ဓပ္ပဝတ္တိ ‘‘ဇာတီ’’တိ ဝုစ္စတိ၊ သာ ဧဝ ယာဝ ပရိနိဗ္ဗာနာ အပရာပရံ ပဝတ္တမာနော သံသာရော ‘‘ဣတော စိတော သံသရဏ’’န္တိ ကတွာ၊ တသ္မာ အာဟ ‘‘ဇာတိသင်္ခါတံ ဝါ သံသာရ’’န္တိ. ပရိစ္ဆေဒန္တိ ပရိယောသာနံ. ဩဘာသံ ဖရီတိ သမ္ဗန္ဓော. အာလောကဋ္ဌာနေတိ အတ္တနာ ကတအာလောကဋ္ဌာနေ. အာလောကကိစ္စံ နတ္ထီတိ အန္ဓကာရဋ္ဌာနေ အာလောကဒဿနံ ဝိယ အာလောကဋ္ဌာနေ အာလောကဒဿနကိစ္စံ နတ္ထိ. တသ္မာ တေသံ သတ္တာနံ ‘‘ကိံ အာလောကော အယံ၊ ကဿ နု ခေါ အယံ အာလောကော’’တိ? ဝိစိနန္တာနံ စိန္တေန္တာနံ. သဗ္ဗေတိ သဟဿိလောကဓာတုယံ သဗ္ဗေ ဒေဝမနုဿာ. ဩသဋာယ ပရိသာယာတိ ဓမ္မဿဝနတ္ထံ သဗ္ဗောသဋာယ ပရိစိတပရိစ္ဆိန္နာယ ပရိသာယ. သဒ္ဒံ သုဏိံသူတိ န ကေဝလံ သဒ္ဒမေဝ သုဏိံသု၊ အထ ခေါ အတ္ထောပီတိ ယထာဓိပ္ပေတော တေသံ ပကတိသဝနုပစာရေ ဝိယ ပါကဋော အဟောသိ၊ တိသဟဿိလောကဓာတုံ ဝိညာပေသီတိ.
အရုဏဝတီသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.