၇. ကထိနက္ခန္ဓကံ

၁၈၇. ကထိနာနုဇာနနကထာ

၃၀၆. ကထိနက္ခန္ဓကေ ပါဝေယျကာတိ ဧတ္ထ ပါဝါရဋ္ဌေ နိဝသန္တီတိ ပါဝေယျကာတိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ပါဝါရဋ္ဌဝါသိနော’’တိ. တတ္ထာတိ ပါဝါနာမကေ ရဋ္ဌေ. ဧကော ပိတာ ဧတေသန္တိ ဧကပိတုကာ. တေ စ တေ ဘာတရော စေတိ ဧကပိတုကဘာတရော၊ တေသံ. ဧတန္တိ ‘‘ပါဝေယျကာ’’တိ ဧတံ နာမံ. တေသူတိ ပါဝေယျကေသု. ‘‘ဓုတင်္ဂသမာဒါနဝသေနာ’’တိ ဝိသေသနဿ ဗျဝစ္ဆေဒဘာဝံ ဒဿေတုံ ဝုတ္တံ ‘‘န အရညဝါသမတ္တေနာ’’တိ. ဝိသေသနဉှိ ဒုဝိဓံ ဗျဝစ္ဆေဒံ၊ တပ္ပါကဋိကရဏဉ္စာတိ. တေသန္တိ ပါဝေယျကာနံ. ပိဏ္ဍပါတိကာဒိဘာဝေပီတိ သမ္ဗန္ဓော. ပိသဒ္ဒေါ အာရညကံ အပေက္ခတိ. ဧတန္တိ ‘‘သဗ္ဗေ အာရညကာ’’တိအာဒိ ဧတံ ဝစနံ. ဣမေ ပနာတိ ပါဝေယျကာ ပန. ဥဒကသံဂဟေတိ ဧတ္ထ ဥဒကေန သံဂဟေတဗ္ဗန္တိ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ဥဒကေန သံဂဟိတေ’’တိ. ‘‘ထလေ စ နိန္နေ စာ’’တိ ဣမိနာ ‘‘ဥဒကသံဂဟေ’’တိ ပဒဿ သရူပံ ဒဿေတိ.

ဥဒကစိက္ခလ္လောတိ ဥဒကေန လောဠိတော စိက္ခလ္လော ဥဒကစိက္ခလ္လော. ဩကပုဏ္ဏေဟီတိ ဧတ္ထ ဩကသဒ္ဒေါ ဥဒကဝေဝစနောတိ အာဟ ‘‘ဥဒကပုဏ္ဏေဟီ’’တိ. ဥဒကဉှိ ဥစယတိ သမဝါယဘာဝေန ပဝတ္တတီတိ ဩကန္တိ ဝုစ္စတိ. တေသန္တိ ပါဝေယျကာနံ. ဃနာနီတိ နိရန္တရာနိ. တေသူတိ စီဝရေသု. တေနာတိ စီဝရာနံ ဃနတ္တာ၊ ဥဒကဿ စ န ပဂ္ဃရဏတ္တာ. ဘဂဝတာ ‘‘အဝိဝဒမာနာ ဖာသုကံ ဝဿံ ဝသိတ္ထာ’’တိ ပုစ္ဆိယမာနာပိ တေ ဘိက္ခူ ယထာပုစ္ဆိတံ အဝတွာ ကသ္မာ ဖာသုကပဒံ အပနေတွာ ‘‘အဝိဝဒမာနာ ဝဿံ ဝသိမှာ’’တိ အဝေါစုန္တိ အာဟ ‘‘အဝိဝဒမာနာ ဝဿံ ဝသိမှာတိ ဧတ္ထာ’’တိအာဒိ. ဥက္ကဏ္ဌိတတာယ စာတိ ဧတ္ထ စသဒ္ဒေါ ‘‘ဖာသုတာယ အဘာဝေနာ’’တိ ဧတ္ထာပိ ယောဇေတဗ္ဗော. သေနာသနဖာသုတာယ အဘာဝေန စ ဘဂဝတော ဒဿနာလာဘေန ဥက္ကဏ္ဌိတတာယ စာတိ ဟိ အတ္ထော. အနမတဂ္ဂိယကထန္တိ သံယုတ္တနိကာယေ အနမတဂ္ဂိယသုတ္တန္တကထံ (သံ. နိ. ၂.၁၃၅). သဗ္ဗေဝ တေ ပါဝေယျကာ ဘိက္ခူတိ ယောဇနာ. တန္တိ အနမတဂ္ဂိယကထံ. တတောတိ ဓမ္မကထနတော၊ ပရန္တိ သမ္ဗန္ဓော. ဘဂဝါ အာမန္တေသီတိ သမ္ဗန္ဓော. ဧကံ စီဝရန္တိ သင်္ဃာဋိံ. သန္တရုတ္တရေနာတိ သဟ အန္တရေနာတိ သန္တရံ၊ သန္တရဉ္စ တံ ဥတ္တရဉ္စေတိ သန္တရုတ္တရံ၊ တေန. အဿုတိ ဘဝေယျုံ. အဘဝိဿံသူတိ ဟိ အတ္ထော. သတ္တမီဝိဘတ္တိကာလာတိပတ္တိဝိဘတ္တီနံ သမာနတ္ထဘာဝေါ သဒ္ဒသတ္ထေသု ဝုတ္တောယေဝ. စသဒ္ဒေါ ဥပနျာသတ္ထော. ဧသ ကထိနတ္ထာရော နာမာတိ ယောဇနာ. အနုဇာနိတုကာမော ဟုတွာတိ သမ္ဗန္ဓော.

တတ္ထာတိ ‘‘အနုဇာနာမိ ဘိက္ခဝေ’’တိအာဒိပါဌေ. ဝေါကာရဿ နိပါတမတ္တေ သတိ ကထမတ္ထော ဘဝိဿတီတိ အာဟ ‘‘အတ္ထတကထိနာနန္တိ အတ္ထော’’တိ. အတ္ထတကထိနာနံ ဘိက္ခူနန္တိ သမ္ဗန္ဓော. လဒ္ဓဂုဏံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ဧဝဉှီ’’တိအာဒိ. ဟိသဒ္ဒေါ လဒ္ဓဂုဏဇောတကော. ပရတောတိ ပရမှိ. ‘‘သော တုမှာက’’န္တိ ဝါ ‘‘သော ဝေါ’’တိ ဝါ အဝတွာ ‘‘သော နေသံ ဘဝိဿတီ’’တိ ဝုတ္တတ္တာ ဝေါ-ကာရော နိပါတမတ္တောတိ အဓိပ္ပါယော. ‘‘ဝေါတိ သာမိဝစနမေဝေတ’’န္တိ ဣမိနာ ဝေါ တုမှာကန္တိ အတ္ထံ ဒဿေတိ. ဧဝံ သတိ ‘‘ပရတော သော နေသ’’န္တိ ဧတ္ထ ကထမတ္ထော ဘဝိဿတီတိ အာဟ ‘‘သော နေသန္တိ ဧတ္ထ ပနာ’’တိအာဒိ. ယေ တုမှေ အတ္ထတကထိနာ၊ တေသံ တုမှာကန္တိ ယောဇနာ. ကထိနသဒ္ဒေါ ထိရတ္ထဝါစကော အနိပ္ဖန္နပါဋိပဒိကော. အနာမန္တစာရာဒိကာနံ ပဉ္စာနိသံသာနံ အန္တောကရဏသမတ္ထဘာဝေ ထိရန္တိ အတ္ထော.

တတ္ထာတိ အနာမန္တစာရာဒီသု ပဉ္စာနိသံသေသု. အနာမန္တစာရောတိ ဧတ္ထ စရဏံ စာရော၊ အနာမန္တေတွာ စာရော အနာမန္တစာရောတိ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘အနာမန္တေတွာ စရဏ’’န္တိ. ‘‘အသမာဒါယ စရဏ’’န္တိ ဣမိနာ အသမာဒါနစာရောတိ ဧတ္ထ ပုဗ္ဗပဒေ တွာပစ္စယဿ အနာဒေသံ ကတွာ အသမာဒါနစာရောတိ ဝုတ္တန္တိ ဒဿေတိ. ယာဝတတ္ထစီဝရန္တိ ဧတ္ထ အာကာရလောပေန သန္ဓီတိ အာဟ ‘‘ယာဝတာ စီဝရေန အတ္ထော’’တိ. ‘‘ယာဝဒတ္ထစီဝရ’’န္တိပိ ပါဌော၊ ဧဝံ သတိ ဒကာရော ပဒသန္ဓိမတ္တော. ယာဝသဒ္ဒေါ ပရိစ္ဆေဒတ္ထဝါစကော၊ န အဘိဝိဈတ္ထဝါစကော. အတ္ထသဒ္ဒေန သမာသော ဟောတိ. ယော စ တတ္ထ စီဝရုပ္ပါဒေါတိ ဧတ္ထ တတ္ထသဒ္ဒဿ ဝိသယံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ကထိနတ္ထာရသီမာယ’’န္တိ. တတြုပ္ပါဒေနာတိ တတြ ကထိနတ္ထာရသီမာယံ ဥပ္ပါဒေန မူလေန. ‘‘စီဝရံ ဥပ္ပဇ္ဇတီ’’တိ ဣမိနာ စီဝရုပ္ပါဒေါတိ ဧတ္ထ စီဝရမေဝ ဥပ္ပါဒေါ စီဝရုပ္ပါဒေါတိ ဝိသေသနပရပဒတ္တံ ဒဿေတိ.

ကေတိ ကိတ္တကာ. ဣဒံ ‘‘ဂဏဝသေနာ’’တိ ဝစနံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ. အထ ဝါ ကေတိ ကိန္နာမ ဝုတ္ထဝဿာ. ဣဒံ ‘‘ဝုတ္ထဝဿဝသေနာ’’တိ ဝစနံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ. သတသဟဿမ္ပိ ဇနာ လဘန္တီတိ ယောဇနာ. ပိသဒ္ဒေန တတော အဓိကမ္ပိ လဘန္တီတိ ဒဿေတိ. ဆိန္နဝဿာ ဝါတိ ပုရိမိကာယ ဥပဂန္တွာ ဆိန္နဝဿာ ဝါ. အညသ္မိံ ဝိဟာရေတိ ကထိနတ္ထာရဝိဟာရတော အပရသ္မိံ ဝိဟာရေ. သဗ္ဗေ ဆိန္နဝဿာဒိကာ ဘိက္ခူ ပုရိမိကာယ ဝဿူပဂတာနံ ဘိက္ခူနံ ဂဏပူရကာ ဟောန္တီတိ ယောဇနာ. ဣတရေသံယေဝါတိ ပုရိမိကာယ ဝဿံ ဥပဂန္တွာ ပဌမပဝါရဏာယ ပဝါရိတာနမေဝ. ပရိပုဏ္ဏဝဿောတိ ပရိပုဏ္ဏော ဝီသတိဝဿော၊ အစ္ဆိန္နဝဿော ဝါ. သောတိ သာမဏေရော. ဣတိ ဧတ္ထာပီတိ ဧဝံ ဧတေသု တီသု ဝါရေသုပိ.

ကေန ဒိန္နံ ကထိနစီဝရံ ဝဋ္ဋတီတိ ယောဇနာ. ယေန ကေနစိ ဒိန္နံ စီဝရံ ဝဋ္ဋတီတိ သမ္ဗန္ဓော. တန္တိ ဝတ္တံ. အဇာနန္တောတိ အဇာနနဟေတု. ဟေတွတ္ထေ ဟိ အန္တပစ္စယော. တဿာတိ ကထိနဒါယကဿ. ဧဝန္တိ ဣမိနာ ဝက္ခမာနနယေန. အညတရပဟောနကံ ဝတ္ထန္တိ သမ္ဗန္ဓော. တဿာတိ ကထိနစီဝရဿ. ဧတ္တကာ နာမ သူစိယော ဝဋ္ဋတီတိ သမ္ဗန္ဓော. ဣတိ အာစိက္ခိတဗ္ဗန္တိ ယောဇနာ.

ကထိနတ္ထာရကေနာပိ ဝတ္တံ ဇာနိတဗ္ဗန္တိ သမ္ဗန္ဓော. ပိသဒ္ဒေါ ကထိနဒါယကံ အပေက္ခတိ. ဝတ္တံ ဝိတ္ထာရေန္တော အာဟ ‘‘တန္တဝါယဂေဟတော ဟီ’’တိအာဒိ. အာဘတသန္တာနေနေဝါတိ အာဘတသန္တတိယာ ဧဝ. ခလိမက္ခိတသာဋကောတိ အဟတသာဋကော. သော ဟိ ခလေန တက္ကေန ကဉ္ဇိကေန မက္ခိတသာဋကတ္တာ ‘‘ခလိမက္ခိတသာဋကော’’တိ ဝုစ္စတိ. ကထိနတ္ထာရသာဋကန္တိ ကထိနတ္ထာရတ္ထာယ ဒိန္နံ သာဋကံ. တဒဟေဝါတိ တသ္မိံ ဒိန္နအဟနိ ဧဝ. တသ္မိန္တိ ပဌမံ ဒိန္နေ ကထိနတ္ထာရသာဋကေ. အညာနိ စာတိ ကထိနသာဋကတော အညာနိ စ. စသဒ္ဒေန န ကထိနသာဋကမေဝ အာဟရတိ၊ အညာနိ စာတိ ဒဿေတိ. ယောတိ ကထိနဒါယကော. ဣတရောတိ ပဌမံ ကထိနဒါယကော. ယထာ တထာ ဩဝဒိတွာတိ တဝ သန္တကတော ဧတဿ သန္တကံ သံဃဿ ဗဟုပကာရံ၊ သံဃဿ ဗဟုပကာရတ္တံ တယာပိ ဣစ္ဆိတဗ္ဗံ၊ ဧဝမိစ္ဆန္တဿ ဗဟုပုညန္တိ ယေန တေနာကာရေန ဩဝဒိတွာ.

ကေန ဘိက္ခုနာတိ သမ္ဗန္ဓော. ယဿ သံဃော ကထိနစီဝရံ ဒေတိ၊ တေန ဘိက္ခုနာ အတ္ထရိတဗ္ဗန္တိ ယောဇနာ. ကဿ ဘိက္ခုဿာတိ သမ္ဗန္ဓော. ယော ဇိဏ္ဏစီဝရော ဟောတိ၊ တဿ ဒါတဗ္ဗန္တိ ယောဇနာ. မဟတီ ပရိသာ ဧတဿာတိ မဟာပရိသော ထေရော. ‘‘နဝကတရော သက္ကောတိ၊ တဿ ဒါတဗ္ဗ’’န္တိ ဝစနဿ အနေကန္တဘာဝံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘အပိ စာ’’တိအာဒိ. အပိ စာတိ ဧကန္တေန. တဒတ္ထာယာတိ တဿ ဇိဏ္ဏစီဝရဿ အတ္ထာယ. အဿာတိ ဘိက္ခုဿ. ပေလဝေါတိ ဝိရဠော. တေနာပီတိ ကထိနတ္ထာရကေနာပိ. တန္တိ ဝိဓိံ. ဒါနကမ္မဝါစာတိ ဒါနကာရဏကမ္မဝါစာ.

ဧဝံ ဒိန္နေ ပန ကထိနေ နိဋ္ဌာပေတဗ္ဗာနီတိ ယောဇနာ. ဧကေနာပီတိ ပိသဒ္ဒေန ပဂေဝ ဗဟူဟိ ပနာတိ ဒဿေတိ. ဗုဒ္ဓပ္ပသတ္ထန္တိ ဗုဒ္ဓေဟိ ပသတ္ထံ. အတီတေ ကပ္ပသတသဟဿမတ္ထကေတိ ယောဇနာ. တဿာတိ ပဒုမုတ္တရဿ. ကထိနံ ဂဏှိ ကိရာတိ ယောဇနာ. တန္တိ ကထိနံ၊ သတ္ထာ အကာသီတိ သမ္ဗန္ဓော.

ကတပရိယောသိတံ ကထိနံ ကိံ ကာတဗ္ဗန္တိ အာဟ ‘‘ကတပရိယောသိတံ ပနာ’’တိအာဒိ. ကထိနံ ဂဟေတွာ အတ္ထရိတဗ္ဗန္တိ သမ္ဗန္ဓော. ‘‘တေန ကထိနတ္ထာရကေန ဘိက္ခုနာ’’တိ ပဒံ ‘‘ဝစနီယော’’တိ ပဒေ သုဒ္ဓကတ္တာ၊ ‘‘အနုမောဒါပေတဗ္ဗ’’န္တိ ပဒေ ကာရိတကတ္တာ. ကိံ ဝစနီယောတိ အာဟ ‘‘အတ္ထတံ။ပေ။ အနုမောဒထာ’’တိ. ‘‘တေဟိ အနုမောဒကေဟိ ဘိက္ခုဟီ’’တိ ပဒံ ‘‘ဝစနီယော’’တိ ပဒေ အဝုတ္တကတ္တာ၊ ‘‘အနုမောဒါပေတဗ္ဗ’’န္တိ ပဒေ ကာရိတကမ္မံ အဝုတ္တကမ္မံ၊ ဝါ. ‘‘ကထိန’’န္တိ ဓာတုကမ္မံ ဝါ ဝုတ္တကမ္မံ ဝါ ဥပနေတဗ္ဗံ. ကိံ ဝစနီယောတိ အာဟ ‘‘အတ္ထတံ။ပေ။ အနုမောဒါမာ’’တိ. ဣတရေဟိ စာတိ အနုမောဒကေဟိ စ. သဗ္ဗေသန္တိ အတ္ထာရကအနုမောဒကာနံ. ဟီတိ သစ္စံ. ဧတန္တိ သဗ္ဗေသံ အတ္ထတဘာဝံ၊ ‘‘ဒွိန္နံ။ပေ။ အနုမောဒကဿ စာ’’တိ ဝစနံ ဝါ.

ဧဝံ ကထိနေ အတ္ထတေ သတိ ပနာတိ ယောဇနာ. ယေနာတိ ဘိက္ခုနာ. အဝိစာရေတွာဝါတိ ‘‘ကထိနတ္ထာရကဿ ဒေမာ’’တိ ဝါ ‘‘သံဃဿ ဒေမာ’’တိ ဝါ အဝိစာရေတွာ ဧဝ. သေသစီဝရာနိပီတိ ကထိနတ္ထာရစီဝရတော သေသစီဝရာနိပိ. သံဃေန ဒါတဗ္ဗာနီတိ သမ္ဗန္ဓော. ‘‘အပလောကေတွာ’’တိ ဣမိနာ ကမ္မဝါစာယ ကိစ္စာဘာဝံ ဒဿေတိ. ဝဿာဝါသိကဋ္ဌိတိကာယာတိ ဝဿာဝါသကာလေ ပဝတ္တာယ ဌိတိကာယ. ဂရုဘဏ္ဍန္တိ မဉ္စဗိဗ္ဗောဟနာဒိဂရုဘဏ္ဍံ. ဧကသီမာယာတိ ဧကာယ ဥပစာရသီမာယ.

၃၀၈. ယထာ စာတိ ဧတ္ထ ယထာသဒ္ဒေါ ယံသဒ္ဒတ္ထော. ယေန ဝိဓိနာတိ ဟိ အတ္ထော. မဟာဘူမိကန္တိ မဟာဝိသယံ. စတုဝီသတိအာကာရဝန္တတာယ မဟာဝိတ္ထာရိကန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. တတောတိ အနတ္ထတလက္ခဏတော. ပရိဝါရေပီတိ ပိသဒ္ဒေါ န ဣဓ ဧဝါတိ ဒဿေတိ.

တတ္ထာတိ စတုဝီသတိယာ အာကာရေသု. ဥလ္လိခိတမတ္တေနာတိ ဧတ္ထ ပမာဏဿ ဥဂ္ဂဟဏတ္ထံ နခါဒီဟိ လိခနံ ဥလ္လိခိတံ၊ ဥလ္လိခိတံ မတ္တံ ပမာဏံ ဥလ္လိခိတမတ္တန္တိ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ဒီဃတော စ ပုထုလတော စ ပမာဏဂဟဏမတ္တေနာ’’တိ. တမေဝတ္ထံ ဝိတ္ထာရေန္တော အာဟ ‘‘ပမာဏံ ဟီ’’တိအာဒိ. ဒဿေန္တော ဟုတွာ ဥလ္လိခတီတိ ယောဇနာ. ပဉ္စကန္တိ ပဉ္စပမာဏံ၊ ပဉ္စသမူဟံ ဝါ ခဏ္ဍံ. ဝါသဒ္ဒေန အညာနိပိ တေရသကာဒီနိ သင်္ဂဏှာတိ. မောဃသုတ္တကာရောပနမတ္တေနာတိ မောဃသုတ္တဿ စီဝရဿူပရိ အာရောပနမတ္တေန. ဒီဃသိဗ္ဗိတမတ္တေနာတိ ဒီဃတော သိဗ္ဗိတမတ္တေန. မုဒ္ဒိယပဋ္ဋဗန္ဓနမတ္တေနာတိ မုဒ္ဒိယပဋ္ဋဿ ဗန္ဓနမတ္တေန. ဒွေ စိမိလိကာယောတိ ဒွေ ပိလောတိကာယော. ပဌမစိမိလိကာတိ ကထိနစိမိလိကတော အညာ အတ္တနော ပကတိစိမိလိကာ ဃဋေတွာ ဌပိတာ ဟောတီတိ ယောဇနာ. ‘‘တံ ပဌမစိမိလိက’’န္တိ ပါဌသေသံ အဇ္ဈာဟရိတွာ ကထိနသာဋကဿ ကုစ္ဆိစိမိလိကံ ကတွာတိ ဣမိနာ သမ္ဗန္ဓိတဗ္ဗံ. ပကတိစီဝရဿာတိ အတ္တနော ပကတိစီဝရဿ. ပကတိပဋ္ဋဗန္ဓစီဝရန္တိ ပကတိပဋ္ဋေန ဗန္ဓစီဝရံ. ပိဋ္ဌိအနုဝါတာရောပနမတ္တေနာတိ ဒီဃတော အနုဝါတဿ စီဝရဿူပရိ အာရောပနမတ္တေန. ဒီဃာနုဝါတဉှိ ပါရုပနကာလေ ပိဋ္ဌိယံ ဌိတတ္တာ ပိဋ္ဌိအနုဝါတန္တိ ဝုစ္စတိ. ကုစ္ဆိအနုဝါတာရောပနမတ္တေနာတိ ပုထုလတော အနုဝါတဿ စီဝရဿူပရိ အာရောပနမတ္တေန. ပုထုလာနုဝါတဉှိ ပါရုပနကာလေ ကုစ္ဆိယံ ဌိတတ္တာ ကုစ္ဆိအနုဝါတန္တိ ဝုစ္စတိ. အာဂန္တုကပဋ္ဋာရောပနမတ္တေနာတိ အာဂန္တုကပဋ္ဋဿ စီဝရဿူပရိ အာရောပနမတ္တေန. ဝါတိ အထဝါ.

သာရုပ္ပန္တိ သမဏာနုစ္ဆဝိကံ. ပရိကထာယာတိ ပရိယာယေန ဥပ္ပါဒိတာယ ကထာယ. အတိဥက္ကဋ္ဌံ ဝဋ္ဋတီတိ အတိဥက္ကဋ္ဌံ ဧဝ ဝဋ္ဋတိ. ဩတိဏ္ဏသဒိသမေဝါတိ ဩတိဏ္ဏေန ဝတ္ထေန သဒိသမေဝ ကထိနစီဝရန္တိ သမ္ဗန္ဓော. တတ္ထာတိ ဒုဝိဓေသု သန္နိဓီသု. တဒဟေဝါတိ တသ္မိံ ဒိန္နအဟနိ ဧဝ.

ရတ္တိနိဿဂ္ဂိယေနာတိ ရတ္တိအတိက္ကန္တံ ဟုတွာ နိဿဂ္ဂိယေန. အညေနာတိ တိစီဝရတော အညေန. သမဏ္ဍလိကတန္တိ သဟ မဟာမဏ္ဍလအဍ္ဎမဏ္ဍလေန ကတံ.

၃၀၉. ဧဝံ စတုဝီသတိအာကာရံ အနတ္ထတလက္ခဏံ ဒဿေတွာ ဣဒါနိ သတ္တရသာကာရံ အတ္ထတလက္ခဏံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘အဟတေနာ’’တိအာဒိ. တတ္ထ ပရိဘောဂံ န ဟနိတ္ထ န ဂစ္ဆိတ္ထာတိ အဟတံ၊ ပရိဘောဂေန န ဟနိတဗ္ဗံ န ဟိံသိတဗ္ဗန္တိ ဝါ အဟတန္တိ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘အပရိဘုတ္တေနာ’’တိ. ‘‘အဟတသဒိသေနာ’’တိ ဣမိနာ အဟတကပ္ပေနာတိ ဧတ္ထ ကပ္ပသဒ္ဒေါ သဒိသတ္ထောတိ ဒဿေတိ. ပါပဏိကေနာတိ ဧတ္ထ ပသာရိတော အာပဏော ပါပဏော၊ တသ္မိံ ပတိတံ ပါပဏိကန္တိ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘အာပဏဒွါရေ ပတိတ’’န္တိ. ‘‘ပိလောတိက’’န္တိ ဣမိနာ ဏိကပစ္စယဿ သရူပံ ဒဿေတိ. ဝုတ္တဝိပလ္လာသေနေဝါတိ ဝုတ္တေဟိ ‘‘နိမိတ္တကတေနာ’’တိအာဒီဟိ ဝိပလ္လာသေန ဧဝ. တတ္ထာတိ ပရိဝါရေ. ဟီတိ သစ္စံ၊ ယသ္မာ ဝါ. ဣဓာတိ ကထိနက္ခန္ဓကေ. အဝုစ္စမာနေန တေန ဝစနေန ပရိဟာယတီတိ သမ္ဗန္ဓော.

၃၁၀. တတ္ထာတိ ‘‘ကထဉ္စ ဘိက္ခဝေ ဥဗ္ဘတံ ဟောတိ ကထိန’’န္တိအာဒိပါဌေ. ဇနေတ္တိယော မာတရောတိ ယောဇနာ. ဣမိနာ ဓမ္မေန ပုတ္တေ မာနေတီတိ မာတာ၊ ဓမ္မေန ပုတ္တေဟိ မာနိယတီတိ ဝါ မာတာ၊ သာ ဝိယ ဟောန္တီတိ မာတိကာတိ ဒဿေတိ. ကထိနုဗ္ဘာရန္တိ စ ကထိနုဒ္ဓါရန္တိ စ အတ္ထတော သဒိသံ. ဧတာတိ ဧတာ ပဒဇာတိယော. တာသူတိ အဋ္ဌသု မာတိကာသု. အဿာတိ ကထိနုဗ္ဘာရဿ.

၁၈၈. အာဒါယသတ္တကကထာ

၃၁၁. န ပစ္စေဿန္တိ ဧတ္ထ ပတီတျူပသဂ္ဂဿ ပုနတ္ထံ၊ ဣဓာတုယာ စ ဂတျတ္ထံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘န ပုန အာဂမိဿ’’န္တိ. ဧဝံ ပက္ကမတော ဆိဇ္ဇတီတိ သမ္ဗန္ဓော.

ဧတဉ္စာတိ ပက္ကမနန္တိကံ၊ ကထိနုဒ္ဓါရဉ္စ. တာဟန္တိ တေ အဟံ. တေတိ တုယှံ.

အညန္တိ အတ္တနော ဝိဟာရတော အညံ. ဧဝံ ဟောတီတိ ဧသော ပရိဝိတက္ကော ဟောတိ. သောတိ အာဝါသပလိဗောဓော. အာဒိစ္စဗန္ဓုနာ ဝုတ္တောတိ ယောဇနာ.

ဒွေ ပလိဗောဓာ ဧကတော ဆိဇ္ဇန္တီတိ သမ္ဗန္ဓော. အပုဗ္ဗံ အစရိမန္တိ ဧကပဟာရေနေဝ. သော ပလိဗောဓူပစ္ဆေဒေါ ကသ္မာ ဝိတ္ထာရတော န ဝုတ္တောတိ အာဟ ‘‘သော ပနာ’’တိအာဒိ. သော ပနာတိ ပလိဗောဓူပစ္ဆေဒေါ ပန. န ဝုတ္တောတိ သမ္ဗန္ဓော. ဧတ္ထာတိ ဣမသ္မိံ ကထိနုဗ္ဘာရေ. ကသ္မာ အယံ ကထိနုဒ္ဓါရော ‘‘နာသနန္တိကော’’တိ ဝုတ္တောတိ အာဟ ‘‘ယသ္မာ’’တိအာဒိ. တဿာတိ ဘိက္ခုနော.

အာသာဝစ္ဆေဒိကေ ဆိဇ္ဇတီတိ သမ္ဗန္ဓော. အယံ ပနာတိ အာသာဝစ္ဆေဒိကော ကထိနုဒ္ဓါရော ပန. အနေကပဘေဒေါ ဟောတီတိ သမ္ဗန္ဓော. တဿာတိ ဘိက္ခုဿ. ဝုတ္တောတိ အယံ အာသာဝစ္ဆေဒိကော ကထိနုဒ္ဓါရော ဝုတ္တောတိ ယောဇနာ. ဧတ္ထ ပနာတိ ဣမသ္မိံ ပန ဌာနေ. တတ္ထာတိ သီမာတိက္ကန္တိကေ.

၃၁၂-၃၂၅. ဧဝန္တိအာဒိ နိဂမနံ. သတ္တကေတိ အဋ္ဌသု မာတိကာသု အာသာဝစ္ဆေဒတော သေသေ သတ္တပမာဏေ၊ သတ္တသမူဟေ ဝါ. တေယေဝါတိ သတ္တကေ ဧဝ. တတောတိ ဝါရတော. ယေ ယေတိ ကထိနုဒ္ဓါရာ. ဣတရေဟီတိ အာသာဝစ္ဆေဒတော အညေဟိ. ယေ ပလိဗောဓာ ဝုတ္တာတိ သမ္ဗန္ဓော. အာဝါသော စဇီယတိ အနေနာတိ စတ္တန္တိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ယေန စိတ္တေနာ’’တိအာဒိ. တန္တိ စိတ္တံ. ‘‘ဧသေဝ နယော’’တိ ဣမိနာ အာဝါသော ဝမီယတိ အနေနာတိ ဝန္တံ. အာဝါသတော မုစ္စတိ အနေနာတိ မုတ္တန္တိ ဝစနတ္ထံ အတိဒိသတိ. သဗ္ဗတ္ထာတိ သဗ္ဗသ္မိံ ကထိနက္ခန္ဓကေ.

ဣတိ ကထိနက္ခန္ဓကဝဏ္ဏနာယ ယောဇနာ သမတ္တာ.